Wigierska Kolej Wąskotorowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Wigierska Kolej Wąskotorowa
Wigierska Kolej Wąskotorowa
Muzeum Kolei Wąskotorowej w Płocicznie
Dane ogólne
Lokalizacja POL gmina Suwałki COA.png gm. Suwałki
Nowinkaherb.jpg gm. Nowinka
Rodzaj transportu kolej wąskotorowa
Data uruchomienia 1916
Infrastruktura
Całkowita
długość linii
10 km
(pierwotnie ok. 50 km)
Liczba linii 1
Liczba stacji 5
Inne informacje
Rozstaw toru 600 mm
Operator Wigierska Kolej Wąskotorowa s.c.
Trasa Wigierskiej Kolei Wąskotorowej Płociczno - Krusznik.
Przystanek Bartny Dół
Lokomotywa WLs40/50 z nietypowym napędem łańcuchowym

Wigierska Kolej Wąskotorowa - wąskotorowa kolejka turystyczna o długości 10 km, biegnąca wzdłuż południowego brzegu jeziora Wigry na Suwalszczyźnie, między miejscowościami Płociczno i Krusznik. Kolejka jest cennym zabytkiem techniki oraz jedną z całorocznych atrakcji turystycznych regionu. Latem przewozy odbywają się w odkrytych wagonikach, poza sezonem letnim w krytych i ogrzewanych[1].

Historia[edytuj]

Kolej Leśna w Płocicznie 1916-1989[edytuj]

W czasie I wojny światowej w Puszczy Augustowskiej wybudowano leśną kolejkę wąskotorową o szerokości toru 600 mm do transportu drewna z wyrębu. W latach 1923-1926 kolej rozbudowano. Trasa z Płociczna do Zelwy liczyła 36 km (wraz z odgałęzieniami 50 km). Położone obok szlaku jeziora: Wigry, Wierśnie i Zelwa - były doskonałymi magazynami konserwującymi drewno. W 1989 roku wąskotorówka zakończyła przewozy.

Pod koniec działalności kolejki w 1989 powstał półgodzinny reportaż Waldemara Karwata, zatytułowany Zemsta głuszca. Reportaż ukazywał pracę miejscowych robotników zatrudnionych przy kolejce oraz przyrodę Puszczy Augustowskiej[2][3].

W 1991 roku została wpisana do rejestru zabytków pod numerem A-857 z 7.11.1991 jako jedna z najdłużej pracujących kolejek leśnych w Polsce. Ochroną objęto odcinek od Płociczna do szosy Augustów - Sejny, w tym torowisko z mostami i przepustami, parowozownię, zakłady naprawcze, dyspozytornię[4].

Wigierska Kolej Wąskotorowa 2000-2003[edytuj]

Przez kilka lat, dawna kolej leśna była nieczynna. W 2000 roku postanowiono znów ją uruchomić, tym razem jako atrakcję turystyczną Wigierskiego Parku Narodowego i Puszczy Augustowskiej. Prace restauracyjne przy zabytku rozpoczęto w sierpniu 2000 roku. W latach 2000-2001 wyremontowano 10-kilometrowy odcinek z Płociczna do Krusznika. Wzdłuż szlaku, w atrakcyjnych miejscach Wigierskiego Parku Narodowego, w Puszczy Augustowskiej, niemal nad samymi brzegami Wigier urządzono przystanki widokowe: Binduga, Powały, Bartny Dół. Oficjalnego otwarcia kolejki dokonano 19 maja 2001 roku. Wąskotorówka szybko stała się dużą atrakcją turystyczną Wigierskiego Parku Narodowego.

Wigierska Kolej Wąskotorowa powstała, aby odbudować i chronić zabytkową kolejkę na całej jej długości. WKW czyni starania w celu uzyskania zgody na prace restauracyjne na odcinku od Krusznika do Tartaczyska nad Czarną Hańczą (kolejnych 14 km).

Trasa[1][edytuj]

  • Binduga - pierwszy przystanek kolejki. Położony jest nad brzegiem Wigier w miejscu, gdzie dawniej wyciągano z wody spławiane drewno. Z przystanku widać zatokę Wigierki oraz kościół w Gawrych Rudzie.
  • Bartny Dół - przystanek drugi z widokiem na jezioro Wigry. Widać stąd największe wyspy jeziorne w Polsce: Ordów i Ostrów. W okolicy od XVI w. do lat 30. XIX w. funkcjonowały barcie.
  • Krusznik - Zielona Karczma - ostatni przystanek w stronę wyjazdową. Kolejka po krótkim postoju rusza z powrotem do Płociczna. Nazwa pochodzi od XVIII-wiecznego miejsca postoju na skrzyżowaniu traktów, które było jedynie osłonięte drzewami - prawdziwa karczma nie istniała.
  • Powały - przystanek nad jeziorem, położony na rozległej polanie. Niedaleko znajduje się pomost widokowy na wysokim brzegu zbiornika.
  • Muzeum Kolei Wąskotorowej w Płocicznie/Płociczno Wąskotorowe - zgromadzono tu pamiątki po kolejce leśnej.

Tabor[edytuj]

W 2012 w skład taboru kolejki wchodziły:

  • Lokomotywa spalinowa GLs30 (rok produkcji: 1954)
  • Lokomotywa spalinowa WLS40 (rok produkcji: 1966)
  • Lokomotywa spalinowa V10C
  • 3 wagony kryte
  • 4 wagony letnie odkryte
  • Wagon gospodarczy
  • Pociąg naprawczy
  • Drezyna motorowa z silnikiem WFM 125 cm3
  • Drezyna motorowa z silnikiem SHL 175 cm3

Przypisy

  1. a b O kolejce
  2. Zielone Kino "Zemsta Głuszca". ZieloneWrota.pl. [dostęp 2013-05-14].
  3. Zemsta Głuszca. FilmPolski.pl. [dostęp 2013-05-14].
  4. Rejestr zabytków nieruchomych - woj. podlaskie. Narodowy Instytut Dziedzictwa. [dostęp 2013-05-13].

Bibliografia[edytuj]