Matti Vanhanen

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Matti Vanhanen
Matti Vanhanen 2008.jpg
Data i miejsce urodzenia 4 listopada 1955
Jyväskylä
Premier Finlandii
Okres od 24 czerwca 2003
do 22 czerwca 2010
Przynależność polityczna Partia Centrum
Poprzednik Anneli Jäätteenmäki
Następca Mari Kiviniemi
Matti Vanhanen Signature 2.svg

Matti Taneli Vanhanen (ur. 4 listopada 1955 w Jyväskylä) – fiński polityk i dziennikarz, parlamentarzysta, w 2003 minister obrony, od 2003 do 2010 premier Finlandii oraz przewodniczący Partii Centrum.

Życiorys[edytuj]

Syn Tatu Vanhanena, profesora nauk politycznych na Uniwersytecie w Tampere. Ukończył w 1989 studia z zakresu nauk politycznych na Uniwersytecie Helsińskim. Od 1985 pracował jako dziennikarz pisma „Kehäsanomat”, a następnie (w latach 1988–1991) jako jego redaktor naczelny.

Należy do Partii Centrum, na początku lat 80. kierował młodzieżówką partyjną. W latach 1991–2010 sprawował mandat posła do Eduskunty. W kwietniu 2003 objął urząd ministra obrony w gabinecie Anneli Jäätteenmäki, a po jej nagłej rezygnacji w czerwcu tego samego roku został premierem koalicyjnego rządu, współtworzonego przez centrystów, Partię Socjaldemokratyczną i liberalne ugrupowanie mniejszości szwedzkiej. W październiku 2003 Matti Vanhanen zastąpił byłą premier również na stanowisku przewodniczącego Partii Centrum.

W 2006 kandydował w wyborach prezydenckich, zajmując w pierwszej turze 3. miejsce z wynikiem 18,6% głosów[1]. Przed drugą turą poparł publicznie Sauliego Niinistö z Koalicji Narodowej, który jednak przegrał z ubiegającą się o reelekcję Tarją Halonen z współtworzących rząd socjaldemokratów.

Kierowani przez Mattiego Vanhanena centryści po wyborach w 2007 utrzymali status głównej siły w Eduskuncie, co pozwoliło mu pozostać na stanowisku premiera. Nowy gabinet poza jego macierzystą formacją i Szwedzką Partią Ludową poparły również Partia Koalicji Narodowej i Liga Zielonych. Przed Bożym Narodzeniem 2009 zapowiedział odejście z obu stanowisk (lidera partii i premiera) w połowie 2010. 12 czerwca 2010 na funkcji przewodniczącego Partii Centrum zastąpiła go minister Mari Kiviniemi[2], 18 czerwca tego samego roku złożył rezygnację z urzędu premiera[3]. Cztery dni później Eduskunta powołała na to stanowisko Mari Kiviniemi. W tym samym roku Matti Vanhanen złożył także mandat poselski. Ponownie uzyskał go w wyniku wyborów w 2015. 2 czerwca 2015 został przewodniczącym klubu parlamentarnego Partii Centrum[4][5].

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. Koko maa (fiń.). vaalit.fi. [dostęp 2015-12-27].
  2. Kiviniemi Finlands nya statsminister (szw.). dn.se, 12 czerwca 2010. [dostęp 2015-12-27].
  3. Finnish Prime Minister Matti Vanhanen resigns (ang.). france24.com, 18 czerwca 2010. [dostęp 2015-12-27].
  4. Martta Nieminen: Matti Vanhanen valittiin keskustan eduskuntaryhmän puheenjohtajaksi (fiń.). hs.fi, 2 czerwca 2015. [dostęp 2015-12-27].
  5. Annette Blencowe: Matti Vanhasesta keskustan eduskuntaryhmän puheenjohtaja (fiń.). yle.fi, 2 czerwca 2015. [dostęp 2015-12-27].

Bibliografia[edytuj]