Łopusze (pasmo)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Łopusze (Beskid Wyspowy))
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Łopusze, Kobyła, Jastrząbka i leżąca na ich stokach miejscowość Rozdziele
Łopusze, Kobyła, Jastrząbka i leżąca na ich stokach miejscowość Rozdziele
Łopusze
Ilustracja
Łopusze. Widok z góry Kamionna.
Państwo  Polska
Pasmo Beskid Wyspowy, Karpaty
Wysokość 661 m n.p.m.
Wybitność 176 m
Położenie na mapie Gorców, Pienin, Beskidu Sądeckiego
Mapa lokalizacyjna Gorców, Pienin, Beskidu Sądeckiego
Łopusze
Łopusze
Ziemia49°48′04,2″N 20°26′20,4″E/49,801167 20,439000
Łopusze, widok z Muchówki
Panorama widokowa z Łopusza na południową stronę
Widok z Łopusza na Tatry

Łopusze – nazwa obejmująca trzy szczyty w najdalej na wschód wysuniętej części Beskidu Wyspowego[1], który traci już tutaj swój „wyspowy” charakter i tworzy pasmo o równoleżnikowym przebiegu[2]. Łopusze dzieli się na Zachodnie, Środkowe i Wschodnie[3].

Topografia[edytuj | edytuj kod]

Kolejno od zachodu na wschód znajdują się w nim mało wybitne wzniesienia: Górczyna (522 m), Łopusze Zachodnie (661 m), Łopusze Środkowe (596 m), Łopusze Wschodnie (612 m), Kobyła (603 m), Kopiec (585 m) i Szczełba (511 m). Pasmo to tworzy północne zbocza doliny potoku Rozdzielec[1].

Najwyższym szczytem tego pasma jest Łopusze Zachodnie, które mierzy 661 m. Wznosi się ponad miejscowościami: Żegocina, Bytomsko, Rajbrot, Rozdziele. Kilkanaście potoków spływających z północnych zboczy Łopusza wpada do Potoku Saneckiego lub Uszwicy. Do Rozdzielca również spływa kilkanaście strumieni, a bardziej wyróżniające się to Mulówka, Rosochatka i Rzycki. Od sąsiedniego na południe grzbietu KamionnaCuba oddziela go Przełęcz Rozdziele (ok. 480 m). Po północnej stronie Łopusza znajduje się mniejsze i należące już do Pogórza Wiśnickiego wzniesienie Żarnówki[1].

Opis szczytu[edytuj | edytuj kod]

Nazwa góry pochodzi od łopuchów (ludowa nazwa lepiężnika), które niegdyś tak masowo porastały jej zbocza, że przez miejscową ludność były wykorzystywane jako podściółka dla bydła. Ludowa nazwa góry to „Łopuse”, na austriackich mapach figuruje ona pod błędną nazwą Opuszcza[4]. Miejscowa ludność używała także nazwy Patryja, dawniej bowiem na szczycie Łopusza Zachodniego stała drewniana wieża triangulacyjna przez ludność nazywana patryją. Kazimierz Ignacy Sosnowski w wydanym w 1948 przewodniku Ziemia Krakowska używał nazwy Opuszcze[5].

Obecnie zbocza góry, z wyjątkiem południowych są całkowicie zalesione. Zbocza południowe są częściowo zalesione, w niektórych jednak miejscach pola uprawne wsi Rozdziele podchodzą pod sam szczyt góry (przysiółek Góry). Tu właśnie, w ładnym widokowym miejscu pod szczytem Łopusza Wschodniego (na wysokości 609 m) znajduje się gospodarstwo agroturystyczne z noclegami dla turystów i wczasowiczów, minielektrownią, pasieką, wędzarnią i młynem[5].

Z odsłoniętych terenów pod szczytem Łopusza rozległa panorama widokowa na południową i południowo-zachodnią stronę obejmująca takie szczyty Beskidu Wyspowego i Gorców, jak (od lewej): Chełm, Pasmo Łososińskie (nakładające się na szczyty Cichonia, Modyni i Ostrej), w głębi Gorc, Mogielica i Łopień (poniżej niego Paproć). Znaczną część horyzontu przesłania pobliski grzbiet Kamionnej[4].

Ciekawostki[edytuj | edytuj kod]

  • 29 maja 2002 roku pod szczytem Łopusza Zachodniego miała miejsce katastrofa lotnicza. Z powodu złej pogody ( mgła) awionetka zachaczyła o drzewa. Tym samym zginęły cztery osoby. Przy tzw. starej drodze kościelnej znajduje się krzyż upamiętniający to wydarzenie. Niżej miejsce katastrofy z symbolicznym grobem.
Krzyż upamiętniający katastrofę lotniczą
  • Przez grzbiet Łopusza Środkowego i Wschodniego przebiega granica między Rozdzielem i Rajbrotem.
  • Na grzbiecie Łopusza znajduje się kilka zabytkowych kapliczek przydrożnych.

Piesze szlaki turystyczne[edytuj | edytuj kod]

szlak turystyczny niebieski – niebieski: BochniaNowy WiśniczKamień GrzybPaprotna (obok Kamieni Brodzińskiego) – Rajbrot – Łopusze – Przełęcz Rozdziele – Widoma – góra KamionnaPasierbiecka GóraTymbark.
szlak turystyczny zielony – z Żegociny na szczyt Łopusza Zachodniego, do skrzyżowania z szlakiem niebieskim. Czas przejścia 1 h (↓ 45 min), różnica wzniesień 290 m.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c Beskid Wyspowy 1:50 000. Mapa turystyczna. Kraków: Wyd. Compass, 2006. ISBN 83-89165-86-4.
  2. Jerzy Kondracki: Geografia regionalna Polski. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 1998. ISBN 83-01-12479-2.
  3. Skibicki.pl • Zobacz wątek - Szkic "przewodnika" po Karpatach, skibicki.pl [dostęp 2017-11-28] (pol.).
  4. a b Andrzej Matuszczyk: Beskid Wyspowy. Część wschodnia. W-wa. Kraków: Wyd. PTTK „Kraj”, 1986, s. 45-48, 62. ISBN 83-7005-125-1.
  5. a b Dariusz Gacek: Beskid Wyspowy. Pruszków: Oficyna Wydawnicza „Rewasz”, 2012. ISBN 978-83-62460-25-0.