Sławomir Cenckiewicz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Sławomir Cenckiewicz
Sławomir Cenckiewicz, 2011
Podpis Sławomir Cenckiewicz
Sławomir Cenckiewicz, 2011
Data i miejsce urodzenia 20 lipca 1971
Gdynia, Polska
Zawód historyk, publicysta
Tytuł naukowy doktor habilitowany
Alma Mater Uniwersytet Gdański
Uczelnia Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu, Wyższa Szkoła Kultury Społecznej i Medialnej w Toruniu
Stanowisko nauczyciel akademicki
Odznaczenia
Srebrny Krzyż Zasługi
Strona internetowa

Sławomir Ryszard Cenckiewicz (ur. 20 lipca 1971 w Gdyni) – naukowiec, historyk czasów najnowszych, doktor habilitowany nauk humanistycznych, były pracownik Instytutu Pamięci Narodowej, publicysta, od stycznia 2016 p.o. dyrektora Centralnego Archiwum Wojskowego.

Życiorys[edytuj]

Syn Ryszarda i Janiny z domu Kubiak[1]. Jego dziadek Mieczysław Cenckiewicz przed II wojną światową był działaczem organizacji młodzieżowej Komunistycznej Partii Polski, po 1945 r. był funkcjonariuszem UBP i SB MSW[2][3]. Wychowywał się w dzielnicy GdańskaZaspa[3]. Absolwent Wydziału Historycznego Uniwersytetu Gdańskiego z 1997 r.; pod kierunkiem prof. Romana Wapińskiego obronił pracę magisterską pt. „Geneza opozycji lewicowo-liberalnej w PRL (1956-1968)”, która otrzymała wyróżnienie Rektora Uniwersytetu Gdańskiego[1]. Od 1987 był członkiem Federacji Młodzieży Walczącej[3]. W 2003 doktoryzował się Instytucie Historii Uniwersytetu Gdańskiego na podstawie pracy doktorskiej pt. „Tadeusz Katelbach (1897-1977). Biografia polityczna” (promotorem był ponownie prof. Roman Wapiński)[1]. W latach 2003–2005 adiunkt w Instytucie Historii Uniwersytetu Gdańskiego[1]. Od 2001 do 2006 pracownik Oddziałowego Biura Edukacji Publicznej Instytutu Pamięci Narodowej w Gdańsku (stanowisko: starszy specjalista)[1]. Od lipca do listopada 2006 był zatrudniony w Biurze Udostępniania i Archiwizacji Dokumentów Instytutu Pamięci Narodowej w Warszawie (stanowisko: kierownik sekcji Edycji Źródeł i Informacji Naukowej)[1]. Od lutego 2007 do września 2008 pełnił posadę Naczelnika w Oddziałowym Biurze Edukacji Publicznej Instytutu Pamięci Narodowej w Gdańsku[1]. Ze stanowiska odszedł po publikacji monografii SB a Lech Wałęsa. Przyczynek do biografii napisanej wspólnie z Piotrem Gontarczykiem[1].

Dwukrotny stypendysta Polonia Aid Foundation Trust w Londynie (2000 i 2004)[1]. W 2000 otrzymał grant Fundacji Kościuszkowskiej w Nowym Jorku[1]. Od 2005 do 2007 był stypendystą Free Speech Foundation w Chicago[4][1].

W latach 90 XX w. był redaktorem naczelnym dwumiesięcznika „Zawsze wierni” wydawanego przez tradycjonalistyczne Bractwo Świętego Piusa X. W latach 2003–2005 był sekretarzem redakcji rocznika naukowego „Niepodległość” (Warszawa)[1]. Członek redakcji kwartalnika naukowego IPN „Aparat Represji w Polsce Ludowej 1944–1989” (Rzeszów)[1]. Od 1999 członek Rady Porozumiewawczej Badań nad Polonią[1].

Decyzją z 22 lipca 2006 minister obrony narodowej Radosław Sikorski powołał go na stanowisko Przewodniczącego Komisji ds. Likwidacji Wojskowych Służb Informacyjnych, które sprawował do 30 października 2006[1]. Miał udział w stworzeniu Raportu o niezgodnych z prawem działaniach WSI w okresie ich istnienia. Wówczas pracował jako doradca Wiceministra Obrony Narodowej Antoniego Macierewicza – Pełnomocnika ds. organizacji Służby Kontrwywiadu Wojskowego, przy likwidacji Wojskowych Służb Informacyjnych[1].

