Pałac w Brynku

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Pałac w Brynku
Schloß Brynneck
Obiekt zabytkowy nr rej. 658/66 z 28 maja 1966[1]
Ilustracja
Południowo-zachodnia elewacja pałacu (2019)
Państwo  Polska
Województwo  śląskie
Miejscowość Brynek
Adres ul. Park 5[2]
Typ budynku pałac
Styl architektoniczny eklektyzm
Ukończenie budowy 1829
Pierwszy właściciel Bernard von Rosenthal
Kolejni właściciele rodzina Henckel von Donnersmarck (1904–1939)
Plan budynku
Plan budynku
Położenie na mapie gminy Tworóg
Mapa lokalizacyjna gminy Tworóg
Pałac w Brynku
Pałac w Brynku
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Pałac w Brynku
Pałac w Brynku
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Pałac w Brynku
Pałac w Brynku
Położenie na mapie powiatu tarnogórskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu tarnogórskiego
Pałac w Brynku
Pałac w Brynku
Ziemia50°30′54,07″N 18°44′18,71″E/50,515019 18,738531

Pałac w Brynkupałac z XIX wieku w Brynku w powiecie tarnogórskim, wpisany do rejestru zabytków nieruchomych województwa śląskiego jako część zespołu pałacowego, który obejmuje także park z ogrodem botanicznym[1].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Ogród botaniczny

Pałac wraz z całym przynależącym do niego zespołem parkowym i ogrodem botanicznym zbudowany został w 1829 roku przez Bernarda von Rosenthala z Wrocławia dla księcia Adolfa zu Hohenlohe-Ingelfingen[3]. W roku 1872 rozbudowany został o skrzydła.

W 1904 r. pałac wraz z okolicznymi dobrami kupił hrabia Hugo I Henckel von Donnersmarck z Siemianowic. Ostatnia przebudowa miała miejsce w roku 1905 według projektu architekta z Wrocławia Karola Grossera, w stylu eklektycznym.

Obecnie w budynku pałacu mieści się internat Zespołu Szkół Leśnych i Ekologicznych im. Stanisława Morawskiego.

Pałac[edytuj | edytuj kod]

Pałac przebudowany w stylu eklektycznym, dwupiętrowy, z tarasem z kamienną balustradą i loggią od południa. Nad portykiem znajdują się dwie jońskie kolumny. Boki korpusu flankują dwie wieże z cebulastymi hełmami. Nad wejściem kartusz herbowy oraz attyką, przedstawiającą postacie myśliwego, robotnika, rolnika i rybaka. Dach pałacu mansardowy, wewnątrz mieści się biblioteka z drewnianą boazerią i izba pamięci narodowej.

W zachodnim skrzydle znajduje się pałacowa kaplica nakryta cebulastym hełmem z latarnią, połączona z pałacem galerią. W latach PRL-u w kaplicy umiejscowiono sklep. Dopiero w 1991 r. sekularyzowaną kaplicę oddano kościołowi.

Park i architektura[edytuj | edytuj kod]

  • Pałac eklektyczny z 1829
  • dwa budynki stróżówek z kutymi bramami
  • cieplarnia z budynkiem kotłowni i wieżą
  • wieża ciśnień z zegarem i przelotową bramą z 1906 r.
  • oranżeria z cegły z około 1910 r. na planie litery H z wieżą, dziś częściowo administrowana przez Gimnazjum Publiczne
  • zabudowania gospodarcze w tym ujeżdżalnia
  • oficyna pałacowa

Galeria[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo śląskie. 2018-09-30. s. 119. [dostęp 2019-04-25].
  2. Zapytanie ofertowe.... Zespół Szkół Leśnych i Ekologicznych w Brynku, 2017-08-11. [dostęp 2019-04-25].
  3. Anna Piernikarczyk: Pałac w Brynku. PolskieDzieje.pl, 2010-11-17. [dostęp 2018-02-04].

Literatura[edytuj | edytuj kod]

  • A. Kuzio-Podrucki, Henckel von Donnersmarckowie. Kariera i fortuna rodu, Bytom 2003
  • J. A. Krawczyk, A. Kuzio-Podrucki, Zamki Donnersmarcków, Radzionków 2002
  • A. Kuzio-Podrucki, P. Nadolski, D. Woźnicki, Herbarz bytomski, Bytom 2003
  • I. Kozina, Pałace i zamki na pruskim Górnym Śląsku w latach 1850 - 1914, Katowice 2001, s. 79 - 80.
  • F. Zgodzaj, Rosenthalowie z Brynka, w: "Montes Tarnovicensis" nr 17/2005.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]