Alexander Rybak

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Alexander Rybak
Ilustracja
Alexander Rybak (2016)
Imię i nazwisko Alaksandar Iharawicz Rybak
Pseudonim Alexander Rybak
Data i miejsce urodzenia 13 maja 1986
Mińsk, Białoruska SRR, ZSRR
Pochodzenie Białoruś
Instrumenty skrzypce, fortepian
Gatunki pop, folk, adult contemporary, soft rock, crossover, baroque pop, indie pop
Zawód piosenkarz, skrzypek, aktor, kompozytor, pianista, model
Aktywność od 2004
Strona internetowa

Alexander Rybak (biał. Алякса́ндар І́гаравіч Рыба́к, Alaksandar Iharawicz Rybak, ros. Александр Игорович Рыбак, ur. 13 maja 1986 w Mińsku) – norweski piosenkarz, skrzypek, kompozytor i aktor pochodzenia białoruskiego, laureat 54. Konkursu Piosenki Eurowizji (2009).

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Dzieciństwo i edukacja[edytuj | edytuj kod]

Urodził się na Białorusi[1], jest synem skrzypka Igora Aleksandrowicza Rybaka i pianistki Natalii Walancinaunej Rybak. W wieku czterech lat wraz z rodzicami przeprowadził się do Nesodden w Norwegii[2].

Jako pięciolatek zaczął grać na skrzypcach i pianinie, czym kontynuował rodzinne tradycje[3][4]. Wcześniej zaczął komponować piosenki i pisać do nich teksty[5].

W wieku dziesięciu lat zaczął naukę w stołecznym Instytucie Muzycznym Barratt Due Institute of Music, którą przerwał na etapie bachelor’s degree po udziale w Konkursie Piosenki Eurowizji w 2009 roku. W 2011 roku powrócił na studia, kończąc je w czerwcu 2012 roku na wydziale skrzypiec[6][7].

Kariera muzyczna[edytuj | edytuj kod]

2004–08: Początki[edytuj | edytuj kod]

Rybak podczas konferencji prasowej 54. Konkursu Piosenki Eurowizji, maj 2009 roku

W 2004 roku otrzymał Nagrodę Kulturalną im. Andersa Jahre’a[8]. W 2005 roku wziął udział w programie Idol: Jakten på en superstjerne, w którym doszedł do etapu półfinałów.

W 2006 roku wygrał konkurs talentów Kjempesjansen, do którego zgłosił się z autorską piosenką „Foolin”[3]. Trzy lata wcześniej zgłosił się do tego konkursu, jednak nie przeszedł etapu przesłuchań. W 2007 roku odgrywał główną rolę w krajowej inscenizacji musicalu Skrzypek na dachu, wystawianego w stołecznym Teatrze Nye. Za rolę w produkcji otrzymał nagrodę Hedda[3].

Występował gościnnie z artystami, takimi jak m.in.: Morten Harket z zespołu A-ha, Arve Tellefsen, Pinchas Zukerman, Hanne Krogh i Knutsen & Ludvigsen[2].

2009: Konkurs Piosenki Eurowizji i Fairytales[edytuj | edytuj kod]

W grudniu 2008 roku został ogłoszony jednym z półfinalistów krajowych eliminacji eurowizyjnych Norsk Melodi Grand Prix, do których zgłosił się z utworem „Fairytale[9]. W lutym zakwalifikował się do finału selekcji[10], w którym zdobył łącznie 747 888 głosów od telewidzów i komisji jurorskiej, dzięki czemu został reprezentantem Norwegii w 54. Konkursie Piosenki Eurowizji, organizowanym w Moskwie[11].

Alexander Rybak podczas gali wręczenia Pokojowej Nagrody Nobla, grudzień 2009

W maju wystąpił w drugim półfinale konkursu i z pierwszego miejsca awansował do sobotniego finału[12][13][14]. Zajął w nim pierwsze miejsce po zdobyciu rekordowej liczby 387 punktów od telewidzów i jurorów[15][16], w tym m.in. najwyższych not 12 punktów z szesnastu krajów[17][18][19]. Podczas występu towarzyszyli mu tancerze z grupy Frikar (Hallgrim Hansegård, Sigbjørn Rua, Torkjell Lunde Børsheim) i chórzystki: Jorunn Hauge i Karianne Kjærnes[20][21][22].

