2012

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii

Skocz do: nawigacji, szukaj

Ten artykuł dotyczy roku. Zobacz też: 2012 (film).

Rok 2012 / MMXII Stulecia: XX wiek ~ XXI wiek

Sto lat wstecz

Dziesięciolecia:1960-1969 1970-1979 1980-1989 1990-1999 2000-2009 2010-2019 2020-2029 2030-2039

Lata: 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021 2022

[edytuj] Rok 2012 ogłoszono

Rokiem Janusza Korczaka (uchwała Sejmu z 16 września 2011 r.)
Rokiem ks. Piotra Skargi (uchwała Sejmu z 16 września 2011 r.)
Rokiem Józefa Ignacego Kraszewskiego (uchwała Sejmu z 16 września 2011 r.)
Europejskim Rokiem Aktywnego Starzenia się (uchwała Parlamentu Europejskiego z 7 lipca 2011 r.)

[edytuj] Wydarzenia w Polsce

Wydarzenia szczegółowo: I | II | III

[edytuj] Spodziewane wydarzenia w Polsce

16 marca – premiera filmu Hans Kloss. Stawka większa niż śmierć.
29 września – wejście w życie ustawy z dnia 16 września 2011 r. o zmianie ustawy o dostępie do informacji.

[edytuj] Wydarzenia na świecie

Wydarzenia szczegółowo: I | II | III

[edytuj] Styczeń

1 stycznia – Dania objęła prezydencję w Unii Europejskiej.
13 stycznia – katastrofa wycieczkowca Costa Concordia we Włoszech.
14 stycznia – Otto Pérez Molina został zaprzysiężony na stanowisku prezydenta Gwatemali.
15 stycznia – sondy Fobos-Grunt i Yinghuo-1 zostały zniszczone wskutek tarcia podczas wchodzenia w atmosferę ziemską nad Nową Zelandią.
17 stycznia – Martin Schulz objął funkcję Przewodniczącego Parlamentu Europejskiego.
23 stycznia – Unia Europejska nałożyła embargo na Iran^[1].

[edytuj] Luty

1 lutego – podczas zamieszek na stadionie w Port Saidzie zginęło 79 osób, a blisko 1000 zostało rannych.
6 lutego – w następstwie protestów społecznych przeciwko polityce oszczędnościowej rządu do dymisji podał się premier Rumunii Emil Boc.
7 lutego – Mohamed Nasheed ustąpił ze stanowiska prezydenta Malediwów w następstwie antyrządowych protestów społecznych.
12 lutego – 100 tys. Greków protestowało przeciwko kolejnym planom oszczędnościowym. Demonstrujący podpalali sklepy, banki i budynki państwowe. Doszło do starć z policją. Straty szacowane są na miliony euro.
17 lutego – prezydent Niemiec Christian Wulff ustąpił ze stanowiska w związku z zarzutami korupcyjnymi.
19 lutego – w Tokio ukończono budowę najwyższej na świecie wieży telewizyjnej.
22 lutego – obywatele Chorwacji opowiedzieli się w referendum za przystąpieniem do Unii Europejskiej.
25 lutego – Abd Rabu Mansur Hadi został zaprzysiężony na nowego prezydenta Jemenu, czym zakończyło się powstanie narodowe.

[edytuj] Spodziewane wydarzenia na świecie

15 kwietnia – obchody 100 rocznicy zatonięcia transatlantyku RMS Titanic.
7 maja – upływa kadencja Prezydenta Rosji Dymitrija Miedwiediewa.
16 maja – upływa kadencja Prezydenta Francji Nicolasa Sarkozy'ego.
1 lipca – Cypr obejmie prezydencję w Unii Europejskiej.
31 października – premiera 23. części przygód Jamesa Bonda – Skyfall.
6 listopada – wybory prezydenckie w Stanach Zjednoczonych.
21 grudnia – zakończy się obecny cykl długiej rachuby kalendarza Majów (według korelacji Goodmana-Martineza-Thompsona); dla wielu zwolenników teorii ezoterycznych data końca świata lub moment wielkiej przemiany duchowej (por. Fenomen roku 2012).
31 grudnia – kończy się pierwszy okres zobowiązania Protokołu z Kioto.
Przewidywane zakończenie produkcji Maybacha 57/62.

