Baník Ostrawa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Football pictogram.svg Baník Ostrawa
Baník Ostrawa
Pełna nazwa Fotbalový Club Baník Ostrava
Przydomek Baníček
Barwy niebiesko-biało-niebieskie
Data założenia 8 września 1922
jako SK Slezská Ostrava
Liga Gambrinus liga
Debiut w najwyższej lidze 1937
Adres ul. Bukovanského 4/1028
710-00 Slezská Ostrava
Stadion Stadion Bazaly
(pojemność: 17 372)
Prezes Petr Šafarčík
Trener Martin Svědík
Stroje
domowe
Stroje
wyjazdowe
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa

Baník Ostrawa (czes. Fotbalový Club Baník Ostrava) – czeski klub piłkarski z Ostrawy. Występuje w czeskiej ekstraklasie.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Historyczne nazwy[edytuj | edytuj kod]

  • 1922SK Slezská Ostrava (Sportovní klub Slezská Ostrava)
  • 1945SK Ostrava (Sportovní klub Ostrava)
  • 1948Sokol Trojice Ostrava
  • 1951Sokol OKD Ostrava (Sokol Ostravsko-karvinské doly Ostrava)
  • 1952DSO Baník Ostrava (Dobrovolná sportovní organizace Baník Ostrava)
  • 1961TJ Baník Ostrava (Tělovýchovná jednota Baník Ostrava)
  • 1970TJ Baník Ostrava OKD (Tělovýchovná jednota Baník Ostrava Ostravsko-karvinské doly)
  • 1990FC Baník Ostrava (Football Club Baník Ostrava, a.s.)
  • 1994FC Baník Ostrava Tango (Football Club Baník Ostrava Tango, a.s.)
  • 1995FC Baník Ostrava (Football Club Baník Ostrava, a.s.)

Początki (1922-1937)[edytuj | edytuj kod]

Klub został założony 8 września 1922 w dzielnicy Śląska Ostrawa jako SK Slezská Ostrava, kiedy w miejscowej restauracji U Dubu w Śląskiej Ostrawie podpisano akt założycielski. Jego sygnatariuszami byli w większości ubodzy pracownicy kopalni węgla kamiennego, zamieszkujący lokalne osiedle górnicze Kamenec. Wśród grona założycielskiego klubu byli Karel Aniol, Arnošt Haberkiewicz, Petr Křižák, František Mruzek i Jaroslav Horák[1]. Rejestracja klubu nastąpiła 14 października, a Aniol został pierwszym zarządcą klubu. Historyczne stroje klubu były w czerwono-białe pasy, lecz od kwietnia 1923 piłkarze występowali w białych koszulkach i niebieskich spodenkach, które obowiązują do dziś. Debiutancki mecz miał miejsce 4 marca 1923, kiedy SK Slezská Ostrava zmierzył się z rezerwami innego lokalnego zespołu - Slovana Ostrawa.

Klub na początku swojego istnienia borykał się z problemami finansowymi i wynajmował boiska od zamożniejszych stowarzyszeń sportowych. Jesienią 1925 na Kamencu powstało pierwsze boisko sportowe należące do klubu - nie spełniało ono jednak regulaminowych wymagań. W 1934 działacze doprowadzili do wynajęcia działki na Stará střelnice od miejscowego przemysłowca, hrabiego Wilczka - w ciągu lata tego samego roku powstało tam boisko sportowe. W budowie brali udział miejscowi robotnicy i górnicy, w wolnym czasie dobrowolnie pomagając przy powstawaniu stadionu[1].

Do oficjalnych rozgrywek piłkarskich klub sportowy przystąpił wiosną w 1923, dołączając do najnizszej podówczas ligi (III. třída župy), awansując w tym samym sezonie na wyższy szczebel. Miało jednak minąć jeszcze prawie kilkanaście lat, zanim SK Slezská Ostrava zaistniał na mapie czechosłowackiego futbolu - w 1934 piłkarze wywalczyli awans do dywizji morawsko-śląskiej, co zaowocowało wzrostem popularności klubu w regionie. Rozegrane rok później derby przeciwko Slovanowi Ostrawa oglądało blisko 5,5 tysiąca widzów[1].

Gdy w 1934 roku czechosłowacki związek piłkarski wprowadził zawodowstwo, reprezentantom klubu zaczęły być wypłacane pensje. W dywizji morawsko-śląskiej drużyna plasowała się w środku tabeli, mierząc się z lokalnymi zespołami, takimi jak Polonia Karwina albo SK Bat'a Zlín. W sezonie 1936/37 piłkarze wygrali swoją dywizję i zakwalifikowali się do baraży o ekstraklasę, które przeszli z powodzeniem, ogrywając między innymi niemiecki DFC Praga.