Po finale konkursu wydał debiutancki album studyjny, zatytułowany Fairytales[23], który otrzymał status potrójnej platynowej płyty za osiągnięcie wyniku ponad 13 tys. sprzedanych egzemplarzy w Norwegii[24]. Promujący płytę singiel „Fairytale” dotarł do pierwszego miejsca norweskiej listy przebojów[25], a także do pierwszej dziesiątki notowań w: Szwecji, Danii, Finlandii, Holandii i Belgii[26][27]. Pozostałymi singlami promującymi płytę zostały piosenki: „Funny Little World[28][29] i „Roll with the Wind[30].

Jeszcze 2009 roku wyruszył w ogólnokrajową trasę koncertową[31], na której gościnnie wystąpiła z nim m.in. Elisabeth Andreassen[32], a take wcielił się w drugoplanową rolę Leviego w filmie Yohan – Barnevandreren[2]. W grudniu wystąpił z przebojem „Fairytale” na ceremonii wręczenia Pokojowej Nagrody Nobla[33]. W trakcie gali nawiązał znajomość z amerykańskim producentem Wyclefem Jeanem[24] oraz aktorem Willem Smithem[34]. W międzyczasie wytwórnia EMI wyprodukowała film w reżyserii Rune’a Langlo pt. Fairytale, the movie, w którym pokazane zostały podróże Rybaka po jego zwycięstwie w Konkursie Piosenki Eurowizji[32][35]. Piosenkarz nagrał też piosenkę „Ja nie wieriu w czudiesa/Supiergieroj”, wykorzystaną w oficjalnej ścieżce dźwiękowej rosyjskiego filmu Czarna błyskawica[24].

2010–11: No Boundaries[edytuj | edytuj kod]

Pod koniec stycznia 2010 roku wykonał utwór „Europe's Skies” podczas gościnnego wystepu w finale fińskich eliminacji do 55. Konkursu Piosenki Eurowizji. Piosenkarz wystąpił gościnnie też podczas krajowych selekcji eurowizyjnych w Słowenii, Rosji, Wielkiej Brytanii, Szwecji oraz Bośni i Hercegowinie[36]. W kwietniu nagrał piosenkę „Fela igjen” wraz z Opptur. 11 czerwca odebrał rosyjską nagrodę na gali Muz-TV Music Award w Moskwie za wygraną w kategorii „Debiut roku”; był też nominowany do statuetki w kategoriach „Najlepszy wykonawca” i „Najlepsza ścieżka dźwiękowa” (za muzykę do filmu Czarna błyskawica).

Rybak podczas koncertu, 2012

W styczniu 2011 roku wziął udział w szóstej edycji programu Let’s Dance, będącego szwedzką wersją formatu Dancing with the Stars[37]. Jego partnerką taneczną została Malin Johansson, z którą zajął czwarte miejsce, odpadając w odcinku ćwierćfinałowym[38].

2012–14: Współpracą z Paulą Seling i Jak wytresować smoka 2[edytuj | edytuj kod]

W 2012 roku nawiązał współpracę z rumuńską piosenkarką Paulą Seling, której pomógł w doborze uczestników do jej drużyny na etapie przesłuchań w pierwszej edycji rumuńskiej wersji formatu The X Factor[39]. Kilka tygodni później duet nagrał singiel „I’ll Show You”[40], który ukazał się w kwietniu 2012 roku. Po premierze singla duet wyruszył w europejską trasę koncertową[41].

W 2013 roku napisał utwór „I’m with You” dla norweskiej piosenkarki Annsofi, z którą ta zgłosiła się do udziału w Norsk Melodi Grand Prix 2013, lokalnych eliminacjach do 58. Konkursu Piosenki Eurowizji[42][43]. Utwór zajął czwarte miejsce w finale selekcji[44]. W maju 2014 roku nagrał piosenkę „Into a Fantasy” na potrzeby ścieżki dźwiękowej do drugiej części filmu animowanego Jak wytresować smoka 2 wytwórni DreamWorks[45]. W październiku premierę miał utwór „Still Here”, który napisał dla maltańskiego wokalisty Franklina Calleji, uczestnika tamtejszych selekcji do 60. Konkursu Piosenki Eurowizji. Utwór zajął piąte miejsce w finale selekcji.

Alexander Rybak, 2015

W 2014 roku założył girls band Miłki, który powstał na potrzeby białoruskich eliminacji eurowizyjnych Eurofest 2015[46][47]. W grudniu premierę miał singiel zespołu – „Accent”, który został dopuszczony do finału selekcji, rozegranego 26 grudnia. Utwór zajął w nim czwarte miejsce, plasując się na drugim miejscu w głosowaniu telewidzów i na piątym u jurorów[48][49].

