Jerzy Pilch

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jerzy Pilch
Jerzy Pilch na Targach Książki 2009 w Krakowie
Jerzy Pilch na Targach Książki 2009 w Krakowie
Data i miejsce urodzenia 10 sierpnia 1952
Wisła
Język polski
Alma Mater Uniwersytet Jagielloński
Spotkanie Jerzego Pilcha z Aleksandrem Kwaśniewskim podczas uroczystości ogłoszenia i wręczenia Nagrody Nike 2001.

Jerzy Pilch (ur. 10 sierpnia 1952 w Wiśle) – polski pisarz, publicysta, dramaturg i scenarzysta filmowy, laureat nagrody Paszport „Polityki” (1998) za powieść Bezpowrotnie utracona leworęczność i Nagrody Literackiej „Nike” (2001) za powieść Pod Mocnym Aniołem.

Życiorys[edytuj]

Prasa[edytuj]

Ukończył filologię polską na Uniwersytecie Jagiellońskim. Do 1999 był członkiem zespołu redakcyjnego "Tygodnika Powszechnego", następnie publikował felietony kolejno na łamach "Hustlera", „Polityki” (od marca 1999 do czerwca 2006), "Dziennika" (od czerwca 2006 do sierpnia 2009) i "Przekroju" (od stycznia 2010[1] do listopada 2011). Od lipca 2012 ponownie jest felietonistą "Tygodnika Powszechnego".

W 1989 otrzymał Nagrodę Fundacji im. Kościelskich za tom Wyznania twórcy pokątnej literatury erotycznej. W maju 1998 za książkę Tysiąc spokojnych miast otrzymał wyróżnienie Krakowska Książka Miesiąca. W 2001 otrzymał Nagrodę Literacką „Nike” za powieść Pod Mocnym Aniołem. Pisarz był także pomysłodawcą Ogólnonarodowego Konkursu na Opowiadanie, który ogłosił na łamach "Polityki" pod koniec 2003. Konkurs nosił nazwę Pisz do Pilcha, a jego owocem jest antologia Pisz do Pilcha. Opowiadań współczesnych trzydzieści i trzy (2005).

Film i telewizja[edytuj]

W 1994 jego powieść Spis cudzołożnic. Proza podróżna została przeniesiona na duży ekran. Reżyserem, autorem scenariusza oraz odtwórcą głównej roli w filmie Spis cudzołożnic (1994) jest Jerzy Stuhr. Pilch był współtwórcą dialogów do adaptacji, pojawił się również na ekranie w epizodycznej roli mężczyzny, którego główny bohater spotyka w barze.

Jerzy Pilch jest również autorem scenariuszy do dwóch filmów z cyklu Święta polskie: Żółtego szalika (2000) oraz Miłości w przejściu podziemnym (2006). Pierwszy obraz został nagrodzony m.in. na Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni.

Sztuki Pilcha były adaptowane dla potrzeb Teatru TV (Monolog z lisiej jamy 1998 i Narty Ojca Świętego 2006). Ponadto na podstawie powieści Pilcha Inne rozkosze powstał również spektakl telewizyjny pod tym samym tytułem (1998).

Pisarz jest również autorem scenariusza dwóch odcinków serialu telewizyjnego Bar Atlantic. Wystąpił także w filmie Witolda Adamka Wtorek (2001). Jest też bohaterem dokumentu Jerzy Pilch. Wyznania człowieka piszącego po polsku (1999).

Dzieła[edytuj]

Życie prywatne[edytuj]

Jerzy Pilch kibicuje klubowi piłkarskiemu Cracovia. Jest członkiem Kościoła ewangelicko-augsburskiego, choć jak wyznaje w swoim "Dzienniku", od 2009 roku jest osobą niewierzącą[13]. W roku 2012 ujawnił publicznie, że cierpi na chorobę Parkinsona[14]. Życie z tym nieuleczalnym schorzeniem i związana z tym świadomość powolnej degeneracji własnego ciała i umysłu należały do głównych tematów, jakie Pilch poruszał w latach 2012-2013 w swoim Drugim dzienniku, publikowanym na bieżąco w Tygodniku Powszechnym, a następnie wydanym w formie książkowej przez Wydawnictwo Literackie. Począwszy od lata 2013 rubryka ta zmieniła nieco charakter i obecnie, pod nazwą Drugi dziennik, czyli autobiografia w sensie ścisłym, skupia się na historiach z dzieciństwa pisarza w Wiśle.

Przypisy

  1. Jerzy Pilch będzie publikował w "Przekroju". Press, 17 grudnia 2009. [dostęp 19 grudnia 2009].
  2. Nagroda Nike 1998. nike.org.pl. [dostęp 2015-07-20].
  3. Nagroda Nike 1999. nike.org.pl. [dostęp 2015-07-20].
  4. Nagroda Nike 2001. nike.org.pl. [dostęp 2015-07-20].
  5. Nagroda Nike 2005. nike.org.pl. [dostęp 2015-08-05].
  6. Nagroda Nike 2007. nike.org.pl. [dostęp 2015-07-20].
  7. Nagroda Nike 2008. nike.org.pl. [dostęp 2015-07-21].
  8. Nagroda Nike 2009. nike.org.pl. [dostęp 2015-07-20].
  9. Nagroda Nike 2013, www.nike.org.pl [dostęp 2015-12-07].
  10. Nominowani 2013 | Nagroda Literacka Gdynia, nagrodaliterackagdynia.pl [dostęp 2015-12-07].
  11. Laureaci 2014 | Nagroda Literacka Gdynia. nagrodaliterackagdynia.pl. [dostęp 2015-07-08].
  12. a b Nagroda Nike 2014, www.nike.org.pl [dostęp 2015-12-07].
  13. Jerzy Pilch: Dziennik. Wielka Litera, 2012.
  14. Pisarz Jerzy Pilch otwarcie opowiada o życiu z chorobą Parkinsona. natemat.pl. [dostęp 2012-08-18].

Linki zewnętrzne[edytuj]