Iveco Daily

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Iveco Daily
Iveco Daily czwartej generacji jako furgon
Iveco Daily czwartej generacji jako furgon
Inne nazwy Alfa Romeo AR8
Fiat Daily
Iveco EcoDaily
Iveco TurboDaily
Irisbus Daily
Zastava Rival
Zastava New Turbo Rival
Producent Iveco
Zaprezentowany 1978
Okres produkcji 1978 – nadal produkowany
Miejsce produkcji  Włochy, Suzzara
 Hiszpania, Valladolid
 Brazylia, Sete Lagoas
 Chiny
Poprzednik Fiat 238
Dane techniczne
Segment samochód dostawczy
lekki samochód ciężarowy
Typy nadwozia van
podwozie z kabiną pod zabudowy
Silniki ZS Sofim 2,3 dm³
ZS Sofim 3,0 dm³
Sofim 2,7 dm³ CNG
Sofim 3,0 dm³ CNG
Skrzynia biegów Iveco, 5 lub 6
ZF (automatyczna)
Długość 5077 – 5477 – 5997 – 7012 mm
Szerokość 1996 mm
Wysokość 2270/2645 - 2640/2825 - 2670/2869 - 2365/2735 - 2365/2740 - 2705/2930/3025 mm
Rozstaw osi 3000 - 3300 - 3950 mm
Masa własna 2000-2330 kg
Dane dodatkowe
Konkurencja Mercedes-Benz Sprinter
Mercedes-Benz Vario
Volkswagen Crafter
Renault Mascott
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Iveco Daily – to głównie rodzina lekkich samochodów ciężarowych o dopuszczalnej masie całkowitej 3,5 – 6,0 ton, produkowanych w wielu krajach przez koncern IVECO S.p.A.. Niewielka część odmian należy również do kategorii samochodów dostawczych klasy maxi o dopuszczalnej masie całkowitej 2,8 – 3,5 tony, oraz średnich samochodów ciężarowych o dopuszczalnej masie całkowitej 6,0 – 6,5 tony, a w zakładzie w Brazylii w latach 2004-2007 nawet 7,0 ton. Pojazdy napędzane silnikami z turbodoładowaniem były sprzedawane w latach 1980-2002 jako Iveco TurboDaily.

I generacja (1978-1989)[edytuj | edytuj kod]

Iveco Daily pierwszej generacji w 2006 roku

Po powstaniu koncernu Iveco podjęto prace nad trzema nowymi rodzinami modeli połączonych firm. Jednym z nich był typoszereg "Iveco Daily", którego produkcję uruchomiono w 1978 roku. Początkowo miał on dopuszczalną masę całkowitą 3,5 do 5,0 ton (być może występował również mniej popularny model o masie do 2,8 ton). W odróżnieniu od mniejszych samochodów dostawczych o nadwoziu samonośnym, konstrukcję lekkiej ciężarówki Daily oparto na ramie podłużnicowej o konstrukcji kratownicowej. To rozwiązanie zwiększa masę pojazdów, ale zapewnia ich większą sztywność i wytrzymałość.

W 1977 roku powstała spółka z Renault pod nazwą "Societe Franco-Italiana Motori" (SOFIM). Uruchomiła ona w Foggii produkcję 4 cylindrowego silnika diesla ZS Sofim z komorą wstępną w układzie zasilania. Miał on pojemność 2,45 dm³ i wersji wolnossącej osiągał moc maksymalną 53 kW. Był wykorzystywany m.in. do napędu samochodów OM Grinta i "Iveco Daily" z grupy Iveco. Z czasem w 1980 r. uruchomiono produkcję turbodoładowanej odmiany tego silnika o mocy 68 kW montowanej między innymi w modelu "Iveco TurboDaily". W 1985 roku w udoskonalonych silnikach ZS Sofim o pojemności zwiększonej do 2,5 dm³ zastosowano bezpośredni wtrysk paliwa do komory spalania. Wzrosła moc przy jednoczesnym spadku zużycia paliwa.

