Rada Języka Polskiego

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Rada Języka Polskiego
Ilustracja
Państwo  Polska
Rok założenia 1996
Dziedzina instytucja opiniodawczo-doradcza
Przewodniczący Andrzej Markowski
Adres ul. Nowy Świat 72
00-330 Warszawa
brak współrzędnych
Strona internetowa
Komunikaty Rady Języka Polskiego przy Prezdydium PAN itd.
Winieta pierwszego numeru Komunikatów Rady Języka Polskiego

Rada Języka Polskiego – instytucja opiniodawczo-doradcza w sprawach używania języka polskiego. RJP została powołana przez Prezydium Polskiej Akademii Nauk na mocy uchwały nr 17/96 z dnia 9 września 1996 roku[1], formalnie stanowi komitet problemowy przy Prezydium PAN.

Siedziba Rady mieści się w pałacu Staszica przy ul. Nowy Świat 72 w Warszawie.

Opis[edytuj]

Działalność Rady została znormalizowana przez ustawę o języku polskim z dnia 7 października 1999 roku, na mocy której RJP funkcjonuje od maja 2000 roku.

Pierwszym przewodniczącym RJP został Walery Pisarek, od maja 2000 roku zastąpił go Andrzej Markowski[2]. Aktualnie wiceprzewodniczącymi RJP są Jerzy Bralczyk, Anna Dąbrowska i Maciej Zieliński, sekretarzem – Katarzyna Kłosińska. W jej skład wchodzą znawcy następujących dziedzin: antropologii kultury, dziennikarstwa, historii, historii i kultury polskiej, informatyki, językoznawstwa, językoznawstwa angielskiego, literatury, medycyny, oświaty, prawa, publicystyki, semiotyki, teatru, teologii, teorii literatury, translatoryki[3].

Do zadań RJP należy rozpowszechnianie wiedzy o języku polskim, zajęcie stanowiska wobec przepisów ortograficznych i interpunkcyjnych, opiniowanie w wątpliwych sprawach, związanych z używaniem języka polskiego oraz o formie językowej tekstów z dziedziny komunikacji publicznej, a także w kwestiach nazw proponowanych dla nowych towarów lub usług, wskazanie rozwiązań w zakresie stosowania języka polskiego w różnych dziedzinach naukowych i technicznych, opieka nad kulturą języka polskiego w edukacji[1].

Zgodnie z artykułem 12 ust. 2 ustawy o języku polskim Rada nie rzadziej niż co dwa lata przedstawia Sejmowi i Senatowi sprawozdanie o stanie ochrony języka polskiego. Sprawozdanie jest publikowane w postaci druku sejmowego (senackiego).

W latach 1997–2008 RJP przyjęła 19 uchwał ortograficznych i wzięła udział w opracowaniu zasad pisowni słownictwa religijnego[4].

Członkowie[edytuj]

Lista członków RJP (data śmierci podana jest wtedy, gdy nastąpiła w trakcie członkostwa w Radzie)[2][3][5]:

  • prof. dr hab. Irena Bajerowa (językoznawstwo), kadencja I–III (1996–2006)
  • prof. dr hab. Jerzy Bartmiński (językoznawstwo)), kadencja II–V (1999–2014)
  • prof. dr hab. Andrzej Jacek Blikle (informatyka), kadencja II–VI (1999–2018)
  • sen. Krystyna Bochenek (publicystyka, Senat), kadencja IV (2007–2010), zginęła 2010 r.
  • Jacek Bocheński (literatura), kadencja II–V (1999–2014
  • red. Teresa Bogucka (publicystyka), kadencja II–III (1999–2006)
  • prof. dr hab. Jerzy Bralczyk (językoznawstwo)), kadencja I–VI (1996–2018)
    • członek Prezydium w III kadencji (2003–2006)
    • wiceprzewodniczący od IV kadencji (od 2007 r.)
  • prof. dr hab. Marian Bugajski (językoznawstwo), kadencja VI (2015–2018)
  • red. Bartłomiej Chaciński (dziennikarstwo), kadencja VI (2015–2018)
  • dr Agnieszka Choduń (prawo), kadencja V–VI (2011–2018)
  • prof. dr hab. Stefan Chwin (historia i kultura polska XX w., literatura), kadencja IV–V (2007–2014)
  • prof. dr hab. Aleksandra Cieślikowa (językoznawstwo), kadencja IV–VI (2007–2018)
  • prof. dr hab. Anna Dąbrowska (językoznawstwo), kadencja III–VI (2003–2018)
    • członek Prezydium w V kadencji (2011–2014)
    • wiceprzewodnicząca w VI kadencji (2015–2018)
  • dr Antonina Doroszewska (socjologia), kadencja VI (2015–2018)
  • prof. dr hab. med. Jan Doroszewski (medycyna), kadencja I–V (1996–2014)
    • członek Prezydium w IV i V kadencji (2007–2014)
  • prof. dr hab. Tadeusz Drewnowski (historia literatury), kadencja I–III (1996–2006)
  • prof. dr hab. Stanisław Dubisz (językoznawstwo), kadencja V–VI (2011–2018)
  • prof. dr hab. Bogusław Dunaj (językoznawstwo), kadencja III–VI (2003–2018)
  • prof. dr hab. Jacek Fisiak (językoznawstwo angielskie), kadencja IV–VI (2007–2018)
  • prof. dr hab. Antoni Furdal (językoznawstwo), kadencja I–III (1996–2006)
  • prof. dr hab. Stanisław Gajda (językoznawstwo), kadencja I–VI (1996–2018
  • prof. dr hab. Michał Głowiński (teoria literatury), kadencja IV–VI (2007–2018)
  • prof. dr hab. Maciej Grochowski (językoznawstwo), kadencja V–VI (2011–2018)
  • prof. dr hab. Andrzej Gwiżdż (prawo), kadencja I (1996–1998)
  • dr hab. Katarzyna Kłosińska (Mosiołek-Kłosińska) (językoznawstwo), kadencja II–VI (1999–2018)
    • sekretarz Prezydium od III kadencji (od 2003 r.)
    • informacje dodatkowe:
      • autorka kilkuset porad językowych udzielonych w imieniu Rady
  • prof. dr hab. Ewa Kołodziejek (językoznawstwo), kadencja V–VI (2011–2018)
    • członek Prezydium w VI kadencji (2015–2018)
  • Tadeusz Konwicki (literatura), kadencja II–III (1999–2006)
  • Mirosława Konys (oświata), kadencja II (1999–2002)
  • prof. dr hab. Julian Kornhauser (historia literatury), kadencja I–IV (1996–2010)
    • wiceprzewodniczący w II, III i IV kadencji (1999–2010)
  • prof. dr hab. Bogusław Kreja (językoznawstwo), kadencja I–II (1996–2002), zmarł 2002 r.
  • dr hab. Danuta Krzyżyk (językoznawstwo), kadencja VI (2015–2018)
  • prof. dr hab. Marian Kucała (językoznawstwo), kadencja I–III (1996–2006), zmarł 2014 r.
  • prof. dr hab. med. Marek Kulus (medycyna), kadencja VI (2015–2018)
  • prof. dr hab. Zenon Leszczyński (językoznawstwo), kadencja I–VI (1996–2018)
  • prof. dr hab. Władysław Lubaś (językoznawstwo), kadencja III (2003–2006)
  • prof. dr hab. Jolanta Maćkiewicz (językoznawstwo), kadencja III (2003–2006)
  • prof. dr hab. Andrzej Markowski (językoznawstwo), kadencja I–VI (1996–2018)
    • zastępca przewodniczącego w I kadencji ((1996–1998)
    • przewodniczący od maja 2000 r.
  • prof. dr hab. Mirosława Marody (socjologia), kadencja III (2003–2006)
  • prof. dr hab. Antoni Mazurkiewicz (informatyka) kadencja I (1996–1998)
    • zastępca przewodniczącego w I kadencji (1996–1998)
  • prof. Danuta Michałowska (teatr), kadencja I–II (1996–2002)
  • prof. dr hab. Jan Miodek (językoznawstwo), kadencja I–VI (1996–2018)
  • prof. dr hab. Władysław Miodunka (językoznawstwo), kadencja V–VI (2011–2018)
  • prof. dr hab. Bogusław Nowowiejski (językoznawstwo), kadencja VI (2015–2018)
  • prof. dr hab. Kazimierz Ożóg (językoznawstwo), kadencja V (2011–2014)
  • Marek Pasieczny (teatr), kadencja V (2011–2014)
  • prof. dr hab. Jerzy Pelc (semiotyka), kadencja I–V (1996–1998)
  • Jerzy Pilch (literatura), kadencja I (1996–1998)
  • prof. dr hab. Walery Pisarek (językoznawstwo), kadencja I–VI (1996–2018)
    • przewodniczący w I kadencji oraz na początku II kadencji (1996– maj 2000)
    • Honorowy Przewodniczący od maja 2000 r.
    • informacje dodatkowe:
      • autor kilkuset porad językowych udzielonych w imieniu Rady,
      • główny autor tezy, że istnienie języka polskiego jest zagrożone,
      • projektodawca ustawy o języku polskim i pomysłodawca Rady Języka Polskiego
  • prof. dr hab. Krystyna Pisarkowa (językoznawstwo), kadencja III–IV (2003–2010), zmarła 2010 r.
  • prof. dr hab. Jerzy Podracki (językoznawstwo), kadencja III–VI (2003–2018)
  • prof. dr hab. Edward Polański (językoznawstwo), kadencja I–V (1996–2014)
  • prof. dr hab. Kazimierz Polański, czł. PAN (językoznawstwo), kadencja I–IV (1996–2010), zmarł 2009 r.
  • prof. Anna Polony (teatr), kadencja III (2003–2006)
  • ks. dr Wiesław Przyczyna (teologia), kadencja II–VI (1999–2018)
    • członek Prezydium od III kadencji (od 2003 r.)
  • prof. dr hab. Jadwiga Puzynina (językoznawstwo), kadencja I–VI (1996–2018)
  • Jerzy Radziwiłowicz (teatr), kadencja IV–VI (2007–2018)
  • dr hab. Michał Rusinek (literatura), kadencja VI (2015–2018)
  • prof. dr hab. Halina Satkiewicz (językoznawstwo), kadencja I–IV (1996–2010)
  • prof. dr hab. Krystyna Skarżyńska (psychologia), kadencja IV (2007–2010)
  • red. Jerzy Sosnowski (publicystyka, literatura), kadencja V–VI (2011–2018)
  • red. Adam Szostkiewicz (publicystyka), kadencja III (2003–2006)
  • płk Tomasz Szulejko (wojskowość), kadencja VI (2015–2018)
  • prof. dr hab. Roch Sulima (antropologia kultury), kadencja IV–VI (2007–2018)
  • prof. dr hab. Helena Synowiec (językoznawstwo, oświata), kadencja III–VI (2003–2018)
  • prof. dr hab. Janusz Tazbir (historia), kadencja I–VI (1996–2018), zmarł 2016 r
  • red. Małgorzata Tułowiecka (dziennikarstwo), kadencja V–VI (2011–2014)
  • prof. dr hab. Stanisław Urbańczyk (językoznawstwo), kadencja I (1996–1998)
  • prof. dr hab. Bogdan Walczak (językoznawstwo), kadencja VI (2015–2018)
  • Piotr Wojciechowski (literatura), kadencja I–II (1996–2002)
    • sekretarz Prezydium w I kadencji (1996–1998)
  • prof. dr hab. Jacek Woźniakowski (historia sztuki), kadencja I–II (1996–2002)
  • red. Andrzej Ibis–Wróblewski (publicystyka), kadencja I–II (1996–2002), zmarł 2002 r.
  • Jarosław Zaczykiewicz (językoznawstwo, translatoryka), kadencja V (2011–2014)
  • prof. dr hab. Janusz Zakrzewski, czł. rzecz. PAN (fizyka), kadencja I–IV (1996–2010), zmarł 2008 r.
    • członek Prezydium w IV kadencji
  • prof. Zbigniew Zapasiewicz (teatr), kadencja III (2003–2006)
  • prof. dr hab. Tadeusz Zgółka (językoznawstwo), kadencja III–VI (2003–2018
    • członek Prezydium od V kadencji (od 2011 r.)
  • prof. dr hab. Maciej Zieliński (prawo), kadencja II–VI (1999–2018)
    • wiceprzewodniczący od V kadencji (od 2011 r.)
  • prof. dr hab. Piotr Żmigrodzki (językoznawstwo), kadencja V–VI (2011–2018)