Od grudnia 2006 do stycznia 2008 na mocy powołania przez Ministerstwo Skarbu był członkiem rady nadzorczej państwowej firmy Operator Logistyczny Paliw Płynnych Sp. z o.o. (wcześniej: Naftobaza), należącej do Nafty Polskiej – spółki skarbu państwa[5][6][1].

7 listopada 2011 został doktorem habilitowanym, stopień nadał Wydział Nauk Historycznych i Społecznych Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie[7], zaś za rozprawę habilitacyjną posłużyła publikacja książkowa Sławomira Cenckiewicza pt. Anna Solidarność. Życie i działalność Anny Walentynowicz na tle epoki (1929-2010), wydana w 2010 i stanowiąca biografię Anny Walentynowicz[1].

Autor ponad 200 publikacji naukowych, popularnonaukowych i źródłowych[1]. Publikował m.in. na łamach pism i periodyków „Arcana”, „Niepodległość” (Nowy Jork-Londyn-Warszawa), „Biuletyn IPN”, „Pamięć i Sprawiedliwość” (Warszawa), „Dzieje Najnowsze” (Warszawa), „Orzeł Biały” (Londyn), „Wprost” i „Tygodnik Solidarność”, „Rzeczpospolita”, „Christianitas” i „Gazeta Wyborcza”. Publikował w miesięczniku „Uważam Rze[8] i do stycznia 2013 w jego tematycznym miesięczniku „Uważam Rze Historia[9]. Od stycznia 2013 jest publicystą tygodnika „Do Rzeczy”[10][11]. W kwietniu wydano jego artykuł w czeskim czasopiśmie „Securitas Imperii”[12].

17 czerwca 2013 miała miejsce premiera książki Lech Kaczyński. Biografia polityczna 1949–2005, napisanej wraz z grupą badawczą i stanowiącej pierwszą część biografii Lecha Kaczyńskiego[13][14][15][16]. We wrześniu 2013 ukazała się jego trzecia publikacja dotycząca Lecha Wałęsy pt. Wałęsa. Człowiek z teczki[17]. 22 września 2014 tygodnik „Do Rzeczy” opublikował artykuł Sławomira Cenckiewicza i Piotra Woyciechowskiego Tajemnica „Tamizy” – jak prof. Kieżun współpracował z bezpieką, w którym przedstawiono dokumenty świadczące o rzekomej współpracy Witolda Kieżuna ze służbami specjalnymi PRL[18][19].

Jest związany z duszpasterstwem Bractwa św. Piusa X[20].

W 2009 rozpoczął prowadzenie zajęć z zakresu służb specjalnych PRL na podyplomowym Studium Socjologii Bezpieczeństwa Wewnętrznego na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu, zaś w 2013 został profesorem uczelnianym i nauczycielem akademickim historii w Wyższej Szkole Kultury Społecznej i Medialnej w Toruniu[1][21].

4 stycznia 2016 został powołany przez ministra obrony narodowej Antoniego Macierewicza na stanowisko Pełnomocnika Ministra Obrony Narodowej ds. Reformy Archiwów Wojskowych oraz pełniącego obowiązki dyrektora Centralnego Archiwum Wojskowego[22][23].

Zainteresowania naukowe[edytuj]

W ramach działalności naukowej zajmuje się badaniami historii służb specjalnych państwa polskiego od 1944 r. do dziś, ich wpływu na społeczeństwo, gospodarkę i na państwo polskie po 1944 roku. Zajmuje się także historią najnowszą Polaków poza Polską – polską emigracją polityczną, Polonią w USA, historią opozycji antykomunistycznej w okresie Polski ludowej[1]. Profesor uczelniany Wyższej Szkoły Kultury Społecznej i Medialnej w Toruniu.

Publikacje[edytuj]

Filmografia[edytuj]

Odpowiadał za opracowanie historyczne przy produkcji filmu dokumentalnego pt. Konfrontacja (2005). Udzielał się jako konsultant przy audycjach telewizyjnych, m.in. cyklu Errata do biografii emitowanego w latach 2007–2010 w kanale TVP Historia[1]. Ponadto udzielał wypowiedzi w filmach dokumentalnych.