W 1986 roku zaprezentowano prototyp Iveco Daily z napędem elektrycznym.

Przeciętna produkcja tego typoszeregu wynosiła około 30 tys. sztuk rocznie. Dzięki temu zajął on pierwsze miejsce na rynkach Europy Zachodniej z udziałem około 20 procent. Daily pierwszej generacji był w początkowym okresie produkcji sprzedawany pod marką Fiat i Alfa Romeo, jako Fiat Daily i Alfa Romeo AR8. Największy model miał przestrzeń ładunkową do 17 m³. Rodzina pierwszej generacji była produkowana głównie we Włoszech. W latach 90. uruchomiono produkcje pojazdu tej generacji w spółce firm Iveco i Zastava pod nazwą "Zastava Kamioni" o zdolności produkcyjnej wszystkich pojazdów do 7 tys. sztuk. Początkowo produkcja spółki, w tym modelu Zastava Rival, wynosiła około 3 tys. sztuk rocznie. Później ze względu na skutki wojny w Jugosławii/Serbii spadła ona do około 1 tys. sztuk rocznie.

II generacja (1989-1999)[edytuj | edytuj kod]

Furgon Iveco TurboDaily drugiej generacji
Mikrobus Iveco TurboDaily 45.10 drugiej generacji
Gimbus firmy Kapena na bazie Iveco Daily drugiej generacji
Wojskowe Iveco VM 90-40.10/35 4x4 na bazie Iveco Daily w 2007 roku

W udoskonalonych modelach drugiej generacji zastosowano bardziej opływowe kabiny o lepszych właściwościach aerodynamicznych. Współczynnik oporu aerodynamicznego Cx spadł do 0,44 dla furgonów i 0,50 dla samochodów skrzyniowych. Zwiększono również do 50 liczbę odmian obejmujących samochody skrzyniowe, podwozie z kabiną wykorzystywane przez zewnętrzne firmy do różnych specjalistycznych nadwozi, wywrotki, furgony, minibusy oraz odmiany z napędem na 4 koła – 4x4. Bazowały one na 3 rozstawach osi i tyluż długościach całkowitych. Odmienne wymiary, ze względu na odmienne podwozie (prawdopodobnie od firmy zewnętrznej), miały również modele z napędem na wszystkie koła. Co najmniej od tej generacji produkowano modele należące do kategorii samochodów dostawczych o dopuszczalnej masie całkowitej 2,8 do 3,5 tony. Również kabiny wykonywano w trzech długościach. Normalną, z dwoma rzędami siedzeń (dla 6 osób), oraz z trzema rzędami (dla 8 osób). Furgony były produkowane z trzema rozstawami osi (2,8 m, 3,31 m, 3,95 m), zaś zunifikowane z nimi minibusy powstawały na bazie dwóch podwozi o największych rozstawach osi. Mieściły od 16 do 19 pasażerów, a w odmianie szkolnej 41. Stosowano skrzynie biegów produkcji Iveco lub opcjonalnie firmy ZF. Po przejęciu w roku 1990 hiszpańskiej firmy Pegaso, przekształconej rok później w IVECO-Pegaso, uruchomiono tam produkcję Daily zwanego na rynku lokalnym IVECO-Pegaso Daily. W 1996 roku typoszereg przeszedł modyfikację stylistyczną nadwozia (facelifting), zaczęto również stosować większe silniki Sofim o pojemności 2,8 dm³ o mocy maksymalnej 76 kW (103 KM), spełniające wymagania normy Euro 2. W 1998 roku dokonano reorganizacji produkcji, po której skoncentrowano montaż Daily w Suzzara (Włochy) oraz Valladolid (IVECO-Pegaso, Hiszpania). Pod koniec lat 90. w zakładach europejskich osiągnięto poziom produkcji około 70 tys. sztuk rocznie i ciągle on wzrastał.

