Kordian Józef Zamorski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kordian Józef Zamorski
Ilustracja
Kordian Józef Zamorski w mundurze generała brygady
generał dywizji gen. insp. Policji Państwowej generał dywizji
PL policja 1936-39 gen insp.svg gen. insp. Policji Państwowej
Data i miejsce urodzenia 1 kwietnia 1890
Kołkówka, Austro-Węgry
Data i miejsce śmierci 19 grudnia 1983
Londyn, Wielka Brytania
Przebieg służby
Lata służby 1914–1942
Siły zbrojne Orzełek legionowy.svg Legiony Polskie
Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie
Jednostki 5 Pułk Piechoty Legionów
1 Pułk Piechoty Legionów
32 Pułk Piechoty
2 Armia
GO „Bieniakonie”
35 Pułk Piechoty
DOK Nr III
76 Pułk Piechoty
Komenda Główna PP
Ośrodek Zapasowy SBSK
Stanowiska dowódca batalionu piechoty
dowódca batalionu zapasowego
zastępca dowódcy pułku
szef sztabu okręgu korpusu
dowódca pułku piechoty
komendant główny Policji Państwowej
komendant ośrodka zapasowego
Główne wojny i bitwy I wojna światowa
wojna polsko-ukraińska
wojna polsko-bolszewicka
II wojna światowa
Odznaczenia
Znak oficerski "Parasol".jpg
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Wstęga Wielka Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Niepodległości Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Walecznych (czterokrotnie) Krzyż Zasługi za Dzielność (1928-1992) Złoty Krzyż Zasługi Krzyż Zasługi Wojsk Litwy Środkowej Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918-1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Komandor Orderu Gwiazdy Rumunii Kawaler Orderu Korony Rumunii Order Trzech Gwiazd II klasy (Łotwa) Kawaler Orderu Orła Białego (Serbia) Kawaler Orderu Świętego Sawy Ordre de la Couronne de Yougoslavie (Royaume).png Order Lwa Białego II Klasy (Czechosłowacja) Komandor Orderu Narodowego Legii Honorowej (Francja) Krzyż Komandorski Węgierskiego Orderu Zasługi (wojskowy) Order Gwiazdy Białej I Klasy (Estonia) Order Krzyża Orła II Klasy (Estonia)

Kordian Józef Zamorski (ur. 1 kwietnia[1] 1890 w majątku Kołkówka, zm. 19 grudnia 1983 w Londynie) – generał dywizji Wojska Polskiego, komendant główny Policji Państwowej, wolnomularz.

Życiorys[edytuj]

Dzieciństwo i młodość[edytuj]

Kordian Józef Zamorski urodził się 1 kwietnia 1890 roku w majątku Kołkówka, w rodzinie Arnolda i Wiktorii z Serafinów. Rodzinna wieś Kołkówka należała do parafii rzymskokatolickiej w Rzepienniku Biskupim, w ówczesnym powiecie gorlickim należącym do Królestwa Galicji i Lodomerii.

Żonaty z Leokadią Karpusową z Kamińskich, z którą miał dwóch synów: Jacka (1923) i Rafała (1928).

Uczył się w czteroklasowym VI Gimnazjum we Lwowie, a następnie w tamtejszym seminarium nauczycielskim. W latach 1910-1914 i 1917-1918 studiował malarstwo w Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie u Józefa Mehoffera.

Działalność niepodległościowa[edytuj]

W czasie studiów działał w Związku Walki Czynnej i Związku Strzeleckim, w którym zajmował stanowiska komendanta sekcji, plutonu i kompanii oraz Szkoły Oficerskiej, którą sam ukończył w 1912 roku i z rąk Józefa Piłsudskiego otrzymał znak oficerski „Parasol”.

W okresie od sierpnia 1914 roku do lipca 1917 roku służył w I Brygadzie Legionów Polskich zajmując kolejno stanowiska: komendanta kompanii, instruktora w Szkole Podchorążych w Jabłonnie, dowódcy batalionu w 5 Pułku Piechoty Legionów, oficera sztabu I Brygady, dowódcy stacji etapowej i adiutanta 1 Pułku Piechoty. Na podstawie rozkazu Nr 20698 c. i k. Naczelnej Komendy Armii z 31 grudnia 1915 roku został zwolniony z Legionów Polskich. 8 sierpnia 1916 roku, na wniosek c. i k. Komendy Legionów Polskich, c. i k. Naczelna Komenda Armii rozkazem Nr 16253 przywróciła mu szarżę porucznika Legionowego[2].

