Husni Mubarak

Husni Mubarak
Husni Mubarak (2010)
Data i miejsce urodzenia	4 maja 1928 Kafr al-Musajliha
4. Prezydent Egiptu
Przynależność polityczna	Egipska Partia Narodowo-Demokratyczna
Okres urzędowania	od 14 października 1981 do 11 lutego 2011
Poprzednik	Sufi Abu Taleb (p.o.)
Następca	Mohamed Hussein Tantawi
Odznaczenia
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Kolekcja cytatów w Wikicytatach

Muhammad Husni as-Sajjid Mubarak, znany także jako Hosni Mubarak (ur. 4 maja 1928 w Kafr al-Musajliha) – prezydent Egiptu od 14 października 1981 do 11 lutego 2011, a wcześniej oficer w lotnictwie egipskim i wiceprezydent.

Biografia

Życiorys do 1981

Husni Mubarak urodził się w miejscowości Kafr al-Musajliha w muhafazie Al-Minufijja, leżącej na północ od Kairu. Ukończył szkołę średnią w pobliskiej Szibin al-Kaum, a potem Egipską Akademię Wojskową w 1949. Rok później wstąpił do Akademii Sił Powietrznych, którą również ukończył.

Następnie piął się w górę kariery wojskowej będąc pilotem, instruktorem, dowódcą dywizjonu i dowódcą bazy, dowodząc m.in. w czasie wojny w Jemenie w latach 60. XX wieku. W 1964 został szefem egipskiej misji wojskowej w Moskwie. W latach 1967–72 pełnił funkcję dyrektora Akademii Sił Powietrznych i szefa sztabu sił lotniczych.

W 1972 został dowódcą sił powietrznych i zastępcą ministra obrony. Brał udział w przygotowaniu planu ataku przeprowadzonego 6 października 1973 roku na siły izraelskie w wojnie Jom Kippur.

W 1975 został mianowany wiceprezydentem Egiptu, a trzy lata później zastępcą szefa Narodowej Partii Demokratycznej. 6 października 1981 roku został poszkodowany w udanym zamachu na Sadata. Mubarak odniósł jednak tylko lekkie obrażenia ręki. W tydzień później został prezydentem.

Prezydentura

Husni Mubarak został zaprzysiężony na prezydenta 14 października 1981 roku. Jedną z jego pierwszych decyzji było wprowadzenie stanu wojennego, którego nie zniósł aż do swojej dymisji, co ułatwiało mu zwalczanie opozycji, przede wszystkim radykalnej organizacji islamskiej – Bractwa Muzułmańskiego i jej odłamów egipskiego Dżihadu.

Za jego prezydentury Egipt został w 1989 roku ponownie przyjęty do Ligi Państw Arabskich po tym, jak został z niej wyrzucony w roku 1979. Siedzibą Ligi ponownie został Kair.

Stłumił powstanie w Asjucie, wtrącając do więzienia ponad 2500 członków zbrojnych ugrupowań odłamów Bractwa Muzułmańskiego. W latach 80. XX wieku przeznaczył dla najuboższych znaczną część dochodów z Kanału Sueskiego. Nie wycofując rządowych subwencji, obniżał ceny zakupu podstawowych produktów żywnościowych. Jego walka z korupcją polegała głównie na dymisjonowaniu podejrzanych o nią ministrów, skazał za nią również brata Anwara Sadata. W 1986 i 1987 roku stłumił zamieszki w Kairze i innych miastach.

W czasie I wojny w Zatoce Perskiej Egipt stanął po stronie koalicji antyirackiej. Siły egipskie w liczbie 45 tysięcy żołnierzy jako jedne z pierwszych wylądowały w Arabii Saudyjskiej, by dołączyć do sił koalicji. W zamian za poparcie USA, kraje Europy Zachodniej i państwa Zatoki Perskiej anulowały Egiptowi długi o wartości 20 mld USD, a drugie tyle rozłożyły na korzystne raty. Husni Mubarak sprzeciwił się natomiast wojnie w Iraku, mówiąc, że konflikt izraelsko-palestyński powinien zostać rozwiązany jako pierwszy^{[potrzebne źródło]}.