Struktura[edytuj]

W strukturach RJP działa 10 zespołów problemowych[6]:

  1. Zespół Etyki Słowa (prze­wod­ni­cząca Jadwiga Puzynina )
  2. Zespół Dydaktyczny (przewodniczący Tadeusz Zgółka)
  3. Zespół Języka Religijnego (przewodniczący Wiesław Przyczyna)
  4. Zespół Języka Prawnego (przewodniczący Marek Zieliński)
  5. Zespół Terminologii Informatycznej (przewodniczący Andrzej Blikle)
  6. Zespół Języka w Mediach (przewodnicząca Małgorzata Tułowiecka)
  7. Zespół Języka Medycznego (przewodniczący Marek Kulus)
  8. Zespół Języka Polskiego poza Granicami Kraju (przewodniczący Władysław T. Miodunka)
  9. Zespół Ortograficzno-Onomastyczny (przewodnicząca Danuta Krzyżyk)
  10. Zespół Kultury Żywego Słowa (przewodnicząca Ewa Kołodziejek)

Przypisy[edytuj]

  1. a b Podstawowe informacje o Radzie. Rada Języka Polskiego. [dostęp 2016-12-13].
  2. a b Historia Rady. Rada Języka Polskiego. [dostęp 2016-12-13].
  3. a b Skład Rady Języka Polskiego w VI kadencji (2015–2018). Rada Języka Polskiego. [dostęp 2016-12-13].
  4. Uchwały ortograficzne. Rada Języka Polskiego. [dostęp 2016-12-13].
  5. Zmarli członkowie Rady. Rada Języka Polskiego. [dostęp 2016-12-13].
  6. Zespoły Rady. Rada Języka Polskiego. [dostęp 2016-12-13].

Linki zewnętrzne[edytuj]