Michał Urbaniak

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Michał Urbaniak
Ilustracja
Michał Urbaniak, 2011
Data i miejsce urodzenia 22 stycznia 1943
Warszawa
Instrumenty skrzypce, saksofon
Gatunki jazz[1], fusion[1], neo bebop[1]
Zawód muzyk, kompozytor
Aktywność od 1961
Wytwórnie płytowe UBX Records
Powiązania Mika Urbaniak, Urszula Dudziak
Zespoły
Urbanator
Odznaczenia
Srebrny Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”
Strona internetowa

Michał Urbaniak (ur. 22 stycznia 1943 w Warszawie[1]) – polski muzyk jazzowy, kompozytor i aranżer, grający głównie na skrzypcach i saksofonie. Współtwórca tzw. polskiej szkoły jazzu i kreator muzyki fusion.

Michał Urbaniak był ambasadorem Łodzi w staraniach o tytuł Europejskiej Stolicy Kultury 2016. Napisał muzykę do 25 filmów. W 2012 zadebiutował jako aktor, w filmie Mój rower. Za rolę Włodzimierza w tym filmie otrzymał Polską Nagrodę Filmową – Orła w kategorii odkrycie roku.

Życie i twórczość[edytuj]

Michał Urbaniak (skrzypce) na XIII festiwalu „Jazz na Starówce” (2007)

Urodzony w Warszawie, Urbaniak dorastał w Łodzi, gdzie kształcił się w liceum muzycznym[2]. Tam także odbyły się jego pierwsze koncerty (w klubie Pod Siódemkami).

Od 1970 Urbaniak gra na specjalnych, pięciostrunowych skrzypcach wykonanych specjalnie dla niego, na syntezatorze skrzypcowym zwanym „gadającymi” skrzypcami, na saksofonach sopranowym, altowym i tenorowym i na lyrikonie (instrumencie elektronicznym przypominającym saksofon). Wplatane przez niego elementy folklorystyczne zyskały uznanie czołowych amerykańskich jazzmanów, jak również otwierały nowe możliwości dla wielu nowych muzyków (Harold Williams, Steve Jordan, Marcus Miller, Kenny Kirkland, Omar Hakim, Victor Bailey). Grał w popularnych klubach („Village Vanguard”, „Village Gate”) i w słynnych salach koncertowych (Carnegie Hall, Beacon Theatre, Avery Fisher Hall). Grał z gwiazdami takimi jak Weather Report, Freddie Hubbard, Elvin Jones, Herbie Hancock, Chick Corea, Miles Davis, George Benson, Billy Cobham. Urbaniak zapraszał i był zapraszany do współpracy przez wielu znanych jazzmanów (Lenny White, Wayne Shorter, Marcus Miller, Joe Zawinul, Ron Carter, Kenny Barron, Buster Williams, Quincy Jones). W 1985 uczestniczył w sesji nagraniowej z Milesem Davisem do płyty Tutu.

Otrzymał tytuł Honorowego Obywatela Miasta Łodzi[3].

Rodzina[edytuj]

Były mąż wokalistki Urszuli Dudziak, z którą ma córkę Mikę Urbaniak, oraz aktorki Liliany Głąbczyńskiej[4]. Czwartą żoną artysty jest Dorota Palmowska[5].

Wybrana dyskografia[edytuj]

