Maksymilian I Józef Wittelsbach
| Maksymilian I Józef Wittelsbach z łaski Bożej król Bawarii, Świętego Cesarstwa Rzymskiego arcypalatyn, arcystolnik i elektor |
|
| książę Palatynatu-Zweibrücken | |
| Okres panowania | od 1795 do 1825 |
| Poprzednik | Karol III August Wittelsbach |
| Następca | Ludwik I Wittelsbach |
| elektor Bawarii i Palatynatu Reńskiego | |
| Okres panowania | od 1799 do 1806 |
| Poprzednik | Karol IV Teodor Wittelsbach |
| król Bawarii | |
| Okres panowania | od 1806 do 1825 |
| Następca | Ludwik I Wittelsbach |
| Dane biograficzne | |
| Dynastia | Wittelsbachowie |
| Urodzony | 27 maja 1756 |
| Zmarł | 13 października 1825 |
| Ojciec | Fryderyk Michał Wittelsbach |
| Matka | Maria Franciszka Wittelsbach |
Maksymilian I Maria Michał Jan Chrzciciel Franciszek z Paoli Józef Kacper Ignacy Leszek Nepomucen Wittelsbach ( ur. 27 maja 1756 w Schwetzingen - zm. 13 października 1825 w Monachium ) – hrabia Rappoltstein od 1776, książę Palatynatu-Zweibrücken od 1795, książę-elektor Bawarii i Palatynatu w latach 1799–1805 jako Maksymilian IV Józef, król Bawarii w latach 1806–1825 jako Maksymilian I Wittelsbach.
Spis treści |
Młodość [edytuj]
Najmłodszy syn księcia Fryderyka Michała i Marii Franciszki. Miał czwórkę rodzeństwa m.in.: Karola księcia Palatynatu-Zweibrücken, Amalie żonę króla Saksonii Fryderyka Augusta I Wettyna. Wychowywał się we Francji, odebrał staranne wykształcenie pod okiem swojego wuja Christiana IV Wittelsbacha. Przebywał w Strasburgu gdzie służył w Corps d'Alsace gdzie został pułkownikiem. Jako najmłodszy syn nie był przewidziany jako następca tronu, dlatego wuj nadał mu tytuł hrabiego Rappoltstein w 1778 roku.
Książę Zweibrücken, Elektor Bawarii i Palatynatu [edytuj]
Po śmierci swojego brata w 1795 roku został księciem Palatynatu-Zweibrücken, jednocześnie został następcą elektora Bawarii i Palatynatu Reńskiego Karola IV Teodora. Wojska francuskie zajmują księstwo Zweibrücken w 1797 roku. Elektor umiera w 16 lutego 1799 roku, o jego śmierci informuje Maksymiliana Maria Leopoldyna Habsburg-Este żona zmarłego Elektora i kochanka Maksymiliana. Maksymilian zostaje księciem elektorem Bawarii i Palatynatu Reńskiego, arcyklucznikiem Rzeszy, księciem Jülich i Bergu, księciem Palatynatu Neuburg i Sulzbach. Założył Bayerische Akademie der Wissenschaften. W 1800 roku przeniósł Uniwersytet z Ingolstadt do Landshut. Wprowadził nowy kodeks karny, wprowadził podatki dla wszystkich bez względu na status społecznych, przeprowadził sekularyzację dóbr kościelnych przeznaczając środki z tego uzyskane na rozwój edukacji. W polityce zagranicznej sympatyzował z Francją. Na mocy pokoju w Preszburgu przestało istnieć Święte Cesarstwo Rzymskie Narodu Niemieckiego wszyscy dotychczasowi elektorzy przyjęli tytuły królewskie. 1 stycznia 1806 roku w Monachium, Maksymilian Józef został pierwszym Królem Bawarii. Tytuł księcia Bergu przekazał Joachimowi Murat.
Król Bawarii [edytuj]
12 lipca 1806 roku Bawaria wraz z 16 innymi krajami wstąpiła do Związku Reńskiego. Po klęsce Napoleona Bonaparte w Bitwie pod Lipskiem decyduje się na rozmowy z Austrią. 8 października 1813 w miejscowości Ried podpisane zostaje porozumienie na mocy którego Bawaria opuszcza Związek Reński i przystępuje do VI koalicji, w zamian za co Maksymilian otrzymuje potwierdzenie swojego tytułu królewskiego zaś Bawaria gwarancje suwerenności. W 1808 roku nadał Bawarii konstytucję,jej rewizja nastąpiła w 1818 roku, i z drobnymi poprawkami obowiązywała do 1918 roku. Osobiście uczestniczył w Kongresie Wiedeńskim gdzie otrzymał Würzburg w zamian za zrzeczenie się na rzecz Austrii Tyrolu i Salzburga.
Maksymilian zmarł 13 października 1825 roku. Pochowany został w kościele teatynów w Monachium.
Małżeństwa [edytuj]
30 września 1785 w Darmstadt ożenił się z księżniczką heską Augustą Wilhelminą, mieli 5 dzieci:
- Ludwik I (1786-1868), król Bawarii
- Augusta Amelia (1788-1851), żona Eugeniusza de Beauharnais
- Amelia Maria (1790-1794)
- Karolina Augusta (1792-1873), żona (1) Wilhelma I, króla Wirtembergii (2) Franciszka II, cesarza Austrii
- Karol Teodor (1795-1875), feldmarszałek Bawarii
Augusta Wilhelmina zmarła 30 marca 1796 roku na chorobę płuc. 9 marca 1797 roku w Karlsruhe poślubił Karolinę Fryderykę Badeńską, mieli 8 dzieci (w tym dwie pary bliźniąt):
- syn zmarły przy porodzie (1799)
- Maksymilian Józef (1800-1803)
- Elżbieta Ludwika (1801-1873), żona Fryderyka Wilhelma IV, króla Prus
- Amelia Augusta (1801-1877), żona Jana I, króla Saksonii
- Maria Anna (1805-1872), żona Fryderyka Augusta II, króla Saksonii
- Zofia Fryderyka (1805-1872) - żona arcyksięcia Franciszka Karola
- Ludwika Wilhelmina (1808-1892), żona księcia Maksymiliana Bawarskiego
- Maksymiliana Józefa (1808-1821)
Genealogia [edytuj]
| Prapradziadkowie |
Christian I Wittelsbach |
Jan Jakub zu Rappoltstein |
Gustaw Adolf Nassau-Saarbrücken |
Henryk Fryderyk Hohenlohe-Langenburg |
Christian Wittelsbach |
Wilhelm Hessen-Rheinfels-Rothenburg |
książę-elektor |
Bogusław Radziwiłł |
| Pradziadkowie |
Christian II Wittelsbach |
Ludwik Nassau-Saarbrücken |
Teodor Wittelsbach |
książę-elektor |
||||
| Dziadkowie |
Christian III Wittelsbach |
Józef Karol Wittelsbach |
||||||
| Rodzice |
Fryderyk Michał Wittelsbach |
|||||||
|
Maksymilian I Józef Wittelsbach (1756-1825), król Bawarii |
||||||||
Bibliografia [edytuj]
- Paweł Janowski, Maksymilian I, 1756-1825, król Bawarii, [w:] Encyklopedia Katolicka, Lublin 2006, t. XI, kol. 925
| Poprzednik Karol IV Teodor |
elektor Bawarii i Palatynatu 1799-1805 |
Następca - |
| Poprzednik - |
król Bawarii 1806-1825 |
Następca Ludwik I Wittelsbach |