Ring (film 1927)

Ring

The Ring

Plakat filmu
Gatunek	melodramat, sportowy
Rok produkcji	1927
Data premiery	1 października 1927
Kraj produkcji	Wielka Brytania
Język	plansza tekstowa w języku angielskim
Czas trwania	108 minut (po rekonstrukcji)
Reżyseria	Alfred Hitchcock
Scenariusz	Alfred Hitchcock
Główne role	Carl Brisson Lillian Hall-Davis Ian Hunter
Zdjęcia	Jack E. Cox
Scenografia	Wilfred Arnold
Produkcja	John Maxwell
Wytwórnia	British International Pictures
Dystrybucja	Wardour Films

Ring (tytuł oryg. The Ring) – brytyjski niemy melodramat sportowy z 1927 w reżyserii i według scenariusza Alfreda Hitchcocka. W rolach głównych wystąpili Carl Brisson, Lillian Hall-Davis i Ian Hunter. Osią filmu jest rywalizacja dwóch bokserów (Brisson i Hunter) nie tylko na polu sportowym, ale i o względy tej samej kobiety (Hall-Davis).

Ring, jako pierwszy film zrealizowany przez Hitchcocka dla wytwórni British International Pictures (BIP), otrzymał entuzjastyczne recenzje krytyków, którzy podkreślali wysoką jakość oraz efektowną pracę kamery. Publiczność była z kolei pod wrażeniem efektów montażowych, wzorowanych na radzieckiej szkole. Ring jest jedynym filmem w dorobku Hitchcocka, w którym został on wymieniony jako samodzielny autor historii i scenariusza.

We współczesnych opracowaniach film jest doceniany przez historyków za wyraźne nawiązania do kinematografii niemieckiej i liczne ekspresjonistyczne środki wizualne, za wykorzystywanie symboli jako wskaźników uczuć bohaterów oraz za użycie kamery jako głównego narzędzia narracyjnego, kosztem minimalnej liczby plansz tekstowych. Obok Lokatora (1927) zaliczany jest do najlepszych i najbardziej znanych niemych filmów Hitchcocka.

Fabuła

Carl Brisson (na zdj. w 1929), odtwórca roli „Jednorundowca” Jacka Sandera

Film rozpoczyna się ujęciami z lunaparku, przedstawiającymi ludzi m.in. na karuzeli i huśtawkach. Ukazany jest też konkurs polegający na wrzuceniu czarnoskórego mężczyzny do zbiornika z wodą oraz twarz śmiejącego się policjanta. Showman (Harry Terry) próbuje zachęcić gapiów do stoczenia pojedynku z „Jednorundowym” Jackiem Sanderem (Carl Brisson). W tym czasie odpowiedzialna za sprzedaż biletów Mabel (Lillian Hall-Davis) flirtuje z wysokim i dobrze zbudowanym mężczyzną (Ian Hunter). Opowiada mu, że Jack jest jej dobrym przyjacielem. Gdy showman znajduje chętnego do stoczenia pojedynku, Jack, zauważywszy Mabel rozmawiającą z mężczyzną, postanawia zaprosić go na pokaz. Wszyscy udają się do namiotu, miejsca walki. Marynarz ochotnik zostaje ogłuszony jednym ciosem, po czym opuszcza ring. Siedzącemu w narożniku Jackowi przewijają się twarze pokonanych przeciwników. Po kilku próbach wysoki mężczyzna przyjmuje propozycję walki. Gdy zdejmuje marynarkę, dostrzega Mabel spoglądającą przez szparę. Ich starcie jest bardziej zacięte. Zaniepokojona dziewczyna informuje showmana, że pojedynek przerodził się w prawdziwą walkę. Mężczyzna udaje się do namiotu, gdzie zauważa puste miejsca na widowni. Wraca do Mabel i nakazuje jej sprzedać więcej biletów, a następnie sam zachęca ludzi do obejrzenia starcia. Pojedynek trwa do momentu, gdy Jack zostaje odliczony przez sędziego. Mabel jest przygnębiona. Reszta zespołu, nie kryjąc frustracji, skupia się wokół oszołomionego Jacka. Showman wręcza zwycięzcy pieniądze i dziękuje publiczności za oglądanie walki. Na zewnątrz zwycięzca ponownie flirtuje z Mabel. Dołącza do nich promotor James Ware (Forrester Harvey). Dziewczyna martwi się, ponieważ planowała ślub z Jackiem, a teraz może on stracić pracę. Ware zostawia jej wizytówkę. Okazuje się, że jest promotorem Boba Corby’ego, mężczyzny, z którym Mabel flirtowała.

Wieczorem Mabel pomaga Jackowi przemyć twarz po walce. Podchodzą do nich Ware i Corby. Dziewczyna przedstawia ich chłopakowi i pokazuje wizytówkę, którą otrzymała tego samego dnia. Po krótkiej rozmowie Jack odchodzi z promotorem, a Mabel zostaje z Bobem. Razem wychodzą na teren lunaparku, gdzie z przyczepy obserwuje ich wróżka (Clare Greet). Za pieniądze z wygranej Bob kupuje Mabel bransoletkę. W tym czasie Jack rozmawia z promotorem, który informuje go, że jeśli wygra walkę próbną, zostanie sparingpartnerem Boba. Zmotywowany przystaje na propozycję. Po założeniu bransoletki Mabel jest zadowolona z prezentu i składa Bobowi krótki pocałunek, lecz mężczyzna chwyta ją i namiętnie całuje w usta. Czyn ten powoduje u dziewczyny dezorientację i budzi jej wątpliwości. Oboje udają się do Jacka. Mabel, zsuwając bransoletkę na przegub, zakrywa ją drugą dłonią. Gdy mężczyźni wychodzą z namiotu, dziewczyna idzie do wróżki, prosząc o przepowiednię z kart.

Nazajutrz Jack myje twarz w stawie, gdy Mabel podchodzi do niego. Niepostrzeżenie jej bransoletka obsuwa się z ręki i wpada do stawu. Jack odzyskuje prezent. Mabel tłumaczy, że Bob kupił ją, ponieważ nie chciał pieniędzy za wygraną walkę. Jack deklaruje, że jeśli uda mu się wygrać próbną walkę, ożeni się z Mabel. Dziewczyna z entuzjazmem kiwa głową i zamyślona spogląda przed siebie, trzymając bransoletkę.

