Libijskie Siły Powietrzne

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
القوات الجوية الليبية
القوات الجوية الليبية
Państwo  Libia
Siły zbrojne Siły Zbrojne Libii
Data utworzenia 1951
Znak rozpoznawczy Roundel of Libya.svg

Libijskie Siły Powietrzne – są częścią sił zbrojnych odpowiedzialną za prowadzenie działań w powietrzu, w wyniku nalotów NATO w 2011 mogły utracić większość ze swojego wyposażenia.

Symbol używany w latach 1969-1977.
Symbol używany w latach 1977-2011.
Libijski MiG-23 trafiony pociskiem AIM-9 Sidewinder w 1989.
Libijskie Ił-76, cel ataku w 1986.

Historia[edytuj | edytuj kod]

W 1968 roku przed bezkrwawym zamachem stanu zamówiono 18 sztuk F-5/AB. Finalnie rok później przez pucz dostarczono jedynie 8 F-5A i 2 F-5B. Jeden samolot utracony został w trakcie użytkowania podczas nocnego patrolu. Druga maszyna doznała uszkodzeń w wyniku wypadku przy kołowaniu. Amerykańskie embargo na części zamienne utrudnił eksploatację. Przez pewien czas utrzymywano je przy pomocy greckiego personelu. Wycofano je przedwcześnie i 7 z nich trafiło w 1975 roku do Turcji[1].

Konflikty[edytuj | edytuj kod]

Działania zbrojne z niewielkim zaangażowaniem:

Wyposażenie[edytuj | edytuj kod]

Samolot Typ Wersja Dost. Rok W służbie[2] Uwagi
Samoloty myśliwskie
Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich MiG-21 myśliwiec
treningowy
myśliwiec
21MF
21UM
21bis
50
25
94
1975
1980
7 W 2011 rozbił się MiG-21UM. Dwie sztuki utracono w 2014 roku.
MiG-23 (12549280683).jpg
Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich MiG-23
myśliwsko-bombowy
treningowy
myśliwiec
treningowy
23BN
23UB
23MS/ML
23UM
24
5
} 140
1975
1976
2 Od 1979 dostarczono drugą partie 100 maszyn, nadal w służbie, co najmniej jeden zestrzelono w 2011. Około 12-18 sztuk MiG-23BN przekazano Sudanowi w 1988. Jeden zestrzelony w 2011[3], kolejny MiG-23ML w 2016 roku[4]. Jeden MiG-23UM rozbił się w 2016[5].
Mirage F1ED (12549140495).jpg
Francja Dassault Mirage F1
szturmowy
wielozadaniowy
treningowy
F1AD
F1ED
F1BD
16
16
6
1978
1979
1978
3 8 sztuk we Francji, dwa F1ED #502 i #508, które uciekły na Maltę wróciły do kraju[6]. #402 przywrócony do służby[7].
Libyan Air Force Sukhoi Su-22M3 Lofting.jpg
Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich Su-22
samolot szturmowy 22M/M3
22UM3K
} 90 1980 2 W 2011 sześć zniszczonych przez NATO lub dezerterów.
Samoloty transportowe
Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich An-26 taktyczny transportowiec 12 1983 2 Nadal w użyciu[8].
Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich An-72 taktyczny transportowiec 2 ? 1 [9]
C-130 (12549644324).jpg
Stany Zjednoczone Lockheed C-130 Hercules
średni transportowiec 130H 4 1970 2 Cztery kolejne opłacone samoloty wyprodukowano i nigdy nie dostarczono[10]. Nadal w służbie[11], #5A-DOM utracono 29 kwietnia 2018[12].
Samoloty szkolno-treningowe
L-39 (12549147945).jpg
Czechosłowacja Aero L-39 Albatros
samolot wsparcia/
szkolenie zaawansowane
39ZO 181 1978 1 Wersja uzbrojona, 10 sztuk przekazano Egiptowi.
Śmigłowce
Włochy AgustaWestland AW139 śmigłowiec 2 2010 1 Do 2010 do policji dostarczono dwa z pięciu sztuk[13]. Jeden uszkodzony na lotnisku w Trypolisie[14].
CH-47 (12549288513).jpg
Włochy Elicotteri CH-47 Chinook
ciężki śmigłowiec transportowy CH-47C 20 1976
1980
3 Dwie partie dostaw, 12 sprzedano ZEA.
Polska Mi-2 użytkowy 20 1979 4
Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich Mi-8 transportowy Mi-8T 50 1976 8
Libyan Air Force Mil Mi-14PL Lofting.jpg
Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich Mi-14
śmigłowiec ZOP Mi-14PL 12 1982 4 Także gaśnicze Mi-14PZh.
Libyan Air Force Mil Mi-35 Lofting.jpg
Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich Mi-24
śmigłowiec szturmowy Mi-25
Mi-35
40
12
1979
1980
3 Co najmniej dwa Mi-35 zniszczone w 2011 przez NATO.