Wyróżnienie, nagrody i odznaczenia[edytuj]

Odznaczenia
Nagrody i wyróżnienia
  • 2005: Wyróżnienie w ramach Nagrody Literackiej im. Józefa Mackiewicza (za Oczami bezpieki...)[32].
  • 2005: Wyróżnienie w Konkursie Literackim im. Brutusa (za Oczami bezpieki...).
  • 2006: Nagroda im. Jerzego Łojka (za Tadeusz Katelbach...).
  • 2006: Wyróżnienie „za wybitne osiągnięcia w badaniach nad Polonią w latach 2003–2006” przez Stowarzyszenie Naukowe „Polska w Świecie”
  • 2006: Nagroda Prezesa IPN przyznana przez dr hab. Janusza Kurtykę „wzorowe wykonywanie powierzonych obowiązków w zakresie pracy naukowej”[1].
  • 2009: „Człowiek Roku 2008”, tytuł przyznany przez tygodnik „Gazeta Polska” (za SB a Lech Wałęsa. Przyczynek do biografii, razem z nim wyróżnienie otrzymał współautor publikacji Piotr Gontarczyk)[33].
  • 2009: Wyróżnienie w ramach Nagrody Literackiej im. Józefa Mackiewicza (za Sprawa Lecha Wałęsy)[34].
  • 2010: Wyróżnienie przyznane przez Klub Jagielloński im. Św. Kazimierza dla historyków zajmujących się dziejami najnowszymi w ostatnim 20-leciu[35].
  • 2013: Nagroda im. Jacka Maziarskiego[36][37].
Konkursy
  • 2010: Nagroda w głosowaniu czytelników w 3. edycji konkursu „Książka Historyczna Roku” w ramach Nagrody im. Oskara Haleckiego w kategorii Najlepsza książka naukowa poświęcona dziejom Polski i Polaków w XX wieku (za książkę Anna Solidarność...)[38].
  • 2012: Nagroda w głosowaniu czytelników w 5. edycji konkursu „Książka Historyczna Roku” w ramach Nagrody im. Oskara Haleckiego w kategorii Najlepsza książka naukowa poświęcona dziejom Polski i Polaków w XX wieku (za Długie ramię Moskwy...)[39][40].
  • 2013: Nagroda w głosowaniu czytelników w 6. edycji konkursu „Książka Historyczna Roku” w ramach Nagrody im. Oskara Haleckiego w kategorii Najlepsza książka naukowa poświęcona dziejom Polski i Polaków w XX wieku (za Lech Kaczyński...)[41].