Po kryzysie przysięgowym wcielony został do cesarskiej i królewskiej Armii, z której zdezerterował. Wstąpił do Polskiej Organizacji Wojskowej i został w niej komendantem obwodu krakowskiego[3].

Służba w Wojsku Polskim[edytuj]

Od listopada 1918 roku do 1919 roku organizował II batalion 5 Pułku Piechoty Legionów i dowodził nim w czasie bitwy o Lwów. W styczniu 1919 roku został dowódcą Batalionu Zapasowego 32 Pułku Piechoty w Ciechanowie, a później dowódcą II batalionu w tym samym pułku.

2 stycznia 1920 roku został słuchaczem II Kursu Szkoły Wojennej Sztabu Generalnego w Warszawie. 16 kwietnia tego roku skierowany został do Dowództwa 2 Armii w celu odbycia praktyki sztabowej na stanowisku kwatermistrza. Praktykę odbył w czasie wojny z bolszewikami. W czasie ofensywy wojsk polskich i ukraińskich na Kijów 20 maja 1920 mianowany został szefem Oddziału I Polskiej Ekspozytury Wojskowej na Ukrainie, według Tadeusza Kryski-Karskiego i Stanisława Żurakowskiego był członkiem Misji Wojskowej przy rządzie Ukraińskiej Republiki Ludowej atamana Semena Petlury. Od 5 sierpnia tego roku dowodził oddziałem ochrony Warszawy, a 30 sierpnia mianowany został zastępcą szefa Oddziału III Naczelnego Dowództwa, pułkownika Tadeusza Piskora.

Od 2 stycznia 1921 roku kontynuował studia w Wyższej Szkole Wojennej. 6 września tego roku, po ukończeniu nauki, otrzymał tytuł oficera Sztabu Generalnego i przydział na stanowisko zastępcy szefa sztabu Grupy Operacyjnej „Bieniakonie”[4].

W latach 1921–1923 był dowódcą batalionu i zastępcą dowódcy 35 Pułku Piechoty w Brześciu. W latach 1923–1924 był szefem sztabu Dowództwa Okręgu Korpusu Nr III w Grodnie, a następnie dowódcą 76 Pułku Piechoty w Grodnie. W październiku 1925 roku przydzielony został do Inspektoratu Armii Nr I na stanowisko I oficera sztabu[5]. W latach 1927–1928 był szefem Departamentu I Piechoty Ministerstwa Spraw Wojskowych, a w latach 1928–1935 zastępcą szefa Sztabu Głównego i szefem Oddziału I Sztabu Głównego. 1 stycznia 1931 roku został mianowany generałem brygady.

Józef Zamorski w mundurze gen. insp. Policji

Z dniem 25 stycznia 1935 roku zwolniony został ze stanowiska szefa Oddziału I SG WP i przeniesiony w stan nieczynny na okres 12 miesięcy z równoczesnym oddaniem do dyspozycji ministra spraw wewnętrznych[6], który wyznaczył go na stanowisko komendanta głównego Policji Państwowej.

W czasie kampanii wrześniowej ewakuował część kierownictwa Policji do Rumunii i na Węgry. Został internowany w obozie Băile Herculane. Po ucieczce z obozu, przez Turcję dotarł w listopadzie 1940 roku do Palestyny. Od listopada 1940 roku do sierpnia 1942 roku był komendantem Ośrodka Zapasowego Samodzielnej Brygady Strzelców Karpackich i pełniącym obowiązki dowódcy oddziałów Wojska Polskiego na Bliskim Wschodzie, a następnie zastępcą dowódcy tych oddziałów. W tym samym roku przeniesiony został w stan nieczynny. Po wojnie osiadł w Londynie. Był członkiem Ligi Niepodległości Polski[7].

11 listopada 1966 roku Prezydent RP August Zaleski awansował go na generała dywizji. Zmarł 19 grudnia 1983 roku w Londynie.

