Święto Jaryły
| Święto Jaryły | |
Pomnik Jaryły w donieckim parku "Украинская степь". |
|
| Dzień | pomiędzy 23 a 27 kwietnia |
| Typ święta | słowiańskie |
| Upamiętnia | ku czci bóstwa Jaryły |
| Znaczenie | pożegnanie zimy i powitanie wiosny, |
| Podobne święta | Jare Święto (Jare Gody), topienie Marzanny, Maslenica |
Święto Jaryły – święto słowiańskie poświęcone postaci bóstwa Jaryły oraz związane z odradzającą się wiosną przyrodą[1].
Jeszcze w połowie XIX wieku na Białorusi obchodzone było pomiędzy 23, a 27 kwietnia. Zostało zniesione przez biskupa ludowego w 1765 roku[2]. Białoruski tekst z 1846 roku mówi o Jaryle, który bosonogi, z wiankiem na głowie, ubrany w białą szatę i z głową ludzką w prawej ręce, a z kłosem żyta w lewej jedzie na białym koniu. Głowa, symbolizować miała starego Jaryłę, którego detronizuje nowy Jaryło, czyli nadchodzący nowy rok. 27 kwietnia najpiękniejszą i najpracowitszą dziewczynę (lub kukłę[3]) ubierano na biało i sadzano na białym koniu uwiązanym do słupa. Otaczała ją gromada dziewcząt, która śpiewała:
|
|
Po tańcach i tak zwanym korowodzie, następował pierwszy siew. Święto kończyło się uroczystą ucztą z elementami orgiastycznymi. W folklorze Słowian zachodnich brak jest Święta Jaryły, natomiast pożegnanie zimy związane było ze śmiercią Marzanny - bóstwa symbolizującego zimę, chodzono z Maikiem, Nowym Latem (jego symbolem był czubek drzewa iglastego) lub z kogutem (ptak solarny, symbol nowego dnia, zmartwychwstania)[1][2].
[edytuj] Zobacz też
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 Łuczyński Michał. Semantyka obrzędów wiosennych związanych z Marzanną i Jaryłą. „Respectus Philologicus”. 10(15)/2006. WIlno: Uniwersytet Wileński, Uniwersytet Humanistyczno-Przyrodniczy Jana Kochanowskiego w Kielcach. ISSN 1392-8295.
- ↑ 2,0 2,1 Andrzej Szyjewski: Religia Słowian. Kraków: WAM, 2003. ISBN 8373182055.
- ↑ Jerzy Strzelczyk: Mity, podania i wierzenia dawnych Słowian. Poznań: Rebis, 1998. ISBN 8371206887.
- ↑ Aleksander Gieysztor: Mitologia Słowian. Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 2006. ISBN 9788323502340.