Przypisy

  1. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x Biogram Sławomira Cenckiewicza (pol.). slawomircenckiewicz.pl. [dostęp 2014-02-17].
  2. Piotr Semka: Nie kijem Cenckiewicza, to pałką (pol.). rp.pl, 2008-06-03. [dostęp 2013-12-03].
  3. a b c Roman Daszczyński: Cenckiewicz walczy z grzechem (pol.). wyborcza.pl, 2008-06-21. [dostęp 2013-12-03].
  4. Encyklopedia Emigracji – Sławomir Cenckiewicz.
  5. Andrzej Kublik: Nafciarze od Macierewicza. [dostęp 2008-06-23].
  6. Komunikat prasowy z dnia 22 lutego 2008. [dostęp 2008-06-23].
  7. Sławomir Cenckiewicz doktorem habilitowanym!. [dostęp 2011-11-20].
  8. S. Cenckiewicz na łamach „Uważam Rze” i „Uważam Rze Historia” (pol.). slawomircenckiewicz.pl, 2012-05-17. [dostęp 2013-11-22].
  9. Pożegnalny felieton Sławomira Cenckiewicza w „Uważam Rze Historia” (pol.). slawomircenckiewicz.pl, 2013-01-24. [dostęp 2013-11-22].
  10. Redakcja (pol.). dorzeczy.pl. [dostęp 2013-02-04].
  11. Sławomir Cenckiewicz w „Historii Do Rzeczy” (pol.). slawomircenckiewicz.pl, 2013-03-28. [dostęp 2013-11-22].
  12. Cenckiewicz na łamach „Securitas Imperii”!. slawomircenckiewicz.pl, 19 kwietnia 2014. [dostęp 1 maja 2014].
  13. Lech Kaczyński. Biografia polityczna 1949-2005 (pol.). wp.pl. [dostęp 2013-06-18].
  14. Lech Kaczyński. Biografia polityczna (pol.). zysk.com.pl. [dostęp 2013-09-30].
  15. Lech Kaczyński. Biografia polityczna – w poniedziałek rusza trasa promocyjna wielkiej książki poświęconej śp. Prezydentowi RP (pol.). wpolityce.pl, 2013-06-12. [dostęp 2013-09-30].
  16. Premiera książki Lech Kaczyński: biografia polityczna 1949-2005 (pol.). blogpress.pl, 2013-07-06. [dostęp 2013-09-30].
  17. Wałęsa. Człowiek z teczki – Sławomir Cenckiewicz (pol.). zysk.com.pl. [dostęp 2013-09-30].
  18. Sławomir Cenckiewicz, Piotr Woyciechowski: Tajemnica „Tamizy”. Jak prof. Kieżun współpracował z bezpieką. dorzeczy.pl. [dostęp 2015-12-16].
  19. Sławomir Cenckiewicz, Piotr Woyciechowski: Cenckiewicz i Woyciechowski dla niezalezna.pl: Witold Kieżun – życie oficjalne. niezalezna.pl/, 2014-10-06. [dostęp 2015-12-16].
  20. Nadchodzi prawdziwa wiosna Kościoła (pol.). rp.pl, 2009-02-17. [dostęp 2013-12-03].
  21. Sympozjum naukowe „Oblicza wolności”. wsksim.edu.pl. [dostęp 17 lutego 2014].
  22. Pełnomocnik MON ds. Reformy Archiwów Wojskowych. mon.gov.pl, 2016-01-04. [dostęp 2016-01-04].
  23. Komunikat Pełnomocnika Ministra Obrony Narodowej do Spraw Reformy Archiwów Wojskowych i p.o. dyrektora CAW. caw.wp.mil.pl, 2016-01-15. [dostęp 2016-01-30].
  24. Sławomir Cenckiewicz.Gdański grudzień 70. (pol.). ipn.poczytaj.pl. [dostęp 2013-06-18].
  25. Ukazało się japońskie wydanie „Anny Solidarność” (pol.). slawomircenckiewicz.pl, 2012-03-13. [dostęp 2013-11-22].
  26. Konfidenci. editionsspotkania.pl. [dostęp 2015-12-09].
  27. „Towarzysz generał” pokazany w TVP. Generał kontratakuje. debata.olsztyn.pl, 2 lutego 2010. [dostęp 2 stycznia 2014].
  28. „Niosła go Polska” - film z udziałem Sławomira Cenckiewicza. slawomircenckiewicz.pl, 18 kwietnia 2014. [dostęp 1 maja 2014].
  29. Cenckiewicz w nowym filmie „Aliny Czerniakowskiej! (pol.). [dostęp 2014-12-19].
  30. M.P. z 2008 r. Nr 5, poz. 59
  31. Postanowienie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 8 października 2007 r. o nadaniu odznaczeń. monitorpolski.gov.pl. [dostęp 1 maja 2014].
  32. Nagroda główna w 2005 roku (pol.). jozef-mackiewicz.pl. [dostęp 2013-10-30].
  33. Człowiek roku 2008 (pol.). stefczyk.tv. [dostęp 2013-11-22].
  34. Cenckiewicz nagrodzony! (pol.). slawomircenckiewicz.pl, 2009-11-13. [dostęp 2013-11-22].
  35. Prestiżowe wyróżnienie dla trzech profesorów UKSW (pol.). uksw.edu.pl, 2010-01-30. [dostęp 2013-11-22].
  36. Nagroda imienia Maziarskiego dla Cenckiewicza (pol.). sdp.pl, 2013-10-25. [dostęp 2013-10-30].
  37. Sławomir Cenckiewicz laureatem nagrody im. Jacka Maziarskiego (pol.). niezalezna.pl, 2013-10-26. [dostęp 2013-10-30].
  38. Cenckiewicz nagrodzony! (pol.). slawomircenckiewicz.pl, 2010-11-29. [dostęp 2013-11-22].
  39. Sławomir Cenckiewicz laureatem Nagrody Historycznej Roku im. Oskara Haleckiego! (pol.). wpolityce.pl, 2012-11-09. [dostęp 2013-11-22].
  40. Sławomir Cenckiewicz laureatem Nagrody Historycznej Roku im. Oskara Haleckiego! (pol.). slawomircenckiewicz.pl, 2012-11-10. [dostęp 2013-11-22].
  41. Wyłoniono zwycięskie publikacje w konkursie Książka Historyczna Roku (pol.). wyborcza.pl, 2013-11-15. [dostęp 2013-11-22].

Linki zewnętrzne[edytuj]