Lillian Hall-Davis (na zdj. w 1925), odtwórczyni roli Mabel

W dniu walki Jacka Mabel martwi się o los swojego chłopaka. Apatycznie rozdaje bilety zainteresowanym. W jej myślach przewijają się obrazy siedzącego w narożniku pobitego Jacka, co dodatkowo potęguje jej zdenerwowanie. Z tłumu wyłania się chłopiec, który dostarcza jej telegram od Jacka, w którym pisze, że wygrał i że zobaczą się następnego dnia w kościele. Na ceremonię zaślubin Mabel przybywa w towarzystwie showmana. W trakcie składania przysięgi małżeńskiej dziewczyna spogląda na Jacka. Gdy wkłada on obrączkę na palec Mabel, bransoletka po raz kolejny obsuwa się z dłoni dziewczyny. Podczas uroczystości weselnych zgromadzeni goście jedzą i piją do syta. Wróżka podnosi z ziemi podkowę szczęścia i wręcza ją Bobowi, życząc mu więcej powodzenia. Mężczyzna po chwili zastanowienia wygłasza toast, zapowiadając – w formie żartu – zemstę na swoim sparingpartnerze. Jack z dumą oznajmia, że zawsze jest gotów walczyć o swoją kobietę. Trener (Gordon Harker) wstaje, lecz jego obraz jest zupełnie rozmyty, z uwagi na spożycie zbyt dużej ilości alkoholu.

Nazajutrz odbywa się trening Jacka i Boba. Z boku pojedynkowi przygląda się Mabel, która bacznie obserwuje Boba. W przerwie podchodzi do niego i przez chwilę rozmawiają. W pewnym momencie mężczyzna kładzie dłoń na jej ramieniu. Postronna kobieta, która również obserwowała sparing, prosi Mabel o przedstawienie jej „męża”. Gdy Jack słyszy te słowa, wzburzony podchodzi do pary i spogląda w oczy Boba. Zaciska schowane z tyłu pięści. Aby uniknąć konfrontacji trener zabiera zdenerwowanego mężczyznę na bok. Poleca mu wyładowanie złości na worku treningowym. Jack, wyobrażając sobie twarz Boba, zaczyna intensywnie boksować, dopóki worek nie zrywa się z haka. Następnie opuszcza salę treningową, trzaskając drzwiami. Przebrawszy się, powraca na salę, gdzie widzi Mabel rozmawiającą z Bobem. Podchodzi do nich i nakazuje dziewczynie poczekać na zewnątrz, a z Bobem zamienia kilka słów, po czym udaje się do biura. Pobudzony oznajmia promotorowi, iż będzie zmuszony walczyć o żonę. Ware wybucha śmiechem i wskazuje na plakat na ścianie (nazwisko Corby’ego znajduje się na szczycie, podczas gdy Jacka na samym dole). Promotor uświadamia go, że jeszcze „długa droga przed nim”.

Ian Hunter (na zdj. w 1938), odtwórca roli Boba Corby’ego

Wraz z upływem miesięcy nazwisko Jacka pnie się ku górze na plakatach rozwieszanych w mieście. Ware informuje go, że jeśli ze zbliżającego się starcia z czarnoskórym zawodnikiem wyjdzie zwycięsko, będzie walczył o mistrzostwo. Jack spogląda w lustro, w którym widzi, jak jego żona siedzi obok Boba, śmiejąc się. W sąsiednim pokoju trwa impreza, podczas której tancerki występuja na środku salonu. Ware instruuje Jacka, że musi zacząć treningi od następnego dnia. Oznajmia mu, że obecność Mabel nie będzie konieczna, jednak rozkojarzony mężczyzna nie słucha tego, co mówi promotor. W wyobraźni widzi, jak Mabel całuje się z Bobem. Po chwili wpada w histerię i przerywa imprezę. Goście milkną, a skruszony Jack przeprasza za swoje zachowanie, po czym wraca do sąsiedniego pokoju. Obawia się, że treningi doprowadzą do rozwodu z Mabel. Ware uświadamia go, że zdobycie mistrzostwa może wszystko zmienić. Po rozmowie wraca do salonu i odkrywa, że wszyscy goście już wyszli, z wyjątkiem Mabel, która gra na pianinie. Podchodzi do niej i kładzie ręce na jej ramieniu. Dostrzega stojące na pianinie zdjęcie Boba.

Po kolejnych zwycięstwach Jack przyjmuje w garderobie gratulacje od znajomych z lunaparku. Zaprasza ich do wspólnego świętowania. Na zewnątrz tłum wiwatuje na cześć mistrza, który opuszcza teren samochodem z szoferem. Przybywszy do domu szuka Mabel, lecz jej nie zastaje. Nalewa szampana znajomym, po czym wszyscy świętują jego zwycięstwo. Jack ma nadzieję, że żona wkrótce wróci. Zamyślony wygląda przez okno na światła miasta. Jego trener zauważa na fortepianie fotografię Boba. Kiedy znajomi powracają do domów, przygnębiony Jack krząta się po pokoju i nie może znaleźć sobie miejsca. Ponownie wpatruje się w okno. Spoglądając w dół dostrzega Mabel wychodzącą z samochodu i żegnającą się ze współpasażerem. Na jego twarzy rysuje się gniew. Po powrocie kobieta jest poirytowana milczeniem Jacka. Gdy ustawia przewrócony obraz Boba na fortepianie, zdenerwowany Jack podchodzi, wyrywa go jej z dłoni, a następnie rzuca impulsywnie na ziemię, rozbijając puste kieliszki po szampanie. Pomiędzy małżonkami dochodzi do kłótni. Jack zrywa z Mabel część bluzki i bransoletkę od Boba. Roztrzęsiona dziewczyna zabiera z podłogi obraz i zamyka się w drugim pokoju, wykrzykując, iż chciałaby pójść do klubu z Bobem. Rozemocjonowany Jack idzie do lokalu. Gdy się rozgląda w poszukiwaniu rywala, znajomi goście winszują mu wygranej walki, a jedna z kobiet zaprasza go do tańca. Na parkiecie spotyka Boba. Kiedy orkiestra przestaje grać, goście lokalu zasiadają przy stołach. Mężczyzna podchodzi do stolika swojego rywala. Bob zamawia szampana na cześć wygranej walki Jacka, lecz ten celowo wylewa drinka na ziemię, patrząc prowokująco w jego oczy. Poirytowany Bob wstaje i przewraca stół. Jack uderza go w twarz i wychodzi. Po powrocie do domu zastaje fotografię Boba ustawioną na kominku i list od Mabel, w którym żona informuje go, że udała się do osób, które wiedzą, jak właściwie ją traktować.

