Kamionna (Beskid Wyspowy)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kamionna
Panorama Kamionnej i Pasierbieckiej Góry od północnej strony (z Trzciany)
Panorama Kamionnej i Pasierbieckiej Góry od północnej strony (z Trzciany)
Państwo  Polska
Pasmo Beskid Wyspowy, Karpaty
Wysokość 801 m n.p.m.
Wybitność 346 m
Położenie na mapie Gorców, Pienin, Beskidu Sądeckiego
Mapa lokalizacyjna Gorców, Pienin, Beskidu Sądeckiego
Kamionna
Kamionna
Ziemia 49°46′43,0″N 20°23′46,7″E/49,778611 20,396306
Kamionna i Pasierbiecka Góra, widok z Pasierbca
Karłowata buczyna pod szczytem Kamionnej

Kamionna (801 m, na dawnych mapach może mieć wysokość 805 m) – szczyt górski w Beskidzie Wyspowym, graniczący od północy z Pogórzem Wiśnickim. Dawniej zwany również Makowicą, Jeziernikiem lub Patrią. Ta ostatnia nazwa pochodzi od tego, że dawniej stała na jej wierzchołku drewniana wieża triangulacyjna, przez ludność w Karpatach zwykle nazywana patrią. Nazwa Jeziernik pochodziła od tego, że pod jej wierzchołkiem znajdowało się jeziorko (obecnie już zarosło i przekształciło się w torfowisko).

Wznosi się nad takimi miejscowościami, jak: Pasierbiec, Rozdziele, Żegocina, Kamionna, Laskowa, Młynne i Makowica. Od zachodu sąsiaduje z Pasierbiecką Górą (764 m n.p.m.), od wschodu jej stoki opadają do Przełęczy Widoma. Potoki spływające z południowych zboczy wpadają do rzeki Łososina (zlewnia Dunajca), potoki spływające ze zboczy północnych do Sanki lub Przegini (zlewnia Raby).

Północne stoki Kamionnej cechują się dużą stromizną i są całkowicie porośnięte lasem. Na tych terenach w 1997 r. został utworzony rezerwat przyrody Kamionna, mający na celu ochronę zespołów buczyny karpackiej i jedlin o naturalnym charakterze. Stoki południowe są znacznie łagodniejsze. Pomiędzy szczytami Kamionnej i Pasierbieckiej Góry ciągnie się długi, stosunkowo równy i porośnięty lasem grzbiet. Prowadzi nim żółty i niebieski szlak turystyczny. Tuż pod szczytem Kamionnej od zachodniej strony znajduje się krótkie, strome zejście na niedużą śródleśną polanę. Rosnące na niej drzewa owocowe, kasztanowiec zwyczajny i lipa wskazują na istnienie tu niegdyś zabudowań gospodarczych i pól uprawnych. Na zboczach podwierzchołkowych partii Kamionnej istnieją jeszcze ślady zagonów i zarastająca polana. Szlaki stopniowo obniżając swój bieg w kierunku zachodnim docierają do niewielkiego torfowiska, które powstało tu na miejscu byłego stawu (stąd dawna nazwa góry – Jeziernik). Zaraz za nim, na przełęczy przed Pasierbiecką Górą od południowej strony, pola uprawne wsi Pasierbiec podchodzą prawie pod sam grzbiet góry. Stąd rozciągają się malownicze widoki na Beskid Sądecki, Gorce i Tatry.

Na wschodnich zboczach opadających do wsi Laskowa, znajduje się Stacja Narciarska Laskowa-Kamionna z wyciągiem krzesełkowym i trzema wyciągami talerzykowymi. Od południowej strony górnej stacji wyciągu można zobaczyć przy dobrej pogodzie Tatry.

Z górą Kamionna związane są liczne legendy. Opisała je Zofia Wiśniewska w zbiorze "Baśnie i legendy znad Sanki".

