Europejska Stolica Kultury

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Melina Mercouri, pomysłodawczyni tytułu Europejskiej Stolicy Kultury

Europejska Stolica Kulturyeuropejskie miasto wybrane przez Unię Europejską, które w ciągu jednego roku może zaprezentować życie kulturalne miasta, całego regionu i państwa.

W większości przypadków miasta starają się wykorzystać tę okazję i związane z nią fundusze (po 1,5 mln euro od UE w 2010 r.)[1] na rozwinięcie swojej oferty kulturalnej, tak by mogły przyciągnąć międzynarodową publiczność. Wybrany ośrodek przez 12 miesięcy przedstawia swoje dziedzictwo historyczne. Miasta i regiony organizują specjalnie na tę okazję koncerty, festiwale, pokazy, konferencje i inne działania reklamujące miasto i region.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Idea, by użyć kultury do głębszego zintegrowania Europejczyków, zrodziła się 13 czerwca 1985 podczas spotkania Rady Unii Europejskiej. Przedstawiła ją grecka minister kultury Melina Mercouri.

Inicjatywa Europejskich Miast Kultury szybko się przyjęła w Europie. Pierwszym Europejskim Miastem Kultury były greckie Ateny. Podobna inicjatywa pojawiła się też w Ameryce.

W 1999 jej nazwę zmieniono na Europejskie Stolice Kultury, wprowadzono też zmiany procedury wyboru miast-organizatorów, które obowiązują od 2005. Co roku typowane są dwa państwa z Unii Europejskiej, z których chętne miasta na 9 lat wcześniej składają swoje kandydatury. Spośród zgłoszonych miast Unia Europejska wybiera po jednym z obu państw.

Miasta kandydackie muszą spełnić szereg warunków przewidzianych w aktach prawa unijnego – m.in. promowanie własnej kultury poprzez instytucję Ambasadora Kultury, czyli twórcy silnie związanego z miastem, współpracę międzynarodową, akcentowanie wartości europejskich oraz prowadzenie działań kulturalnych promujących miasto i region. Nie bez znaczenia są też metody propagowania informacji o kandydacie: coraz większa wagę przykłada się tu do technologii informatycznych.

Partenon w Atenach, pierwszym mieście z tytułem Europejskiego Miasta Kultury w 1985.
Florencja była Europejskim Miastem Kultury w 1986 r.
Antwerpia była Europejskim Miastem Kultury w 1993 r.

Nominowani w Unii Europejskiej[edytuj | edytuj kod]

Europejskie Stolice Kultury[edytuj | edytuj kod]

Przyszłe Europejskie Stolice Kultury[edytuj | edytuj kod]

Kraków jako Europejska Stolica Kultury[edytuj | edytuj kod]

Kraków, pierwsze miasto w Polsce z tytułem Europejskiej Stolicy Kultury w 2000 roku
Wrocław, drugie miasto w Polsce z tytułem Europejskiej Stolicy Kultury w 2016 roku

Do tej pory tylko dwa polskie miasta zostały wyróżnione tym tytułem. Pierwszym był Kraków, wybrany w 2000 roku. Rok ten był traktowany przez Unię Europejską wyjątkowo, jako podkreślenie trwałego dziedzictwa i wkładu miast europejskich w osiągnięcia kultury i cywilizacji światowej[3]. W związku z tym wybrano aż dziewięć miast: Awinion, Helsinki, Bruksela, Bolonia, Santiago de Compostela, Reykjavík, Bergen w tym twa miasta z nowych państw członkowskich UE, mających wstąpić dopiero 1 maja 2004 – Kraków i Pragę. Decyzja o wyborze spośród polskich miast właśnie Krakowa została podjęta przez rząd polski. Nie odbywały się prezentacje ani konkursy poszczególnych miast.

Kandydaci do ESK 2016[edytuj | edytuj kod]

9 listopada 2009 roku Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego ogłosił oficjalny konkurs o tytuł Europejskiej Stolicy Kultury 2016, w którym wszystkie polskie miasta miały równe szanse w jego otrzymaniu. Chęć wystartowania wyraziły: Białystok, Bydgoszcz[4], Gdańsk[5], Katowice[6], Lublin[7], Łódź[8], Poznań[9], Szczecin[10], Toruń[11], Warszawa[12] i Wrocław[13]. Na początku października 2010 dokonano preselekcji miast hiszpańskich kandydujących do tytułu. Rywalizacja toczyła pomiędzy sześcioma miastami: Burgos, San Sebastián, Las Palmas de Gran Canaria, Kordobą, Segowią i Saragossą[14]. Dnia 28 czerwca 2011 na hiszpańską Europejską Stolicę Kultury wybrano miasto San Sebastián.

Wrocław jako Europejska Stolica Kultury[edytuj | edytuj kod]

21 czerwca 2011 roku do tytułu Europejskiej Stolicy Kultury spośród polskich kandydatów nominowany został Wrocław. Głównym autorem zwycięskiej aplikacji ESK Wrocław jest Adam Chmielewski. W lipcu 2012 roku powstała oficjalna instytucja odpowiedzialna za przygotowanie Wrocławia do obchodów ESK 2016, która jest połączeniem Centrum Sztuki IMPART oraz biura Wrocław 2016.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy