Waldemar Baszanowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Waldemar Romuald Baszanowski
Data i miejsce urodzenia 15 sierpnia 1935
Grudziądz
Data i miejsce śmierci 29 kwietnia 2011
Warszawa
Dyscypliny podnoszenie ciężarów
Dorobek medalowy

Waldemar Romuald Baszanowski (ur. 15 sierpnia 1935 w Grudziądzu, zm. 29 kwietnia 2011 w Warszawie[1]) – polski sztangista. Czterokrotny olimpijczyk, dwukrotny mistrz olimpijski, pięciokrotny zwycięzca mistrzostw świata[a], sześciokrotny mistrz Europy, dwudziestoczterokrotny rekordzista świata. Zdobył 9 złotych medali mistrzostw Polski, 61 razy ustanawiał rekordy Polski[2]. Honorowy prezes Polskiego Związku Podnoszenia Ciężarów[3].

Dzieciństwo i młodość[edytuj | edytuj kod]

Był synem Jana Baszanowskiego, byłego podoficera 64 Pułku Artylerii[4] i Elżbiety Klary Pilcek. W 1957 roku ukończył Państwowe Technikum Mechanizacji Rolnictwa w Kwidzynie, a w 1961 roku warszawską Akademię Wychowania Fizycznego.

Kariera sportowa[edytuj | edytuj kod]

W 1960 wziął udział w Igrzyskach Olimpijskich w Rzymie. Zajął na nich 5 miejsce. Kolejne lata to pasmo sukcesów. W 1961 został po raz pierwszy w karierze mistrzem świata oraz mistrzem Europy. Na kolejnych zawodach mistrzowskich (mistrzostwa świata i w Europy 1962 i 1963) zdobył cztery medale – wszystkie srebrne.

Występ na Igrzyskach Olimpijskich w Tokio w 1964 zaowocował zdobyciem złotego medalu. Uzyskał w trójboju 432,5 kg, bijąc dotychczasowy rekord olimpijski o 25 kg.

W 1965 ponownie wywalczył mistrzostwo świata oraz mistrzostwo Europy, a w 1966 wicemistrzostwo świata i Europy.

Igrzyska Olimpijskie w Meksyku w 1968 to kolejny wielki sukces sztangisty. Powtórzył sukces z Tokio, wygrywając z drugim zawodnikiem z przewagą aż 15 kg.

W lipcu 1969 prowadzony przez niego samochód wpadł pod Łowiczem w poślizg i stoczył się do rowu, w wyniku czego śmierć poniosła jego żona Anita, a on sam i 6-letni syn zostali ranni. Mimo wypadku sezon uwieńczył ponownym zdobyciem tytułu mistrza świata i Europy w Warszawie, ustanawiając przy okazji cztery rekordy świata, a rok 1970 i dwa lata później 1971 na mistrzowskich imprezach sklasyfikowany został dwa razy na drugim miejscu na świecie i dwukrotnie na pierwszym w Europie.

W 1972 po raz czwarty wziął udział w Igrzyskach Olimpijskich w Monachium. Zakończył zawody na czwartym miejscu.

Inne osiągnięcia sztangisty to: dziewięciokrotne mistrzostwo Polski, 24 rekordy świata oraz 61 rekordów Polski. Trzykrotny chorąży polskiej ekipy olimpijskiej (1964, 1968, 1972).

W 1969 czytelnicy „Przeglądu Sportowego” uznali Baszanowskiego najlepszym sportowcem Polski.

Po zakończeniu kariery został trenerem i wykładowcą Akademii Wychowania Fizycznego w Warszawie. Potem wyjechał do Azji, gdzie został trenerem kadry Indonezji. Do kraju powrócił w 1988 roku. W 1994 został szefem wyszkolenia Polskiego Związku Podnoszenia Ciężarów, a w 1999 wybrano go na stanowisko prezydenta Europejskiej Federacji Podnoszenia Ciężarów.

W klasyfikacji fachowego pisma „World Weightlifting” został uznany za trzeciego sztangistę wszech czasów (za Turkiem Naimem Suleymanoglu oraz Węgrem Imre Földi)[1]

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

Waldemar Baszanowski był trzykrotnie żonaty, miał syna Marka (urodzony w 1963 roku)[5].

Przez wiele lat był aktywnym krótkofalowcem, pracującym głównie telegrafią. Posługiwał się znakiem wywoławczym SP5TZB[6].

