Paulini

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Paulini
Dewiza: Solus Cum Deo Solo
Herb zakonu
Pełna nazwa Zakon Świętego Pawła Pierwszego Pustelnika
Nazwa łacińska Ordo Sancti Pauli Primi Eremitae
Skrót zakonny OSPPE
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Status kanoniczny instytut życia konsekrowanego
Założyciel Błogosławiony Euzebiusz z Ostrzyhomia
Data założenia 1215
Data zatwierdzenia 1308
Przełożony o. Arnold Chrapkowski[1]
Strona internetowa

Zakon Świętego Pawła Pierwszego Pustelnika, potocznie paulini (łac. Ordo Sancti Pauli Primi Eremitae, stosowany skrót: OSPPE) – zakon założony w roku 1215 (tak podaje Annuario Pontificio) lub 1225 na Węgrzech przez bł. Euzebiusza z Ostrzyhomia. Nazwa zakonu wywodzi się od św. Pawła z Teb, pierwszego uznanego przez Kościół katolicki pustelnika, a także przez wszystkie Kościoły apostolskie. 13 grudnia 1308 italijski franciszkanin kardynał Gentilis de Monte Florido, legat papieża Klemensa V, nadał zakonowi w imieniu Stolicy Apostolskiej regułę św. Augustyna, a rok później zatwierdził pierwsze zakonne konstytucje[2].

Celem zakonu jest kontemplacja, modlitwa, pokuta, upowszechnianie kultu maryjnego oraz sprawowanie sakramentu pokuty i pojednania. Zawołanie zakonu brzmi: „Solus cum Deo solo” (sam na sam z Bogiem).

Zakon składa się w większości z polskich braci i ojców zakonnych, którzy są obecni we wszystkich prowincjach paulińskich na świecie. Zarząd generalny paulinów znajduje się w Polsce przy ul. o. Augustyna Kordeckiego 2 w Częstochowie[2].

Zarząd Generalny (Definitorium)[edytuj | edytuj kod]

Kapituła Generalna Wyborcza w marcu 2014 roku dokonała następujących wyborów:

Herb Zakonu Świętego Pawła Pierwszego Pustelnika (Paulinów).png Zarząd Generalny Zakonu Świętego Pawła Pierwszego Pustelnika
Funkcja Zakonnik
Generał zakonu o. dr Arnold Chrapkowski
Wikariusz Generalny I definitor o. dr Michał Lukoszek
II definitor o. dr Mariusz Tabulski
III definitor o. Ryszard Bortkiewicz
IV definitor o. mgr lic. Kazimierz Maniecki
Prokurator Generalny przy Stolicy Apostolskiej o. prof. dr hab. Bazyli Degórski
Administrator Generalny o. mgr Jan Bednarz
Sekretarz Generalny o. mgr Paweł Przygodzki

Kadencja Definitorium trwa 6 lat.

 Osobny artykuł: Generałowie zakonu paulinów.

Herb[edytuj | edytuj kod]

Herb ojców paulinów nawiązuje zawartymi na nim symbolami do tradycji podanej przez św. Hieronima opisującej dziewięćdziesięcioletni pobyt św. Pawła na pustyni.

Element herbu Nawiązanie do tradycji pustelniczego życia św. Pawła (według podań)
palma daktylowa św. Paweł Pierwszy Pustelnik wytwarzał ubranie z jej liści
owoce tego drzewa stanowiły pożywienie dla świętego
kruk z bochenkiem chleba w dziobie ptak ten codziennie przynosił połowę chleba świętemu
lwy dwa lwy wykopały grób dla św. Pawła, w którym pochował go św. Antoni

Paulini w Polsce[edytuj | edytuj kod]

Paulini zostali sprowadzeni do Polski przez Władysława Opolczyka z Węgier. Wydarzyło się to w latach 1367-1372[2].

Krakowscy zakonnicy

Obecnie najbardziej znane klasztory paulinów w Polsce znajdują się w Częstochowie na Jasnej Górze oraz na Skałce w Krakowie, gdzie znajduje się także zakonne Seminarium. W Polsce ma swoją siedzibę także Kuria Generalna - naczelna władza Zakonu, na której czele stoi Generał Zakonu. W Żarkach Leśniowie znajduje się klasztor nowicjacki Zakonu. Zakon posiada też własną uczelnię, Wyższe Seminarium Duchowne Zakonu Paulinów, znajdujące się przy klasztorze na Skałce w Krakowie[2].