Zastava New Turbo Rival 4x4 z 2009 roku w wersji wojskowej

W latach 1996-1997 Daily był produkowany w zakładach Iveco w Argentynie. Na bazie Daily produkowano również pojazdy wojskowe serii Iveco VM 90. Modele drugiej generacji produkowano również w wielu spółkach Iveco z innymi firmami, np. w firmie Zastava Kamioni z Jugosławii (modele "Zastava Rival" i New Turbo Rival bazujące na pierwszej i drugiej generacji Daily i TurboDaily) i na Ukrainie – "IVECO-KRAZ" (zdolność montażu do 12 tys. sztuk rocznie Daily i Eurocargo). Były również montowane w standardzie SKD m.in. przez Fiat Auto Poland oraz firmę "Servipol" (Grupa PEKAES) w Poznaniu w latach 1996-1999.

Iveco Daily II jako samochód policyjny w Azji

Od sierpnia 1991 r. Daily produkowany jest w Chinach przez firmę "Nanjing Auto Works", a następnie przez zawiązaną w 1996 roku spółkę j.v. "Nanjing Iveco Motor Co., Ltd." (Naveco) w Nankinie (prowincja Jiangsu) w Chinach. Zdolność produkcyjna tych zakładów została zaplanowana na 20 tys. sztuk rocznie. Celem spółki z Iveco jest jej podniesienie do 60 tys. sztuk rocznie. W 2006 roku podjęto decyzję o rozbudowie zakładów, wprowadzeniu do produkcji wszystkich głównych typoszeregów Iveco oraz zwiększeniu zdolności produkcyjnych do 70-100 tys. sztuk rocznie. W 2005 roku w Chinach powstało około 18 tys. Daily, w 2006 r. około 20 tys., w 2007 około 24 tys. sztuk, głównie jako mikrobusy. Co najmniej od 2007 roku są tam produkowane modele trzeciej generacji.

Po uruchomieniu produkcji Daily trzeciej generacji kontynuowano przez pewien czas produkcję starszych modeli pod nazwą Daily Classic. Prawdopodobnie do 2000 roku.

III generacja (1999-2006)[edytuj | edytuj kod]

Trzecia generacja Daily w wersji truck
Trzecia generacja Daily w wersji van w barwach szwedzkiej poczty
Lekka ciężarówka Iveco Daily z podwójną kabiną
Iveco Daily 35S14 HPT z leżanką Mobile Home
Minibus na bazie Iveco Daily trzeciej generacji w 2005 roku
Policyjny mikrobus Daily trzeciej generacji z Chin

Typoszereg trzeciej generacji uzyskał tytuł "Van of the Year 2000" w Europie. Wprowadzono w nim nowy model "Daily 65" o maksymalnej masie całkowitej 6,5 tony. Modele pod nazwą "Iveco TurboDaily" produkowano do 2002 roku. Po raz kolejny zmniejszono opory powietrza, które w wersji furgon osiągnęły Cx = 0,34. Podstawowy silnik Sofim miał pojemność 2,8 dm³ i 85 KM, zaś w odmianach turbo – 105, 125, 135 i 146 KM. W 2004 roku auto przeszło modernizację. Przedni grill otrzymał chromowanie, przednie kierunkowskazy były od teraz przeźroczyste. W 2005 roku zastosowano silnik zasilany sprężonym gazem ziemnym CNG o pojemności 2,7 dm³ i mocy 78 kW (106 KM). Z czasem, w kolejnej generacji Daily, dodano drugi o większej pojemności i mocy. Bazują one na silnikach diesla firmy Sofim. W tym samym roku rozpoczęto stosowanie silnika diesla o pojemności 3,0 dm³ w dwóch wariantach mocy. W silnikach diesla jest stosowana technologia wtrysku bezpośredniego "Unijet" (common rail). W ofercie znalazł się "Iveco Daily Camper", czyli samochód kempingowy na bazie Daily. Prawdopodobnie nadwozia kempingowe wykonują specjalistyczne firmy. Powstawały również odmiany wojskowe tej serii z napędem na 4 koła pod nazwą M 40.12 VM. Obejmowały one wersje skrzyniowe, furgony i mikrobusy-cabrio dla 12-13 osób. Wprowadzono również do produkcji m.in. wersją Agile, wyposażoną w automatyczną skrzynię biegów.

