Stepnica
| Stepnica | |||
|
|||
 Stepnica widok przez Roztokę Odrzańską |
|||
| Państwo |  Polska |
||
| Województwo | zachodniopomorskie | ||
| Powiat | goleniowski | ||
| Gmina | Stepnica | ||
| Liczba ludności (2009) | 2082 | ||
| Strefa numeracyjna | (+48) 91 | ||
| Kod pocztowy | 72-112 | ||
| Tablice rejestracyjne | ZGL | ||
| SIMC | 0783864 | ||
|
Położenie na mapie Polski
  Stepnica
|
|||
 53°39′13″N 14°37′57″E / 53.653611111111, 14.6325Na mapach: 53°39′13″N 14°37′57″E / 53.653611111111, 14.6325 |
|||
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|||
Stepnica (do 1945 niem. Groß Stepenitz, daw. Stobnica, hist. Stepenitze[1]) – wieś w północno-zachodniej Polsce, położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie goleniowskim, siedziba gminy Stepnica. Położona nad Roztoką Odrzańską, nad rzeką Gowienicą. We wsi znajduje się port morski.
Według danych z 31 grudnia 2009 r. Stepnica miała 2082 mieszkańców[2].
Do Stepnicy prowadzi droga wojewódzka nr 112 z Goleniowa oraz kolej wąskotorowa z Golczewa i Gryfic (nieczynna od 1996).
Spis treści |
Położenie [edytuj]
Wieś jest położona nad Zatoką Stepnicką, częścią Roztoki Odrzańskiej, która jest południową zatoką Zalewu Szczecińskiego. Miejscowość leży na południe od ujściowego odcinka rzeki Gowienicy – pomiędzy rzeką kanałem Krępą a Łąckim Rowem.
Stepnica znajduje się w północnej części Doliny Dolnej Odry przy granicy z Równiną Goleniowską.
Miejscowość stanowi układ 32 ulic, osiedle 40-lecia PRL, a także dwie dodatkowe części miejscowości zwane Bogusławie (będące osobnym sołectwem) i Czerwonak (obejmuje obszar zabudowań w ciągu ulicy Krzywoustego).
W latach 1975-1998 miejscowość położona była w województwie szczecińskim.
Historia [edytuj]
Po raz pierwszy nazwa Stepniza zostaje wymieniona w dokumentach w 1278 r. Wtedy książę pomorski Barnim I przekazał ją Gottfriedowi von Breslau. Następnie wieś należała do słynnego na Pomorzu Zachodnim rodu von Flemming. Od początku znajdował się tutaj port rybacki, mieszkańcy zajmowali się również hodowlą zwierząt oraz korzystali z zasobów leśnych (przetwórstwo drzewne). Osada była mocno związna z Zalewem Szczecińskim, który warunkował transport wodny i rybołówstwo.[potrzebne źródło]
W XIV w. właściciele miejscowości przekazali ją zakonowi cysterek w Szczecinie, część Stepnicy należała także do kapituły kościoła Mariackiego w Szczecinie. Znajdował się tutaj również klasztor klarysek, który po reformacji zsekularyzowano i przebudowano na zamek myśliwski, służący książętom pomorskim. Sama Stepnica przypadła w udziale książętom, a następnie przekształcono ją w domenę państwową. W XVII w. znajdowały się tutaj dwie karczmy i kuźnia, wieś, założona na planie owalnicy lub ulicówki została rozbudowana do wielodrożnicy. Dokładny układ przestrzenny został ukształtowany po największym pożarze w 1739 r. Zbudowano wtedy nowy ryglowy kościół, rozwinęło się także budownictwo statków. W 1850 folwark w Stepnicy została zakupiony przez Castnera. W 1870 zamieszkiwało tutaj ok. 1,6 tys. osób.[potrzebne źródło]
W okresie międzywojennym wieś rozwinęła się jako ośrodek turystyczny. Przybywali tutaj tłumnie mieszkańcy Szczecina i Goleniowa. Znajdowała się tutaj plaża, przystań jachtowa, bogata baza noclegowa, do molo przypływały statki białej floty. Działała również kolej wąskotorowa do Gryfic.
W trakcie II wojny światowej wieś nie ucierpiała[styl do poprawy]. Ostatecznie miejscowość została zajęta w 1945 r. przez Armie Czerwoną i została przekazana administracji polskiej.
Po II wojnie światowej Stepnicę przyłączono do Polski. W latach 1945-1946 miejscowość nosiła przejściowo nazwę Stobnica[3][4], obecną nazwę wprowadzono rozporządzeniem ministrów Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 roku[5]. Wtedy także włączono do niej wieś Czerwonak. Nieużytkowaną linię kolejki wąskotorowej pod koniec lat 90. XX wieku zamknięto a później z czasem rozebrano.