10 lipca 1969 roku miał wypadek samochodowy we wsi Zabostów Mały. Prowadzony przez niego samochód wpadł w poślizg i przewrócił się do rowu, w wyniku czego zginęła jego pierwsza żona, Anita, a on sam, wraz z synem, został ranny[7]. Jego druga żona, Krystyna, zmarła na raka w latach 80. XX wieku. W 2007 roku, na swojej działce pod Warszawą, spadł z drzewa. W wyniku upadku uszkodził rdzeń kręgowy i złamał kręgosłup. Został niemal całkowicie sparaliżowany i mógł poruszać tylko głową oraz rękami, przez co nie mógł poruszać się na wózku inwalidzkim i większość czasu spędzał w pozycji leżącej na łóżku[8]. Zmarł nad ranem, 29 kwietnia 2011 roku, w szpitalu w Warszawie[9]. 9 maja został pochowany na cmentarzu na Służewie przy ul. Wałbrzyskiej.

Został odznaczony Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski „za wybitne zasługi dla ruchu olimpijskiego, za działalność na rzecz rozwoju i propagowania kultury fizycznej, za wybitne osiągnięcia sportowe” (1998)[10]. Pośmiertnie został odznaczony Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą tego orderu „za wybitne osiągnięcia w działalności na rzecz rozwoju i upowszechniania dyscypliny podnoszenia ciężarów, za zasługi dla ruchu olimpijskiego”[11], order został przekazany rodzinie Baszanowskiego podczas ceremonii pogrzebowej[12]. Spoczywa na cmentarzu służewskim[13].

Osiągnięcia[edytuj | edytuj kod]

  • Igrzyska Olimpijskie: Rzym 1960: 5 miejsce (kat. lekka), Tokio 1964: 1 miejsce (kat. lekka), Meksyk 1968: 1 miejsce (kat. lekka), Monachium 1972: 4 miejsce (kat. lekka);
  • Mistrzostwa świata: 1961: 1 m. (kat. lekka), 1962: 2 m. (kat. lekka), 1963: 2 m. (kat. lekka), 1964: 1 m. (kat. lekka), 1965: 1 m. (kat. lekka), 1966: 2 m. (kat. średnia), 1968: 1 m. (kat. lekka), 1969: 1 m. (kat. lekka), 1970: 2 m. (kat. lekka), 1971: 2 m. (kat. lekka), 1972: 4 m. (kat. lekka);
  • Mistrzostwa Europy: 1961: 1 m. (kat. lekka), 1962: 2 m. (kat. lekka), 1963: 2 m. (kat. lekka), 1965: 1 m. (kat. lekka), 1966: 2 m. (kat. lekka), 1968: 1 m. (kat. lekka), 1969: 1 m. (kat. lekka), 1970: 1 m. (kat. lekka), 1971: 1 m. (kat. lekka).

Rekordy świata[edytuj | edytuj kod]

  • 9 razy w trójboju w kat. lekkiej – doprowadził do 450 kg w 1971,
  • 8 razy w rwaniu w kat. lekkiej – doprowadził do 137,5 kg w 1971,
  • 7 razy w podrzucie w kat. lekkiej – doprowadził do 173 kg w 1971.

Uwagi

  1. 1,0 1,1 1,2 W latach 1964–1984 wyniki igrzysk olimpijskich były jednocześnie wynikami mistrzostw świata.

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Zmarł Waldemar Baszanowski. sport.pl, 2011-04-29. [dostęp 2011-04-29].
  2. Mała Encyklopedia Sportu. T. 1. Warszawa: Sport i Turystyka, 1985, s. 64. ISBN 83-217-2518-X.
  3. Prezes PZPC: Baszanowskiego nie interesowały honory (pol.). sportowefakty.pl, 2011-04-29. [dostęp 2011-04-30].
  4. Bogdan Chruścicki: OSOBOWOŚCI POLSKIEGO SPORTU (pol.). kronikasportu.pl. [dostęp 2011-04-30]. s. 1.
  5. BASZANOWSKI WALDEMAR (pol.). polska-sztanga.h2.pl. [dostęp 2011-04-30].
  6. Waldemar Baszanowski SP5TZB S.K (pol.). pzk.org.pl. [dostęp 2011-05-05].
  7. Waldemar Baszanowski (pol.). pekin.onet.pl. [dostęp 2011-04-30].
  8. Janusz Pindera: Odszedł siłacz, jakich mało (pol.). rp.pl, 29-04-2011. [dostęp 2011-04-30].
  9. Zmarł Waldemar Baszanowski (pol.). pkol.pl, 2011-04-29. [dostęp 2011-04-30].
  10. M.P. z 1999 r. Nr 6, poz. 68
  11. M.P. z 2011 r. Nr 73, poz. 727
  12. Order dla Waldemara Baszanowskiego. prezydent.pl, 2011-05-10.
  13. Sportowa Polska pożegnała legendę. sport.pl. [dostęp 2011-06-15].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]