Dallas

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Dallas
Siedziba hrabstwa
Ilustracja
Dallas
Pieczęć Flaga
Pieczęć Flaga
Przydomek: Big D
Państwo

 Stany Zjednoczone

Stan

 Teksas

Hrabstwo

Dallas

Data założenia

1841

Prawa miejskie

1856

Kod statystyczny

FIPS: 48-19000
GNIS ID: 1380944

Burmistrz

Eric Johnson

Powierzchnia

993,1 km²

Wysokość

131 m n.p.m.

Populacja (2020)
• liczba ludności
• gęstość


1 304 379
1528 os./km²

Nr kierunkowy

214, 469, 972

Kod pocztowy
Strefa czasowa

UTC-06:00
UTC-05:00

Położenie na mapie Stanów Zjednoczonych
Mapa konturowa Stanów Zjednoczonych, blisko centrum na dole znajduje się punkt z opisem „Dallas”
Położenie na mapie Teksasu
Mapa konturowa Teksasu, po prawej nieco u góry znajduje się punkt z opisem „Dallas”
Ziemia32°46′57″N 96°47′51″W/32,782500 -96,797500
Strona internetowa
Portal Stany Zjednoczone

Dallasmiasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Teksas, siedziba hrabstwa Dallas, nad rzeką Trinity River. Według spisu z 2020 roku miasto liczy ponad 1,3 mln mieszkańców[1]. Konurbacja Dallas–Fort Worth liczy ponad 7,6 mln mieszkańców (czwarta pod względem liczby mieszkańców aglomeracja w Stanach Zjednoczonych).

Miasto jest węzłem drogowym i kolejowym, funkcjonuje tu międzynarodowy port lotniczy Dallas-Fort Worth oraz port lotniczy Dallas Love Field. Ośrodek naukowo–kulturalny, handlowy, bankowo–finansowy oraz przemysłowy w sektorze m.in. lotniczym, elektronicznym, maszynowym, chemicznym, spożywczym i odzieżowym[2].

 Osobny artykuł: Metroplex Dallas–Fort Worth.

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Miasto położone jest w południowej części Stanów Zjednoczonych, ok. 130 km na południe od granicy stanu Oklahoma.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Miejscowość Dallas założono w 1841 roku[2]. Jako miasto funkcjonuje od 1856 roku[3]. Nazwa miasta prawdopodobnie pochodzi od imienia jednego z pierwszych osadników[4]. Od połowy XIX wieku przez Dallas przebiegał szlak osadników i poszukiwaczy złota, a miasto stało się głównym ośrodkiem handlu bawełną[2]. Do miasta zaczęli napływać imigranci ze Szwajcarii, Niemiec i Francji, a po wojnie secesyjnej Afroamerykanie[4]. W 1871 roku uruchomiono z Dallas linię kolejową[2].

Od początku XX wieku Dallas było ośrodkiem przetwórstwa żywności oraz produkcji tekstyliów[4]. Napływ imigrantów z Meksyku, przyczynił się do wzrostu liczby ludności[4]. W 1930 roku we wschodnim Teksasie odkryto złoże ropy naftowej, które przyciągneło inwestycje i uczyniło z Dallas główny ośrodek przemysłu naftowego[4]. Od lat 40. XX wieku miasto zaczęło się intensywnie rozwijać, kiedy w rejonie powstało kilka dużych fabryk produkujących samoloty[4].

22 listopada 1963 roku w Dallas zginął w zamachu prezydent Stanów Zjednoczonych John F. Kennedy.

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Etniczność[edytuj | edytuj kod]

Pod względem etnicznym w 2019 roku w Dallas, dominowała ludność rasy białej (62,7%), z czego Latynosi i Hiszpanie (41,8%), następnie rasy czarnej (24,3%) oraz Azjaci (3,4%)[5].

Liczba ludności[edytuj | edytuj kod]

Zabytki i atrakcje turystyczne[edytuj | edytuj kod]

Dallas
Centrum Dallas
Arboretum i ogród botaniczny w Dallas
Reunion Tower (1978)
Muzeum Afroamerykanów w Dallas
Dallas Zoo założone w 1888 roku
Old Red (1892)

Kultura[edytuj | edytuj kod]

W mieście kręcony był m.in. film: Silkwood (1983), Człowiek, który lubił latać (1996), Kto pierwszy, ten lepszy (2002) oraz serial Dallas (2012–2014).

