Krystyna Starczewska
Data i miejsce urodzenia | |
---|---|
Zawód, zajęcie |
nauczycielka, polonistka, etyczka, filozofka, działaczka opozycyjna |
Tytuł naukowy |
doktorka filozofii |
Alma Mater | |
Małżeństwo | |
Odznaczenia | |
![]() ![]() |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4c/Kobiety_Wolno%C5%9Bci_10_%28cropped_-_Krystyna_Starczewska%29.jpg/220px-Kobiety_Wolno%C5%9Bci_10_%28cropped_-_Krystyna_Starczewska%29.jpg)
Krystyna Kazimiera Starczewska, ps. Anna Kruk, Anna Nej, Julia Lasecka, J.L., Katarzyna, (ur. 16 listopada 1937 w Toruniu) – polska polonistka, filozofka, etyczka i pedagożka. Współtwórczyni i pierwsza dyrektorka I Społecznego Liceum Ogólnokształcącego „Bednarska” w Warszawie, prezeska Krajowego Forum Oświaty Niepublicznej.
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Ukończyła studia na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego (1958). Pracowała w warszawskich szkołach, m.in. w VII Liceum Ogólnokształcącym[1] (1963–1967). Została pozbawiona prawa wykonywania zawodu za „wychowywanie młodzieży w duchu fideizmu”[2]. Doktoryzowała się w Instytucie Filozofii UW w 1971. Od 1970 do 1989 pracowała w Instytucie Filozofii i Socjologii Polskiej Akademii Nauk[3][2]. Zajmowała się twórczością Jerzego Szaniawskiego i dziełem Janusza Korczaka; psychologią humanistyczną, feminizmem i etyką[3].
Przed 1989 brała udział w opozycji demokratycznej. W marcu 1968 uczestniczyła w wiecach studenckich. Współpracowała z Komitetem Obrony Robotników, od kwietnia 1978 do 1980 była wykładowczynią Towarzystwa Kursów Naukowych. We wrześniu 1980 zaangażowała się w działalność NSZZ „Solidarność”, m.in. współorganizowała i była członkinią Zarządu NSZZ Pracowników Nauki, Techniki i Oświaty[2]. W latach 1982–1989 redagowała podziemny dwutygodnik „KOS”. 23 sierpnia 1980 dołączyła do apelu 64 uczonych, pisarzy i publicystów do władz komunistycznych o podjęcie dialogu ze strajkującymi robotnikami[4]. W 1989 brała udział obradach podzespołu do spraw oświaty, szkolnictwa wyższego, nauki i postępu technicznego w ramach obrad Okrągłego Stołu.
W 1989 poświęciła się tworzeniu „Bednarskiej” – I Społecznego Liceum Ogólnokształcącego w Warszawie, którego była dyrektorką w latach 1989–2003[5], a później 20 Społecznego Gimnazjum w Warszawie przy ulicy Raszyńskiej, którego dyrektorką była w latach 2002–2015[6][7].
Odznaczona Złotym Krzyżem Zasługi (1999)[2]. 21 września 2006 została odznaczona przez Prezydenta RP Lecha Kaczyńskiego Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski[8]. Od 2007 należy do Rady Programowej reaktywowanego przez Stefana Bratkowskiego Konwersatorium Doświadczenie i Przyszłość.
W 2009 odznaczona Medalem św. Jerzego[6]. W 2011 została laureatką Nagrody im. Jerzego Zimowskiego[9].
Jej mężem był Stefan Starczewski[10].
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Wzory miłości w kulturze Zachodu, PWN, Warszawa 1975.
- Psychologia humanistyczna, b.m. 1977.
- Świadomość religijna Janusza Korczaka, Warszawa 1986.
- Świat człowieka (seria podręczników), PWN, Warszawa 1999–2003.
- Podręczniki do języka polskiego oraz podręczniki metodyczne do nauczania[11].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ 18 wielkich Polaków w rok, czyli polonocentryzm wkracza do szkół. Rozmowa z dr Krystyną Starczewską. „Gazeta Stołeczna”, s. 5, 19 maja 2017.
- ↑ a b c d Beata Losson , Starczewska Krystyna Kazimiera [online], Encyklopedia Solidarności [dostęp 2023-05-05] .
- ↑ a b Dr Krystyna Starczewska, [w:] baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI PIB) [dostęp 2023-05-05] .
- ↑ Apel (dokument KSS KOR, Archiwum Opozycji IV/04.05.43 [b.n.s])
- ↑ Krystyna Starczewska , Jak to wyglądało? [online], BednarSzok [dostęp 2022-11-16] .
- ↑ a b Historia szkoły – rok po roku [online], stronarasz.idu.edu.pl [dostęp 2022-11-16] .
- ↑ Wybory nowego dyrektora Gimnazjum Raszyńska [online], kronika.rasz.edu.pl, 29 marca 2015 [dostęp 2022-11-16] .
- ↑ Postanowienie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 21 września 2006 r. o nadaniu orderów (M.P. z 2006 r. nr 84, poz. 848).
- ↑ Krystyna Starczewska i Wiktor Osiatyński laureatami Nagrody im. Jerzego Zimowskiego [online], Instytut Spraw Publicznych, 2011 [dostęp 2023-05-05] .
- ↑ Katarzyna Zuchowicz , Jarosław Kaczyński zadzwonił kiedyś do jej drzwi. A Marta Kaczyńska chciała chodzić do jej szkoły [online], naTemat.pl, 18 lutego 2019 [dostęp 2023-05-05] .
- ↑ Krystyna Starcewska , Język polski. Cz. 7–8, Temat 97–128 : poradnik metodyczny, Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1974, OCLC 830336635 .
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Jacek Hugo-Bader, Krystyna Starczewska. cyber.cs.net.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2003-05-05)]., Wysokie Obcasy, 28 sierpnia 1999
- Krystyna Starczewska: To nieudana reforma edukacji i spowodowany nią chaos… , Magdalena Warchala, Wysokie obcasy, 25 kwietnia 2019
- Absolwenci Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego
- Członkowie i współpracownicy KOR
- Członkowie Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego „Solidarność” (1980–1989)
- Laureaci Medalu Świętego Jerzego
- Laureaci Nagrody Fundacji im. Janiny Paradowskiej i Jerzego Zimowskiego
- Laureaci Nagrody im. Jerzego Zimowskiego
- Ludzie urodzeni w Toruniu
- Ludzie związani z prasą podziemną w Polsce 1945–1989
- Nauczyciele związani z Warszawą
- Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita)
- Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (III Rzeczpospolita)
- Polscy autorzy podręczników szkolnych
- Polscy etycy
- Polscy filozofowie XX wieku
- Polscy filozofowie XXI wieku
- Polscy nauczyciele języka polskiego
- Polscy pedagodzy
- Pracownicy Instytutu Filozofii i Socjologii PAN
- Uczestnicy Okrągłego Stołu (strona solidarnościowa)
- Uczestnicy wydarzeń Marca 1968
- Urodzeni w 1937
- Wspierający Apel 64