Mikołaj Kwaśniewski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Mikołaj Kwaśniewski
Mikołaj Kwaśniewski.jpg
Data i miejsce urodzenia 6 grudnia 1871
Niemoroż, gubernia kijowska Imperium Rosyjskie
Data i miejsce śmierci 1941
KL Auschwitz-Birkenau, Polska pod okupacją III Rzeszy
Wojewoda tarnopolski
Okres od 28 grudnia 1927 (p.o. od 16 lutego 1927)
do 28 listopada 1928
Poprzednik Lucjan Zawistowski
Następca Kazimierz Moszyński
Wojewoda krakowski
Okres od 1 stycznia 1929
do 25 czerwca 1935
Poprzednik Ludwik Darowski
Następca Władysław Raczkiewicz
Wojewoda poznański
Okres od 26 czerwca 1935
do 13 września 1935
Poprzednik Artur Maruszewski
Następca Artur Maruszewski
Wicemarszałek Senatu IV kadencji
Okres od 4 października 1935
do 13 września 1938
Przynależność polityczna BBWR
Odznaczenia
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Niepodległości Wstęga Wielka Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Walecznych (1920-1941, czterokrotnie) Odznaka Honorowa PCK I stopnia

Mikołaj Kwaśniewski (ur. 6 grudnia 1871 w Niemoroży, powiat zwinogródzki guberni kijowskiej, zm. 1941 w (?) Auschwitz-Birkenau) – polski polityk, wicemarszałek Senatu IV kadencji (1935–1938). W 1938 członek-założyciel Stronnictwa Demokratycznego, wojewoda tarnopolski, krakowski i poznański, doktor medycyny, pułkownik lekarz Wojska Polskiego.

Życiorys[edytuj]

Kariera medyczna i wojskowa[edytuj]

W 1891 rozpoczął studia na wydziale matematyczno-fizycznym Uniwersytetu Noworosyjskiego w Odessie. W 1897 wyjechał do Charkowa, gdzie rozpoczął studia na wydziale medycznym Uniwersytetu. W 1901 wstąpił do Polskiej Partii Socjalistycznej. Wielokrotnie aresztowany za działalność polityczną, ukończył studia medyczne w 1904 na Uniwersytecie Lwowskim. W latach 1907–1914 był lekarzem ziemskim w Płoskirowie w guberni podolskiej. W 1914 przeniósł się do Warszawy.

Od lipca 1915 służył w 5 Pułku Piechoty Legionów Polskich. Awansował kolejno na podporucznika (28 października 1915) i porucznika (1 listopada 1916). Wiosną 1917 pełnił służbę w Komendzie Placu Rembertów[1]. Po tzw. kryzysie przysięgowym (1917) przebywał w obozie dla internowanych legionistów w Beniaminowie.

Po odzyskaniu niepodległości służył w Wojsku Polskim. 3 maja 1922 roku został zweryfikowany w stopniu pułkownika ze starszeństwem z 1 czerwca 1919 roku i 30. lokatą w korpusie oficerów sanitarnych, w grupie lekarzy, a jego oddziałem macierzystym była wówczas Kompania Zapasowa Sanitarna Nr 1 w Warszawie[2]. W 1924 dowodził 1 Batalionem Sanitarnym w Warszawie. Z dniem 1 marca 1927 roku został mu udzielony dwumiesięczny urlop z zachowaniem uposażenia, a z dniem 30 kwietnia 1927 roku został przeniesiony w stan spoczynku[3].

Kariera polityczna[edytuj]

W 1926 przeszedł do służby w administracji państwowej. W końcu listopada powierzono mu kierownictwo starostwa w Stolinie w woj. poleskim, od lutego 1927 do listopada 1928 zajmował stanowisko wojewody tarnopolskiego, od listopada 1928 do czerwca 1935 wojewody krakowskiego, a od czerwca do września 1935 wojewody poznańskiego. W 1935 w dowód wdzięczności otrzymał tytuł Honorowego Obywatela Zakopanego.

Wybrany senatorem RP we wrześniu 1935 z terenu Krakowa (z ramienia BBWR), utrzymał mandat do chwili rozwiązania parlamentu w końcu 1938. Był jednym z trzech wicemarszałków Senatu, ponadto przewodniczącym krakowskiej grupy parlamentarnej. W końcu 1937 współorganizował Klub Demokratyczny w Warszawie i Krakowie, został członkiem komitetu Organizacyjnego Stronnictwa Demokratycznego w Krakowie. W połowie kwietnia 1939 wybrany został prezesem Rady Naczelnej SD. W latach trzydziestych był prezesem Związku Legionistów Polskich w Krakowie, działał w Lidze Morskiej i Kolonialnej, należał do wybitnych wolnomularzy w Krakowie.

Podczas okupacji niemieckiej był organizatorem i przywódcą konspiracyjnego SD w Krakowie. Aresztowany w Krakowie między 11 a 13 stycznia 1941, został 21 lutego 1941 przewieziony do niemieckiego obozu koncentracyjnego Auschwitz i prawdopodobnie tam zamordowany.

Ordery i odznaczenia[edytuj]

Przypisy

  1. Lista starszeństwa oficerów Legionów Polskich w dniu oddania Legionów Polskich Wojsku Polskiemu (12 kwietnia 1917), Warszawa 1917, s. 54.
  2. Lista starszeństwa oficerów zawodowych. Załącznik do Dziennika Personalnego Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 13 z 8 czerwca 1922 roku, Zakłady Graficzne Ministerstwa Spraw Wojskowych, Warszawa 1922, s. 309.
  3. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 5 z 5 lutego 1927 roku, s. 40, 44.
  4. M.P. z 1935 r. Nr 258, poz. 308
  5. Odznaczenie dr. Kwaśniewskiego. „Gazeta Lwowska”, s. 1, Nr 138 z 19 czerwca 1936. 
  6. Odznaczenie orderem „Polonia Restituta”. „Gazeta Lwowska”, s. 8, Nr 260 z 11 listopada 1928. 
  7. Polski Czerwony Krzyż. Sprawozdanie za 1935. Warszawa: 1936, s. 11.

Bibliografia[edytuj]

  • Stanisław Łoza red. Czy wiesz kto to jest? t. 1, Warszawa 1938;
  • Polski Słownik Biograficzny, t. XVI, Kraków 1971 (Piotr Stawecki);
  • Słownik biograficzny działaczy polskiego ruchu robotniczego, t. 3, Warszawa 1992 Andrzej Pilch).
  • Rocznik Oficerski 1924, Ministerstwo Spraw Wojskowych, Oddział V Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, Warszawa 1924, s. 1017, 1078.
  • Lista oficerów Wojska Polskiego z lat 1914-1939. Mikołaj Kwaśniewski. www.muzeumwp.pl. [dostęp 23-05-2015].