Krystyna Sienkiewicz (aktorka)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Krystyna Sienkiewicz
Ilustracja
Foto: Paweł Matyka
Data i miejsce urodzenia 14 lutego 1935
Ostrów Mazowiecka
Data i miejsce śmierci 12 lutego 2017
Warszawa
Zawód aktorka
Współmałżonek Włodzimierz Rylski (rozwód),
Andrzej Przyłubski (rozwód)
Lata aktywności 1955–2017
Zespół artystyczny
STS w Warszawie (1957–1964 i
1970–1975),
Teatr Ateneum w Warszawie (1964–1970),
Teatr Syrena w Warszawie (1975–1984)
Odznaczenia
Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi Srebrny Krzyż Zasługi Złoty Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”
Strona internetowa
Krystyna Sienkiewicz, zdjęcie z Haftowanych gałganów (1988)

Krystyna Waleria Sienkiewicz (ur. 14 lutego 1935 w Ostrowi Mazowieckiej, zm. 12 lutego 2017 w Warszawie) – polska aktorka teatralna, filmowa i telewizyjna, wykonawczyni piosenki poetyckiej.

Życiorys[edytuj]

Rodzina Krystyny Sienkiewicz pochodziła z okolic Grodna. Jej rodzice nie przeżyli II wojny światowej – ojciec został zamordowany w obozie koncentracyjnym Oranienburg, a matka zmarła na skutek choroby[1]. Po zakończeniu wojny, Krystynę i jej brata Ryszarda odnalazła stryjeczna siostra ich ojca. Ciotka zabrała ją do Szczytna, a jej brat został w łódzkim sierocińcu.

Od najmłodszych lat była uzdolniona humanistycznie. Już jako czteroletnia dziewczynka potrafiła czytać i pisać. Na scenie zadebiutowała przez zbieg okoliczności. Studiując na warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych, 1 września 1955 zastąpiła chorą koleżankę w Studenckim Teatrze Satyryków (STS). Krzysztof Teodor Toeplitz napisał wtedy o niej: „różowe zjawisko STS-u”. W 1957 ukończyła studia plastyczne i została zaangażowana jako aktorka do STS-u. Rok później zadebiutowała na dużym ekranie w dramacie Wojciecha Jerzego Hasa Pożegnania (1958) u boku Tadeusza Janczara. W komedii sensacyjnej Jana Batorego Lekarstwo na miłość (1965) zagrała Jankę, przyjaciółkę Joanny (Kalina Jędrusik), w komedii wojennej Rzeczpospolita babska (1969) wystąpiła w roli szeregowego Anieli. W serialu Rodzina Leśniewskich (1978) wcieliła się w rolę matki, Jadwigi Leśniewskiej. W serialu Rozalka Olaboga pojawiła się jako nauczycielka Bożkowa, mama tytułowej bohaterki.

Występowała w teatrach warszawskich: Ateneum im. Stefana Jaracza (1964–1970), Rozmaitości (1973), Syrena (1975–1984, 2000, 2004), Komedia (1988, 1994), Scena Prezentacje (1994–1995), Na Woli (1995), Rampa na Targówku (2006–2008) oraz Teatrze Polskim w Poznaniu (1985).

W latach 1958–1966 pojawiała się w programie Kabaret Starszych Panów. W 1971 otrzymała Nagrodę Specjalną Jury na IX Krajowym Festiwalu Piosenki Polskiej w Opolu. W latach 70. przez pewien czas towarzyszyła Andrzejowi Zaorskiemu w prowadzeniu programu Studio Gama. Była jedną z gwiazd programów kabaretowych Olgi Lipińskiej, począwszy od cyklu Gallux Show (m.in. w duecie z Barbarą Wrzesińską jako Siostry Sisters) poprzez kolejne edycje programów Właśnie leci kabarecik i Kurtyna w górę. W słuchowisku radiowym Rodzina Poszepszyńskich Jacka Janczarskiego i Macieja Zembatego często odgrywała rolę panny Ingi, sąsiadki tytułowej rodziny. W 1996 odebrała Nagrodę Artystyczną Polskiej Estrady Prometeusz.

Postanowieniem Prezydenta RP z dnia 7 października 2003 za wybitne zasługi w działalności na rzecz rozwoju studenckiego ruchu kulturalnego została odznaczona Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski[2].

W 2007 z rąk Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego Kazimierza Michała Ujazdowskiego odebrała Złoty Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”.

W 2004 w wyniku krwotoku przedsiatkowego obu oczu utraciła 85% wzroku[3], ale mimo to nie przerwała swojej pracy zawodowej. Później, dzięki terapii prof. Ariadny Gierek-Łapińskiej stan jej wzroku znacznie się poprawił[4].

W październiku 2015 nakładem Wydawnictwa Marginesy ukazała się biografia Krystyny Sienkiewicz autorstwa Grzegorza Ćwiertniewicza, Krystyna Sienkiewicz. Różowe zjawisko.

W 2014 doznała udaru mózgu[5], a rok później zdiagnozowano u niej czerniaka oka[5]. Zmarła 12 lutego 2017 w jednym z warszawskich szpitali na skutek komplikacji spowodowanych infekcją układu oddechowego[6][7]. Została pochowana 21 lutego na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach i zgodnie z jej wolą, uroczystości te miały charakter świecki[8][9].

Życie prywatne[edytuj]

Pierwszym mężem aktorki był piosenkarz Włodzimierz Rylski, drugim Andrzej Przyłubski[10], z którym miała adoptowaną córkę Julię. Bratankiem Krystyny Sienkiewicz jest lekarz i muzyk Kuba Sienkiewicz.

Filmografia[edytuj]

Filmreel-icon.svg Filmy fabularne
Rok Tytuł Rola Ocena
1958 Pożegnania prostytutka z papierosem
1959 Inspekcja pana Anatola dziewczyna w klubie parodiująca Giuliettę Masinę
1962 Jutro premiera ekspedientka w kwiaciarni
1963 Smarkula Julka Wronicz, siostra Jurka, koleżanka Krysi
1963 Godzina pąsowej róży koleżanka Karola; wnuczka na plaży
1965 Lekarstwo na miłość Janka, przyjaciółka Joanny Filmweb.pl 8.5/10 gwiazdek
1967 Zwariowana noc służąca Cesia Filmweb.pl 8/10 gwiazdek
1967 To jest twój nowy syn Ala Filmweb.pl 8/10 gwiazdek
1967 Paryż – Warszawa bez wizy radiotelegrafistka Zula
1967 Dziadek do orzechów Filmweb.pl 7.5/10 gwiazdek
1969 Rzeczpospolita babska szeregowy Aniela Filmweb.pl 8.5/10 gwiazdek
1971 Motodrama Krysia, sekretarka klubu sportowego, narzeczona Jacka Filmweb.pl 7.5/10 gwiazdek
1971 Milion za Laurę członek komisji w telewizji Filmweb.pl 7/10 gwiazdek
1980 Rodzina Leśniewskich mama Jadwiga Leśniewska Filmweb.pl 8.5/10 gwiazdek
2006 Bezmiar sprawiedliwości oburzona kobieta w restauracji
Filmreel-icon.svg Seriale telewizyjne
1964 Barbara i Jan robotnica w zakładach im. Róży Luksemburg (odc. 1)
1968 Klub profesora Tutki Weronika (odc. 6); „interesująca” aktorka (odc. 7)
1978 Rodzina Leśniewskich mama Jadwiga Leśniewska Filmweb.pl 8/10 gwiazdek
1984 Rozalka Olaboga nauczycielka Bożkowa, mama Rozalki Filmweb.pl 9/10 gwiazdek
1988 Mistrz i Małgorzata pisarka Karaulina, członkini Massolitu
1989 Paziowie kucharka Serczykowa
1998 Z pianką czy bez babcia klozetowa Tola (odc. 8 i 9)
19992000 Graczykowie babcia Aniela Filmweb.pl 7/10 gwiazdek
2002 Na dobre i na złe pani Regina (odc. 96)
2004 Daleko od noszy matka Kidlera (odc. 39)
2005 Anioł Stróż ciotka Krystyna (odc. 11)
2006 Egzamin z życia kobieta w kawiarni (odc. 46)
2006 Hela w opałach Lusia, prababcia dzieci Heleny (odc. 11)
2006 Ale się kręci Matylda, ciotka Magdy Filmweb.pl 7/10 gwiazdek
2006 Bezmiar sprawiedliwości oburzona kobieta w restauracji (odc. 3)
2007 Codzienna 2 m. 3 w roli samej siebie (odc. 47)
2013 Na dobre i na złe pani Łucja, pierwsza pacjentka Oli (odc. 518)
2014 Lekarze Zofia Grzelak (odc. 52)

Wybrane role teatralne[edytuj]