Royal Albert Hall (na zdjęciu w 1904), miejsce finałowej walki pomiędzy Jackiem a Bobem

Plakaty na mieście informują o zbliżającej się walce między Jackiem a Bobem w londyńskiej Royal Albert Hall. Pojedynek budzi zainteresowanie ludzi, którzy szczelnie wypełniają halę. Trener Jacka dostrzega w tłumie Mabel. Decyduje, że mężczyzna nie może się dowiedzieć o jej obecności. Mabel udaje się do garderoby Boba, życząc mu powodzenia. W tym czasie Jack budzi się w szatni ze snu. Wyznaje swojemu sztabowi, że śniła mu się żona, która była obecna na widowni. Następnie – przy aplauzie publiki – udaje się na ring. Głównym sędzią walki jest Eugene Corri. W trakcie zaciętego pojedynku dostrzega w tłumie Mabel, tracąc koncentrację. Zostaje znokautowany ciosem w twarz, po czym wraca do narożnika. Jego sztab próbuje go pobudzić do następnej rundy, w której ponownie doznaje nokautu. W trakcie odliczania podnosi się i wraca do narożnika. Zdenerwowana Mabel zaczyna płakać. Mężczyźni rozpoczynają kolejną rundę, lecz obaj coraz mocniej odczuwają zmęczenie. Ich sztaby gorączkowo pracują nad ich pobudzeniem w przerwach. Mabel udaje się do narożnika Jacka i dodaje mu otuchy. Z nową energią mężczyzna nokautuje Boba w kolejnej rundzie i wygrywa całe starcie. Mabel przytula Jacka i zdejmuje bransoletkę otrzymaną od Boba. Po zakończonym pojedynku jeden z członków sztabu Boba przynosi do jego garderoby bransoletkę. Przegrany przez chwilę trzyma prezent w dłoni, po czym oddaje go i wraca do wiązania krawata.

Obsada

Opracowano na podstawie materiału źródłowego:

• Carl Brisson – „Jednorundowiec” Jack Sander
• Lillian Hall-Davis – Mabel (wym. w czołówce jako Lillian Hall Davis)
• Ian Hunter – Bob Corby, australijski mistrz wagi ciężkiej
• Forrester Harvey – James Ware, promotor Boba Corby’ego
• Harry Terry – showman
• Gordon Harker – trener Jacka
• Bombardier Billy Wells – bokser (niewym. w czołówce)
• Eugene Corri – sędzia (on sam; niewym. w czołówce)
• Charles Farrell – widz (niewym. w czołówce)
• Clare Greet – wróżka w lunaparku (niewym. w czołówce)
• Tom Helmore – widz (niewym. w czołówce)
• Minnie Rayner – żona boksera (niewym. w czołówce)
• Brandy Walker – widz (niewym. w czołówce)

Produkcja

Scenariusz i przygotowania

Hitchcock (na zdj. w 1925), prócz reżyserii został uznany za autora scenariusza

Pod koniec zdjęć do dramatu romantycznego Łatwa cnota (1928), w czerwcu 1927 Alfred Hitchcock przeszedł do zreorganizowanej i nowo nazwanej British International Pictures (BIP), powstałej w wyniku zakupu oraz połączenia przez producenta Johna Maxwella British National Studios z Elstree Studios, gdzie zapewniono mu większą swobodę, pracę z nowoczesnym sprzętem (do dyspozycji miał dwie duże hale zdjęciowe) i znaczną podwyżkę finansową. W ocenie Petera Ackroyda BIP było bardziej „komercyjne i profesjonalne” niż Gainsborough Pictures. Współpraca Hitchcocka z producentem i prezesem przedsiębiorstwa Johnem Maxwellem układała się pomyślnie; w ciągu następnych pięciu lat wyreżyserował dla BIP dziesięć filmów.

Wzmianka o nowym filmie fabularnym Hitchcocka, i pierwszym dla BIP, pojawiła się w prasie branżowej w kwietniu 1927, kiedy to reżyser w wywiadzie dla „The Bioscope” zapowiedział, że planuje realizację wielkiego dramatu bokserskiego. W owym czasie szkic scenariusza był już gotowy, a w jego tworzeniu uczestniczyła żona reżysera, Alma Reville. Podano, że autorem scenariusza jest Eliot Stannard (współpracujący z angielskim filmowcem od czasu debiutanckiego kryminału Ogród rozkoszy; 1925). Jego nazwisko pojawiało się jeszcze na tydzień przed rozpoczęciem realizacji. W wyniku konfliktu między Hitchcockiem a Stannardem zatrudniono Waltera C. Mycrofta, krytyka filmowego związanego z lokalną popołudniówką „London Evening Standard”, by dokonał finalnych poprawek i udzielił kilku technicznych wskazówek dotyczących bosku (Mycroft założył w BIP szkołę scenarzystów). Ostatecznie to reżyser, jedyny raz w karierze, został uznany za samodzielnego autora oryginalnej historii i tekstu. Ken Mogg uważał, że scenariusz był inspirowany niemieckim filmem Varieté (1925, reż. E.A. Dupont).

Jak podkreślał Patrick McGilligan, Hitchcock interesował się boksem; potrafił z dużą wiedzą rozmawiać zarówno o zasadach, jak i o zawodnikach (na ogół uczęszczał na mecze piłki nożnej, tenisa, boksu oraz na ping-ponga, którego entuzjastą był Ivor Montagu) „Myślę, że w boksie zafascynowało mnie to, co jednak jest dziwne, że angielska publiczność wystrojona w czarne krawaty zasiada wokół ringu” – przyznawał po latach.

Casting

Współpraca z BIP dała Hitchcockowi większą swobodę w podejmowaniu decyzji, także tych dotyczących obsady filmu. Do głównej roli kobiecej zaangażował Lilian Hall-Davis, której występ w dramacie The Passionate Adventure (1924, reż. Graham Cutts) – gdzie Hitchcock pełnił funkcję asystenta reżysera – spodobał mu się. Do kreacji „Jednorundowego” Jacka Sandera zatrudnił Carla Brissona, byłego duńskiego mistrza wagi średniej, który następnie został artystą musicalowym (do momentu angażu wystąpił on w zaledwie jednym duńskim filmie, The Mysterious Footprints z 1918 w reżyserii A.W. Sandberga). Ian Hunter – mający już na swoim koncie współpracę z reżyserem przy melodramacie Na równi pochyłej (1927) i Łatwej cnocie – otrzymał rolę Boba Corby’ego, australijskiego mistrza wagi ciężkiej, zaś Gordona Harkera, syna cenionego aktora scenicznego Josepha Harkera, obsadzono w roli trenera Jacka. Clare Greet, która współpracę z Hitchcockiem nawiązała w 1922 przy jego nieukończonym projekcie Numer trzynasty, otrzymała rolę wróżki w lunaparku.

Jak pisał Charles Barr, „jedną z uderzających cech wczesnej twórczości Hitchcocka jest ciągłość obsady. W każdym nowym filmie konsekwentnie utrzymuje on co najmniej jednego aktora pierwszoplanowego z poprzedniego”.

Realizacja

„Hitchcock kreślił to tak cudownie, że równie dobrze mógł powiedzieć: «Chcę, żebyś użył obiektywu 50 mm, 35 mm lub trzycalowego». Rysował perspektywę tak, że tło zawsze było odpowiednie dla pierwszego planu […] Hitchcock miał cudowną zdolność nakreślania tego, co widzi kamera.” – Bryan Langley

Zdjęcia do Ringu rozpoczęto w lipcu 1927 (niektóre źródła podają koniec sierpnia). Funkcję asystenta reżysera sprawował Frank Mills, operatorem był Jack E. Cox (pojawiały się hipotezy sugerujące, że Claude L. McDonnell nie mógł pracować nad filmem z powodu choroby lub że niezadowolony z pensji opuścił plan tuż przed rozpoczęciem zdjęć), jego asystentem został Bryan Langley, z kolei za scenografię odpowiadał Wilfred Arnold, a nad produkcją czuwał John Maxwell. W ocenie McGilligana „chwila, gdy Cox zastąpił barona [Gaetano di] Ventimiglię oraz Claude’a McDonnella, wyznacza wyraźną cezurę między filmami Hitchcocka nakręconymi dla Gainsborough i BIP”. Zdjęcia realizowano w Elstree Studios w Borehamwood w hrabstwie Hertfordshire.

Jack E. Cox (siedzi z lewej) i Hitchcock (pierwszy z prawej) na planie Ringu

Dzięki znacznemu budżetowi ekipa mogła wybudować na terenie Elstree Studios w skali 1:1 wesołe miasteczko, pojawiające się w początkowej sekwencji filmu, którego budowę Hitchcock skrupulatnie nadzorował; podobną uwagę poświęcał każdemu innemu detalowi. „Reżyser filmu, mister Alfred Hitchcock, z tłumu będzie rzucał polecenia kamerzyście, przebrany za jednego z artystów – a zatem w tradycyjnym smokingu z czerwoną poszetką i w wysokim cylindrze” – zrelacjonował jeden z obecnych na planie reporterów. Zatrudniono też setki statystów.

Do pierwszej sceny walki reżyser polecił operatorowi usunąć zwykły zestaw reflektorów i filmować pojedynek z dystansu, z jedną kołyszącą się nad ringiem żarówką (chcąc sprawić, aby spojrzenie kamery – czyli to, co widziała Mabel patrząca z zewnątrz przez szparę w namiocie – napotykało liczne przeszkody). Hitchcock, ze względu na wykształcenie artystyczne, nadzorował ustawienie kamery oraz nakreślał obraz i wyznaczał głębię ostrości. Krzysztof Loska, autor monografii Hitchcock – Autor wśród gatunków (2002), podkreślał, że istotną rolę odgrywa aspekt wizualny, stanowiący ciekawy przykład wczesnego stylu reżysera – wahadłowy ruch kamery w otwierającym ujęciu, sugestywne sceny halucynacji Jacka (zastosowanie ujęć subiektywnych, zniekształcenie percepcji, rozmycie obrazu, zdjęcia nakładane), w których bohater widzi oczyma wyobraźni zdradę Mabel, oraz ujęcia nadwyżkowe, mające wywołać niepokój u widzów (przykładem scena z parą syjamskich bliźniąt podczas ślubu w kościele).

Hitchcock często stosował zbliżenia poszczególnych osób i przedmiotów – czasami do tego stopnia zniekształconych, że zdaniem McGilligana przypominały one modernistyczne abstrakcje – oraz rozwiązania formalne, mające przedstawić upływający czas (m.in. plakaty zapowiadające kolejne walki bokserskie, na których nazwisko Jacka pisane jest coraz większymi literami). Współpracownicy reżysera podkreślali jego dużą energię i zaangażowanie. Jeden z dziennikarzy, obserwujący, jak Hitchcock inscenizuje kulminacyjną scenę Ringu, stwierdził, iż to „niesłychane, że potrafi być tak energiczny i skoncentrowany, zważywszy, że od początku roku pracuje w studiu praktycznie codziennie”.

W finałowej scenie walki rozgrywającej się w londyńskiej Royal Albert Hall Hitchcock zastosował efekt Schüfftana, który zaczerpnął ze swojego pobytu w Rzeszy Niemieckiej, pozwalający na filmowanie sceny rozgrywającej się w miejscu publicznym bez ponoszenia kosztów rzeczywistego przybywania tam lub pozwoleń na nie. Polegał on na mieszaniu pierwszoplanowej akcji kręconej na żywo na tle miniatur, zdjęć lub malowanych dekoracji (jako pierwszy efekt ten wykorzystał Fritz Lang w ekspresjonistycznym filmie science fiction Metropolis; 1927). Elementy takie jak dym, oślepiający blask, obrazy odbite w wodzie i w lustrach, intensywnie zmieniające się kadry czy ujęcia z podzielonym ekranem i nałożone na siebie obrazy stanowiły nawiązanie do kinematografii niemieckiej (m.in. scena ślubu, coraz bardziej zniekształcona przez alkohol, odwołuje się do niemieckiego ekspresjonizmu).