Legenda[edytuj | edytuj kod]

Z górą Kamionna jest związanych wiele legend.Najczęściej przytaczana jest ta: Dawno,dawno temu we wsi Rozdziele mieszkała dziewczyna imieniem Marysia.Pochodziła ona z biednej rodziny.Nie miała nic,oprócz miłości.Kochała bowiem biednego chłopca-Jasia,który mieszkał w sąsiedztwie. Pewnego jednak razu jechała,koło domu Jasieńkowego bogata furmanka,a w niej jeszcze bogatsza kobieta.Widząc Jasia na zewnątrz chałupy zawołała go do swej karocy.Jadąc tak zaczęła mu opowiadać ,że chłopcu będzie z nią lepiej.On nie chciał,próbował wysiadać,ale to było na marne. Chłopak dał się zbałamucić.Wsiadł wraz z wdową i odjechał.Na drugi dzień odbył się jego ślub.Marysia nie mogła przeżyć zdrady i przeklnęła Jasia,a gdy wracał swą karawaną z wdową,konie się spłoszyły,a furmanka wraz z parą młodą wpadła do jeziora głębokiego,a dyszel wystawał z wody.Po jakimś czasie przeobraził się w brzozę,która rosnie do dziś ku przestrodze.Obecnie jezioro przerodziło się w młakę.

Druga legenda:

Przez górę kamionną jechała karoca,pozłacana i posrebżana.Jechała w niej księżniczka,królewna tak piękna,że każdy kto ją zobaczył na kolana upadał.Jadąc na swojej drodze karawana spotkała żebraka.Ogołoconego,głodnego,brudnego.Gdy królewna go zobaczyła i usłyszała jego płacz podniosła kamień z ziemi i dała go biedakowi.Pojechali dalej.Tam zobaczyli przywiązanego do drzewa,przystojnego młodzieńca,który był rozebrany do bielizny.Cały poprzeszywany był ranami ,którymi zadał mu zbój.Mimo wyglądu chłopaka,ani cierpienia pani nie pomogła mu.Nagle,gdy przejeżdżali koło jeziora na Kamionnej spotkali mężczyznę.Był to czarnoksiężnik,czarodziej,który wymamrotał coś pod nosem i w jednej chwili wóz uniósł się i spadł do jeziora,a z jego dyszla wyrosło drzewo ku przestrodze.

Piesze szlaki turystyczne
szlak turystyczny niebieski – niebieski z Tymbarku przez Pasierbiecką Górę na szczyt Kamionnej. Czas przejścia: ok. 2:30 h (↓ 2 h), suma podejść 370 m. Na przełęczy przed Pasierbiecką Górą odgałęzia się od niego żółty szlak do Pasierbca.
szlak turystyczny niebieski – z szczytu Kamionnej przez przełęcz Widoma i Łopusze do Rajbrotu. Czas przejścia: 3:30 h (↑ 4 h), suma podejść 790 m. Dalej przez Paprotną (obok Kamieni Brodzińskiego), rezerwat przyrody Kamień Grzyb i Nowy Wiśnicz do Bochni.
szlak turystyczny żółty – żółty z Żegociny na szczyt Kamionnej. Czas przejścia: 1:15 h (↓ 40 min), suma podejść 480 m.
szlak turystyczny żółty – z Łososiny Górnej przez Pasierbiec i osiedle Wierzch Góry do skrzyżowania z grzbietowym szlakiem niebieskim. Czas przejścia: 1,35 h (↓ 0,55 h), suma podejść 420 m.
Szlak rowerowy
szlak rowerowy czerwony – z Przełęczy Widoma drogą wzdłuż niebieskiego szlaku turystyki pieszej. W lesie na wschodnich zboczach Kamionnej szlak skręca z niej na prawo, by wkrótce połączyć się ze szlakiem żółtym do Żegociny.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Andrzej Matuszczyk: Beskid Wyspowy. Część wschodnia. W-wa. Kraków: Wyd. PTTK „Kraj”, 1986, s. 19-22, 59. ISBN 83-7005-125-1.
  2. Beskid Wyspowy 1:50 000. Mapa turystyczna. Kraków: Wyd. Compass, 2006. ISBN 83-89165-86-4.
  3. Dariusz Gacek: Beskid Wyspowy. Warszawa: Wydawnictwo PTTK „Kraj”, 2001. ISBN 83-7005-445-5.
Panorama Beskidu Wyspowego z Kamionnej
Panorama Beskidu Wyspowego z Kamionnej