 Zobacz więcej w artykule Urbanator, w sekcji Dyskografia.
  • Urbaniak Orchestra (1966)
  • Live recording (1971)
  • Constellation: In Concert (1973)
  • Super Constellation (1973)
  • Paratyphus B (1973)
  • Inactin (1973)
  • The Beginning (1973)
  • Podróż na Południe (oraz Czesław Bartkowski i Wojciech Karolak) (1974)
  • Fusion (1974)
  • Atma (1974)
  • Funk Factory (1974)
  • Fusion III (1975; edycja CD: 2009)
  • Body English (1976; edycja CD: 2009)
  • Heritage (1977)
  • Smiles Ahead (1977)
  • Urbaniak (1977)
  • Ecstazy (1979)
  • Urban Express (reedycja CD 1996 jako Code Blue) (1979)
  • Music for Violin and Jazz Quartet (1980)
  • Daybreak (1980)
  • Serenade for the City (1981)
  • My One and Only Love (1981)
  • Burning Circuits (1984)
  • Take Good Care of My Heart (z H. Parlanem) (1984)
  • Friday Night at the Village Vanguard (1985)
  • Folk Songs, Children Melodies and Others Tunes (1987)
  • Cinemode (1988)
  • New York Five at the Village Vanguard (1989)
  • Songs for Poland (1989)
  • Songbird (1990)
  • Code Blue (1990)
  • Live in New York (1991)
  • Manhattan Man (1992)
  • Polish Jazz vol. 9 (1993)
  • Some Other Blues (1994)
  • Live in Holy City (1997)
  • Jazz Legends (1998)
  • Serenada (2000)
  • Sax, Love & Cinema (2001)
  • Ask Me Now (2000)
  • UrbSymphony (2000)
  • Eden (2003)
  • Decadence (2004)
  • I Jazz Love You (2004)
  • Sax Love (2005)
  • Jazz Legends #1 (2007)
  • Jazz Legends #2 (2007)
  • Jazz Legends #3 (2007)
  • Miles Of Blue (2009)
  • Smiles Ahead (2012, oraz Urszula Dudziak)
  • UrbSymphony (2015)

Wybrana filmografia[edytuj]

  • Kielce – Czyli Polski Bronx (1995, film dokumentalny, reżyseria: Bogna Świątkowska, Marek Lamprecht)[6][7][a]
  • Michał Urbaniak. Nowojorczyk z wyboru (2009, film dokumentalny, reżyseria: Wiesław Dąbrowski)[8]
  • Komeda, Komeda... (2012, film dokumentalny, reżyseria: Natasza Ziółkowska-Kurczuk)[9]
  • Mój rower (2012, film obyczajowy, reżyseria: Piotr Trzaskalski)[10]

Nagrody i wyróżnienia[edytuj]

Literatura przedmiotu[edytuj]

Uwagi

  1. Podany rok 1995 odnosi się do okresu produkcji filmu. Oficjalna premiera obrazu powstałego dla Telewizji Polskiej nigdy się nie odbyła. Projekt został odrzucony ze względu na liczne wulgaryzmy. W 2011 roku produkcja po wcześniejszym dopracowaniu technicznym przez Marka Lamprechta została upubliczniona w Internecie. Odbyło się to jednak bez wiedzy autorów.

Przypisy

  1. a b c d Richard S. Ginell: Michal Urbaniak Biography (ang.). www.allmusic.com. [dostęp 2016-08-03].
  2. Małgorzata Kosińska: Michał Urbaniak (pol.). culture.pl. [dostęp 2016-08-03].
  3. Michał Urbaniak. bip.uml.lodz.pl; Urząd Miasta Łodzi. [dostęp 2014-09-21].
  4. Michał Urbaniak (pol.). www.filmweb.pl. [dostęp 2016-08-03].
  5. Tygodnik „Życie na Gorąco” nr 10, 10 marca 2016, s. 60
  6. Kielce – Czyli Polski Bronx. www.filmweb.pl. [dostęp 2012-07-02].
  7. Jakub Wątor: Kielecki Bronx po latach. Byliśmy stolicą hip-hopu. kielce.gazeta.pl. [dostęp 2012-10-03].
  8. Michał Urbaniak. Nowojorczyk z wyboru (2009). www.filmweb.pl. [dostęp 2012-07-10].
  9. Komeda, Komeda... (2012). www.filmweb.pl. [dostęp 2012-07-10].
  10. Mój rower (2012). www.filmweb.pl. [dostęp 2012-07-10].
  11. a b Michał Urbaniak (pol.). www.filmpolski.pl. [dostęp 2016-08-03].
  12. Nagrody Fryderyk 2016 wręczone po raz 22! (pol.). zpav.pl. [dostęp 2016-04-21].
  13. "Mateusze Trójki 2016" - znamy laureatów! (pol.). www.polskieradio.pl. [dostęp 2016-11-05].