Piotr Machalica

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Piotr Machalica
Ilustracja
Piotr Machalica (2013)
Data i miejsce urodzenia 13 lutego 1955
Pszczyna
Data i miejsce śmierci 14 grudnia 2020
Warszawa
Zawód aktor
Współmałżonek

Małgorzata Machalica
(2005-2013; rozwód)
Aleksandra Sosnowska
(2020; jego śmierć)

Lata aktywności 1979–2020
Zespół artystyczny
Teatr im. Adama Mickiewicza w Częstochowie
Odznaczenia
Srebrny Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”
Odznaka „Zasłużony Działacz Kultury”

Piotr Machalica (ur. 13 lutego 1955 w Pszczynie, zm. 14 grudnia 2020 w Warszawie) – polski aktor teatralny, filmowy, telewizyjny i dubbingowy, wykonawca piosenki aktorskiej.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Wczesne lata[edytuj | edytuj kod]

Urodził się i wychowywał w Pszczynie[1][2][3] jako syn Maryli i aktora Henryka Machalicy[4]. Wywodził się z aktorskiej rodziny. Miał dwóch starszych braci-bliźniaków (ur. 7 lutego 1952): Krzysztofa, instruktora sportowego Zastalu Zielona Góra i Aleksandra, aktora Poznańskiego Teatru Nowego, oraz dwie przyrodnie siostry[5]. W 1962, kiedy miał siedem lat wraz z rodziną zamieszkał w Zielonej Górze w mieszkaniu przeznaczonym dla aktorów Teatru Lubuskiego[4]. Uczęszczał do zielonogórskiej Szkoły Podstawowej nr 2 im. Bolesława Chrobrego przy ul. Długiej[4]. Po rozwodzie jego rodziców, w sierpniu 1969 przeniósł się wraz z ojcem do Warszawy, gdzie uczęszczał do XLI Liceum Ogólnokształcącego im. Joachima Lelewela[4]. Następnie imał się różnych zajęć; był pomocnikiem bibliotekarza i fotografa, wykonywał różne prace rzemieślnicze w Teatrze Narodowym[4], zanim zdał do warszawskiej PWST, którą ukończył w 1981.

Kariera ekranowa[edytuj | edytuj kod]

Po raz pierwszy trafił na ekran jeszcze podczas studiów jako mnich w filmie poetyckim fantasy Lecha Majewskiego Rycerz (1979) z Piotrem Skargą w roli tytułowej. W serialu Janusza Zaorskiego Punkt widzenia (1980) pojawił się jako kolega Włodka (Bogusław Linda). Za rolę ks. Piotra Wawrzyniaka w serialu historycznym Jerzego Sztwiertni Najdłuższa wojna nowoczesnej Europy (1981) otrzymał nagrodę I stopnia przewodniczącego Komitetu d/s Radia i TV za osiągnięcia aktorskie. Wystąpił w roli kierownika domu kultury w dramacie politycznym Feliksa Falka Sny i marzenia (1981). Wkrótce zagrał główne role w kilku uznanych produkcjach Jacka Bromskiego: jako Jan Tarnowski, brat Stefana (Bogusław Linda) w dramacie psychologicznym Ceremonia pogrzebowa (1984), jako milicjant kapitan Popczyk w dramacie sensacyjnym Zabij mnie glino (1987), w roli seksuologa Olgierda Pasikonika w komedii erotycznej Sztuka kochania (1989) oraz jako Henryk Kowalczyk w dramacie politycznym Kuchnia polska (1991) i melodramacie 1968. Szczęśliwego Nowego Roku (1992). U Janusza Kijowskiego zagrał w Maskaradzie (1986) i Stanie strachu (1988). W ekranizacji powieści Fiodora Dostojewskiego Biesy (Les Possédés, 1988) w reż. Andrzeja Wajdy zagrał postać Maurycego Nikołajewicza. W 1991 Nagrodę im.Stanisława Wyspiańskiego.