Odcisk dłoni Krystyny Sienkiewicz w Alei Gwiazd w Międzyzdrojach
Grób Krystyny Sienkiewicz na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie
Theatre white.png Role teatralne
Rok Tytuł Rola Teatr
1964 Niech no tylko zakwitną jabłonie Krysia Traktorzystka Teatr Ateneum w Warszawie
1965 Ptak Marysia
1966 Śmierć na gruszy nieznajomy
1967 Zmierzch Kłasza Zubariewa/Sąsiadka
1968 Lato Lusia
1971 Sobie i państwu Ona/Żona Studencki Teatr Satyryków w Warszawie
1974 Łotrzyce Waleria Teatr Rozmaitości w Warszawie
1985 Wyspy Galapagos Krysia Teatr Polski w Poznaniu
1995 Nunsense siostra Mary Amnezja Teatr na Woli w Warszawie
2008 Klimakterium i już Krycha Teatr Rampa w Warszawie
2011 Zamknięty świat Lucyna Teatr Impresaryjny Finestra w Warszawie
2013 Harold i Matylda Matylda Teatr Komedia w Warszawie

Twórczość literacka[edytuj]

Japanese Map symbol (Library).svg Książki
Rok Tytuł Data wydania Wydawnictwo Ocena
1988 Haftowane gałgany 1988 Młodzieżowa Agencja Wydawnicza Lubimyczytac.pl 6.5/10 gwiazdek
Merlin.pl 4/5 gwiazdek
Gandalf.com.pl 5/6 gwiazdek
Biblionetka.pl 4.5/6 gwiazdek
1997 ...zgadnij z kim leżę 1.01.1997 Instytut Wydawniczy „Świadectwo” Lubimyczytac.pl 5.5/10 gwiazdek
2013 Cacko 5.03.2013 Prószyński i S-ka Lubimyczytac.pl 6.5/10 gwiazdek
Ceneo.pl 5/5 gwiazdek
Empik.com 4.5/5 gwiazdek
2016 Skrawki 22.11.2016 Prószyński i S-ka Lubimyczytac.pl 7/10 gwiazdek
Gandalf.com.pl 5/6 gwiazdek

Dyskografia[edytuj]

" 13 - ITALY - pirateria - pirate - compact disc optical IT WIKIPEDIA.svg Albumy
Rok Tytuł Data wydania Wydawca Ocena
2002 Kiedyś byłam lalką[11] 1.01.2002 EMI Music Poland Empik.com 5/5 gwiazdek

Odznaczenia i nagrody[edytuj]

Przypisy

  1. Mój brat chciał mnie zabić. www.se.pl, 2009-12-21. [dostęp 2017-02-12].
  2. M.P. z 2004 r. Nr 6, poz. 107 – pkt 82.
  3. Życiowa tragedia Krystyny Sienkiewicz (pol.). wiadomosci.onet.pl. [dostęp 2004-02-17].
  4. Mała Krysia, ale duża Sienkiewicz. Rozmowa z aktorką Krystyną Sienkiewicz. www.dziennikbaltycki.pl, 2012-09-21. [dostęp 2016-12-26].
  5. a b Krystyna Sienkiewicz nie żyje. Znana aktorka miała 81 lat. wyborcza.pl. [dostęp 2017-02-16].
  6. Pogrzeb Krystyny Sienkiewicz. Kiedy i gdzie odbędzie się ceremonia?. W: „Super Express” [on-line]. se.pl, 2017-02-15. [dostęp 2017-02-15].
  7. Nie żyje Krystyna Sienkiewicz. www.tvp.info, 2017-02-12. [dostęp 2017-02-12].
  8. Pogrzeb Krystyny Sienkiewicz. Tak żegnała ją rodzina, przyjaciele i fani. W Warszawie odbył się pogrzeb uwielbianej artystki. wp.pl. [dostęp 2017-02-21].
  9. Krystyna Sienkiewicz spoczęła na Powązkach Wojskowych. film.interia.pl. [dostęp 2017-02-21].
  10. Tygodnik Życie na Gorąco nr 28, 9 lipca 2015, s. 4 i 5.
  11. Krystyna Sienkiewicz – Kiedyś Byłam Lalką (ang.). discogs.com. [dostęp 2017-02-13].
  12. Spotkanie twórców i artystów polskiej estrady. „Nowiny”. 146, s. 2, 2 lipca 1979. 

Linki zewnętrzne[edytuj]