Transport[edytuj | edytuj kod]

Kolej miejska[edytuj | edytuj kod]

Nazwa Zdjęcie Data

powstania

Opis, uwagi
DART Light Rail NL College DART Station.jpg 1996 Składa się z oznaczonych kolorami czterech linii: czerwonej, niebieskiej, zielonej i pomarańczowej.

Transport tramwajowy[edytuj | edytuj kod]

Nazwa Zdjęcie Data

powstania

Opis, uwagi
Tramwaje w Dallas Oak Cliff September 2016 47 (Dallas Streetcar).jpg 2015 Transport obsługiwany przez Dallas Area Rapid Transit (DART).

Transport lotniczy[edytuj | edytuj kod]

Zdjęcie Nazwa
DFW - N376CA.jpg Międzynarodowy port lotniczy Dallas-Fort Worth
DallasLoveFieldEastConcourse-2009.JPG Port lotniczy Dallas Love Field
Texas Army aviators receive national award 150210-A-AF730-361.jpg Port lotniczy Dallas Executive

Uczelnie[edytuj | edytuj kod]

University of Texas Southwestern Medical Center
  • University of North Texas at Dallas
  • Dallas Baptist University
  • Dallas Theological Seminary
  • Criswell College
  • Dallas International University
  • Paul Quinn College
  • University of Texas Southwestern Medical Center

Klimat[edytuj | edytuj kod]

Średnia temperatura i opady dla Dallas (port lotniczy Dallas-Love, 8 km na północ od centrum)
Miesiąc Sty Lut Mar Kwi Maj Cze Lip Sie Wrz Paź Lis Gru Roczna
Średnie temperatury w dzień [°C] 13.8 16.0 20.4 24.8 29.0 33.1 35.6 35.8 31.5 25.8 19.5 14.2 25,0
Średnie dobowe temperatury [°C] 8.4 10.6 14.8 19.1 23.8 27.9 30.2 30.4 26.1 20.2 14.1 8.9 19,6
Średnie temperatury w nocy [°C] 2.9 5.1 9.2 13.4 18.6 22.7 24.8 24.9 20.6 14.6 8.7 3.6 14,1
Opady [mm] 52 66 89 78 125 104 56 47 72 122 73 70 954
Średnia liczba dni z opadami 6.7 6.5 7.6 6.7 9.7 8.0 4.9 4.6 5.3 7.5 6.6 6.6 80,7
Wilgotność [%] 66 66 64 65 70 66 60 60 67 66 67 68 65
Średnie usłonecznienie (w godzinach) 184 178 228 236 258 298 332 305 246 228 184 173 2850
Źródło: NOAA[6] (liczba dni z opadami dla wartości 0,25 mm, wysokość 148 m n.p.m., 440 km od oceanu, 1981-2010)

Sport[edytuj | edytuj kod]

Dyscyplina Nazwa/klub
Hokej na lodzie Dallas Stars
Koszykówka Dallas Mavericks
Tenis

(kobiecy turniej tenisowy)

Texas Tennis Open (2011-2012)

Religia[edytuj | edytuj kod]

 Zobacz więcej w artykule Metroplex Dallas–Fort Worth, w sekcji Religia.

Kościół rzymskokatolicki[edytuj | edytuj kod]

Siedziba diecezji Dallas.

Polski Narodowy Kościół Katolicki[edytuj | edytuj kod]

  • Parafia Matki Bożej Fatimskiej w Dallas

Kościół prawosławny[edytuj | edytuj kod]

Miasta partnerskie[edytuj | edytuj kod]

Współpraca międzynarodowa[7]:

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. U.S. Census Bureau QuickFacts: Dallas city, Texas, www.census.gov [dostęp 2021-08-16] (ang.).
  2. a b c d Dallas, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2021-01-07].
  3. Jackie McElhaney, Michael V. Hazel, TSHA Dallas, TX, www.tshaonline.org [dostęp 2021-01-14].
  4. a b c d e f Dallas, Encyclopedia Britannica [dostęp 2021-01-13] (ang.).
  5. U.S. Census Bureau QuickFacts: Dallas city, Texas, www.census.gov [dostęp 2021-01-14] (ang.).
  6. NOAA: National Weather Service Climate. Dallas Area, TX.
  7. Office of Protocol - Sister Cities - World Affairs Council of Dallas/Fort Worth, www.dfwworld.org [dostęp 2021-01-15].