Okres zdjęciowy zakończył się w sierpniu, a na początku września film został poddany montażowi.

Odbiór

Premiera kinowa i recenzje

„Komentarze w gazetach były tak przychylne, że jako część szerokiej reklamy filmu «The Bioscope» dołączał podwójną stronę, na której wydrukowano po prostu fragmenty piętnastu recenzji prasowych, pod nagłówkiem na całą szerokość strony powtarzającym ocenę «Daily Mail», że film jest «największą produkcją, jaka kiedykolwiek powstała w tym kraju».” – Tom Ryall

Robert E. Kapsis zwracał uwagę, że w latach 20. XX wieku Hitchcock wypracował zwyczaj uwrażliwiania krytyków na kluczowe sekwencje swoich filmów, często omawiając je z nimi na długo przed premierą danego filmu, czego przykładem może być Ring.

Pierwszy pokaz Ringu miał miejsce 30 września 1927. Oficjalna premiera odbyła się 1 października. Obraz otrzymał przychylne recenzje, a widownia oklaskiwała efekty montażowe, których Hitchcock nauczył się od Rosjan. Jak sam przyznawał: „Nigdy dotąd nie widziałem, by publiczność zachwycała się montażem; tak jednak stało się w tym przypadku”. W specjalnym artykule od redakcji „The Bioscope” zwrócono się do reżysera: „Mamy nadzieję, że będzie pan nadal kręcił filmy w tym kraju, ponieważ przemysł filmowy – który winien jest panu wdzięczność – nie może sobie pozwolić na utratę pańskiego talentu”. W dalszej części autorzy prognozowali, że „jeżeli przyszłe dzieła będą co do jakości dorównywać Ringowi, nie musimy się martwić o przyszłość branży filmowej w tym kraju”. Ten sam magazyn – recenzując Ring – pisał: „Najwspanialszy brytyjski film, jaki kiedykolwiek powstał. Alfred Hitchcock udowodnił, że [nie trzeba] płacić bajońskich sum za prawa filmowe do dzieł, które nie były przeznaczone [na ekran]. Napisał prostą historię o życiu codziennym z myślą o jej wyrażeniu w formie obrazowej i wyprodukował ją z autentyczną szczerością”. Surowszą ocenę wystawił Robert Herring z „Close-Up”; twierdził on, że brytyjska prasa zbyt pochopnie użyła słowa „arcydzieło” w stosunku do Ringu, któremu zarzucał m.in. brak oryginalności oraz kopiowanie przez Hitchcocka technik ekspresjonistycznych.

„Daily Herald” uznał, że film „wymyka się porównaniu z najlepszymi produkcjami, jakie może stworzyć Ameryka”. W nowojorskim „Daily News” napisano, że jest to „miażdżąca odpowiedź dla tych wszystkich, którzy nie wierzyli w możliwości brytyjskiej kinematografii”. „The Guardian” ocenił, że „Ring nie jest dramatycznym arcydziełem […] To może być prymitywnie oczywisty zakres, ale dla popularnej rozrywki jest odpowiedni – wspierany przez doskonałe aktorstwo, reżyserię i zdjęcia, jest więcej niż wystarczający. Bije Amerykanów tam, gdzie oni zwykle biją nas – nie w odpowiedniej historii, ale w sposobie jej opowiadania, tempie i ekonomii działania, przenikliwej charakteryzacji, nieuchwytnej jakości, którą branża nazywa «wartościami produkcyjnymi». Dla Iris Barry Ring był „najwspanialszym filmem jaki kiedykolwiek nakręcono”. W podobnie pochlebnym tonie brzmiała opinia w „London Evening Standard”: „Pan Hitchcock uczynił dla Anglii więcej niż dziesiątki uchwał parlamentu”, zaś Ring uznano za „najczystszą sztukę filmową i znakomitą rozrywkę popularną”. Charles Morgan w „The New York Timesie” ocenił, że jest to „stara i dość cienka historia, ale dobrze opowiedziana i dobrze zagrana przez Carla Brissona, Iana Huntera i Lilian Hall-Davis”. Wyróżnił też Gordona Harkera, pisząc, że elastyczna i wyrazista twarz pewnego dnia powinna zapewnić mu ekranową sławę. Odnosząc się do realizacji, autor pisał, że Hitchcock czerpał zarówno z techniki niemieckiej (różnorodność kątów widzenia i zamiłowanie do sugerowania emocji zręcznie za pomocą poszlakowych detali), jak i amerykańskiej (płynność i zwinność). W podsumowaniu stwierdził, że „są sceny nieistotnej farsy, które powinny zostać pominięte, ale te najważniejsze są dobrze skonstruowane i pomimo dość banalnego tematu, film wyróżnia się”.

„The Observer” uznał Ring za kolejne arcydzieło Hitchcocka. „The Sunday Express” sugerował, że „film jest znaczący głównie dlatego, że sam Hitchcock jest osobą znaczącą”, a „The Times” chwalił „sceny otwarcia w lunaparku”, które są „godne uwagi ze względu na różnorodność kąta fotograficznego i pomysłowe wykorzystanie światła”, oraz stwierdzał, że „film jako całość oznacza znaczny postęp techniczny”. „Western Morning News” zwracał uwagę, że „dotychczas brytyjscy reżyserzy zbyt często naśladowali, z małym sukcesem, prace swoich amerykańskich rywali, ale Alfred Hitchcock w końcu zszedł z wydeptanej ścieżki”. W dalszej części krytyk napisał: Opowieść jest autorstwa Alfreda Hitchcocka, a cała atmosfera i otoczenie, które są zasadniczo brytyjskie, ukazują największą dbałość o szczegóły. Najwierniej oddaje dudniący świąteczny duch angielskich targów, ale wielką sceną jest walka o mistrzostwo w Royal Albert Hall, w której sam Eugene Corri występuje jako sędzia. Ring to epoka brytyjskiej produkcji filmowej. „Variety” chwalił występ Huntera (który według magazynu przyćmił Brissona) i Gordona Harkera, pisząc, że „jego poczucie komedii ekranowej jest jednocześnie przenikliwe i powściągliwe, a swoje przesłanie przekazuje ustami i oczami w niezwykły sposób”. O Lillian Hall-Davis pisał, że „momentami przypomina Lię de Putti, jednak historia przedstawia ją w roli raczej niesympatycznej i niewiarygodnej, a jej nagła niechęć do przyjaciela i męża nie jest zbyt przekonująca”.