[edytuj] Wydarzenia sportowe

[edytuj] Styczeń

29 grudnia-6 stycznia – odbył się 60. Turniej Czterech Skoczni, w którym triumfował Austriak Gregor Schlierenzauer. Najlepszy z Polaków, Kamil Stoch, zajął 8. miejsce.
29 grudnia-8 stycznia – odbyła się 6. edycja Tour de Ski. W klasyfikacji generalnej zwyciężyli Justyna Kowalczyk oraz Szwajcar Dario Cologna. Polka we wszystkich dziewięciu startach stanęła na podium, a w czterech z nich zwyciężyła.
1-15 stycznia – odbyła się 34. edycja Rajdu Dakar, która po raz czwarty gościła na trasach Ameryki Południowej. Historyczne 10. zwycięstwo w tym rajdzie odniósł Francuz Stéphane Peterhansel. Najlepszy z Polaków, Krzysztof Hołowczyc, uplasował się na 10. miejscu. Osiągnął także historyczne wyniki – był pierwszym polskim liderem całego rajdu, a także zwyciężył na jednym z etapów. Swój debiut w imprezie zanotował skoczek narciarski, Adam Małysz, który zmagania zakończył na 38. pozycji.
13-22 stycznia – odbyły się Pierwsze Zimowe Igrzyska Olimpijskie Młodzieży w Innsbrucku 2012. Polacy nie zdobyli jednak medalu w żadnej z rozegranych konkurencji.
15 stycznia – Kamil Stoch zajął trzecie miejsce w drugim konkursie PŚ w lotach narciarskich na austriackiej skoczni Kulm w Tauplitz.
15–29 stycznia – odbyły się 10. w historii Mistrzostwa Europy w Piłce Ręcznej Mężczyzn. Po raz drugi po tytuł mistrzowski sięgnęła reprezentacja Danii, która w finale pokonała drużynę gospodarzy Serbię 21:19. Brązowy medal zdobyła Chorwacja, po pokonaniu Hiszpanii 31:27. Polska odpadła z rozgrywek w drugiej rundzie i ostatecznie została sklasyfikowana na 9. miejscu. Brak złotego medalu ze strony Serbii dał nam jednak udział w kwalifikacjach do IO w Londynie.
16-29 stycznia – miał miejsce pierwszy w sezonie wielkoszlemowy turniej – Australian Open. W zawodach zwyciężyli Białorusinka Wiktoria Azarenka oraz Serb Novak Đoković. Polka Agnieszka Radwańska odpadła w ćwierćfinale, po przegranej z późniejszą triumfatorką. Dzięki osiągniętemu rezultatowi Radwańska awansowała na 6. miejsce w rankingu WTA, co jest jej najlepszym wynikiem w karierze oraz w historii polskiego tenisa. Zwyciężczyni tego turnieju została z kolei nową liderką światowego rankingu.
20-22 stycznia – odbył się Rajd Monte Carlo, w którym po raz szósty zwyciężył Francuz Sébastien Loeb. Polak Michał Kościuszko triumfował w klasyfikacji pojazdów produkcyjnych (PWRC) i został pierwszym liderem mistrzostw świata w tej kategorii.
21 stycznia-22 stycznia
- odbyły się zawody PŚ w biegach narciarskich w estońskim Otepää. W obu konkursach (sprint i bieg na 10 kilometrów techniką klasyczną) zwyciężyła Justyna Kowalczyk.
- odbyły się dwa konkursy PŚ w skokach narciarskich na Wielkiej Krokwi w Zakopanem. W sobotę zwyciężył Kamil Stoch, natomiast w niedzielę Austriak Gregor Schlierenzauer.
28-29 stycznia – Kamil Stoch dwukrotnie stanął na podium w zawodach PŚ w skokach narciarskich, rozegranych w japońskim Sapporo, plasując się na trzecim i drugim miejscu. W obu konkursach zwyciężył lokalny faworyt Daiki Itō.

