Wybory prezydenckie w Stanach Zjednoczonych w 1912 roku

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Wybory prezydenckie w Stanach Zjednoczonych w 1912 roku
Państwo  Stany Zjednoczone
Rodzaj wybory prezydenckie
Data przeprowadzenia 5 listopada 1912 (głosowanie powszechne)
Podstawa prawna Konstytucja Stanów Zjednoczonych
Głosowanie
poprzednie:
1908
następne:
1916
Portal Portal Stany Zjednoczone
Mapa wyborcza Stanów Zjednoczonych w 1912 roku. Liczba na mapie określa liczbę przedstawicieli stanu w Kolegium Elektorów

Wybory prezydenckie w Stanach Zjednoczonych w 1912 roku – trzydzieste drugie wybory prezydenckie w historii Stanów Zjednoczonych. Na urząd prezydenta wybrano Woodrowa Wilsona, a wiceprezydentem został Thomas Marshall.

Kampania wyborcza[edytuj]

Partia Demokratyczna zebrała się na konwencji w Baltimore w dniach 1-2 lipca 1912 roku, gdzie głównym pretendentem do uzyskania nominacji prezydenckiej był spiker Izby Reprezentantów James Beauchamp Clark[1]. Wśród ośmiu pretendentów, pojawiało się także nazwisko Wilsona, jednak na faworyta wyrósł dopiero w 35. głosowaniu[1]. Nominację udało mu się uzyskać dopiero w 41. głosowaniu[1]. Kandydatem na wiceprezydenta został Thomas Marshall[1]. W kampanii wyborczej, Wilson przedstawił program reform gospodarczych, zwany „Nową Wolnością”[2]. Zakładał on między innymi, poparcie ustaw antytrustowych, nowych regulacji bankowych i redukcję stawek[3]. Postulował także reformę podatkową i bezpośredni system wyborów do Senatu[3]. W obozie Partii Republikańskiej istniały podziały pomiędzy zwolennikami Williama Tafta i Theodore’a Roosevelta, którzy od 1911 roku pozostawali w ostrym konflikcie[4]. Niezadowolony polityką urzędującego prezydenta, na początku 1912 roku Roosevelt ogłosił, że będzie się ubiegał o nominację prezydencką[4]. Reformatorskie skrzydło partii chciało nominować trzeciego kandydata – Roberta La Follette’a, lecz manewr ten się nie powiódł[4]. Dzięki działaniom bossów partyjnych, na konwencji partii w Chicago w pierwszym głosowaniu poparcia udzielono Taftowi, w wyniku czego Roosevelt opuścił ugrupowanie i założył Partię Postępową[4]. Został jej oficjalnym kandydatem prezydenckim, a w kampanii („Nowy Nacjonalizm”) zapowiadał ustalenie płacy minimalnej dla kobiet, emerytury, ubezpieczenia od wypadków, zatrudnianie nieletnich, a także poparcie dla obywatelskich inicjatyw ustawodawczych i referendów[5]. Kandydatem Partii Socjalistycznej po raz kolejny został Eugene V. Debs[6]. Urzędujący prezydent nie wziął aktywnego udziału w kampanii, co, w połączeniu z rozbiciem w obozie republikańskim, umożliwiło zwycięstwo demokratom[7].

Kandydaci[edytuj]

Partia Demokratyczna[edytuj]

Partia Postępowa[edytuj]

Partia Republikańska[edytuj]

Wyniki głosowania[edytuj]

Głosowanie powszechne odbyło się 5 listopada 1912[8]. Wilson uzyskał 41,8% poparcia, wobec 27,4% dla Roosevelta, 23,2% dla Tafta, 6% dla Debsa i 1,4% dla Chafina[8]. Ponadto, około 35 000 głosów oddano na niezależnych elektorów, głosujących na innych kandydatów[8]. Frekwencja wyniosła 58,8%[9]. W głosowaniu Kolegium Elektorów Wilson uzyskał 435 głosów, przy wymaganej większości 266 głosów[10]. Na Roosevelta zagłosowało 88 elektorów, a na Tafta – 8[10]. W głosowaniu wiceprezydenckim zwyciężył Marshall, uzyskując 435 głosów, wobec 88 dla Hirama Johnsona i 27 dla Nicholasa Butlera[10].

Woodrow Wilson został zaprzysiężony 4 marca 1913 roku[2].

Kandydat na prezydenta Partia Głosowanie powszechne Kolegium Elektorów
Głosy Procent
Woodrow Wilson Demokraci 6 293 152 41,8% 435
Theodore Roosevelt Postępowcy 4 119 207 27,4% 88
William Taft Republikanie 3 486 333 23,2% 8
Łącznie 531
Kandydat na wiceprezydenta Partia Kolegium Elektorów
Thomas Marshall Demokraci 435
Hiram Johnson Postępowcy 88
Nicholas Butler Republikanie 8
Łącznie 531

Przypisy[edytuj]

  1. a b c d L. Pastusiak: Prezydenci Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej. s. 563.
  2. a b L. Pastusiak: Prezydenci Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej. s. 564.
  3. a b M. Jones: Historia USA. s. 438.
  4. a b c d A. Bartnicki: Historia Stanów Zjednoczonych Ameryki. s. 266.
  5. M. Jones: Historia USA. s. 437.
  6. A. Bartnicki: Historia Stanów Zjednoczonych Ameryki. s. 267.
  7. A. Bartnicki: Historia Stanów Zjednoczonych Ameryki. s. 268.
  8. a b c US President – National Vote (ang.). Our Campaigns. [dostęp 2017-10-14].
  9. Election of 1912 (ang.). CountingTheVotes. [dostęp 2017-10-14].
  10. a b c Electoral College Box – 1912 (ang.). NARA. [dostęp 2017-10-14].

Bibliografia[edytuj]