1937-1967[edytuj | edytuj kod]

Stadion Bazaly, powstały w 1959 jest boiskiem Baníka do dziś

Przed wybuchem II wojny światowej czechosłowacka ekstraklasa była zdominowana przez kluby z Pragi, odstające od innych zespołów umiejętnościami i popularnością. Dowodzi to skali sukcesu, jakim dla SK Slezská Ostrava był awans na najwyższy szczebel rozgrywek w ciągu 15 lat od założenia klubu przez miejscowych górników i robotników. Debiut w ekstraklasie nastąpił 22 sierpnia 1937 przeciwko 1. ČsŠK Bratislava. Drugim meczem było wyjazdowe spotkanie przeciwko praskiej Sparcie - rywale ze stolicy, w których składzie występowało wielu ówczesnych reprezentantów kraju, niespodziewanie przegrali z gośćmi z Ostrawy 2–3[1]. Drużyna grała w najwyższej klasie rozgrywkowej jeszcze przez trzy sezony - w 1940 spadła z powrotem do regionalnej dywizji.

W 1943 klub powrócił na najwyższy poziom struktury ligowej, co spowodowało jeszcze większy wzrost popularności wśród lokalnej społeczności - w okresie wojennym klubowy hymn zaśpiewał przyszły śpiewak operowy Rudolf Asmus. Rekord frekwencji na stadionie SK Slezská Ostrava przypadł na sezon 1943/44 - mecz ze Slavią Praga zgromadził 33 tysiące kibiców [1]. Drugi w historii spadek z ekstraklasy nastąpił w roku 1949, lecz po wygraniu drugiej ligi w następnym sezonie piłkarze z Ostrawy powrócili do pierwszej ligi. W 1945 klub zmienił nazwę na SK Ostrava, z kolei po przejęciu władzy przez komunistów w 1948 i reorganizacji rozgrywek ligowych na wzór radziecki, tymczasowe nazwy Sokol Trojice Ostrava i Sokol OKD Ostrava na stałe zastąpiła DSO Baník Ostrava. W sezonie 1954 zespół Banika odnotował największe jak dotąd osiągnięcie, zdobywając wicemistrzostwo ligi będąc gorszym od Sparty Praga o 2 punkty.

Information icon.svg Zobacz też: Stadion Bazaly.

W 1959 odbył się ostatni mecz na stadionie Stará střelnice - stare boisko nie spełniało wymagań do gry na tym poziomie rozgrywek ze względu na fatalny stan murawy, która w sporej części składała się z żużla. Nad rzeką Ostrawicą powstał stadion Bazaly, otwarty 19 kwietnia 1959. W 1966 na skutek problemów kadrowych i wymiany pokoleniowej, drużyna Banika zajęła 13. miejsce w tabeli, spadając do drugiej ligi. Po powrocie do ekstraklasy rok później drużyna do dzisiaj nie spadła z czeskiej ekstraklasy[2].

"Złota era": 1967-1983[edytuj | edytuj kod]

Lata 70. przyniosły ważne sukcesy, do dziś pozostające największymi osiągnięciami w historii klubu. W roku 1973 Baník zdobył puchar Czechosłowacji, pokonując w dwumeczu VSS Koszyce. Uzyskany dzięki temu awans do Pucharu Zdobywców Pucharów pozwolił piłkarzom zadebiutować w europejskich pucharach – w pierwszej rundzie wyeliminowali irlandzki Cork Hibernians F.C., aby w drugiej turze rozgrywek po dogrywce przegrać dwumecz z 1. FC Magdeburg, późniejszym zdobywcą trofeum. W pucharze UEFA 1974/75 Baník dotarł do 1/4 finału, pokonując po drodze kolejno Real Sociedad, FC Nantes i SSC Napoli; pogromcą czechosłowackiej drużyny po raz kolejny okazał się triumfator rozgrywek – Borussia Mönchengladbach, ówczesny mistrz Republiki Federalnej Niemiec. Równoległy sezon ligowy drużyna zakończyła na 13. miejscu, natomiast w przerwie zimowej kolejnego sezonu nowym trenerem Baníka został Jiří Rubáš. Pod wodzą nowego szkoleniowca zespół w drugiej połowie rozgrywek wywalczył pierwsze mistrzostwo Czechosłowacji - na kolejkę przed zakończeniem tracił jeden punkt do Slavii Praga. Baník wygrał 1–0 ze Škodą Pilzno, podczas gdy Slavia przegrała takim samym stosunkiem bramek w Bratysławie z tamtejszym Slovanem, co dało tytuł piłkarzom z Ostrawy.

