José de Anchieta
José de Anchieta (ur. 19 marca 1534, zm. 9 lipca 1597) - portugalski jezuita, misjonarz, błogosławiony Kościoła katolickiego.
Urodził się w San Cristobal de la Laguna na Teneryfie na Wyspach Kanaryjskich. Nauki pobierał od czternastego roku życia w założonym przez Jana III w mieście Coimbra, Royal College of Arts (Kolegium Sztuk). W 1551 roku wstąpił do Towarzystwa Jezusowego i uczył się w College of University of Coimbra.
Spis treści |
[edytuj] Działalność misjonarska
Z powodu słabego zdrowia został wysłany do Brazylii, gdzie przez 44 lata był misjonarzem. Przez te lata opanował język Indian Tupi, dla ułatwienia szerzenia słowa bożego, opracował podręcznik gramatyki, słownik i książki w języku Tupi i jego dialektach. Założył kilka szkół dla Indian, teatr ludowy, napisał 12 sztuk z choreografią zachodnią i rytuałami indiańskimi oraz wiele pieśni religijnych w języku portugalskim, hiszpańskim i tupi. Anchieta ponadto założył kilka wsi dla Indian w pobliżu San Paolo i Espiryt. Był nauczycielem w Kolegium Piratininga, które rozwinęło się w późniejsze San Paolo. W 1555 roku wyraził nadzieję, że król portugalski zdecyduje „wysłać tutaj siłę zbrojną i liczne armie, które uporają się ze wszystkimi złoczyńcami stawiającymi opór głoszeniu Ewangelii i zaprzęgną ich do jarzma niewolnictwa, a uszanują tych, którzy przybliżą się do Chrystusa”[1]. W 1565 roku uczestniczył w misji Estacio de Sa, która założyła miasto Rio de Janeiro, a następnie udał się do Bahia. Po ukończeniu studiów teologicznych został wyświęcony na kapłana. Został przełożonym prowincji zakonnej. Zajął się reformacją osiedli i stacji misyjnej jezuitów. W 1587 roku przekazał urząd i 10 lat był misjonarzem w wioskach indiańskich.
Zmarł w 1597 roku w wiosce Reritiba, w stanie Espírito Santo. Został pochowany w Vitoria.
[edytuj] Upamiętnienie
Ogłoszony Apostołem Brazylii. W 1980 roku papież Jan Paweł II potwierdził tytuł i beatyfikował Anchiete. Od 1965 roku w Brazylii 9 czerwca (Dzień Anchiety) przypomina się jego dorobek ewangelizacyjny.
[edytuj] Publikacje
- Cartas, Informações, Fragmentos Históricos e Sermões
- De Gestis Mendi de Saa” (1563) - dzieło opisujące rządy gubernatora Brazylii Mem de Sá
[edytuj] Literatura
- Carlos Cezar Damaglio Misja José de Anchiety – apostoła Brazylii, wyd. Łośgraf 2002 ISBN 83-87572-94-2
- Balthazar Anchieta, Compendio de la vida de el apóstol de el Brazil, V.P. J. de Anchieta (Xeres de la Fr., 1677)
- Simon de Vasconcelos, Vida do vener. padre J. de Anchieta (Lizbona, 1673);
- Crétineau-Jolly, Life of Anchieta in Oratorian Series (Londyn,1849); Hist. of S,J., II, 119 (Paryż, 1851).
Przypisy
[edytuj] Źródła
- E.L. Stehle Świadkowie wiary Ameryki Łacińskiej. wyd. Wydawnictwo Księży Werbistów, Warszawa 1984 ISBN 83-85009-24-8