Krzysztof Kieślowski zaangażował go do roli Romana w melodramacie Krótki film o miłości (1988) i Dekalogu IX (1988) oraz epizodu jako człowiek pod kantorem w czarnej komedii Trzy kolory. Biały (1993). W komedii Krzysztofa Krauzego Nowy Jork, czwarta rano (1988) wystąpił jako Wacek, kucharz w barze „Błysk” i perkusista. Wziął udział w produkcjach Janusza Majewskiego - serialu Bar Atlantic (1996), Złocie dezerterów (1998) i Kameleonie (2001). W dramacie Andrzeja Żuławskiego Szamanka (1996) wystąpił w podwójnej roli - jako ojciec Anny (Agnieszka Wagner) i mężczyzna bez nóg na dworcu. W dramacie sensacyjnym Marka Kondrata Prawo ojca (1999) pojawił się jako Robert, przyjaciel Michała (Marek Kondrat). W 2011 odebrał nagrodę Wielki Ukłon na Festiwalu Filmowym Quest Europe w Zielonej Górze.

Kariera sceniczna[edytuj | edytuj kod]

W latach 1981–2006 występował w Teatrze Powszechnym w Warszawie[6], gdzie odniósł sukces w roli przyjaciela domu Alfreda w komedii Aleksandra Fredry Mąż i żona (1993) w reż. Krzysztofa Zaleskiego, za którą w 1995 otrzymał nagrodę w plebiscycie publiczności dla Najprzyjemniejszego Aktora na I Ogólnopolskim Festiwalu Sztuk Przyjemnych w Łodzi, a jego ostatnią rolą w Powszechnym był Kasper w komedii Aleksandra Fredry Gwałtu, co się dzieje! (2006) w reż. Gabriela Gietzky’ego. Grał także w warszawskich teatrach: Prezentacje (1983), Ochoty (1985), Na Targówku (1989-1999), Ateneum (1991-2003), Studiu Buffo (1994-1996, 2014), Komedia (2002-2005), Nowym (2002), Muzycznym „Roma” (2002), Syrena (2004)[6], Na Woli (2006), Narodowym (2006), Bajka (2007-2008), Polonia (2008-2021), Och-Teatrze (2010-2020), 6. piętro (2015) oraz Nowym w Poznaniu (2001), Rozrywki w Chorzowie (2007), Atelier im. Agnieszki Osieckiej w Sopocie (2010-2015) i im. Jaracza w Olsztynie (2016). Był uznanym wykonawcą piosenki aktorskiej. Śpiewał głównie piosenki Okudżawy i Brassensa. W 1986 otrzymał nagrodę na XXIII Krajowym Festiwalu Piosenki Polskiej w Opolu za wykonanie „Piosenki pieska pokojowego”, która była bardzo czytelną aluzją polityczną[7]. Od 1 lipca 2006 do 2018 był dyrektorem artystycznym Teatru im. Mickiewicza w Częstochowie[8]. W 2014 otrzymał Złoty Liść Retro na Festiwalu Piosenki Retro im. Mieczysława Fogga w Warszawie dla przedstawienia Hemar w chmurach. Kabaret. Z częstochowską publicznością jako dyrektor pożegnał się śpiewanym spektaklem MACHALista przebojów (2018)[8].

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

W latach 1985-2005 był żonaty z aktorką Małgorzatą, z którą miał dwoje dzieci: Franciszka (ur. 1982) - grafika, i Sonię (ur. 1985)[9][10][11]. W latach 1999-2007 był związany z aktorką Edytą Olszówką[12]. 19 września 2020 poślubił Aleksandrę Sosnowską[13].

W 2013 przeszedł operację serca[14].

Śmierć[edytuj | edytuj kod]

W nocy, 13 grudnia 2020, pogotowie zabrało Piotra Machalicę w ciężkim stanie z domu do szpitala. Aktor został wprowadzony w śpiączkę farmakologiczną i podłączony do respiratora. Zmarł 14 grudnia nad ranem w Centralnym Szpitalu Klinicznym MSWiA w Warszawie w wieku 65 lat[15][16]. Był zakażony wirusem SARS-CoV-2[17]. 18 grudnia odprawiona została msza pogrzebowa w Kościele św. Brata Alberta i św. Andrzeja Apostoła w Warszawie. Następnego dnia urnę z jego prochami złożono w grobie rodzinnym żony na Cmentarzu św. Rocha w Częstochowie (sektor 1, rząd A, miejsce 8A)[18].

