Synagoga Złota Róża we Lwowie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Synagoga Złota Róża we Lwowie
Ilustracja
akwarela Alfreda Kamienobrodzkiego
Państwo  Ukraina
Miejscowość Lwów
Budulec murowana
Architekt Paweł Szczęśliwy, Ambroży Nutclauss
Data budowy 1582
Data zburzenia lipiec 1941
Tradycja ortodoksyjna
Położenie na mapie Lwowa
Mapa konturowa Lwowa, w centrum znajduje się punkt z opisem „Synagoga Złota Róża we Lwowie”
Położenie na mapie Ukrainy
Mapa konturowa Ukrainy, po lewej nieco u góry znajduje się punkt z opisem „Synagoga Złota Róża we Lwowie”
Położenie na mapie obwodu lwowskiego
Mapa konturowa obwodu lwowskiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „Synagoga Złota Róża we Lwowie”
Ziemia49°50′46″N 24°01′47″E/49,846111 24,029722
Synagoga Złota Róża
Tablica w Synagodze Złota Róża, 2015 r.
Tablica, 2008 r.
Drzwi w Synagodze Złota Róża, 2015 r.
Okno w Synagodze Złota Róża, 2015 r.
Podpora łuków w synagodze, 2015 r.
Ślady po łukach synagogi, 2015 r.
Ślady po synagodze, 2007 r.
Ślady po synagodze, 2002 r.
Synagoga Złota Róża - pomnik
Synagoga Złota Róża we Lwowie. Pomnik
Synagoga Złota Róża we Lwowie. Pomnik
Synagoga Złota Róża we Lwowie. Fragment pomnika
Synagoga Złota Róża we Lwowie. Fragment pomnika
Synagoga Złota Róża we Lwowie. Fragment pomnika
Synagoga Złota Róża we Lwowie. Fragment pomnika
Synagoga Złota Róża we Lwowie. Fragment pomnika
Synagoga Złota Róża we Lwowie. Fragment pomnika
Synagoga Złota Róża we Lwowie. Fragment pomnika

Synagoga Złota Róża we Lwowie (hebr. Turei Zahav; jid. Giłdene Rojze), zwana również Nachmanowicza – nieistniejąca synagoga znajdująca się w centrum Lwowa, w dzielnicy żydowskiej, przy ulicy Iwana Fedorowa 27, dawnej Blacharskiej.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Synagoga została zbudowana w 1582 roku z inicjatywy i funduszy przewodniczącego lwowskiej (miejskiej) gminy żydowskiej Izaaka Nachmanowicza. Jej projektantami byli włoscy architekci: Paweł Szczęśliwy i Ambroży Nutclauss[1]. Od imienia żony fundatora nazwano ja „Złotą Różą”.

Murowany budynek synagogi wzniesiono na planie prostokąta w stylu renesansowym z reminiscencjami gotyku. Jej wnętrze stanowiła czworoboczna sala ze sklepieniem gotyckim, wspartym na renesansowych konsolach. Na każdej z trzech ścian umieszczone były dwa ostrołukowe okna. Aron ha-kodesz w postaci kamiennego renesansowego portalu stał na kilkustopniowym podwyższeniu przy ścianie wschodniej. Posadzka synagogi była niższa od poziomu ulicy o kilka stopni.

Po wkroczeniu wojsk niemieckich do Lwowa, 14 sierpnia 1941 roku synagoga została spalona przez Niemców, wraz z innymi lwowskimi synagogam[2], a w 1942 wysadzona[3]. Ocalały fragmenty.

W 2007 roku gmina żydowska we Lwowie podjęła kroki w celu rekonstrukcji synagogi w oparciu o zachowane fragmenty. Podjęto między innymi szeroko zakrojone prace archeologiczne[1].

W 2009 roku student Wydziału Architektury Politechni Gdańskiej Michał Podgórczyk opracował projekt dyplomowy „Centrum Kultury Żydowskiej i synagoga we Lwowie”. Projekt ten zakładał budowę Centrum Kultury Żydowskiej oraz synagogi (która miała stać na ruinach synagogi Złotej Róży) w którą wkomponowane zostałyby fragmentu starego budynku[3].. Podgórczyk za swój projekt otrzymał Nagrodę Architektoniczną im. Małgorzaty Baczko i Piotra Zakrzewskiego.

W 2010 roku rada miejska Lwowa ogłosiła konkurs na zagospodarowanie przestrzenne placu po synagodze oraz projekt pomnika Żydów lwowskich. Konkurs wygrał architekt Franz Reschke[4]. Na jesieni 2012 roku na Placu Synagog odbyły się prace archeologiczne[5]. Prace nad ostateczną wersją pomnika wciąż trwają.

Galeria[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]