Mimo przychylnych recenzji prasowych i pozytywnego odbioru przez publiczność, Ring odniósł umiarkowany sukces kasowy, co zmusiło Hitchcocka do rozważań nad bardziej komercyjną próbą połączenia artyzmu i komedii w kinie.

Analizy i interpretacje

Wielu historyków umieszcza Ring w czołówce niemych filmów Hitchcocka i, obok Lokatora (1927), uznaje go za najlepszy oraz najbardziej znany z wczesnych lat jego kariery. W 2014 „Time Out” napisał: „Niewątpliwie najlepszy z niemych filmów Hitchcocka… pokazuje młodego reżysera całkowicie pewnego swojej kontroli nad medium… Imponujące jest również bystre oko Hitchcocka na szczegóły społeczne i jego opanowanie ekspresjonistycznych środków wizualnych, aby oddać stan umysłu swoich bohaterów”.

Projekcja Ringu w ramach Save the Hitchcock 9. w Moskwie (2014)

Peter Ackroyd zwracał uwagę na wieloznaczność angielskiego słowa ring, które – poza określeniem walki bokserskiej – może oznaczać także pierścionek zaręczynowy, obrączkę ślubną, krąg huśtawek lub okrężny ruch karuzeli w wesołym miasteczku. Według autora to ostatnie zawsze stanowiło jedno z ulubionych miejsc Hitchcocka. W jego ocenie „Ring ma przede wszystkim charakter komediowy, ale nie brakuje w nim też napięcia, którego Hitchcock stał się prawdziwym mistrzem”. Gene Adair, autor książki Alfred Hitchcock: Filming Our Fears (2002), podobnie jak Ackroyd, podkreślał różne znaczenia słowa ring; dla autora obrączka ślubna symbolizowała miłość Jacka, którego Mabel postanawia poślubić, z kolei bransoletka oznaczała uczucia drugiego mężczyzny (Corby’ego). Zsunięcie się jej (bransoletka zatrzymała się na nadgarstku kobiety) w momencie zakładania obrączki na palec Mabel przez Jacka, Adair interpretował jako symbol rozdartych emocji dziewczyny oraz napięć leżących u podstaw historii. Jak podkreślał, takie wykorzystywanie przedmiotów jako wskaźników uczuć bohaterów stało się jedną z cech charakterystycznych stylu filmowego Hitchcocka. Paul Duncan uważał, że tytułowy ring odnosi się nie tylko do ringu bokserskiego, ale także do obrączki, o którą rywalizują Jack z Bobem.

Krzysztof Loska – dla którego Ring stanowi formułę klasycznego melodramatu – zaznaczał, że prezentuje on, podobnie jak Człowiek z wyspy (1929), schemat „miłosnego trójkąta” z motywem zdrady małżeńskiej. Mimo że uwaga publiczności pozostaje skupiona na postaci kobiecej, sposób jej przedstawienia nie jest tak jednoznaczny, jak w filmie Ogród rozkoszy (1925), a ofiarą miłości pada zmagający się z własną zazdrością Jack, zmuszony do walki o uczucie żony. Autor zalicza film do grona najbardziej schematycznych melodramatów Hitchcocka, z przeciwstawieniem prawdziwego uczucia i zmysłowej namiętności oraz z naciskiem na rolę małżeństwa i konieczność męskiej rywalizacji o względy kobiety. Wyróżnia wieloznaczność słowa ring, które poza miejscem do walki bokserskiej podkreśla opozycję między wiernością a niewiernością, między uznaniem społecznego porządku (wartości rodzinne) a jego kontestacją (zdrada). Według Loski Hitchcock – nie po raz pierwszy – wprowadził motyw niepewności, złudnego poczucia stabilności oraz bezpieczeństwa – o kruchości uczucia świadczy ujęcie przedstawiające zakochaną parę odbijającą się w lustrze wody, zaś chwiejność świata symbolizuje kręcąca się karuzela (motyw często wykorzystywany w późniejszych produkcjach) w pierwszej sekwencji filmu.

Jim McDevitt i Eric San Juan napisali w swojej analizie: „Ring reprezentuje dramatyczną zmianę stylu, historii i nastroju w stosunku do poprzedniego filmu Hitchcocka, Lokatora. Podczas gdy Lokator jest mroczny, mrożący krew w żyłach i tajemniczy, Ring jest jasny, porywający i komediowy, ale jednocześnie poważny. Pomimo że nie jest to typowa historia Hitchcocka, posiada elementy, które określają ją jako film Hitchcocka. Jego całkowita kontrola nad obrazem jest oczywista”. Autorzy zwracali uwagę na użycie przez reżysera obiektów jako symboli (czego przykładem mogą być bęben i karuzela w początkowej sekwencji oraz rolka biletów). Podkreślali również wykorzystanie kamery jako głównego narzędzia narracyjnego; film zawiera mniej plansz tekstowych w porównaniu do Lokatora, a mimo to, jak pisali, „opowiada jeszcze bardziej szczegółową historię z szeroką gamą postaci i emocji”. W podsumowaniu uznali, że „Ring oferuje znakomite spojrzenie na rozwijający się styl filmowy Hitchcocka i jego umiejętności opowiadania historii, ponieważ temat może nie wzbudzać emocji wśród fanów szukających zbrodni, intrygi i niepewności”.