We wtorek 3 czerwca 2008 r. w porcie w Rotterdamie odbyło się uroczyste nadanie statkowi duńskiej firmy Maersk imienia "MS Maersk Stepnica"[6][7].
Przynależność polityczno-administracyjna [edytuj]
Zabytki [edytuj]
Oficjalny status zabytku na terenie Stepnicy posiada jedynie kościół parafialny pw. św. Jacka (1741), ryglowy i otynkowany, wpisany do rejestru zabytków, styl klasycystyczny.
W ewidencji konserwatorskiej znajdują się także inne obiekty o wartości kulturowej i historycznej. Są to m.in.:
- domy mieszkalne murowane i ryglowe z przełomu XIX i XX w.
- budynek dawnej tawerny "Standhalle Sak" (restauracja "Panorama"), lata 40. XIX w., konstrukcja drewniana, oryginalna dekoracja, obiekt unikatowy
- młyn z lat 1910-1919
- plebania murowana z lat 20. XX w.
- cmentarz katolicki, założony na dawnym cmentarzu ewangelickim
Gospodarka [edytuj]
W miejscowości zlokalizowany jest port morski Stepnica o znaczeniu lokalnym, pełniący funkcje rybacką, żeglarską, a także handlowo-przeładunkową. We wsi znajdują się także zakłady drzewne szwedzkiej kompanii Sweedwood. Wieś nastawiona jest na usługi turystyczne (smażalnie ryb, restauracje, bary).
Turystyka [edytuj]
.jpg)
Wieś, położona przy alternatywnej trasie nad morze prowadzącej bezpośrednio do Wolina, stanowi niewielki ośrodek turystyki wypoczynkowej. Stepnica ma plażę oraz przystań jachtową. Plaża posiada zaplecze gastronomiczne, obok niej znajduje się również plac, na którym odbywają się cykliczne imprezy plenerowe, np. wybory "Miss Lata Nad Zalewem" czy "Jarmark Rybacki". Po zalewie można popływać łódką lub surfować. W samej wsi znajdują się miejsca noclegowe dla turystów.
W Stepnicy przy ul. Krzywoustego 39 znajduje się dąb szypułkowy, będący pomnikiem przyrody[potrzebne źródło].
W centrum wsi znajduje się początek znakowanego 
zielonego turystycznego Szlaku Stepnickiego do Wolina (długość 31,0 km)[11].
Przez wieś biegnie zielony 
Międzynarodowy szlak rowerowy wokół Zalewu Szczecińskiego R-66[11].
Planowana jest organizacja szlaku wodnego Berlin - Szczecin - Bałtyk.
Na południu rezerwat przyrody "Olszanka", leśno-torfowiskowy, o powierzchni 1354,40 ha.
Zobacz też [edytuj]
Przypisy
- ↑ Stanisław Rospond: Słownik etymologiczny miast i gmin PRL. Wrocław: Ossolineum, 1984, s. 368. ISBN 83-04-01090-9.
- ↑ Maciej Herman: Plan Odnowy Miejscowości Żarnówko na lata 2010-2017, s. 7. (Załącznik nr 13 do Uchwały Nr XXX/304/2010 Rady Gminy Stepnica z dnia 23 lipca 2010 r. ws. zatwierdzenia POM)
- ↑ Koleje Pomorza Przyodrzańskiego 1:1 000 000 Dyr. Okręg. Kolei Państw. w Szczecinie, 1946 [1]
- ↑ Fragment mapy z Atlasu Samochodowego Polski, wydany nakładem wydawnictwa "Przełom" z Krakowa w 1945 roku [2]
- ↑ Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 r. (M.P. z 1946 r. Nr 142, poz. 262, s. 7)
- ↑ www.maerskline.com
- ↑ www.stepnica.pl
- ↑ Provinz Pommern 1845, s.1 (de); Provinz Pommern 1849, Neuster Zeitungs Atlas, J. Meyer, 1855, s. 1. (de); Preussische Provinz Pommern 1:600000, Geographisches Institut, Heinrich Kiepert, Weimar 1856 s. 1 (de); Karte der historischen preussischen Provinz Pommern 1905 1:600000, Deutsches Verlaghaus Bong & Co, Berlin 1905, s.1 (de)
- ↑ Atlas historyczny Polski. Wyd. 12 1993. Warszawa / Wrocław: Wydawnictw Kartograficznych im. Eugeniusza Romera, 1993. ISBN 83-7000-016-9. (pol.)
- ↑ Wielki atlas historyczny. Wyd. 3. Warszawa: Demart, 2003. ISBN 83-89239-57-4. (pol.)
- ↑ 11,0 11,1 Okolice Szczecina: 1:75 000. Warszawa: ExpressMap Polska, 2007, s. 1-2. ISBN 978-83-601-2096-5.
Linki zewnętrzne [edytuj]
|
||||||||||||||
![[1]](http://www.kolej.one.pl/mapy/1/1099510834.jpg){kind=link}