Produkcja odbywała się tradycyjnie we Włoszech i Hiszpanii. We wrześniu 2000 roku rozpoczęto produkcję dwóch modeli w Brazylii w nowym zakładzie "Iveco Mercosur Ltda" w Sete Lagoas, będącym spółką Iveco i Fiata, o docelowej zdolności 28,5 tys. sztuk rocznie, w tym 19,5 tys. sztuk klasy Daily (także Fiat Ducato, oraz nieco później montaż zlecony modeli Citroën Jumper i Peugeot Boxer). Ponieważ był to debiut firmy na tym rynku, produkcja rozwijała się bardzo powoli i w latach 2000-2006 wahała się w przedziale 1-4 tys. sztuk.

W 2006 roku podjęto decyzję o rozbudowie zakładów w Chinach, prawdopodobnie wiązało się to z wprowadzeniem do produkcji, co najmniej od 2007 roku, trzeciej generacji Daily. W 2008 roku w Chinach powstało około 38 tys. sztuk, głównie jako mikrobusy.

Produkcja i montaż Daily odbywała się również w spółkach Iveco z innymi firmami i zakładach montażowych w takich krajach jak: Ukraina, Egipt, Wietnam.

IV generacja (2006-)[edytuj | edytuj kod]

Iveco Daily czwartej generacji z podwójną kabiną jako pojazd pomocy drogowej ADAC
Iveco Daily 4x4 czwartej generacji z podwójną kabiną
Furgon Iveco Daily 35C15 All Blacks
Iveco Daily 55C15 czwartej generacji z nadwoziem izotermicznym
Tył furgonu dostawczego Iveco Daily czwartej generacji
Iveco Daily Camper
Ambulans na bazie terenowego Iveco Daily 55S18W
Minibus Iveco Daily 50C14 CNG
Iveco Daily 35C15 All Blacks, skrzynia z plandeką
Podwozie z kabiną Iveco Daily 35C15
Minibusy Irisbus Daily (z prawej) na bazie Daily IV

Czwarta generacja była stylizowana przez Giorgetto Giugiaro. Weszła do sprzedaży we wrześniu 2006 roku. Wersje dostawcze posiadają z tyłu opony typu singiel. Lekkie samochody ciężarowe ze względu na większe obciążenie mają z tyłu ogumienie podwójne.

Na początku 2007 roku pojawił się kolejny silnik napędzany gazem ziemnym CNG o mocy 100 kW (136 KM). "Iveco Daily CNG" z tym silnikiem spełnia wymagania normy EEV (Enhanced Environmentally Friendly Vehicle) oraz Euro 6. Zbiorniki na gaz mogą pomieścić 31 litrów gazu, co wystarcza do pokonania około 300 km, a ich zamontowanie zmniejsza ładowność ciężarówki o około 200 kilogramów. Montowany jest również rezerwowy zbiornik tradycyjnego paliwa o pojemności 14 litrów. Mimo tych ograniczeń jest to pojazd popularny zwłaszcza w dużych miastach, a wyższy koszt zakupu amortyzuje się po około dwóch latach dzięki niższym cenom paliwa. Podwozie Iveco Daily jest m.in. dostarczane firmom zabudowującym nadwozia autobusów klasy mini. Są one często sprzedawane pod marką Irisbus Daily. Samochody z takim silnikiem wyposażone są w sześciostopniową przekładnię automatyczna AGile z możliwością sterowania manualnego.

Jesienią 2007 roku wprowadzono nowy Iveco Daily 4x4 produkowany przy wykorzystaniu podwozia SCAM, na którym zabudowuje się silniki, skrzynie biegów i kabiny Iveco. Produkcja odbywa się przy współpracy austriackiej firmy Achleitner. Ze względu na odmienne podwozia modele 4x4 mają wymiary odbiegające od innych pojazdów rodziny Daily. Występują one w wersjach o dopuszczalnej masie całkowitej 3,5 oraz 5,5 tony. Modele te wyposażane w urządzenia komunalne stały się konkurentem lżejszych wersji Unimoga.

Dostępnych jest ponad 2,5 tysiąca wersji i wariantów wyposażenia typoszeregu Daily czwartej generacji. Zastosowano w nim siedem silników, z których pięć typu diesla posiada wysokociśnieniowy układ zasilania common rail, a dwa są zasilane CNG. Maksymalna ładowność wynosi od 1060 do 4255 kg, rozstaw osi: 3000, 3300 lub 3950 mm. Wysokość wnętrza furgonu może mieć trzy warianty: 1545, 1900 lub 2100 mm. Pojemność przestrzeni ładunkowej furgonów waha się od 7,3 do 17,2 m³.

Łączna produkcja typoszeregu Daily czwartej generacji znacznie przekracza 100 tys. sztuk rocznie i wciąż rośnie. W Brazylii od 2006 roku produkcja Daily szybko rośnie i w 2008 roku wyniosła 8,4 tys. sztuk.

W 2007 r. podpisano z rosyjską firmą "Samotlor-NN" umowę o powołaniu spółki, w której Iveco ma 51 procent akcji. W fabryce spółki w Niżnym Nowogrodzie będzie powstawać do 25 tys. egzemplarzy Daily rocznie. Produkowane będą trzy warianty nadwoziowe modelu Daily: transporter, minibus i ambulans[1].

W 2008 roku firma FedEx Express rozpoczęła testy 10 hybrydowych Iveco Daily na trasie Mediolan-Turyn. Testy odbyły się również w innych miastach europejskich, m.in. w Paryżu. Pojazdy z takim napędem trafiły do produkcji seryjnej. Dostarczone zostały m.in. do Mediolanu[2]. Irisbus Iveco Daily Hybrid ma pojemność 18 pasażerów. System hybrydowy składa się z silnika diesla typu FPT F1A o mocy maksymalnej 85 KW (116 KM) oraz silnika elektrycznego firmy Bosch o mocy maksymalnej 32 KW (43,5 KM), który jest wykorzystywany głównie podczas ruszania pojazdu. Po osiągnięciu prędkości 10 km/h automatycznie załącza się silnik wysokoprężny. W czasie hamowania pojazdu, silnik elektryczny działa jak alternator i zbiera wytwarzaną energię (rekuperacja) magazynując ją w bateriach litowo-jonowych. System hybrydowy pozwala obniżyć o ok. 25% zużycia paliwa w porównaniu z silnikiem diesla.

W drugiej połowie 2009 roku dokonano niewielkiej stylistycznej modernizacji modelu Daily, w wyniku której zastosowano nową, lakierowaną na srebrno atrapę wlotu powietrza. Do oferty wprowadzono również nowe silniki o pojemności 2,3 dm³ w odmianach o mocy 78 kW (106 KM) lub 93 kW (126 KM). Dodatkowo rozpoczęto produkcję jednostek napędowych o pojemności 3,0 dm³ spełniających normę czystości spalin EEV. Silniki te rozwijają moc maksymalną 102 kW (140 KM) lub 125 kW [170 KM), a pojazdy w nie wyposażane noszą oznaczenie Iveco EcoDaily[3][4]. Wszystkie silniki wyposażone są w system recyrkulacji gazów wydechowych, a te dostosowane do normy EEV mają system EGR oraz filtr cząsteczek stałych.

Wdrażane do produkcji seryjnej są wersje Daily z napędem elektrycznym. Wyposażone są one w asynchroniczne silniki trójfazowe o mocy 30 kW (model 35S), 40 kW (model 40C), moc ta może również być dwukrotnie większa. Zasilanie zapewniają akumulatory NaNiCl2 firmy Zebra. Ich pełne naładowanie trwa osiem godzin, a pojazd może bez ładowania pokonać dystans 90-130 km. Prędkość maksymalna tej wersji jest ograniczona do 70 km/h.