Passa sukcesów była kontynuowana za kadencji kolejnego trenera – Evžena Hadamczika, który objął klub w Nowy Rok 1978. Szkoleniowiec bez poprzedniego doświadczenia w lidze doprowadził Baník do zwycięstwa w pucharze Czechosłowacji w 1978 i drugiego miejsca w lidze rok później. W tym okresie pobito również klubowy rekord ligowych meczów bez porażki z rzędu u siebie – 20 sierpnia 1978 zespół odnotował porażkę na własnym boisku z Duklą Praga i od tej pory pozostał niepokonany przez kolejno 74 spotkania[1]. Baník odnotował półfinał Pucharu Zdobywców Pucharów, gdzie eliminując m.in. Sporting Lizbona odpadł z Fortuną Düsseldorf.

Wśród najbardziej rozpoznawalnych piłkarzy tego okresu wymienia się dwóch reprezentantów Czechosłowacji – napastnika Wernera Liczkę i obrońcę Rostislava Vojáczka. Kadra zdobyła wówczas złoty medal podczas Igrzysk Olimpijskich w Moskwie, a w jej składzie znajdowali się Petr Němec, Libor Radimec, Zdeněk Rygel i Zdeněk Šreiner. W 1980 Baník wyprzedził pięcioma punktami Zbrojovkę Brno i zdobył swój drugi w historii tytuł mistrzowski, obroniony rok później. W tym czasie w Pucharze Europy Mistrzów Klubowych mistrzowie Czechosłowacji osiągnęli półfinał, przegrywając dwumecz z Bayernem Monachium 2–6. W 1983 trener Hadamczik zrezygnował z dalszego prowadzenia drużyny, co uznaje się za koniec "złotej ery" klubu piłkarskiego z Ostrawy.

Od 1983 do XXI wieku[edytuj | edytuj kod]

Wymiana pokoleniowa spowodowała wypadnięcie klubu z czechosłowackiej czołówki, jednak w 1989 i 1990 Baník zdobył dwukrotnie wicemistrzostwo Czechosłowacji, a rok później pokonał Spartaka Trnawa 6–1 w finale pucharu Czechosłowacji[3]. Po rozpadzie państwa w 1991 klub znalazł się w trudnej sytuacji finansowej, lecz w premierowej edycji czeskiej ekstraklasy wywalczył najniższe miejsce na podium i brązowy medal. siedem lat później Baník zajął ostatnie miejsce nad strefą spadkową, z kolei w 2004 triumfował w rozgrywkach Gambrinus ligi, przewodząc ligowej tabeli przez większość sezonu oraz docierając do finału pucharu Czech, przegrywając ze Spartą Praga 1–2; 19 trafień dało tytuł ligowego króla strzelców Markowi Heinzowi. Po sezonie odszedł szkoleniowiec František Komňacký, jak i czołowi zawodnicy zespołu – Heinz, René Bolf, Jan Laštůvka i Miroslav Matušovič. Zespół zdobył puchar Czech w 2005, lecz od tej pory najcześciej plasuje się w dolnej części tabeli. Obecnie klub ma poważne kłopoty finansowe - w grudniu 2011 doszło do sprzedaży terenów wokół stadionu Bazaly, a w lutym 2012 nowym właścicielem klubu został deweloper SMK Reality Invest[4]; kibice zorganizowali również zbiórkę pieniędzy na uratowanie klubu - w efekcie zebrano ponad milion [5].

Tożsamość klubu[edytuj | edytuj kod]

Kibice Baníka podczas domowego meczu z 1. FC Brno

Kibice Banika są postrzegani jako jedni z najbardziej lojalnych grup fanów w Czechach, a stadion Bazaly rokrocznie odnotowuje wysoką frekwencję[6]. Piosenką, a zarazem mottem sympatyków klubu z Ostrawy jest "Baníčku, my jsme s tebou!" (Baníku, jesteśmy z tobą), wybrana także na tytuł klubowej monografii. Grupy ultrasów noszą nazwę Chachaři, co w lokalnej odmianie gwary laskiej oznacza łobuzów, rozrabiaków[7]. Kibice Banika w 1996 nawiązali przyjaźń z sympatykami GKS Katowice, a w 2006 rozegrano towarzyski mecz w Katowicach między oboma drużynami[8]; sympatyzują również ze słowackim Spartakiem Trnawa.

Dużą rolę w historii klubu odgrywają wychowankowie - oprócz długoletnich występów w barwach Baníka, wielu z nich występowało w reprezentacji Czech, jak i w zachodnich ligach europejskich. Wśród nich znajdują się: Tomáš Galásek - półfinalista mistrzostw Europy w 2004 i zawodnik m.in. Ajaxu Amsterdam, król strzelców tego samego turnieju i piłkarz Liverpool FC oraz Galatasaray Stambuł - Milan Baroš i napastnik Václav Svěrkoš, sprzedany w grudniu 2008 do francuskiego FC Sochaux-Montbéliard. Wychowankowie Baníka występujący w Sparcie Praga to m.in. Tomáš Řepka, Libor Sionko, Zdeněk Pospěch i Miroslav Matušovič.