Od 2015: Odin w odin![edytuj | edytuj kod]

Od lutego do maja 2015 roku brał udział w trzeciej edycji programu Odin w odin!, będącego rosyjską wersją formatu Your Face Sounds Similar[50][51]. Podczas udziału w programie naśladował wykonawców, takich jak m.in.: Enrique Iglesias, Elvis Presley[52], Dima Biłan[53], Gloria Gaynor[54], Eduard Chil[55] i Conchita Wurst[56]. Ostatecznie dotarł do finału, w którym zajął drugie miejsce. W czerwcu wydał rosyjskojęzyczny singiel „Kotik”[57].

W maju 2016 roku wystąpił gościnnie podczas interwału 61. Konkursu Piosenki Eurowizji w Sztokholmie. W czerwcu zaprezentował singiel „I Came to Love You”, a w listopadzie – utwór „Return”; do obu piosenek nakręcił teledysk. W marcu 2017 roku opublikował klip do nagranego przez siebie coveru utworu „FeverPeggy Lee[58]. W maju nagrał anglojęzyczną wersję utworu „Amar pelos doisSalvadora Sobrala, laureata 62. Konkursu Piosenki Eurowizji[59]. W tym samym miesiącu ukazał się teledysk do jego nowego singla – „Looking My Way”[60]. W czerwcu wydał klip do piosenki „FIFA”, będący coverem utworu „Fever” Peggy Lee, nawiązującym do popularnej serii gier komputerowych FIFA[61]. W nowym tekście utworu Rybak wspomniał m.in. o polskim piłkarzu, Robercie Lewandowskim[62].

W styczniu 2018 roku został ogłoszony jednym z finalistów Melodi Grand Prix 2018, norweskich eliminacji do 63. Konkursu Piosenki Eurowizji, organizowanego w Lizbonie[63]. Do swojego konkursowego utworu „That’s How You Write a Song” zrealizował teledysk[64].

Dyskografia[edytuj | edytuj kod]

Albumy studyjne[edytuj | edytuj kod]

Single[edytuj | edytuj kod]

Rok Tytuł Album
2009 Fairytale Fairytales
Funny Little World
Roll with the Wind
„Ja nie wieriu w czudiesa/Supiergieroj” Ścieżka dźwiękowa filmu Czarna błyskawica
2010 „Fela igjen” (z Opptur)
Oah No Boundaries
Europe's Skies
2011 Atlantis
„Resan till dig” Visa vid vindens ängar
2012 I’ll Show You(z Paulą Seling)
Leave Me Alone
2014 Into a Fantasy Ścieżka dźwiękowa filmu Jak wytresować smoka 2
2015 „Kotik”
2016 „I Came To Love You”
2017 „Looking My Way”

Nagrody i wyróżnienia[edytuj | edytuj kod]

Rok Kategoria Tytułem Nagroda Nota Źródło
2009 Året hit Fairytales Spellemannprisen Nominacja [65]
Årets Spellemann Laur
Ârtes nykommer Alexander Rybak Nominacja
Mannlig Artist Fairytales Nominacja

