Bergen

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy miasta w Norwegii. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Bergen
Bergen
miasto / gmina
Ilustracja
Widok Bergen
Herb
Herb
Państwo  Norwegia
Region Hordaland
Siedziba Bergen
Kod statystyczny 1201
Burmistrz Trude Drevland
Powierzchnia 465,32 km²
Populacja (2013)
• liczba ludności

268 200
• gęstość 580 os./km²
Adres urzędu:
Bergen rådhus
5020 BERGEN
Położenie na mapie okręgu
Położenie na mapie
Ziemia 60°24′N 5°19′E/60,392500 5,323333
Strona internetowa
Portal Portal Norwegia
Zdjęcie budynków blisko Bryggen wybudowanych w 1901 roku

Bergennorweskie miasto i gmina leżąca w regionie Hordaland, na styku Morza Północnego i Norweskiego.

Bergen jest drugim co do wielkości miastem kraju, liczy 265 300 mieszkańców (2012). Nazywane jest bramą do fiordów i znajduje się na liście światowego dziedzictwa UNESCO.

Historia[edytuj]

Założone w 1070 (lub 1069) roku, przez Olafa III, pod nazwą Bjorgvin. Była to osada rybacko-kupiecka. W XII-XIII w. główny ośrodek polityczny Norwegii (siedziba biskupa, rezydencja królewska, miejsce koronacji), formalna stolica od 1217 roku. Od połowy XIII w. port o znaczeniu międzynarodowym. W latach 13431560 działała tu faktoria niemieckiej Hanzy. Ostatni dom kupiecki został zamknięty w roku 1764, ponad 200 lat po załamaniu potęgi Hanzy. Do połowy XIX w. największe miasto i główny port Norwegii. Od drugiej połowy XVIII w. także ważny ośrodek życia naukowego i kulturalnego kraju. Miasto ucierpiało podczas II wojny światowej, spłonął wtedy zabytkowy budynek teatru na Sverresgate, pierwsza scena Norwegii założona w roku 1851 przez skrzypka Ole Bulla[1].

Ekonomia[edytuj]

Obecnie największy port rybacki kraju, duży port handlowy i pasażerski. Jest to drugie, po Oslo, miasto co do znaczenia gospodarczego i wielkości. Rozwinięte są takie gałęzie przemysłu jak:

  • stoczniowy
  • spożywczy (głównie rybny)
  • włókienniczy
  • maszynowy
  • rafineryjny

Nauka i kultura[edytuj]

Bergen to ośrodek naukowy i kulturalny. Z wyższych uczelni warto wymienić uniwersytet (założony w 1948) i Wyższą Szkołę. Ponadto wybudowano konserwatorium, instytut morski, muzea (m.in. Muzeum Historyczne i skansen Gamle Bergen). Corocznie odbywa się tu festiwal muzyczny Festspillene, zapoczątkowany w 1898 przez E. H. Griega. W mieście działa też Scena Narodowa (Den Nationale Scene).

Atrakcje turystyczne[edytuj]

Widok ogólny na rezydencję Gamelhaugen

Liczne kościoły, m.in.: NMP w stylu romańskim (XII, XIII w.), katedra św. Olafa (XII, XVI, XIX w.), kościół Św. Krzyża, zbudowany w stylu renesansowym (XVI w.), oraz również renesansowy kościół Nyrkirken (XVIII w.). Oprócz kościołów warto zwiedzić: ratusz (XVI w.), szpital trędowatych Św. Krzyża (XVI, XVIII w.), bramę miejską (XVII w.), zamek Bergenhus (XIII w.) ze słynną salą Haakona IV, wieżę Rosenkrantza (XVI w.), pałac Damsgaard (XVIII w.), rezydencję królewską Gamlehaugen. Ponadto liczne drewniane domy mieszkalne z XVIII w., a wśród nich słynny zespół drewnianej zabudowy Bryggen (dwupiętrowe domy o wąskich fasadach zwrócone fasadami ku wodzie) oraz gmachy użyteczności publicznej z XIX i XX w. W pobliżu znajduje się drewniany kościół w Fantoft, z XII w. Na szczególne wyróżnienie zasługują również liczne muzea i inne obiekty jak choćby:

  • Muzeum Hanzeatyckie - powstało w 1872 r. i jest jednym z najstarszych w Norwegii, za 50 koron można zobaczyć krzywe sufity, podłogi i przewodników wyglądający niczym wikingowie[2]. Jest to jednak tylko rekonstrukcja, gdyż prawdziwe domy spłonęły w XVIII wieku.
  • Muzeum Historyczne
  • Muzeum Morskie - Akwarium z jedną z największych kolekcji fauny morskiej w Europie
  • Targ Rybny pod gołym niebem (słynny Fisketorget), gdzie można zawsze kupić świeże ryby z okolicznych połowów, zjeść rybne przetwory i kanapki z krewetkami czy też łososiem.
  • Ważną atrakcją miasta jest również kolej linowo-terenowa (funikular) – Fløibanen, łącząca miasto ze szczytem góry Fløyen.

Coroczne festiwale muzyki i folkloru norweskiego przyciągają sporą liczbę turystów.

Komunikacja[edytuj]

Dworzec zaprojektowany przez Jensa Zeitlitza Kielanda

Połączenia lotnicze realizuje port lotniczy Bergen-Flesland. Miasto jest ważnym węzłem kolejowym i punktem końcowym linii Bergensbanen. Dworzec w Bergen obsługuje połączenia dalekobieżne i lokalne w systemie SKM. Miasto posiada szybki tramwaj, nadto dysponuje dobrze rozwiniętą siecią autobusową. Miasto jest połączone ze szczytem góry Fløyen kolejką górską Fløibanen a - góry Ulriken - kolejką linową Ulriksbanen[3].

W Bergen rozpoczyna się (kończy) historyczna - ustanowiona w 1908 roku[4] - trasa morska do położonego poza północnym kołem podbiegunowym miasta Kirkenes[5]. Codzienne połączenia promowe są obsługiwane przez norweskie linie Hurtigruten.

Torget (czyli Targ) w pobliżu Bryggen

Gmina Bergen[edytuj]

Gmina Bergen jest 216. norweską gminą pod względem powierzchni.

Demografia[edytuj]

Według danych z roku 2005 gminę zamieszkuje 239 209 osób. Gęstość zaludnienia wynosi 514,07 os./km². Pod względem zaludnienia Bergen zajmuje 2. miejsce wśród norweskich gmin.

ludność
stan na 1 stycznia 2005
kobiety mężczyźni razem
osób 117 900 121 309 239 209
% 49,29% 50,71% 100%
wykształcenie
stan na 1 października 2004
podstawowe średnie wyższe nieznane
osób 29 859 97 585 56 487 5775
% 15,74% 51,44% 29,78% 3,04%

Edukacja[edytuj]

Według danych z 1 października 2004:

  • liczba szkół podstawowych (norw. grunnskolar): 98
  • liczba uczniów szkół podst.: 31 283
  • ośrodek uniwersytecki (Uniwersytet w Bergen): ok. 20 000 studentów.

Władze gminy[edytuj]

Według danych na rok 2011 roku administratorem gminy (norw. rådmann) jest Monica Mæland, natomiast burmistrzem (norw. ordfører, d. borgermester) jest Gunnar Bakke.

Sport[edytuj]

 Z tym tematem związana jest kategoria: Sport w Bergen.

Osoby związane z Bergen[edytuj]

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

Bibliografia[edytuj]

Linki zewnętrzne[edytuj]