Stepnica

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: rzeka o tej samej nazwie.
Stepnica
Stepnicawidok przez Roztokę Odrzańską
Stepnica
widok przez Roztokę Odrzańską
Herb
Herb Stepnicy
Państwo  Polska
Województwo  zachodniopomorskie
Powiat goleniowski
Gmina Stepnica
gmina miejsko-wiejska
Prawa miejskie 1 stycznia 2014
Burmistrz Andrzej Wyganowski
Populacja (2009)
• liczba ludności

2082
Strefa numeracyjna
91
Kod pocztowy 72-112
Tablice rejestracyjne ZGL
Położenie na mapie województwa zachodniopomorskiego
Mapa lokalizacyjna województwa zachodniopomorskiego
Stepnica
Stepnica
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Stepnica
Stepnica
Ziemia 53°39′13″N 14°37′57″E/53,653611 14,632500
TERC
(TERYT)
3204073
SIMC 0783864
Urząd miejski
ul. T. Kościuszki 4,
72-112 Stepnica
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Stepnica (do 1945 niem. Groß Stepenitz, daw. Stobnica, hist. Stepenitze[1]) – miasto (od 1 stycznia 2014[2]) w północno-zachodniej Polsce, w województwie zachodniopomorskim, w powiecie goleniowskim, siedziba gminy Stepnica. Położona na pograniczu Równiny Goleniowskiej i Doliny Dolnej Odry, nad Roztoką Odrzańską i uchodzącą do niej rzeką Gowienicą. W mieście znajduje się port morski i kąpielisko morskie.

Według danych z 31 grudnia 2009 r. Stepnica miała 2082 mieszkańców[3]. Aktualnie (2014 r.) ok. 2400 mieszkańców.

Do Stepnicy prowadzi droga wojewódzka nr 112 z Goleniowa oraz kolej wąskotorowa z Golczewa i Gryfic (nieczynna od 1996).

W latach 1975–1998 miejscowość była częścią województwa szczecińskiego.

Tawerna „Panorama”

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Stepnica znajduje się w północnej części Doliny Dolnej Odry przy granicy z Równiną Goleniowską. Miasto i port są położone nad Zatoką Stepnicką, częścią Roztoki Odrzańskiej, która jest południową zatoką Zalewu Szczecińskiego. Miejscowość leży na południe od ujściowego odcinka rzeki Gowienicy – pomiędzy rzeką kanałem Krępą a Łąckim Rowem.

Zabudowę Stepnicy stanowi układ 32 ulic, osiedle im. 40-lecia PRL, a także osiedla zwane Bogusławie i Czerwonak (obejmuje obszar zabudowań w ciągu ulicy Krzywoustego).

Historia[edytuj | edytuj kod]

W okresie międzywojennym Stepnica rozwinęła się jako ośrodek turystyczny. Przybywali tutaj tłumnie mieszkańcy Szczecina i Goleniowa. Znajdowała się tutaj plaża, przystań jachtowa, bogata baza noclegowa, do molo przypływały statki białej floty. Działała również kolej wąskotorowa do Gryfic.

Osiedle 40-lecia PRL w Stepnicy

W trakcie II wojny światowej wieś nie uległa znacznym zniszczeniom. Ostatecznie miejscowość została zajęta w 1945 r. przez Armię Czerwoną i została przekazana administracji polskiej.

Po II wojnie światowej Stepnicę przyłączono do Polski. W latach 1945-1946 miejscowość nosiła przejściowo nazwę Stobnica[4][5], obecną nazwę wprowadzono rozporządzeniem ministrów Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 roku[6]. Wtedy także włączono do niej wieś Czerwonak.

W 1996 roku zawieszone zostały kursy kolei wąskotorowej, a na początku XXI wieku linia została rozebrana.

We wtorek 3 czerwca 2008 r. w porcie w Rotterdamie odbyło się uroczyste nadanie statkowi duńskiej firmy Maersk imieniaMS Maersk Stepnica[7][8].

1 stycznia 2014 roku Stepnica uzyskała prawa miejskie[2].

Przynależność polityczno-administracyjna[edytuj | edytuj kod]

Przynależność polityczno-administracyjna Stepnicy[9][10][11]
Okres Jednostki podziału terytorialnego
Związek Niemiecki 1815 – 1866 Związek Niemiecki, Królestwo Prus, prowincja Pomorze
Flag of the German Empire.svg 1866 – 1871 Związek Północnoniemiecki, Królestwo Prus, prowincja Pomorze
Flag of the German Empire.svg 1871 – 1918 Cesarstwo Niemieckie, Królestwo Prus, prowincja Pomorze
Republika Weimarska 1919 – 1933 Republika Weimarska, kraj związkowy Prusy, prowincja Pomorze
III Rzesza 1933 – 1945 III Rzesza, prowincja Pomorze
Polska 1945 – 1950 Rzeczpospolita Polska (Polska Ludowa), województwo szczecińskie
Polska 1950 – 1957 Rzeczpospolita Polska (Polska Ludowa), województwo szczecińskie
Polska 1957 – 1975 Polska Rzeczpospolita Ludowa, województwo szczecińskie
Polska 1975 – 1989 Polska Rzeczpospolita Ludowa, województwo szczecińskie
Polska 1989 – 1998 Rzeczpospolita Polska, województwo szczecińskie, gmina Stepnica
Polska od 1999 Rzeczpospolita Polska, województwo zachodniopomorskie, powiat goleniowski, gmina Stepnica

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Kościół św. Jacka w Stepnicy

Oficjalny status zabytku na terenie Stepnicy posiada jedynie kościół parafialny pw. św. Jacka (1741), ryglowy i otynkowany, wpisany do rejestru zabytków, styl klasycystyczny.

