Fablok/ZNTK Poznań WLs40/WLs50

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
WLs40/WLs50 (Ld1)
Ilustracja
Wls50-2090 w parku ustrońskim
Producent Polska Fablok Chrzanów
Polska ZNTK Poznań
Lata budowy 1951–1975
Układ osi B
Wymiary
Masa służbowa 7000 kg
Długość 4380 mm
Szerokość 1440 mm
Wysokość 2200 mm
Rozstaw osi skrajnych 1000 mm
Średnica kół 550 mm
Napęd
Trakcja spalinowa
Typ silników S64L lub S324HL
Pojemność zbiorników paliwa 136 l
Parametry eksploatacyjne
Moc znamionowa 40-60 KM[a]
Maksymalna siła pociągowa 1900 kG
Rodzaj przekładni mechaniczna
Prędkość konstrukcyjna 17 km/h
Nacisk osi na szyny 3,5 t
System hamulca ręczny dźwigniowy (początkowo śrubowy)[1]
Parametry użytkowe
System ogrzewania brak
Portal Portal Transport szynowy
Wnętrze kabiny maszynisty WLs40-100 (Poznań, Maltanka)
Lokomotywa 2WLs50 w muzeum w Szreniawie

WLs40 i WLs50 – (oznaczenie na PKP Ld1) – polskie wąskotorowe lokomotywy spalinowe na tor szerokości 600 mm, przeznaczone dla górnictwa, przemysłu i budownictwa.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Lokomotywa WLs40 została opracowana przez Biuro Techniczne Fabryki Lokomotyw w Chrzanowie 1950 w Fabloku w Chrzanowie, na bazie dokumentacji produkowanej tam przed wojną lokomotywy 1DK (będącej konstrukcją niemieckiej firmy Deutz)[1], jako wersja lokomotywy WLs40 na tor o szerszym rozstawie. Napęd stanowił silnik wysokoprężny S64L o mocy nominalnej 40 KM (moc szczytowa wynosiła 44 KM), produkowany w Andrychowie, połączony z czterobiegową skrzynią, wywodzącą się z licencyjnej niemieckiej przekładni Deutz. Napęd na koła był przenoszony za pomocą ślepego wału z korbami Halla i wiązarów[1]. Całkiem inne było nadwozie – dzięki większemu rozstawowi kół, lokomotywa była krótsza, lecz szersza i wyższa, z większą i wyżej położoną budką maszynisty. Prototyp i pierwsze lokomotywy zostały zbudowane w 1951 roku w Warszawskich Zakładach Budowy Urządzeń Przemysłowych, po czym seryjna produkcja została przeniesiona do ZNTK Poznań, gdzie w latach 1952–1960 zbudowano 883 egzemplarze[1]. Od 1957 do 1975 produkowano ulepszoną wersję z ekonomiczniejszym i mocniejszym silnikiem S324HL o mocy 50 KM, oznaczoną WLs50[b]. Zbudowano 1090 lokomotyw WLs50[1]. Począwszy od lat 80. niektóre lokomotywy tych serii zaczęto modernizować. Powiększoną wersją pochodną były lokomotywy 2WLs40 i 2WLs50 na tor szerokości 750–785 mm.

Model 2WLs40 produkowano w latach 1954–1960, po czym zastąpiono go przez 2WLs50. Różnił się on ekonomiczniejszym i mocniejszym silnikiem S324HL o mocy 50 KM (analogicznie, jak w lokomotywie WLs50) i produkowany był w latach 1964–1975.

Lokomotywy produkowano w ZNTK Poznań, gdzie zbudowano 47 egzemplarzy 2WLs40 i 153 egzemplarze 2WLs50.[potrzebny przypis] Podstawowym modelem była lokomotywa na tor szerokości 750 mm, lecz budowano je także na tor szerokości 785 mm zależnie od zamówień.

Użycie[edytuj | edytuj kod]

Lokomotywy WLs40/50 używane były głównie na kolejach przemysłowych, w cegielniach, kopalniach, cukrowniach i innych zakładach, rzadziej na kolejach leśnych[2]. Nieliczne (10 WLs40 i 10 WLs50) używane były przez PKP[3], gdzie otrzymały numery w serii Ld1, oznaczającej dwuosiowe lokomotywy z silnikiem Diesla i przekładnią mechaniczną. Niewielka ilość używana była przez Wojsko Polskie[2].

Oprócz użycia w Polsce, na eksport zbudowano 12 WLs40 (dla Korei Północnej) oraz 4 dla Hiszpanii[1]. Kilka lokomotyw było zbudowanych na tor szerokości 900 mm (m.in. 6 pracujących na kolejce parkowej w WPKiW w Chorzowie). Numery fabryczne były nadawane na przemian z lokomotywami WLs40/50. Lokomotywy te używane były głównie na kolejach przemysłowych – przede wszystkim w kopalniach i cukrowniach. Na PKP nie były używane z powodu zbyt małej mocy.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. W zależności od typu silnika i jego regulacji.
  2. B. Pokropiński, Lokomotywy..., s. 150 podaje wprawdzie, że lokomotywy Wls50 produkowano od 1961 roku, ale w zestawieniu na ss.155-158 występują lokomotywy tego typu z datami produkcji od 1957 roku.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e f B. Pokropiński, Lokomotywy..., s. 148–150.
  2. a b B. Pokropiński, Lokomotywy..., s. 154–164.
  3. B. Pokropiński, Lokomotywy..., s. 208.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]