W przeszłości[edytuj | edytuj kod]

Wycofane z uzbrojenia
Samolot Typ Wersja Dost. Rok Uwagi
Samoloty myśliwskie
Stany Zjednoczone Northrop F-5 Freedom Fighter myśliwsko-bombowy
treningowy
F-5A
F-5B
8
2
1968 [15] Sprzedane Turcji w 1975. Kolejnych osiem F-5A objętych embargiem, w 1972 dostarczone do lotnictwa Wietnamu.
Francja Dassault Mirage 5 szturmowy
myśliwsko-bombowy
rozpoznawczy
treningowy
5D
5DE
5DR
5DD
53
32
10
15
1971
1973
1971
1971
Sprzedane Pakistanowi na części.
Mikoyan-Gurevich MiG-25.jpg
Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich MiG-25
myśliwiec przechwytujący
treningowy
rozpoznawczy
25P
25PU
25RB
} 60
15
1979
1978
Wycofane. W 2015 jeden rozbił się w czasie lotu testowego[16].
Samoloty szturmowe/bombowe
Libyan Tupolev Tu-22.JPEG
Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich Tu-22
samolot bombowy
treningowy
Tu-22B
Tu-22U
} 24 1976 Wycofane
Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich Su-24 samolot szturmowy Su-24MK 6 1989 Wycofane, prawdopodobnie wszystkie zniszczone w 2011, w różnych okolicznościach.
Samoloty transportowe/powietrzne tankowce
Ilyushin Il-76TD of the Air Force of Libya.jpg
Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich Ił-76
ciężki transportowiec
powietrzny tankowiec
Ił-76
Ił-76TD
Ił-78
4
?
?
1979
?
?
W użyciu w lotnictwie cywilnym.
Włochy Aeritalia G.222 lekki transportowiec G.222T 20 1981 Wycofane, znane też jako G.222L.
Let 410 (12549145805).jpg
Czechosłowacja Let L-410 Turbolet
lekki transportowiec L-410T
L-410UVP
9
6
1984
1986
Los nieznany.
Samoloty szkolno-treningowe
Stany Zjednoczone Lockheed T-33 Shooting Star treningowe T-33A 5 1963 Wycofane, ex-USA, dostarczono 2 w 1963 i 3 w 1966 do szkolenia pilotów F-5.
Socjalistyczna Federacyjna Republika Jugosławii SOKO G-2 Galeb samolot wsparcia/
szkolenie podstawowe
G-2A-E 116 1976
1983
Zakupiono też jednomiejscową wersje J-21 Jastreb. Co najmniej sześć zniszczonych w 2011 przez NATO, w tym jeden tuż po wylądowaniu[17].
Libyan Training Fighter.jpg
WłochyLibia w okresie rządów Mu’ammara al-Kaddafiego Aermacchi SF 260
samolot wsparcia/
szkolenie podstawowe
260W
260ML
110
130
1978
1982
Uzbrojone, używane w czasie wojny w Czadzie, część zmontowano w Libii, Alenia Aermacchi wyremontowała 12 sztuk, jeden SF 260ML zniszczono w 2011.
Śmigłowce
Włochy Bell 206 użytkowy AB206A 5 1974
Włochy Bell 212 śmigłowiec VIP AB212 2 1974
1980

Przypisy[edytuj | edytuj kod]