[edytuj] Luty

2 lutego – Justyna Kowalczyk zwyciężyła w zawodach sprinterskich PŚ w biegach narciarskich w rosyjskiej Moskwie i została nową liderką klasyfikacji generalnej.
5 lutego
- Justyna Kowalczyk zajęła drugie miejsce w biegu łączonym na 15 kilometrów, w rosyjskim Rybińsku. Dzięki osiągniętemu wynikowi ponownie została liderką klasyfikacji generalnej Pucharu Świata.
- Kamil Stoch zwyciężył w zawodach PŚ w skokach narciarskich we włoskim Predazzo w Val di Fiemme. Dzięki osiągniętemu wynikowi awansował na czwarte miejsce w klasyfikacji generalnej.
- Tadeusz Błażusiak obronił tytuł halowego mistrza świata w wyścigach motocrossowych enduro. W zawodach w Barcelonie zwyciężył w dwóch z trzech finałów.
- odbył się Super Bowl XLVI futbolu amerykańskiego, w którym po raz trzeci w historii rozgrywek triumfował klub New York Giants. W finale pokonali New England Patriots 21:17.
- Adam Kszczot wynikiem 1:15,26 pobił halowy rekord Polski na 600 metrów, w rosyjskiej Moskwie. Rezultat ten jest drugim w historii konkurencji.
10 lutego – Łotysz Martins Dukurs i Brytyjka Shelley Rudman zwyciężyli w klasyfikacji generalnej PŚ w skeletonie.
11 lutego – Justyna Kowalczyk zajęła drugie miejsce w biegu masowym na 15 kilometrów, w czeskim Nowym Meście. Zwycięstwo Marit Bjørgen spowodowało utratę przez Polkę żółtego plastronu liderki PŚ w biegach narciarskich.
11-19 lutego – odbyła się 4. edycja FIS Team Tour. Po raz trzeci w historii zwyciężyła reprezentacja Austrii, natomiast na kolejnych pozycjach uplasowała się Norwegia i Niemcy. Polska ekipa zajęła 7. miejsce.
14 lutego – Adam Kszczot wynikiem 1:44,57 pobił halowy rekord Polski na 800 metrów, który poprzednio należał do Pawła Czapiewskiego. Rezultat ten osiągnął podczas mityngu we francuskim Liévin.
17-18 lutego – po raz pierwszy w historii odbył się konkurs PŚ w biegach narciarskich w Polsce, w Szklarskiej Porębie. W biegu sprinterskim zwyciężyła Amerykanka Kikkan Randall, natomiast w biegu na 10 kilometrów Justyna Kowalczyk. Dzięki zwycięstwu ponownie został liderką klasyfikacji generalnej.
20-26 lutego – odbyły się MŚ Juniorów w narciarstwie klasycznym. Reprezentacja Polski zdobyła dwa srebrne medale w konkurencji skoków narciarskich mężczyzn. Indywidualnie sukces odniósł Aleksander Zniszczoł, natomiast drużynowo skład: Klemens Murańka, Tomasz Byrt, Bartłomiej Kłusek, Aleksander Zniszczoł.
23 lutego – podczas mityngu XL Galan 2012 w Sztokholmie Rosjanka Jelena Isinbajewa poprawiła o jeden centymetr halowy rekord świata w skoku o tyczce, wynikiem 5,01 metra.
24-26 lutego – miała miejsce 22. edycja mistrzostw świata w lotach narciarskich na skoczni w Vikersund. W konkursie indywidualnym zwyciężył Robert Kranjec. Najlepszy z Polaków – Kamil Stoch był 10. Natomiast w zawodach drużynowych wygrała reprezentacja Austrii. Polacy zajęli 7. pozycję,a Piotr Żyła wynikiem 232,5 m ustanowił nowy rekord Polski w długości lotu.
25 lutego – Agnieszka Radwańska zwyciężyła w turnieju WTA Tour w Dubaju, pokonując w finale Niemkę Julię Görges 7:5, 6:4. To ósme turniejowe zwycięstwo Polki w karierze, a dzięki uzyskanym punktom, awansowała na 5. miejsce w rankingu WTA.
25-26 lutego – odbyły się Mistrzostwa Europy w Saneczkarstwie na torach lodowych. Na rosyjskim torze w Paramonovo najlepsi okazali się Rosjanka Tatiana Iwanowa, Niemiec Andi Langenhan oraz austriacka dwójka – Peter Penz i Georg Fischler. Był to jednocześnie ostatni konkurs w tym sezonie. Puchar Świata zdobyli Niemiec Felix Loch, Niemka Tatjana Hüfner (po raz piąty w karierze) oraz austriacka dwójka – Andreas i Wolfgang Lingerowie.
26 lutego – odbyły się MŚ w skeletonie, we szwajcarskim Sankt Moritz. Tytuł sprzed roku obronił Łotysz Martins Dukurs, natomiast wśród kobiet najlepsza okazała się Niemka Katie Uhlaender.