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Glen Webb: Will the Fairytale come true for Norway? (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv, 2009-05-05. [dostęp 2014-09-01].
  2. a b c About Alexander Rybak (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv. [dostęp 2014-09-01].
  3. a b c Tom Espen Hansen: 'Being a big favourite makes me nervous' (ang.). W: ESC Today [on-line]. esctoday.com, 2009-02-09. [dostęp 2014-09-01].
  4. Jarmo Siim: Norway: Wonder kid living in fairytale (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv, 2009-04-20. [dostęp 2014-09-01].
  5. Glen Webb: Norway: Just being here is already a fairytale (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv, 2009-05-08. [dostęp 2014-09-01].
  6. The 2009-2010 season (norw.). operaen.no. [dostęp 2014-09-01].
  7. Fredrik Pedersen: Rybak ble stor stjerne (norw.). W: TV 2 [on-line]. tv2.no, 2009-05-14. [dostęp 2014-09-01].
  8. ANDERS JAHRES KULTURPRIS 2004 TIL INGVAR AMBJØRNSEN OG GEIR KJETSAA (norw.). W: Anders Jahres Humanitære Stiftelse [on-line]. ajhs.no, 2004-06-30. [dostęp 2014-09-01].
  9. Jarmo Siim: All Norwegian entries finally revealed! (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv, 2008-12-17. [dostęp 2014-09-01].
  10. Andreas Schacht: Norway: Alexander Rybak and Ovi to final! (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv, 2009-02-07. [dostęp 2014-09-01].
  11. Andreas Schacht: Norway: Alexander Rybak to Moscow! (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv, 2009-02-21. [dostęp 2014-09-01].
  12. Glen Webb: Second Semi Final: The Qualifiers (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv, 2009-05-14. [dostęp 2014-09-01].
  13. Gustav Dahlander: Semi-Final qualifiers completed the running order (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv, 2009-05-15. [dostęp 2014-09-01].
  14. Andreas Schacht: Tonight - the Grand Final! (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv, 2009-05-16. [dostęp 2014-09-01].
  15. Marco Brey: Alexander Rybak: "I won because I had a story to tell." (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv, 2009-05-17. [dostęp 2014-09-01].
  16. Sietse Bakker: Exclusive: Norway also won jury vote! (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv, 2009-05-19. [dostęp 2014-09-01].
  17. Eurovision Song Contest 2009 Final (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv. [dostęp 2014-09-01].
  18. Andreas Schacht: NORWAY WINS EUROVISION SONG CONTEST! (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv, 2009-05-17. [dostęp 2014-09-01].
  19. Jarmo Siim: Wrap-up: Norwegian ‘fairytale’ came true (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv, 2009-05-25. [dostęp 2014-09-01].
  20. Norway - 2009 (ang.). W: Diggiloo [on-line]. diggiloo.net. [dostęp 2014-09-01].
  21. Glen Webb: Live: The first dress rehearsal of the Second-Semi Final (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv, 2009-05-13. [dostęp 2014-09-01].
  22. Andreas Schacht: Live: the first Dress Rehearsal for the Grand Final (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv, 2009-05-15. [dostęp 2014-09-01].
  23. Jarmo Siim: Alexander Rybak launches album 'Fairytales' (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv, 2009-05-28. [dostęp 2014-09-01].
  24. a b c Dominique Dufaut: Rybak: “I listened only to myself” (ang.). W: ESC Today [on-line]. esctoday.com, 2010-01-02. [dostęp 2014-09-01].
  25. VG Lista - Singles Top 20 (ang.). norwegiancharts.com. [dostęp 2014-09-01].
  26. Sietse Bakker: Europe falls for 'Fairytale' (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv, 2009-05-22. [dostęp 2014-09-01].
  27. Sietse Bakker: Rybak’s ‘Fairytale’ massive download hit already (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv, 2009-05-19. [dostęp 2014-09-01].
  28. Alexander Rybak – Funny Little World (ang.). W: Discogs [on-line]. discogs.com. [dostęp 2014-09-01].
  29. Jarmo Siim: Alexander Rybak goes acoustic (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv, 2009-10-05. [dostęp 2014-09-01].
  30. Alexander Rybak – Roll With The Wind (ang.). W: Discogs [on-line]. discogs.com. [dostęp 2014-09-01].
  31. Jarmo Siim: Alexander coming to your country? (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv, 2009-08-26. [dostęp 2014-09-01].