Patrick McGilligan przyznawał, że ta „pierwszorzędna saga ze świata boksu, z całym rytuałem i świetnie wychwyconymi szczegółami tego sportu, jest również zaskakująco kameralnym filmem. W przeciwieństwie niż Langa [i innych Niemców], Hitchcock dodawał zabawne sceny [goście z wesołego miasteczka na kościelnej ceremonii ślubu stanowili przekomiczną zapowiedź cyrkowców w Sabotażu z 1942] i wiele ciepła”. Biograf podkreślił, że Ring należy do tych nielicznych obrazów w dorobku reżysera, w których nie ma żadnej ofiary morderstwa, niesłusznie oskarżonego człowieka ani kobiety żyjącej w ciągłym strachu przed przemocą seksualną lub fizyczną. Ken Mogg w otwierającej sekwencji – przedstawiającej bębnienie, wirującą karuzelę z ludźmi i dziewczynę krzyczącą na huśtawce – dostrzegał dokumentalny wydźwięk, który, jak napisał, „mógłby zachwycić Johna Griersona”. Pozytywnie oceniał też zdjęcia Jacka E. Coxa, nazywając je „pomysłowym połączeniem obrazu rzeczywistego i lustrzanego” oraz scenografię Wilfreda Arnolda. Zwracał uwagę na przedstawienie w filmie klasycznej sytuacji „ciężkiej próby” – zdefiniowanej przez powieściopisarza Sola Steina – oznaczającej „środowisko emocjonalne lub fizyczne, łączące dwie osoby, które nie chcą zawrzeć rozejmu”. Dla Mogga „ciężką próbą” jest zamknięty świat boksu (dokładniej światy cyrkowej trupy bokserskiej oraz boksu mistrzowskiego), będący wszystkim, co znają bohaterowie. Jego zdaniem, podkreślając efekt zamknięcia, ale także komentując go, Hitchcock dodawał warstwy symboliki, używając gry słów zarówno w odniesieniu do słów ring („pierścień”), jak i round („okrągły”). Mogg wnioskował, że film pokazuje, jak tworzą się różne więzi: jeden rodzaj symbolizuje obrączka ślubna, którą Jack wkłada na palec Mabel, inny – bransoletka przypominająca węża, którą wcześniej podarował jej Bob. Ta ostatnia jest symbolem grzechu pierworodnego (podobne motywy z wężem pojawiają się w filmie Akt oskarżenia; 1947).

Gene D. Phillips podkreślał wizualne rozwiązania wykorzystane przez Hitchcocka, w tym m.in. upływ czasu (jako przykłady wymienił nazwisko Jacka pojawiające się coraz wyżej na billboardach oraz zmieniające się pory roku, gdy śnieg ustępuje miejsca pąkom kwiatów). Zbliżenie na znikające bąbelki w kieliszku szampana autor odczytał jako metaforę przygasania blasku małżeństwa Jacka z Mabel (Phillips wymienia ją jako Nelly). Według niego przypominająca węża bransoletka, oprócz nawiązania do kuszenia Ewy przez węża w Edenie, sugeruje, że Mabel nie potrafi zdecydować, którego z mężczyzn pragnie (w filmie nosi zarówno obrączkę, jak i bransoletkę). Z kolei tytuł oznacza, że Jack walczy na ringu oraz w życiu prywatnym. Jonathan Rosenbaum uważał Ring za „najbardziej niemiecki niemy obraz Hitchcocka”, ponieważ, jak argumentował, to konwencjonalna opowieść nakręcona w ciężkim, eksperymentalnym stylu. I chociaż nie dorównuje skalą ani tematem Metropolis [1927] Fritza Langa, film Hitchcocka jest równie mroczny i aksamitny jak epopeja niemieckiego reżysera.

Jack Sullivan – autor książki poświęconej muzyce w filmach Hitchcocka – zwracał uwagę, że już w niemych produkcjach, takich jak Ring czy Na równi pochyłej (1927), reżyser przedstawiał tancerzy, sale taneczne i sceny jako tło katastrof. W opinii autora Hitchcock nadzorował muzykę dłużej niż ktokolwiek inny, a Ogród rozkoszy, Lokator, Na równi pochyłej i Ring są „wypełnione obrazami muzyków, sal koncertowych i tańców, misternie wplecionych w fabułę”. Maurice Yacowar podkreślał, że sposób przedstawiania opiera się na wykorzystaniu podstawowych figur geometrycznych: prostokąta (czy kwadratu), okręgu i łuku. Kwadrat odnosi się do ringu bokserskiego, zaś drzwi, okna i lustra wyznaczają pole widzenia, nie tylko dla bohaterów, ale i dla widzów (prostokątny ekran) – zdaniem autora wzrok odgrywa kluczową rolę w filmie. Okrąg odwołuje się do bransoletki jako symbolu pokusy i upadku (stąd wężowe kształty), jak i do obrączki (podkreśla ona prawo mężczyzny do poślubionej kobiety). Lustra zaś wskazują na iluzoryczną naturę świata, odkrywając jego fałszywość i zwodniczość.

W 1962 Hitchcock przyznał: „To rzeczywiście interesujący film. Powiedziałbym, że po Lokatorze – Ring był drugim «filmem hitchcockowskim»”. Francuski reżyser François Truffaut zaznaczał, że zawierał on „sporo dobrych pomysłów, odkrywczych od strony obrazowej, ale także symbolicznej. Cały film był opowieścią o wiarołomstwie, pełną aluzji do grzechu pierworodnego”. W recenzji dla „Los Angeles Timesa” z listopada 1996, Susan King pisała: „Film Alfreda Hitchcocka Ring z 1927 pokazuje, że już na wczesnym etapie osiągnął on mistrzostwo w swoim fachu, potrafiąc manipulować emocjami widzów i budować suspens”.

Wydania

W 1999 Ring ukazał się na VHS, wydanym przez Brytyjski Instytut Filmowy (BFI) ze ścieżką dźwiękową autorstwa Neila Branda. W tym samym roku wydano go na DVD w pakiecie z Numerem siedemnaście (1932), dystrybuowanym przez Laserlight. Dwa lata później wszedł w skład box setu Alfred Hitchcock: The Early Year, dystrybuowanego przez Deltę. W 2002 był częścią The Alfred Hitchcock Box Set – wraz z filmami Człowiek z wyspy, Morderstwo (1930), Oszustwo (1931) oraz Bogaci i dziwni (1931) – wydanego przez Lionsgate. Ponowne wydanie miało miejsce w 2005 w ramach box setu Alfred Hitchcock: Master of Suspense (z dziewięcioma innymi filmami Hitchcocka), którego dystrybucją zajęło się BCI/Sunset Home Visual Entertainment.

