Jan Kaczmarek (kompozytor)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jan A.P. Kaczmarek
Jan Kaczmarek (2011)
Jan Kaczmarek (2011)
Data i miejsce urodzenia 29 kwietnia 1953
Konin
Zawód kompozytor
Odznaczenia
Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski
Strona internetowa

Jan Andrzej Paweł Kaczmarek, Jan A.P. Kaczmarek (ur. 29 kwietnia 1953 w Koninie) – polski kompozytor, autor muzyki do ponad 50 filmów długometrażowych i dokumentalnych oraz polskich i amerykańskich spektakli teatralnych, laureat Nagrody Akademii Filmowej (2005) za muzykę do filmu Marzyciel (2004).

Jest wirtuozem gry dwoma smyczkami na nietypowym instrumencie podobnym do cytryfidoli Fischera. W 1983 Kaczmarek stworzył własny instrument muzyczny niewkacz, którego konstrukcja została oparta na fidoli Fischera.

Dyrektor i twórca Międzynarodowego Festiwalu Filmu i Muzyki Transatlantyk w Poznaniu.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Od wczesnych lat dzieciństwa matka zabierała go do poznańskiej filharmonii. Jego dziadek był skrzypkiem i grał z miejscowymi muzykami do filmów w kinie. Uczęszczał na lekcje gry na fortepianie, których nie lubił ze względu na militarny reżim nauczyciela, a inni pedagodzy nie potrafili przekonać go do grania. Odniósł swój pierwszy sukces w I Liceum w Koninie, gdy skomponował muzykę do hymnu szkolnego, a potem podkładów muzycznych do szkolnych przedstawień. Myślał jednak o karierze dyplomaty i wybrał studia prawnicze na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Przełomem w karierze muzycznej były dla niego staże w awangardowym Teatrze Laboratorium Jerzego Grotowskiego. W 1977 rozpoczął dwuletnią współpracę z Teatrem Ósmego Dnia i stworzył kameralną Orkiestrę Ósmego Dnia. W 1982 po swojej pierwszej trasie koncertowej po USA, nagrał debiutancki album Music For The End dla chicagowskiej, niezależnej wytwórni Flying Fish Records. W 1989 osiadł na stałe w Los Angeles. W 1992 otrzymał nagrodę Drama Desk przyznaną przez nowojorskich krytyków za najlepszą muzykę teatralną roku do spektaklu Joanne Akalaitis 'Tis Pity She's a Whore, wystawionego w ramach The New York Shakespeare Festival[1].

Nagrywał płyty m.in. dla Sony Classical, Decca, Varèse Sarabande, Milan i Savitor Records, stale koncertuje zarówno w USA jak i w Europie. Został członkiem Amerykańskiej Akademii Filmowej, Europejskiej Akademii Filmowej i Polskiej Akademii Filmowej.

W 2005 zdobył Oskara za muzykę do filmu Marzyciel wyreżyserowanego przez Marca Forstera. Za muzykę do tego filmu dostał też nagrodę National Board of Review dla najlepszego kompozytora[2] oraz nominacje do Złotego Globu[3] i nagrody Brytyjskiej Akademii Filmowej (BAFTA). Latem tego samego roku władze województwa pomorskiego zamówiły u niego muzykę upamiętniającą działalność Solidarności. Tak powstała Kantata o Wolności, której prawykonanie odbyło się w czasie obchodów 25. rocznicy Solidarności w sierpniu w Gdańsku, a premiera we wrześniu w Poznaniu. W 2006 kompozytor skomponował Oratorium 1956, którego prawykonanie odbyło się 28 czerwca 2006 w dniu 50. rocznicy Powstania Poznańskiego Czerwca. Obydwa utwory stały się ścieżką dźwiękową spektaklu tańca współczesnego Alexanderplatz w choreografii Pauliny Wycichowskiej, który powstał w kontekście dwudziestej rocznicy upadku Muru Berlińskiego oraz obrad Okrągłego Stołu. W 2011 odbyła się prapremiera jego utworu Koncert Jankiela na troje cymbałów i orkiestrę, napisanego z okazji 200-lecia wydarzeń opisanych w Panu Tadeuszu Adama Mickiewicza. 30 listopada 2011 na otwarciu odcinka Świecko–Nowy Tomyśl autostrady A2 miała miejsce premiera utworu Fanfary dla A2 na orkiestrę dętą, gitarę basową i sopran. Utwór zagrała Orkiestra Kameralna L'Autunno pod batutą Adama Banaszaka. Solistką była Barbara Gutaj z poznańskiego Teatru Wielkiego[4][5]. 10 maja 2014 odbyła się światowa premiera "Universa – Opera Otwarta", utworu napisanego z okazji obchodów 650 – lecia Uniwersytetu Jagiellońskiego[6].

W 2004 powołał do życia Instytut Rozbitek, w Rozbitku, w gminie Kwilcz, (powiat międzychodzki) zajmujący się działalnością edukacyjną i produkcją artystyczną[7]. [8]

Jest twórcą i dyrektorem Transatlantyk Festival Poznań, którego pierwsza edycja odbyła się w Poznaniu, 5-13 sierpnia 2011, druga 15-22 sierpnia 2012[9], trzecia 2-9 sierpnia 2013, czwarta 8-14 sierpnia 2014.

24 kwietnia 2005 Jan A.P. Kaczmarek otrzymał tytuł Honorowego Obywatela Miasta Konina.
20 lutego 2012 odebrał nagrodę Giganta 2011, przyznawaną przez Gazetę Wyborczą za "poznański styl pracy"[10]. Od 2 października 2012 Aula Centrum Wykładowo-Dydaktycznego w Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej w Koninie nosi imię Jana A.P. Kaczmarka[11]. 27 lutego 2014 otrzymał Nagrodę Pracy Organicznej przyznawaną przez Głos Wielkopolski za wybitne osiągnięcia w kulturze i cenioną w Wielkopolsce pracę u podstaw[12].

17 marca 2014 otrzymał honorowy tytuł Ambasadora Marki Wielkopolski (przyznawany wybitnym Wielkopolanom w uznaniu za promowanie "Marki Wielkopolski").

Został członkiem honorowego komitetu poparcia Bronisława Komorowskiego przed wyborami prezydenckimi w Polsce w 2015[13].

Filmografia[edytuj | edytuj kod]

kompozytor
aktor

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

W 2015 odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski[14].

Przypisy

  1. [value[year]=1992&field_nominee_full_name_value=&field_show_value=&field_award_value=All Drama Desk – Nominees and Recipients 1992].
  2. Oficjalna strona National Board of Review. [dostęp 2012-10-16].
  3. 2005 Złote Globy – Hollywoodzkie Stowarzyszenie Prasy Zagranicznej. serwis Filmweb. [dostęp 2012-10-16].
  4. Najwolniejsza autostrada świata. Polityka. [dostęp 2012-01-07].
  5. Otwarcie A2. Muzyka i światło.. Głos Wielkopolski. [dostęp 2012-01-07].
  6. "Universa – Opera Otwarta" z okazji Jubileuszu 650-lecia. oficjalna strona Uniwersytetu Jagiellońskiego [dostęp 30-06-2014].
  7. Instytut Rozbitek – O Rozbitku. strona www Instytutu Rozbitek. [dostęp 2012-10-12].
  8. Instytut "Rozbitek" rozpoczął działalność. serwis Filmweb. [dostęp 2012-10-12].
  9. Transatlantyk płynie do Poznania. Polityka. [dostęp 2012-10-12].
  10. Nagroda "Gazety" wręczona! Marzyciel Gigantem. Gazeta Wyborcza. [dostęp 2012-02-21].
  11. Wyjątkowa inauguracja roku akademickiego 2012/2013. oficjalna strona PWSZ w Koninie. [dostęp 2012-10-24].
  12. Mateusz Pilarczyk: Medale Młodej Sztuki i Nagrody Pracy Organicznej wręczone!.
  13. Barbara Sowa: Kto wszedł do komitetu poparcia Komorowskiego, a kto z niego wypadł? Cała Lista. dziennik.pl, 2015-03-16. [dostęp 2015-03-21].
  14. Odznaczenia dla twórców i mecenasów kultury. prezydent.pl, 1 lipca 2015. [dostęp 2015-07-01].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]