Silniki Sofim[edytuj | edytuj kod]

W modelach czwartej generacji stosowane są następujące typy silników:

  • 2,3 dm³ HPI, 70 kW (96 KM) - 2287 cm³,
  • 2,3 dm³ HPI, 78 kW (106 KM) - 2287 cm³,
  • 2,3 dm³ HPI, 85 kW (116 KM) - 2287 cm³,
  • 2,3 dm³ HPI, 93 kW (126 KM) - 2287 cm³,
  • 2,3 dm³ HPT, 100 kW (136 KM) - 2287 cm³,
  • 3,0 dm³ HPI, 103 kW (140 KM) - 2998 cm³,
  • 3,0 dm³ HPI, 107 kW (146 KM) - 2998 cm³,
  • 3,0 dm³ HPT, 125 kW (170 KM) - 2998 cm³,
  • 3,0 dm³ HPT, 129 kW (176 KM) - 2998 cm³,
  • 2,7 dm³ CNG, 78 kW (106 KM)
  • 3,0 dm³ CNG, 100 kW (136 KM) - 2998 cm³,

Oznaczenia typów[edytuj | edytuj kod]

Modele drugiej generacji były oznaczane przy pomocy 3 lub 4 cyfr przedzielonych kropką. Pierwsze dwie cyfry oznaczały przybliżoną dopuszczalną masę całkowitą. Po kropce znajduje się jedna lub dwie liczby oznaczające przybliżoną moc maksymalną w KM. Przykłady oznaczenia:
30.8 - samochód dostawczy o dopuszczalnej masie całkowitej 2,8 tony (30), z silnikiem o mocy 75 KM (8).
45.10 - lekki samochód ciężarowy o dopuszczalnej masie całkowitej 4,5 tony (45), z silnikiem o mocy 103 KM (10).

Począwszy od trzeciej generacji stosowane jest oznaczenie typów Daily składające się z 5 bądź 6 znaków: xxL1yyL2, gdzie:
xx - cyfry oznaczające dopuszczalną masę całkowitą w tonach,
L1 - litera: L - samochód dostawczy z dolnego zakresu klasy maxi, S - samochód dostawczy z górnego zakresu klasy maxi, C - lekki (ewentualnie średni) samochód ciężarowy,
yy - cyfry oznaczające moc maksymalną w KM, zaokrągloną w górę.
L2 - litera: brak - podwozie z kabiną pojedynczą, D - podwozie z kabiną podwójną, V - van (furgon).
Przykłady oznaczenia:
29L10V - samochód dostawczy (L) o dopuszczalnej masie całkowitej z zakresu 2,8-3,2 tony, z silnikiem o mocy 96 KM (10), z nadwoziem typu furgon (V).
35S12 - samochód dostawczy (S) o dopuszczalnej masie całkowitej 3,5 tony (35), z silnikiem o mocy 116 KM (12), jako podwozie z kabiną (brak L2).
50C18V - lekki samochód ciężarowy (C) o dopuszczalnej masie całkowitej 5,0 ton (50), z silnikiem o mocy 176 KM (18), z nadwoziem typu furgon (V).

Przypisy

  1. Iveco Daily w Rosji. Moje Auto, 19 lipca 2007. [dostęp 8 września 2009].
  2. Aleksander Kierecki: Crealis w Mauberge, hybrydowe Daily w Mediolanie. InfoBus, 17 marca 2009. [dostęp 21 maja 2009].
  3. Lesław Sagan: Iveco EcoDaily: włoskie dostawczaki na gaz i elektryczność. RoadLook.pl, 5 sierpnia 2009. [dostęp 7 września 2009].
  4. Iveco z nowym Daily w wersji Eco. Samar, 7 września 2009. [dostęp 8 września 2009].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Ciężarówki Świata (z lat 1992-2002). Wyd. Print Shops Prego, Warszawa.
  • Ciężarówki Świata 2005. Wyd. Motovision, Warszawa.
  • Ciężarówki Świata (z lat 2006-2007). Wyd. Media Connection, Warszawa.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]