Sukcesy[edytuj | edytuj kod]

Zawodnicy[edytuj | edytuj kod]

Information icon.svg Z tym tematem związana jest kategoria: Piłkarze Baníka Ostrawa.

Obecna kadra[edytuj | edytuj kod]

  • stan na 24 czerwca 2012[9]
Nr Poz. Piłkarz
1 BR Czechy Jakub Andrejko
4 PO Czechy Martin Lukeš (kapitan)
5 OB Słowacja Jozef Adámik
6 PO Czechy Lukáš Droppa
7 NA Czechy Tomáš Vrťo
8 NA Czechy Lukáš Magera
9 PO Czechy Richard Vaněk
10 PO Armenia Gevorg Badalyan
11 PO Słowacja Ján Greguš
12 OB Polska Łukasz Zejdler
13 PO Słowacja Jakub Tomanica
14 NA Czechy Zdeněk Šenkeřík
15 NA Czechy Antonín Fantiš
16 BR Czechy Lukáš Krbeček (wypożyczony z Viktorii Pilzno)
17 PO Czechy Dalibor Vašenda
Nr Poz. Piłkarz
18 PO Czechy Tomáš Marek
19 OB Czechy Michal Frydrych
20 PO Chorwacja Davor Kukec
21 PO Czechy Tomáš Dostál
22 PO Czechy Zdeněk Šmejkal
23 OB Czechy Jan Zawada
24 OB Czechy Marek Jankulovski
25 NA Czechy Václav Svěrkoš
27 NA Czechy Dominik Kraut
28 PO Słowacja Pavol Poliaček
29 PO Słowacja Milan Ferenčík
31 BR Czechy Vít Baránek
32 PO Czechy Ondřej Cverna
33 OB Czechy Michal Velner
34 PO Czechy Martin Limanovský

Szkoleniowcy[edytuj | edytuj kod]

 
Trener Kraj Lata
Milan Máčala Czechy 1986–1990
Jaroslav Gürtler Czechy 1990–1992
Ivan Kopecký Czechy 1992
Jaroslav Janoš Czechy 1992
Werner Liczka Czechy 1992–1995
Jaroslav Janoš Czechy 1995
Ján Zachar Słowacja 1995
Jaroslav Janoš Czechy 1995
Ján Zachar Słowacja 1995–1996
Petr Uličný Czechy 1996–1997
Werner Liczka Czechy 1997–2000
Milan Bokša Czechy 2000
Jaroslav Gürtler Czechy 2000–2001
 
Werner Liczka Czechy 2001
Jozef Jarabinský Słowacja 2001–2002
Erich Cviertna Czechy 2002–2003
Pavel Vrba Czechy 2003
František Komňacký Czechy 2003–2004
Jozef Jarabinský Słowacja 2004–2005
Pavel Hapal Czechy 2005–2006
Karel Večeřa Czechy 2006–2009
Miroslav Koubek Czechy 2009–2010
Werner Liczka Czechy 2010
Karol Marko Słowacja 2010–2011
Pavel Malura Czechy 2011–2012
Radoslav Látal Czechy 2012–

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 Igor Bruzl, Petr Šiřina: Baníčku, my jsme s tebou!. Praga: Ottovo nakladatelství, 2004. ISBN 80-7181-124-6.
  2. Fotbalový Club Baník Ostrava: League Position Analysis (ang.). 2010. [dostęp 2012-06-24].
  3. ČESKOSLOVENSKÝ FOTBALOVÝ POHÁR 1960/61 - 1992/3 (cz.). [dostęp 2012-06-24].
  4. sport.cz: Baník změnil majitele. Peterův podíl získala SMK Reality Invest (cz.). 2012-02-13. [dostęp 2012-06-24].
  5. Zachraňme Baníček !!! Zachraňme Baníček!!!
  6. iDNES.cz: Gambrinus liga 2011/2012 – Divácké statistiky (cz.). [dostęp 2012-06-24].
  7. Zdeněk Šebesta: Guachare (cz.). 2006-12-26. [dostęp 2012-06-24].
  8. chachari.cz: GKS Katowice - FC Baník Ostrava 2:1 - Ja kocham GKS (cz.). 2006-12-26, 2006. [dostęp 2012-06-24].
  9. Fotbalový Club Baník Ostrava: Soupiska - A tým (cz.). 2012. [dostęp 2012-06-24].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]