  32. a b Simon Storvik-Green: Alexander Rybak’s film is released! (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv, 2009-12-02. [dostęp 2014-09-01].
  33. Victor Hondal: Rybak stars at the Nobel Peace Prize Concert (ang.). W: ESC Today [on-line]. esctoday.com, 2009-12-12. [dostęp 2014-09-01].
  34. Jarmo Siim: Rybak meets Obama, Jean, Smith, Westlife (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv, 2009-12-11. [dostęp 2014-09-01].
  35. Jarmo Siim: Alexander’s ‘fairytale’ put on DVD (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv, 2009-10-30. [dostęp 2014-09-01].
  36. Gavin Murray: Rybak’s national final tour schedule (ang.). W: ESC Today [on-line]. esctoday.com, 2010-02-09. [dostęp 2014-09-01].
  37. BILDEXTRA: De tävlar i Let’s dance (szw.). W: Aftonbladet [on-line]. aftonbladet.se, 2010-12-22. [dostęp 2014-09-03].
  38. Halstein Røyseland: Alexander Rybak ute etter dommerslakt (norw.). W: Verdens Gang [on-line]. vg.no, 2013-03-11. [dostęp 2014-09-03].
  39. Paula Seling, absolut superbã la X Factor (rum.). arq.ro, 2011-11-14. [dostęp 2014-07-30].
  40. Alexandru Busa: New song by Alexander Rybak and Paula Seling (ang.). W: ESC Today [on-line]. esctoday.com, 2012-05-31. [dostęp 2014-07-30].
  41. Simon Storvik-Green: Alexander Rybak and Paula Seling in European tour (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv, 2012-09-27. [dostęp 2014-07-30].
  42. Edward Montebello: Interview: Annsofi & Alexander Rybak speak to esctoday.com (ang.). W: ESC Today [on-line]. esctoday.com, 2013-02-08. [dostęp 2014-12-21].
  43. Alec Parkin: Norway: Annsofi & Alexander Rybak [Interview] (ang.). W: ESC Xtra [on-line]. escxtra.com, 2013-02-09. [dostęp 2014-12-21].
  44. NORWEGIAN NATIONAL FINAL 2004 (ang.). natfinals.50webs.com. [dostęp 2014-12-21].
  45. Fernando Méndez de Paz: Norway: Alexander Rybak- from a Fairytale Into a fantasy. 2014-05-24. [dostęp 2014-08-03].
  46. Pål Nordseth: Alexander Rybak sjekket ut 400 jenter og satte sammen ny vokalgruppe (norw.). dagbladet.no, 2014-11-14. [dostęp 2014-12-21].
  47. Ervin Juhász: Milki and Alexander Rybak talk to us about their “Accent”! (ang.). W: ESC Bubble [on-line]. escbubble.com, 2014-12-12. [dostęp 2014-12-21].
  48. Olena Omelyanchuk: Uzari & Maimuna won in Belarus! (ang.). W: EBU [on-line]. eurovision.tv, 2014-12-26. [dostęp 2014-12-28].
  49. Aleksandra Wąsek: Uzari & Maimuna z Białorusi do Wiednia! (pol.). W: OGAE Polska [on-line]. eurowizja.org, 2014-12-26. [dostęp 2014-12-28].
  50. Marina Kuzniecowa: Как готовятся участники к новому сезону шоу «Один в один!» (ros.). W: Pierwyj kanał [on-line]. tele.ru, 2015-01-29. [dostęp 2015-02-06].
  51. THIS IS WHAT I’VE BEEN WAITING FOR!! ... (ang.). W: Facebook [on-line]. facebook.com, 2015-02-05. [dostęp 2015-02-06].
  52. Siergiej Malinowskij: Элвис Пресли в воплощении Рыбака был лучшим! (ros.). kp.by, 2015-02-09. [dostęp 2015-04-04].
  53. АЛЕКСАНДР РЫБАК ПЕРЕВОПЛОТИЛСЯ В ДИМУ БИЛАНА НА ШОУ «ОДИН В ОДИН» (ros.). super.ru, 2015-02-14. [dostęp 2015-04-04].
  54. Hedda Fannemel Espeli: DU GJETTER ALDRI HVEM SOM SKJULER SEG BAK DENNE MASKEN (norw.). W: Seher [on-line]. seher.no, 2015-03-09. [dostęp 2015-04-04].
  55. Magnus Skjelbek: Se Rybak som Trololo-mannen! (norw.). W: P4s Radiofrokost [on-line]. p4.no, 2015-03-13. [dostęp 2015-04-04].
  56. Photo/Video. One to One: Conchita Wurst – “Rise like a Phoenix” (ang.). alexanderrybak.com, 2015-05-17. [dostęp 2015-06-04].
  57. Котик - Single – Alexander Rybak (ang.). W: iTunes [on-line]. itunes.apple.com, 2015-06-03. [dostęp 2015-06-04].
  58. Alexander Rybak feat D’Dorian – Fever.
  59. https://www.youtube.com/watch?v=FNd3tyY7CcA.
  60. Philip Cecil & Alexander Rybak – Looking My Way (Official Music Video).
  61. Alexander Rybak – FIFA (a gamer tribute).
  62. Robert Lewandowski bohaterem utworu laureata Eurowizji. Posłuchaj! (pol.). W: Plejada.pl [on-line]. plejada.pl. [dostęp 2018-01-15].
  63. Eurowizja 2018. Legendarny laureat konkursu ponownie zawalczy o wygraną. Autor hitu o Robercie Lewandowskim znów wygra (pol.). W: Plejada.pl [on-line]. plejada.pl. [dostęp 2018-01-15].
  64. Alexander Rybak - “That’s How You Write A Song” (Extended Version) (ang.). youtube.com. [dostęp 2018-01-15].
  65. Spellemannprisen (wyszukaj „Alexander Rybak” pod „SØK I ARKIVET”) (norw.). www.spellemann.no. [dostęp 2016-01-16].