W 2006 zakon ojców Paulinów otrzymał nagrodę Kustosz Pamięci Narodowej[3].

Polska Placówki Zakonu Świętego Pawła Pierwszego Pustelnika w Polsce
L.p. Placówka Diecezja Uwagi
1. Jasna Góra w Częstochowie częstochowska Główne Sanktuarium paulińskie, siedziba generała
2. Skałka w Krakowie krakowska Wyższe Seminarium Duchowne Zakonu
3. Leśniów-Żarki częstochowska Nowicjat pauliński
4. Bachledówka krakowska
5. Biechowo gnieźnieńska
6. Brdów wrocławska
7. Częstochowa (Parafia św. Barbary) częstochowska
8. Leśna Podlaska siedlecka
9. Łęczeszyce warszawska
10. Łukęcin szczecińsko-kamieńska
11. Mochów-Pauliny opolska
12. Oporów łowicka
13. Stara Błotnica radomska
14. Świdnica[4] świdnicka
15. Toruń toruńska
16. Warszawa warszawska
17. Wągrowiec[5] gnieźnieńska
18. Wielgomłyny częstochowska
19. Wieruszów kaliska
20. Włodawa siedlecka
21. Wrocław[2] wrocławska

Formacja paulinów w Polsce[edytuj | edytuj kod]

Mężczyźni po maturze oraz po każdych studiach świeckich, mogą zostać kapłanem zakonnym, zwanym też ojcem zakonnym. Aby osiągnąć ten cel, obowiązkowe jest dalsze kształcenie, zwane formacją zakonną[2]:

Mężczyźni bez wykształcenia średniego i matury, względnie także mający wykształcenie średnie i maturę, a nawet najwyższe tytuły naukowe, lecz nie czujący się powołani do posługi ministerialnej w Kościele, mogą zostać dożywotnio braćmi zakonnymi. W tym celu należy przebyć następujące etapy szkolenia[2]:

  • Postulat na Jasnej Górze, który trwa rok.
  • dwuletni okres nowicjatu, w Żarkach-Leśniowie.
  • dwa lata junioratu ścisłego w Krakowie na Skałce,
  • dwa lata junioratu w wyznaczonej przez przełożonych placówce, który kończy się złożeniem ślubów wieczystych.

W junioracie, kandydaci na braci zakonnych, wykonują wszystkie obowiązki, konieczne dla właściwego funkcjonowania klasztoru, takie jak: zakrystian, opiekun refektarza, kucharz, zaopatrzeniowiec, elektryk, realizator dźwięku w Radiu Jasna Góra, sprzątacz i wiele innych prac, w zależności od posiadanych kwalifikacji przed wstąpieniem do zakonu oraz predyspozycji[2].

Aby zostać klerykiem zakonnym, konieczne jest odbycie okresu wstępnego, nowicjatu w charakterze nowicjusza, określanego też mianem brata zakonnego. Czas ten polega na odizolowaniu kandydata na kleryka od osobistych i telefonicznych kontaktów z rodziną i dotychczasowymi przyjaciółmi. Nowicjusz może pisać listy, które podlegają cenzurze. W czasie trwania nowicjatu nowicjusze spotykają się ze swoimi bliskimi tylko jeden raz, w dniu obłóczyn. W okresie nowicjatu każdy piątek jest dniem, w czasie którego nowicjuszom nie wolno rozmawiać ze sobą. Dzień ten kończy się wspólną ceremonią, drogą krzyżową. W czasie pobytu w nowicjacie bracia wykonują wszystkie prace w przyklasztornym gospodarstwie rolnym: pracują m.in. na polu przy kopaniu ziemniaków, przy hodowli świń. Wykonują też prace w przyklasztornym ogrodzie kwiatowo-warzywnym. Cały okres spędzony w nowicjacie ma na celu wyrobieniu w kandydacie przekonania o słuszności jego decyzji zostania zakonnikiem. Jest to też okres, w którym starsi zakonnicy muszą ocenić przydatność kandydata do życia w grupie, jako zakonnika[2].

Paulini na świecie[edytuj | edytuj kod]

Poza Polską klasztory zakonu paulinów znajdują się w Wielkiej Brytanii, na Białorusi, w Chorwacji, w Czechach, na Łotwie, w Niemczech, na Słowacji, na Ukrainie, na Węgrzech, we Włoszech, w Hiszpanii, a także w Australii i w Stanach Zjednoczonych, w Rumunii.

