Mahalia Jackson
| Mahalia Jackson | |
 |
|
| Imię i nazwisko | Mahalia Jackson |
| Pseudonim | Halie Jackson |
| Data i miejsce urodzenia | 26 października 1911[1] Stany Zjednoczone, Nowy Orlean, Luizjana |
| Data i miejsce śmierci | 27 stycznia 1972 Evergreen Park, Illinois |
| Instrument | wokal |
| Gatunek | gospel |
| Zawód | piosenkarka |
| Aktywność | 1927 – 1971 |
| Wytwórnia płytowa | Decca, Apollo, Columbia |
| Powiązania | Albertina Walker, Aretha Franklin, Dorothy Norwood, Della Reese, Cissy Houston |
Mahalia Jackson (ur. 26 października 1911 jako Mahala Jackson, zm. 27 stycznia 1972) – amerykańska wokalistka śpiewająca gospel. Nazywana królową muzyki gospel.
Spis treści |
[edytuj] Biografia
Jej dziadkowie urodzili się niewolnikami i spędzili życie zbierając bawełnę w Luizjanie. Mahalia urodziła się w ubogiej rodzinie w Nowym Orleanie. Jej matka, praczka i służąca, zmarła, gdy Mahalia miała 5 lat. Ojciec był kaznodzieją baptystycznym, ale to dalsza, liczna rodzina ją wychowywała.
Od 4 roku życia śpiewała w kościele. Bardzo wcześnie zaczęła przesiąkać klimatem nowoorleańskiej muzyki: szczególne znaczenie miał blues, rodzący się jazz i śpiew Bessie Smith oraz Ma Rainey. W wieku 16 lat wyjechała do Chicago, by zostać tam pielęgniarką, jednak jej losy potoczyły się inaczej: otworzyła salon piękności. Coraz więcej śpiewała solowo w kościołach, na pogrzebach i innych ceremoniach. Znalazła się też w grupie The Johnson Brothers - jednym z pierwszych zawodowych zespołów gospel.
W roku 1937 dokonała pierwszych solowych nagrań. Przez 10 lat współpracowała z muzykiem bluesowym i kompozytorem Thomasem Dorseyem. Wkrótce osiągnęła ogromną popularność. Singel Move On Up a Little Higher sprzedał się w ponad dwumilionowym nakładzie.
Śpiewała na Newport Jazz Festival w 1958 r. i dla prezydentów Dwighta D. Eisenhowera oraz Johna F. Kennedyego (na inauguracji tego drugiego).
Występowała w wielu znakomitych salach koncertowych, m.in. nowojorskiej Carnegie Hall, ale także w Europie, Afryce, Japonii i Indiach.
Nagrywała dla wytwórni Decca, Apollo Records i Columbia Records, współpracowała i przyjaźniła się m.in. z Dukem Ellingtonem, Louisem Armstrongiem oraz Percym Faith. W 1997 została wprowadzona do Rock and Roll Hall of Fame[2].
[edytuj] Działalność publiczna
Wspierała walkę polityczną mającą na celu zniesienie segregacji rasowej. To właśnie Mahalia Jackson zaśpiewała piosenkę I've Been ‘Buked and I Been Scorned do 200-tysięcznego tłumu zgromadzonego w Waszyngtonie przed słynnym przemówieniem doktora Martina Luthera Kinga w 1963 r. Zdaniem niektórych historyków, to właśnie ona wtedy okrzykiem zachęciła go, by opowiedział swój sen.[3]
[edytuj] Nagrody i wpływ na muzykę
W 1972 r. uhonorowano ją Nagrodą Grammy za całokształt.
Zrewolucjonizowała muzykę gospel wprowadzając do niej bluesowe frazowanie i inne elementy z muzyki świeckiej, zwłaszcza jazzu.
Była i jest inspiracją dla wielu śpiewaków, m.in. Little Richarda, Arethy Franklin, Etty James, Jamesa Clevelanda, Van Morrisona.
W 1997 r. przyjęto ją w poczet sław Rock and Roll Hall of Fame and Museum, znalazła się w Hollywood Walk of Fame a rok później jej portret ozdobił znaczek pocztowy USA.
Jej głos zaliczany jest do najbardziej wyjątkowych XX wieku. Śpiewała z pasją i charyzmą - w sposób, który po dziś dzień uznawany jest za symbol i szczytowe osiągnięcie muzyki gospel and spirituals.
[edytuj] Repertuar
Bardziej znane utwory z repertuaru Mahalii Jackson:
- Come on Children, Let's Sing
- Joshua Fit the Battle of Jerycho
- You'll Never Walk Alone
- Elijah Rock
- Down by the Riverside
- His Eye is on the Sparrow
- Amazing Grace
- When The Saints Go Marching In
- Move On Up a Little Higher
- He's Got the Whole World in His Hands
- How I Got Over
- We Shall Overcome
- There Will Be Peace In the Valley
Przypisy
- ↑ Mahalia Jackson (ang.). nndb.com. [dostęp 2010-06-13].
- ↑ Rock 'n' Roll Hall of Fame Inductees 1986 - 2010 (ang.). digitaldreamdoor.nutsie.com. [dostęp 2010-05-01].
- ↑ film biograficzny "Mahalia Jackson. The Power and the Glory", Xenon 2003, reż. Jeff Scheftel