Kordian Zamorski był członkiem lóż wolnomularskich Tomasz Zan w Wilnie, Le Droit Humain, Nepthys Mark Lodge[8], a ponadto członkiem jednej z warszawskich regularnych lóż wolnomularskich, podległych Wielkiej Loży Narodowej[9]. Po wojnie utrzymywał kontakty z lożą emigracyjną „Kopernik” w Paryżu.

Awanse[edytuj]

Ordery i odznaczenia[edytuj]

Przypisy

  1. Piotr Stawecki jako datę urodzin podaje 1 czerwca.
  2. CAW sygn. akt I.120.1.307 s. 506.
  3. Tadeusz Kryska-Karski i Stanisław Żurakowski podają, że był szefem sztabu Komendy Głównej POW.
  4. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 38 z 8 października 1921 r., s. 1434-1435. Tadeusz Kryska-Karski i Stanisław Żurakowskiego podają, że został szefem Wojska Litwy Środkowej natomiast Piotr Stawecki, że był szefem sztabu GO „Bieniakonie”.
  5. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 106 z 15 października 1925 r.
  6. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 2 z 6 lutego 1935 r.
  7. Jan Józef Kasprzyk, Liga Niepodległości Polski, w: Encyklopedia Białych Plam, t. XI, Radom 2003, s. 142.
  8. Cezary Leżeński, Legiony to braterska nuta... czyli od Legionów do masonów, Wolnomularz Polski, nr 40, listopad-grudzień 2003, s. 15.
  9. L. Hass, T. Cegielski podają że data inicjacji do masonerii nie jest znana
  10. a b c d e f g h i j k l m n o p q Stanisław Łoza (red.): Czy wiesz kto to jest?. Wyd. II popr. Warszawa: Główna Księgarnia Wojskowa, 1938, s. 834.
  11. 11 listopada 1966 roku „za zasługi położone w wieloletniej pracy dla Polski” Dz.U.R.P. z 1967 r. Nr 3. s. 20.
  12. Rozporządzenie Kierownika MSWojsk. L. 4597/22 (Dziennik Personalny MSWojsk. z 1922 r. Nr 9, s. 315)
  13. Rozporządzenie Ministra Spraw Wojskowych L. 6087/22 G.M.I. (Dziennik Personalny MSWojsk. z 1922 r. Nr 13, s. 389)
  14. 7 sierpnia 1939 „za wyjątkową dzielność i inicjatywę w walce z przestępcą” M.P. z 1939 r. Nr 180, poz. 436
  15. Rozporządzenie Ministra Spraw Wojskowych G.M.I.L. 1254 z 1926 r. (Dziennik Personalny z 1926 r. Nr 12, s. 70)
  16. Order Trzech Gwiazd na piersiach oficerów polskich. „Dziennik Białostocki”, s. 2, 19 listopada 1934. 
  17. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych” Nr 8 z 4 lipca 1932, s. 336
  18. Eesti Vabariigi teenetemärgid (est.). president.ee. [dostęp 2014-10-23].
  19. Eesti Vabariigi teenetemärgid (est.). president.ee. [dostęp 2014-11-13].

Bibliografia[edytuj]

  • Piotr Stawecki, Słownik biograficzny generałów Wojska Polskiego 1918-1939, Warszawa 1994, s. 362-363, ISBN 83-11-08262-6
  • Tadeusz Kryska-Karski i Stanisław Żurakowski, Generałowie Polski niepodległej, Editions Spotkania, Warszawa 1991
  • H.P. Kosk, Generalicja polska, t. 2, Oficyna Wydawnicza „Ajaks”, Pruszków 2001
  • Władysław Bartosz, Gen. dyw. Józef Kordian-Zamorski (1890-1983), Polska Zbrojna
  • Lista starszeństwa oficerów Legionów Polskich w dniu oddania Legionów Polskich Wojsku Polskiemu (12 kwietnia 1917), Warszawa 1917, s. 6
  • Rocznik Oficerski 1924, Ministerstwo Spraw Wojskowych, Oddział V Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, Warszawa 1924, s. 301, 340
  • Rocznik Oficerski 1928, Ministerstwo Spraw Wojskowych, Warszawa 1928, s. 113, 159
  • Stanisław Horasymow, Zarys historii wojennej 32-go Pułku Piechoty, Warszawa 1929, s. 6