W ewidencji konserwatorskiej znajdują się także inne obiekty o wartości kulturowej i historycznej. Są to m.in.:

  • domy mieszkalne murowane i ryglowe z przełomu XIX i XX w.
  • budynek dawnej tawerny „Standhalle Sak” (restauracja „Panorama”), lata 40. XIX w., konstrukcja drewniana, oryginalna dekoracja, obiekt unikatowy
  • młyn z lat 1910-1919
  • plebania murowana z lat 20. XX w.
  • cmentarz katolicki, założony na dawnym cmentarzu ewangelickim

Gospodarka[edytuj | edytuj kod]

Port rybacki w Stepnicy
 Osobny artykuł: Port Stepnica.

W miejscowości zlokalizowany jest port morski Stepnica o znaczeniu lokalnym, pełniący funkcje rybacką, żeglarską, a także handlowo-przeładunkową. W mieście znajdują się także zakłady drzewne szwedzkiej kompanii Sweedwood. Stepnica nastawiona jest na usługi turystyczne (smażalnie ryb, restauracje, bary).

Turystyka[edytuj | edytuj kod]

Plaża w Stepnicy

Stepnica położona przy alternatywnej trasie nad morze prowadzącej bezpośrednio do Wolina, stanowi niewielki ośrodek turystyki wypoczynkowej. Stepnica ma plażę oraz przystań jachtową. Plaża posiada zaplecze gastronomiczne, obok niej znajduje się również plac, na którym odbywają się cykliczne imprezy plenerowe, np. wybory „Miss Lata Nad Zalewem” czy „Jarmark Rybacki”. Po zalewie można popływać łódką lub surfować. W samej Stepnicy znajdują się miejsca noclegowe dla turystów.

W Stepnicy nad Zalewem Szczecińskim ustalono letnie kąpielisko[12].

W Stepnicy przy ul. Krzywoustego 39 znajduje się dąb szypułkowy, będący pomnikiem przyrody[potrzebne źródło].

W centrum znajduje się początek znakowanego szlak turystyczny zielony zielonego turystycznego Szlaku Stepnickiego do Wolina (długość 31,0 km)[13].

Przez Stepnicę biegnie zielony szlak rowerowy zielony Międzynarodowy szlak rowerowy wokół Zalewu Szczecińskiego R-66[13].

Planowana jest organizacja szlaku wodnego Berlin – Szczecin – Bałtyk.

Na południu rezerwat przyrody „Olszanka”, leśno-torfowiskowy, o powierzchni 1354,40 ha.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Stanisław Rospond: Słownik etymologiczny miast i gmin PRL. Wrocław: Ossolineum, 1984, s. 368. ISBN 83-04-01090-9.
  2. 2,0 2,1 Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2013 r. w sprawie ustalenia granic niektórych gmin i miast, nadania niektórym miejscowościom statusu miasta oraz zmiany siedziby władz gminy (Dz. U. z 2013 r. poz. 869]).
  3. Maciej Herman: Plan Odnowy Miejscowości Żarnówko na lata 2010-2017, s. 7. (Załącznik nr 13 do Uchwały Nr XXX/304/2010 Rady Gminy Stepnica z dnia 23 lipca 2010 r. ws. zatwierdzenia POM).
  4. Koleje Pomorza Przyodrzańskiego 1:1000 000 Dyr. Okręg. Kolei Państw. w Szczecinie, 1946 [1].
  5. Fragment mapy z Atlasu Samochodowego Polski, wydany nakładem wydawnictwa „Przełom” z Krakowa w 1945 roku [2].
  6. Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 r. (M.P. z 1946 r. Nr 142, poz. 262, s. 7).
  7. www.maerskline.com.
  8. www.stepnica.pl.
  9. Provinz Pommern 1845, s. 1 (de); Provinz Pommern 1849, Neuster Zeitungs Atlas, J. Meyer, 1855, s. 1. (de); Preussische Provinz Pommern 1:600 000, Geographisches Institut, Heinrich Kiepert, Weimar 1856 s. 1 (de); Karte der historischen preussischen Provinz Pommern 1905 1:600 000, Deutsches Verlaghaus Bong & Co, Berlin 1905, s. 1 (de).
  10. Atlas historyczny Polski. Wyd. 12 1993. Warszawa / Wrocław: Wydawnictw Kartograficznych im. Eugeniusza Romera, 1993. ISBN 83-7000-016-9. (pol.)
  11. Wielki atlas historyczny. Wyd. 3. Warszawa: Demart, 2003. ISBN 83-89239-57-4. (pol.)
  12. Uchwała Nr XXI/230/13 Rady Gminy Stepnica z dnia 23 kwietnia 2013 r. ws. określenia wykazu kąpielisk (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego z 2013 r. poz. 2085).
  13. 13,0 13,1 Okolice Szczecina: 1:75 000. Warszawa: ExpressMap Polska, 2007, s. 1-2. ISBN 978-83-601-2096-5.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]