Franciszek Szlachcic

Franciszek Szlachcic
Data i miejsce urodzenia	5 lutego 1920 Jaworzno
Data i miejsce śmierci	4 listopada 1990 Warszawa
Minister spraw wewnętrznych
Przynależność polityczna	Polska Zjednoczona Partia Robotnicza
Okres urzędowania	od 13 lutego 1971 do 22 grudnia 1971
Poprzednik	Kazimierz Świtała
Następca	Wiesław Ociepka
Odznaczenia
Kolekcja cytatów w Wikicytatach

Grób Franciszka Szlachcica na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie

Franciszek Szlachcic, pseud. Wicek (ur. 5 lutego 1920 w Jaworznie-Byczynie, zm. 4 listopada 1990 w Warszawie) – generał brygady MO, działacz państwowy i partyjny, wysoki funkcjonariusz bezpieczeństwa publicznego w okresie PRL.

Życiorys

Urodził się w rodzinie robotniczej. Ukończył studia w Szkole Partyjnej przy KC PZPR (1953), Wyższej Szkole Wojskowej w Moskwie (1956) i na Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie (1960, inżynier hutnik). W lutym 1963 otrzymał stopień generała brygady Milicji Obywatelskiej.

Od 1943 członek PPR, następnie PZPR, należał do władz partyjnych, w latach 1964–1968 zastępca członka Komitetu Centralnego, w latach 1968–1975 członek KC, w latach 1971–1975 członek Biura Politycznego KC, w latach 1971–1974 sekretarz KC.

Przed II wojną światową oraz w początkowym okresie okupacji pracował jako ładowacz w kopalni "Jaworzno" w Jaworznie, następnie działał w Gwardii Ludowej i Armii Ludowej, w której był dowódcą Okręgu Chrzanów. W nocy na 30 maja 1944 został ranny podczas obławy hitlerowskiej.

Od 1945 służył w organach Milicji Obywatelskiej i bezpieczeństwa m. in. zwalczając polskie podziemie niepodległościowe. W latach 1962–1971 podsekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych, w 1971 najpierw kierownik (styczeń-luty) ministerstwa, następnie minister (luty-grudzień). W latach 1972–1974 członek Rady Państwa, w latach 1974–1976 wicepremier. W latach 1976–1979 prezes Polskiego Komitetu Normalizacji i Miar, w latach 1979–1985 Polskiego Komitetu Normalizacji, Miar i Jakości. W latach 1972–1976 był posłem na Sejm PRL VI kadencji.

W latach 1964–1990 członek Rady Naczelnej organizacji kombatanckiej ZBoWiD.

Odznaczony Orderem Sztandaru Pracy I i II klasy, Orderem Krzyża Grunwaldu III klasy, Krzyżem Walecznych, Medalem 30-lecia Polski Ludowej, Orderem Rewolucji Październikowej (ZSRR), Orderem Czerwonego Sztandaru (ZSRR).

W 1990 wydał wspomnienia Gorzki smak władzy (Wydawnictwo FAKT, Warszawa 1990).

Został pochowany na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie (kwatera B 3 rz. 3 m. 9).

Przebieg służby w aparacie bezpieczeństwa i milicji

• 8.02.1945 – kierownik kontrwywiadu w Powiatowym Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego w Chrzanowie.
• 4.03.1946 – starszy referent Grupy do Walki z Bandytyzmem w Powiatowym Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego w Chrzanowie.
• 1.02.1947 – Szef Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Olkuszu.
• 1.02.1948 – inspektor przy Kierownictwie Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Krakowie.
• 1.05.1949 – zastępca szefa Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Krakowie.
• 1.06.1950 – pełniący obowiązki szefa Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Olsztynie.
• 16.04.1951 – słuchacz Kursu Politycznego Aktywu Kierowniczego Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego.
• 1.11.1951 – szef Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Olsztynie.
• 1.03.1953 – szef Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Rzeszowie.
• 9.04.1954 – słuchacz Kursu Specjalnego Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego.
• 12.04.1955 – kierownik Wojewódzkiego Urzędu ds Bezpieczeństwa Publicznego w Katowicach.
• 1.01.1957 – zastępca komendanta wojewódzkiego Milicji Obywatelskiej w Katowicach.
• 1.09.1957 – komendant wojewódzki Milicji Obywatelskiej w Katowicach.
• 4.05.1962 – wiceminister spraw wewnętrznych.
• 25.01.1971 – minister spraw wewnętrznych.
• 20.12.1971 – odwołany.

Związany z Mieczysławem Moczarem, jego polityka kadrowa polegała m.in. na wyprowadzaniu z wywiadu osób narodowości niepolskiej, w tym żydowskiej.

Bibliografia

• Jerzy Eisler, Grudzień'70, Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 1995
• Józef Bolesław Garas, Oddziały Gwardii Ludowej i Armii Ludowej 1942–1945, Warszawa 1971
• Sławomir Jerzy Mac, Przesłuchanie supergliny. Wyd. Fakt, Warszawa 1990, ss. 128. Franciszek Szlachcic, Gorzki smak władzy. Wyd. Fakt, Warszawa 1990, ss. 224. (Uwaga: to jedna książka złożona z dwóch wydanych w przeciwnym kierunku)
• Leszek Pawlikowicz, Tajny front zimnej wojny. Uciekinierzy z polskich służb specjalnych 1956–1964, Oficyna Wydawnicza Rytm, Warszawa 2004, ISBN 83-7399-074-7 (Przebieg służby F. Szlachcica w aparacie bezpieczeństwa i milicji)
• M. F. Rakowski, Dzienniki polityczne 1984–1986, Wydawnictwo Iskry, Warszawa 2005
• Kto jest kim w Polsce 1984, Wydawnictwo Interpress, Warszawa 1984, str. 955
• V Kongres ZBoWiD Warszawa 8–9 maja 1974, Książka i Wiedza, Warszawa 1976
• VII Kongres ZBoWiD, Wydawnictwo ZG ZBoWiD, Warszawa 1985