Paulini prowadzą misje w RPA i w Kamerunie.

Za granicą istnieją następujące prowincje i quasiprowincje:

  • Prowincja Niemiecka[6], założona w 2002 roku. 14 kwietnia 2008 prowincjałem został o. Mirosław Legawiec. 29 marca 2011 roku w czasie III kapituły prowincjalnej wyborczej Niemieckiej Prowincji Zakonu Paulinów został ponownie wybrany prowincjałem na drugą trzyletnią kadencję. Na początku marca 2014 roku, podczas IV kapituły prowincjalnej wyborczej Niemieckiej Prowincji Zakonu Paulinów, wybrano na urząd prowincjała o. Piotra Dusia (dotychczasowego Wikariusza Prowincji Niemieckiej).
  • Prowincja Amerykańska[7], założona w 2008 roku. Od listopada 2017 roku Prowincjałem jest o. Tadeusz Lizińczyk[8].
  • Prowincja Australijska, założona w 2008 roku. Od 16 stycznia 2009 roku do 19 stycznia 2015 roku Prowincjałem był o. Wiesław Waśniowski, a obecnie (od 19 stycznia 2015 roku) Prowincjałem jest o. Jarosław Zań.
  • Quasiprowincja Węgierska[9].
  • Quasiprowincja Chorwacka
  • Quasiprowincja Słowacka

Biskupi paulińscy[edytuj | edytuj kod]

Zakon Świętego Pawła Pierwszego Pustelnika dał Kościołowi 1 kardynała, 2 arcybiskupów i 12 biskupów[10].

Obecnie żyje trzech paulinów-biskupów. Są nimi:

Jedynym kardynałem z Zakonu Świętego Pawła Pierwszego Pustelnika był Chorwat Jerzy Utiešenović, kreowany w 1551[12].

Konfraternia Zakonu Paulinów[edytuj | edytuj kod]

Przynależność do Konfraterni Zakonu Paulinów zależy od decyzji Ojca Generała. Godność ta jest przyznawana za wyświadczone dobrodziejstwa, czy ścisły związek z Zakonem. Ponadto inną przyznawaną godnością jest tytuł Przyjaciel Zakonu Świętego Pawła Pierwszego Pustelnika.

Do Konfraterni zostali przyjęci m.in.:

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Zarząd zakonu. paulini.pl. [dostęp 2018-01-21].
  2. a b c d e f g h i j k Portal Zakonu Paulinów Paulini.pl. [dostęp 2011-11-23].
  3. Kustosz Pamięci Narodowej 2006. ipn.gov.pl. [dostęp 2018-03-01].
  4. Ojcowie paulini objęli parafię w Świdnicy. jasnagora.com. [dostęp 202-08-29].
  5. Strona eKAI
  6. Portal niemieckiej prowincji zakonu paulinów (niem.). [dostęp 2011-11-23].
  7. O prowincji amerykańskiej Zakonu Paulinów. [dostęp 2011-11-23].
  8. O. Tymoteusz Tarnacki OSPPE: Kapituła Prowincji Amerykańskiej Zakonu Paulinów. niedziela.pl, 2017-11-09. [dostęp 2017-12-06].
  9. Portal węgierskiej prowincji Zakonu paulinów (węg.). [dostęp 2011-11-23].
  10. stan na 25 stycznia 2018; źródło: Giga-Catholic Information
  11. Relacja z uroczystości nadania tytułu biskupa S. Dziubie. [dostęp 2011-11-23].
  12. Giga-Catholic Information
  13. Kulczyk konfratrem z Jasnej Góry. dziennik.pl, 7 lutego 2008. [dostęp 29 grudnia 2013].
  14. O. Tadeusz Rydzyk CSsR włączony do Konfraterni – duchowego braterstwa z Zakonem Paulinów. radiomaryja.pl, 8 lipca 2012. [dostęp 29 grudnia 2013].
  15. Ksiądz arcybiskup Wacław Depo konfratrem paulinów. jasnagora.com, 8 grudnia 2012. [dostęp 29 grudnia 2013].
  16. Metropolita częstochowski konfratrem zakonu paulinów. czestochowa.naszemiasto.pl, 10 grudnia 2012. [dostęp 29 grudnia 2013].