Wigierska Kolej Wąskotorowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Wigierska Kolej Wąskotorowa
kolej wąskotorowa
Ilustracja
Muzeum Kolei Wąskotorowej w Płocicznie
Państwo  Polska
Lokalizacja gm. Suwałki, gm. Nowinka
Operator Wigierska Kolej Wąskotorowa s.c.
Liczba linii 1
Lata funkcjonowania od 1916
Infrastruktura
Długość sieci 10 km
(pierwotnie ok. 50 km)
Rozstaw szyn 600 mm
Liczba stacji 5
Portal Portal Transport
Trasa Wigierskiej Kolei Wąskotorowej Płociczno – Krusznik.
Przystanek Bartny Dół
Lokomotywa WLs40/50 z nietypowym napędem łańcuchowym

Wigierska Kolej Wąskotorowawąskotorowa kolejka turystyczna o długości 10 km, biegnąca wzdłuż południowego brzegu jeziora Wigry na Suwalszczyźnie, między miejscowościami Płociczno i Krusznik. Kolejka jest cennym zabytkiem techniki oraz jedną z całorocznych atrakcji turystycznych regionu. Latem przewozy odbywają się w odkrytych wagonikach, poza sezonem letnim w krytych i ogrzewanych[1].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Kolej Leśna w Płocicznie 1916-1989[edytuj | edytuj kod]

W czasie I wojny światowej w Puszczy Augustowskiej wybudowano leśną kolejkę wąskotorową o szerokości toru 600 mm do transportu drewna z wyrębu. W latach 1923–1926 kolej rozbudowano. Trasa z Płociczna do Zelwy liczyła 36 km (wraz z odgałęzieniami 50 km). Położone obok szlaku jeziora: Wigry, Wierśnie i Zelwa – były doskonałymi magazynami konserwującymi drewno. W 1989 roku wąskotorówka zakończyła przewozy.

Pod koniec działalności kolejki w 1989 powstał półgodzinny reportaż Waldemara Karwata, zatytułowany Zemsta głuszca. Reportaż ukazywał pracę miejscowych robotników zatrudnionych przy kolejce oraz przyrodę Puszczy Augustowskiej[2][3].

W 1991 roku została wpisana do rejestru zabytków pod numerem A-857 z 7.11.1991 jako jedna z najdłużej pracujących kolejek leśnych w Polsce. Ochroną objęto odcinek od Płociczna do szosy AugustówSejny, w tym torowisko z mostami i przepustami, parowozownię, zakłady naprawcze, dyspozytornię[4].

Wigierska Kolej Wąskotorowa 2000-2003[edytuj | edytuj kod]

Przez kilka lat, dawna kolej leśna była nieczynna. W 2000 roku postanowiono znów ją uruchomić, tym razem jako atrakcję turystyczną Wigierskiego Parku Narodowego i Puszczy Augustowskiej. Prace restauracyjne przy zabytku rozpoczęto w sierpniu 2000 roku. W latach 2000–2001 wyremontowano 10-kilometrowy odcinek z Płociczna do Krusznika. Wzdłuż szlaku, w atrakcyjnych miejscach Wigierskiego Parku Narodowego, w Puszczy Augustowskiej, niemal nad samymi brzegami Wigier urządzono przystanki widokowe: Binduga, Powały, Bartny Dół. Oficjalnego otwarcia kolejki dokonano 19 maja 2001 roku. Wąskotorówka szybko stała się dużą atrakcją turystyczną Wigierskiego Parku Narodowego.

Wigierska Kolej Wąskotorowa powstała, aby odbudować i chronić zabytkową kolejkę na całej jej długości. WKW czyni starania w celu uzyskania zgody na prace restauracyjne na odcinku od Krusznika do Tartaczyska nad Czarną Hańczą (kolejnych 14 km).

Trasa[1][edytuj | edytuj kod]

  • Binduga – pierwszy przystanek kolejki. Położony jest nad brzegiem Wigier w miejscu, gdzie dawniej wyciągano z wody spławiane drewno. Z przystanku widać zatokę Wigierki oraz kościół w Gawrych Rudzie.
  • Bartny Dół – przystanek drugi z widokiem na jezioro Wigry. Widać stąd największe wyspy jeziorne w Polsce: Ordów i Ostrów. W okolicy od XVI w. do lat 30. XIX w. funkcjonowały barcie.
  • Krusznik – Zielona Karczma – ostatni przystanek w stronę wyjazdową. Kolejka po krótkim postoju rusza z powrotem do Płociczna. Nazwa pochodzi od XVIII-wiecznego miejsca postoju na skrzyżowaniu traktów, które było jedynie osłonięte drzewami – prawdziwa karczma nie istniała.
  • Powały – przystanek nad jeziorem, położony na rozległej polanie. Niedaleko znajduje się pomost widokowy na wysokim brzegu zbiornika.
  • Muzeum Kolei Wąskotorowej w Płocicznie/Płociczno Wąskotorowe – zgromadzono tu pamiątki po kolejce leśnej.

Tabor[edytuj | edytuj kod]

W 2012 w skład taboru kolejki wchodziły:

  • Lokomotywa spalinowa GLs30 (rok produkcji: 1954)
  • Lokomotywa spalinowa WLS40 (rok produkcji: 1966)
  • Lokomotywa spalinowa V10C
  • 3 wagony kryte
  • 4 wagony letnie odkryte
  • Wagon gospodarczy
  • Pociąg naprawczy
  • Drezyna motorowa z silnikiem WFM 125 cm³
  • Drezyna motorowa z silnikiem SHL 175 cm³

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b O kolejce.
  2. Zielone Kino „Zemsta Głuszca”. ZieloneWrota.pl. [dostęp 2013-05-14].
  3. Zemsta Głuszca. FilmPolski.pl. [dostęp 2013-05-14].
  4. Rejestr zabytków nieruchomych - woj. podlaskie. Narodowy Instytut Dziedzictwa. [dostęp 2013-05-13].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]