W 1987 roku, w wyniku referendum, jego kadencja została przedłużona o sześć lat. To samo nastąpiło w 1993, 1999 i 2005 roku. Wiarygodność tych referendów jest wątpliwa, ponieważ Mubarak nie miał kontrkandydatów. Do 2005 roku to parlament, zdominowany przez jego zwolenników, wybierał kandydata na prezydenta.

W roku 1992 i 1993 na jego życie przeprowadzono nieudane próby zamachowe w Egipcie, a w 1994 roku w Etiopii. W latach 90. XX wieku Mubarak rozpoczął wielkie projekty irygacyjne – doprowadzenie wody z Nilu Kanałem Szajcha Zajida (z największą na świecie stacją pomp Mubarak Pumping Station) do oazy Charga i innych w okolicach jezior Toszka.

W 2000 roku Mubarak przyjął w stolicy Egiptu papieża Jana Pawła II.

W 2008 Husni Mubarak złożył wizytę
w Polsce i został odznaczony Krzyżem Wielkim Orderu Zasługi RP

Prezydent Egiptu Husni Mubarak w dniach 10–12 marca 2008 roku złożył oficjalną wizytę w Polsce. Prowadził rozmowy z prezydentem Lechem Kaczyńskim i z premierem Donaldem Tuskiem. Został odznaczony Krzyżem Wielkim Orderu Zasługi RP. Była to pierwsza wizyta egipskiej głowy państwa w Polsce.

Ustąpienie z urzędu prezydenta

W styczniu 2011 roku przeciwko rządom prezydenta Mubaraka i ogólnej sytuacji polityczno-gospodarczej w kraju wybuchły masowe protesty społeczne, które doprowadziły do śmierci ponad 300 osób. W ich wyniku prezydent Mubarak powołał nowy rząd z Ahmadem Szafikiem na czele, mianował Omara Suleimana na stanowisko wiceprezydenta oraz zadeklarował nieubieganie się o kolejną kadencję w wyborach prezydenckich we wrześniu 2011. Nie spełniło to jednak oczekiwań demonstrujących, których głównym postulatem była natychmiastowa rezygnacja prezydenta. 10 lutego 2011 Mubarak poinformował o przekazaniu części uprawnień wiceprezydentowi Suleimanowi. 11 lutego 2011 roku wiceprezydent ogłosił ustąpienie Mubaraka z urzędu i przejęcie władzy w państwie przez Najwyższą Radę Sił Zbrojnych na czele z ministrem obrony i szefem sił zbrojnych, marszałkiem Mohamedem Husseinem Tantawim. Tego samego dnia Husni Mubarak opuścił pałac prezydencki w Heliopolis i udał się do swojej rezydencji w Szarm el-Szejk. Prokuratura zakazała mu wyjazdu z Egiptu i zamroziła jego konta bankowe w kraju. 13 kwietnia 2011 roku Husni Mubarak oraz jego dwaj synowie: Ala i Dżamal zostali aresztowani na 15 dni. 3 sierpnia 2011 roku rozpoczął się w Kairze jego proces z oskarżenia m.in. o spowodowanie śmierci setek demonstrantów w trakcie protestów w styczniu owego roku, przewieziony tam ze szpitala w Szarm el-Szejk zeznawał leżąc na łóżku. Nie przyznał się do zarzucanych mu czynów. 2 czerwca 2012 wyrokiem kairskiego sądu Mubarak został skazany na karę dożywotniego więzienia za współudział w śmierci kilkuset demonstrantów. 13 stycznia 2013 egipski sąd apelacyjny przyjął odwołanie Mubaraka i nakazał ponowne przeprowadzenie procesu.

Rodzina i życie prywatne

Jego żoną jest Suzan, a synami Ala i Dżamal.

Urzędował w Pałacu Heliopolis w kairskiej dzielnicy Heliopolis. Ma swoją rezydencję również w Szarm el-Szejk. Włada – oprócz arabskiego – językiem angielskim i rosyjskim^{[potrzebne źródło]}.

Linki zewnętrzne

• Autorytarne reżimy Ben Aliego w Tunezji i Hosniego Mubaraka w Egipcie . Geneza, funkcjonowanie, słabnięcie. (pol.)