Odznaczenia i nagrody[edytuj | edytuj kod]

Filmografia[edytuj | edytuj kod]

Piotr Machalica (2013)
Piotr Machalica (2013)
Piotr Machalica (2007)

Aktor[edytuj | edytuj kod]

Polski dubbing[edytuj | edytuj kod]

Oprawa muzyczna[edytuj | edytuj kod]

Piotr Machalica w bibliotece publicznej dzielnicy Bemowo (2001)

Dyskografia[edytuj | edytuj kod]

Solowa[edytuj | edytuj kod]

We współpracy[edytuj | edytuj kod]

Gościnnie[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Piotr Machalica (cz.). ČSFD.cz. [dostęp 2019-12-08].
  2. Personalidade: Piotr Machalica (Polônia) (port.). InterFilmes.com. [dostęp 2019-12-08].
  3. Piotr Machalica Pictures (ang.). FanPix.Net. [dostęp 2019-12-08].
  4. a b c d e Tomasz Czyżniewski: Między nami Machalicami (pol.). „Gazeta Lubuska”, 29 maja 2011. [dostęp 2021-04-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2021-04-30)].
  5. Dorota Steinhagen: Nie żyje aktor Piotr Machalica, wieloletni dyrektor artystyczny teatru w Częstochowie (pol.). „Gazeta Wyborcza”, 14 grudnia 2020. [dostęp 2021-04-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2020-12-16)].
  6. a b Monika Mokrzycka-Pokora: Artysta: Piotr Machalica - Życie i twórczość (pol.). Culture.pl, luty 2012; aktualizacja: NMR, grudzień 2020. [dostęp 2021-05-02]. [zarchiwizowane z tego adresu (2021-05-02)].
  7. Anna Ciastoń: Piotr Machalica - cieszył się ślubem jak dziecko (pol.). „Twój Styl”, 14 grudnia 2020. [dostęp 2021-04-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2021-04-30)].
  8. a b “MACHALista przebojów” na zakończenie kadencji dyrektorskiej Piotra Machalicy! (pol.). czestochowskie24.pl, 20 sierpnia 2018. [dostęp 2021-04-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2021-04-30)].
  9. Życie na Gorąco”, nr 46/13 listopada 2014, s. 35.
  10. Katarzyna Piątkowska: Piotr Machalica: „Dzieciaki żyją swoim życiem, pracują, mają swoje dzieci. Jestem szczęśliwy (pol.). „Viva Polska”, 1 grudnia 2020. [dostęp 2021-04-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2021-04-30)].
  11. Nie jestem facetem łatwym, „Pani Domu” nr 32/5 sierpnia 1998, str. 52
  12. Piotr Machalica Dating (ang.). FamousFix.com. [dostęp 2020-12-19].
  13. Karolina Chibowska: Nie afiszował się miłością. Trzy miesiące temu w tajemnicy wziął ślub z wieloletnią partnerką (pol.). Plejada.pl, 14 grudnia 2020. [dostęp 2021-04-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2020-12-14)].
  14. Anna Skalik: WP: Piotr Machalica jest w szpitalu. Krystyna Janda potwierdza doniesienia (pol.). Radio Zet, 13 grudnia 2020. [dostęp 2021-04-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2021-04-30)].
  15. Artur Bartkiewicz: Nie żyje Piotr Machalica. Miał 65 lat (pol.). „Rzeczpospolita”, 14 grudnia 2020. [dostęp 2020-12-14]. [zarchiwizowane z tego adresu (2020-12-14)].
  16. Pola Dąbrowska: Piotr Machalica nie żyje (pol.). „Vogue”, 14 grudnia 2020. [dostęp 2021-04-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2021-04-30)].
  17. Zmarł aktor Piotr Machalica (pol.). „Gość Niedzielny”. [dostęp 2021-04-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2021-04-30)].
  18. Kamil Dachnij: Pogrzeb Machalicy (pol.). Wirtualna Polska, 19 grudnia 2020. [dostęp 2021-04-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2020-12-19)].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]