Na rynku ukazało się wiele kolekcji na DVD, których częścią był Ring: m.in. w 2005 i 2007 we Włoszech, w 2006 i 2013 w Polsce, w 2007 i 2008 we Francji, w 2007 w Beneluksie, Skandynawii i na Węgrzech, w 2009 w Australii i Hiszpanii, w 2010 w Brazylii oraz w 2022 w Danii.

Rekonstrukcja

Hackney Empire (na zdj. w 2005), miejsce premiery odrestaurowanej wersji filmu w 2012

W ramach zainicjowanej w 2010 kampanii Save the Hitchcock 9. Brytyjski Instytut Filmowy podjął się pełnej rekonstrukcji filmu Ring w 2012. W wyniku badań restauratorzy z instytutu odkryli, że jedyny ocalały negatyw – wersja eksportowa z francuskich archiwów – składał się w rzeczywistości z alternatywnych ujęć każdej sceny. W 1959 narodowe archiwum BFI otrzymało oryginalny azotanowy negatyw od Associated British Picture Corporation (ABPC). Z racji tego, że był on mocno nietrwały, podjęto decyzję o wykonaniu jego duplikatu. Zespół zajmujący się renowacją, współpracujący z Deluxe 142, zeskanował ten element w rozdzielczości 2K; staranne cieniowanie oraz ręczne prace restauracyjne pozwoliły na usunięcie wielu wad ostrości, kontrastu oraz wypaczeń tkwiących w negatywie drobnoziarnistym (oryginalny negatyw nie zachował się). Napisy zostały starannie zrekonstruowane, a alfabet w ręcznie wykonanej czcionce oryginału utworzono przez zeskanowanie wszystkich tytułów. Odrestaurowaną wersję obrazu przeniesiono z prędkością dwudziestu klatek na sekundę, co sprawiło, że film trwał 108 minut. Octanowe kopie z lat 60. są obecnie najwcześniejszym źródłem oryginalnego filmu.

Premiera odświeżonej wersji Ringu miała miejsce w londyńskim Hackney Empire 14 lipca 2012. Filmowi towarzyszyła na żywo muzyka w wykonaniu Soweto Kincha i jego zespołu. Tony Paley z „The Guardiana” pisał, że „Ring to popis młodego Hitchcocka w dziedzinie montażu: eksperymentalny montaż inspirowany kulturą radziecką, który tak gwałtownie ujawnił się w Psychozie [1960]”, a Tim Robey z „The Daily Telegraph” podkreślał: „Dzięki umiejętnemu wykorzystaniu techniki fotograficznej, typowy trójkąt miłosny staje się jednym z ulubionych filmów Hitchcocka z tamtego okresu”.

Zrekonstruowana wersja była wyświetlana w Castro Theatre w San Francisco w Kalifornii w ramach San Francisco Silent Film Festival (SFSFF), podczas wydarzenia The Hitchcock 9, które odbywało się od 14 do 16 czerwca 2013. Prócz Ringu zaprezentowano pozostałe osiem niemych filmów Hitchcocka (poza zaginionym Orłem z gór [1927]), którym towarzyszyła muzyka na żywo.

Bibliografia

• Peter Ackroyd: Alfred Hitchcock. Jerzy Łoziński (tłum.). Zysk i S-ka, 2017. ISBN 978-83-65521-79-8. (pol.).
• Gene Adair: Alfred Hitchcock: Filming Our Fears. Oxford University Press, 2002. ISBN 978-0195119671. (ang.).
• Paul Condon, Jim Sangster: The Complete Hitchcock. Virgin Books, 1999. ISBN 978-0-7535-0362-1. (ang.).
• The Cambridge Companion to Alfred Hitchcock. Jonathan Freedman (red.). Cambridge University Press, 2015. ISBN 978-1-316-30101-2. (ang.).
• Paul Duncan: Alfred Hitchcock: Architect of Anxiety, 1899–1980. Taschen, 2003. ISBN 978-3-8228-1591-5. (ang.).
• Robert E. Kapsis: Hitchcock: The Making of a Reputation. University of Chicago Press, 1992. ISBN 978-0-226-42489-7. (ang.).
• Thomas Leitch: The Encyclopedia of Alfred Hitchcock. Facts on File, 2002. ISBN 978-0-8160-4387-3. (ang.).
• Krzysztof Loska: Hitchcock – Autor wśród gatunków. Wydawnictwo Rabid, 2002. ISBN 978-83-88668-42-5. (pol.).
• Jim McDevitt, Eric San Juan: A Year of Hitchcock: 52 Weeks with the Master of Suspense. Scarecrow Press, 2009. ISBN 978-0-8108-6389-7. (ang.).
• Patrick McGilligan: Alfred Hitchcock: Życie w ciemności i pełnym świetle. Jowita Matys, Anna Nermer, Andrzej Nermer, Irena Stąpor (tłum.). Twój Styl, 2005. ISBN 978-83-7163-505-2. (pol.).
• Ken Mogg: The Alfred Hitchcock Story. Titan Publishing Group, 2008. ISBN 978-1-84576-708-2. (ang.).
• Gene D. Phillips: Alfred Hitchcock. Twayne, 1984. ISBN 978-0-8057-9293-5. (ang.).
• Tom Ryall: Alfred Hitchcock and the British Cinema. Bloomsbury Publishing, 2000. ISBN 978-0-567-53416-3. (ang.).
• Jane E. Sloan: Alfred Hitchcock: A Filmography and Bibliography. University of California Press, 1995. ISBN 978-0-520-08904-4. (ang.).
• Donald Spoto: Alfred Hitchcock. Jan Stanisław Zaus (tłum.). ALFA, 2000. ISBN 83-7179-191-7. (pol.).
• Marc Raymond Strauss: Alfred Hitchcock’s Silent Films. McFarland & Company, 2015. ISBN 978-0-7864-8192-7. (ang.).
• Jack Sullivan: Hitchcock’s Music. Yale University Press, 2006. ISBN 978-0300136180. (ang.).
• François Truffaut: Hitchcock/Truffaut. Tadeusz Lubelski (tłum.). Świat Literacki, 2005. ISBN 83-88612-83-2. (pol.).
• Maurice Yacowar: Hitchcock’s British Films. Archon Books, 1977. ISBN 978-0-208-01635-5. (ang.).

Linki zewnętrzne

• Ring w bazie IMDb (ang.)
• Ring w bazie Filmweb