[edytuj] Spodziewane wydarzenia sportowe

Mistrzostwa Europy w Piłce Nożnej 2012 w Polsce i na Ukrainie (8 czerwca – 1 lipca).
Letnie Igrzyska Olimpijskie w Londynie (27 lipca – 12 sierpnia).
Letnie Igrzyska Paraolimpijskie 2012 w Londynie (29 sierpnia – 9 września).
Mistrzostwa Europy w Lekkoatletyce 2012 w Helsinkach (27 czerwca – 1 lipca)

[edytuj] Zmarli

Osobny artykuł: Zmarli w roku 2012.

[edytuj] Styczeń

1 stycznia – Kiro Gligorow, macedoński polityk, prezydent Macedonii (ur. 1917)
3 stycznia – Josef Škvorecký, czeski pisarz (ur. 1924)
5 stycznia – Aleksandr Sizonienko, radziecki koszykarz (ur. 1959)
9 stycznia – Malam Bacai Sanhá, gwinejski polityk, prezydent Gwinei Bissau (ur. 1947)
10 stycznia – Gework Wartanian, radziecki agent wywiadu o stopniu pułkownika (ur. 1924)
11 stycznia – Hanna Świda-Ziemba, polska socjolog, profesor, działaczka opozycyjna (ur. 1930)
13 stycznia – Zbigniew Wegehaupt, polski kontrabasista jazzowy (ur. 1954)
18 stycznia – Jadwiga Kędzierzawska, polska reżyserka (ur. 1929)
19 stycznia – Sarah Burke, kanadyjska narciarka dowolna (ur. 1982)
20 stycznia:
- Jiří Raška, czeski skoczek narciarski (ur. 1941)
- Etta James, amerykańska piosenkarka (ur. 1938)
- Witold Kiedrowski, polski duchowny katolicki, protonotariusz apostolski (ur. 1912)
- Jeffrey Ntuka, południowoafrykański piłkarz (ur. 1985)
21 stycznia – Irena Jarocka, polska piosenkarka (ur. 1946)
22 stycznia – Małgorzata Baranowska, polska poetka, pisarka (ur. 1945)
24 stycznia:
- Theo Angelopoulos, grecki reżyser filmowy (ur. 1935)
- James Farentino, amerykański aktor (ur. 1938)
26 stycznia – Ian Abercrombie, brytyjski aktor (ur. 1934)
29 stycznia – Oscar Luigi Scalfaro, włoski polityk, prezydent Włoch (ur. 1918)
30 stycznia – Henryk Szumski, polski dowódca wojskowy, generał broni, szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego (ur. 1941)

[edytuj] Luty

1 lutego:
- Wisława Szymborska, polska poetka, laureatka literackiej Nagrody Nobla (ur. 1923)
- Angelo Dundee, amerykański trener bokserski (ur. 1921)
3 lutego:
- Andrzej Szczeklik, polski lekarz, internista, pisarz, eseista, filozof medycyny (ur. 1938)
- Zalman King, amerykański reżyser filmowy, aktor (ur. 1942)
- Ben Gazzara, amerykański aktor (ur. 1930)
4 lutego:
- István Csurka, węgierski pisarz, dziennikarz, polityk (ur. 1934)
- Hubert Leitgeb, włoski biathlonista, dwukrotny mistrz świata (ur. 1965)
- Florence Green, brytyjska weteranka I wojny światowej (ur. 1901)
6 lutego – Antoni Tàpies, kataloński malarz, rzeźbiarz, mistrz sztuki informel (ur. 1923)
9 lutego – Barbara Marianowska, polska polityk, ekonomistka (ur. 1947)
11 lutego – Whitney Houston, amerykańska piosenkarka, aktorka (ur. 1963)
13 lutego – Andrzej Marek, polski profesor, prawnik, karnista (ur. 1940)
19 lutego – Steve Kordek, amerykański projektant flipperów (ur. 1911)
20 lutego:
- Asar Eppel, rosyjski pisarz, tłumacz (ur. 1935)
- Józef Uznański, polski ratownik i przewodnik tatrzański (ur. 1924)
22 lutego – Ludmiła Kasatkina, rosyjska aktorka (ur. 1925)
25 lutego:
- Maurice André, francuski trębacz klasyczny (ur. 1933)
- Erland Josephson, szwedzki aktor, pisarz (ur. 1923)
27 lutego:
- Władysław Tajner, polski skoczek narciarski (ur. 1935)
- Piotr Pawłowski, polski aktor (ur. 1925)
28 lutego – Zofia Turowicz, polska instruktor szybownictwa i skoków spadochronowych dla pakistańskiej młodzieży (ur. 1916)
29 lutego – Davy Jones, brytyjski aktor, piosenkarz (ur. 1945)