Karabin SKS

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Samozariadnyj karabin Simonowa (SKS)
SKS - Ryssland - AM.045810.jpg
Dane podstawowe
Państwo  ZSRR
Projektant Siergiej G. Simonow
Rodzaj karabin samopowtarzalny
Historia
Prototypy 1944-1945
Produkcja seryjna 1949-1956
Dane techniczne
Kaliber 7,62 mm
Nabój 7,62 x 39 mm wz. 43[1]
Magazynek stały, 10-nab.
Wymiary
Długość 1020 mm (z bagnetem złożonym)
1260 mm (z bagnetem rozłożonym)[1]
Długość lufy 520 mm[1]
Masa
broni 3,75 kg – niezaładowany
3,9 - z nabojami[1]
Inne
Prędkość pocz. pocisku 735 m/s[1]
Szybkostrzelność praktyczna 35-40 strz./min[1]
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Karabinek samopowtarzalny Simonowa (SKS; самозарядный карабин Симонова/samozariadnyj karabinek Simonowa, СКС/SKS) – karabinek samopowtarzalny kal. 7,62 mm, konstrukcji radzieckiej, skonstruowany pod koniec II wojny światowej.

Historia[edytuj | edytuj kod]

W 1943 roku, do radzieckich laboratoriów badawczych trafiły pierwsze egzemplarze niemieckiej broni na amunicję pośrednią. Były to karabinki MKb-42 i StG 44, stanowiące namacalny dowód sensowności idei lekkiej broni maszynowej. Szybko powrócono do przerwanych z powodu wojny prac nad radzieckim nabojem pośrednim i dokończono je w ciągu zaledwie roku. Powstał nabój pośredni wz. 1943 (7,62 x 39 mm). W 1944 roku rozpisano konkurs na konstrukcję karabinku strzelającego nowym nabojem. Z pięciu propozycji do produkcji wybrano karabinek Simonowa, zwany też SKS (cамозарядный Карабин Симонова)[1].

Na przełomie 1944 i 1945 wyprodukowano krótką ich serię doświadczalną. Z dobrym efektem sprawdzono je, w warunkach bojowych, na odcinku 1. Frontu Białoruskiego.

W 1945 nowy karabinek wprowadzono do uzbrojenia Armii Radzieckiej[1].

Służba[edytuj | edytuj kod]

Karabinki Simonowa produkowano w ZSRR tylko przez kilka lat, do czasu pełnego wprowadzenia do produkcji i uzbrojenia karabinka AK. Wyprodukowane karabinki przekazano wówczas armiom sojuszniczym, głównie w Azji. Były także produkowane w Chinach (kb typ 56 i kb typ 68), Jugosławii (karabin Zastava M59/66) i NRD (karabiner M).

Niewielką liczbę karabinków SKS zakupiło Ludowe Wojsko Polskie. Pod oznaczeniem 7,62 mm KSS[1], są one używane do dziś przez Batalion Reprezentacyjny Wojska Polskiego (występujący w mundurach Wojsk Lądowych, Marynarki Wojennej, Sił Powietrznych i Wojsk Specjalnych), Kompanię Reprezentacyjną Sił Powietrznych (do 2000 r. Kompania Reprezentacyjna Wojsk Lotniczych i Obrony Powietrznej), Kompanię Reprezentacyjną Marynarki Wojennej, kompanię honorową Wojskowej Akademii Technicznej a także przez pododdziały reprezentacyjne Policji i Straży Granicznej.

Po II wojnie światowej karabin był używany m. in. podczas wojny koreańskiej i wietnamskiej.

Konstrukcja[edytuj | edytuj kod]

SKS jest karabinkiem samopowtarzalnym (strzelającym tylko ogniem pojedynczym), działającym na zasadzie odprowadzenia gazów przez boczny otwór w ściance lufy[1]. Zamek ryglowany jest przez przekoszenie jego tylnej części w dół[1]. Mechanizm spustowo-uderzeniowy typu kurkowego[1]. Zasilanie ze stałego, dwurzędowego magazynka o pojemności 10 nabojów[1]. Jest on ładowany pojedynczymi nabojami lub z 10-nabojowej łódki[1]. Jest to największa wada tej broni. Usunęli ją dopiero Chińczycy w swoim karabinie Typ 63, który jest przystosowany do zasilania z magazynków wymiennych. Broń wyposażona jest w płaski, składany bagnet przymocowany na stałe[1]. Celownik krzywkowy z nastawami do 1000 m[1].

Modernizacja[edytuj | edytuj kod]

SKS w pododdziałach reprezentacyjnych występuje w wersji zmodernizowanej. Modernizacja poległa na wymianie kolby karabinka z kolby z litego drewna na kolbę wykonaną z prasowanej pod ciśnieniem sklejki z drewna brzozowego oraz zastosowaniu stopki metalowej przykręcanej dwiema śrubami do trzewika kolby. Metalowa stopka ma chronić kolbę przed uszkodzeniami od uderzeń o podłoże w trakcie realizacji zadań reprezentacyjnych oraz ułatwia akcentowanie chwytów bronią. Modernizacji uległ również bagnet broni. Polegało to na zaokrągleniu krawędzi tnących i nałożeniu warstwy niklu w celu uzyskania wyglądu reprezentacyjnego.

Przypisy

  1. 1,00 1,01 1,02 1,03 1,04 1,05 1,06 1,07 1,08 1,09 1,10 1,11 1,12 1,13 1,14 1,15 Andrzej Ciepliński; Ryszard Woźniak Encyklopedia współczesnej broni palnej s. 205

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Andrzej Ciepliński, Ryszard Woźniak: Encyklopedia współczesnej broni palnej (od połowy XIX wieku). Warszawa: Wydawnictwo WiS, 1994. ISBN 83-86028-01-7.