Gertruda z Helfty
| Święta | |
| Gertruda z Helfty (OSB) | |
| Gertrud von Helfta | |
| dziewica | |
| Data urodzenia | 6 stycznia 1256 Turyngia |
| Data śmierci | 13 lub 17 listopada 1302 Helfta (k. Eisleben) |
| Kościół/ wyznanie |
katolicki |
| Data kanonizacji | 1732 przez Klemensa XII |
| Wspomnienie | 16 i 17 listopada (rejony niemieckojęzyczne) |
| Atrybuty | Serce Jezusowe, książka, krzyż |
| Patronka | Peru i Tarragony, parafii i kościołów |
Gertruda z Helfty, Święta Gertruda znana także jako Gertruda Wielka, niem. Gertrud von Helfta (ur. 6 stycznia 1256 w Turyngii, zm. 13 lub 17 listopada 1302 w Helfcie k. Eisleben) – mniszka benedyktyńska, jedna z największych mistyczek średniowiecznych i najwybitniejszych postaci w historii Kościoła[1], dziewica i święta Kościoła katolickiego.
Spis treści |
Biografia [edytuj]
Gertruda urodziła się 6 stycznia 1256 roku w niemieckiej Turyngii. Prawdopodobnie została wcześnie sierotą. Została oddana do klasztoru benedyktynek w Helfcie (powiat Mansfelder Land, koło Eisleben) w wieku 5 lat. Mimo oficjalnej nazwy ośrodek w Helfcie był kojarzony z cysterkami z powodu stosowanej reguły, jednak cysterskiej jurysdykcji nie podlegał[2]. Poziom nauczania w opactwie był wysoki, toteż Gertruda uzyskała gruntowne wykształcenie humanistyczne i teologiczne. Szczególnie interesowała się literaturą i filozofią.
Widzenia świętej rozpoczęły się gdy miała 26 lat. 27 stycznia 1281 roku przeżyła swoje mistyczne zaślubiny. Liczne objawienia i proroctwa spisała w książce Objawienia. Zaczęła czytać Pismo Święte, zgłębiała dzieła św. Augustyna, św. Grzegorza Wielkiego i św. Bernarda z Clairvaux. Chcąc być podobna do Jezusa umartwiała się oraz zadawała sobie rozmaite pokuty. Zmarła mając 46 lat.
Dzieła [edytuj]
Gertruda zostawiła po sobie pisma, m.in. Ćwiczenia duchowe, Modlitwy oraz Listy. Zredagowała także księgę swojej mistrzyni Mechtyldy z Hackeborn (młodszej siostry Gertrudy z Hackeborn). Obie mistyczki były często mylnie uważane za rodzeństwo.
Patronat [edytuj]
Święta Gertruda jest patronką parafii i kościołów, m.in. starokatolickiej parafii, archikatedry i diecezji utrechckiej w Holandii, kościoła w Krakowie i Tarnobrzegu oraz drugą patronką diecezji magdeburskiej w Niemczech.
Jest również patronką Peru w Ameryce Południowej i Tarragony w Hiszpanii.
Kult [edytuj]
Kult Świętej, na prośbę króla polskiego Augusta II Mocnego, rozciągnął na cały Kościół Klemens XII w 1732 roku.
- Dzień obchodów
Jej wspomnienie liturgiczne obchodzone jest w Kościele katolickim 16 listopada.
W zakonach cystersów, trapistów i niemieckojęzycznych rejonach dzień pamięci przypada 17 listopada.
- Relikwie
Jej relikwie zostały zniszczone w 1346 roku.
- Ikonografia
W ikonografii przedstawiana jest w stroju ksieni, z krzyżem lub pastorałem w ręku, mimo że Gertruda nigdy tego urzędu ani godności nie piastowała. Jest to wynik częstego mylenia mniszki z żyjącą w tamtym czasie Gertrudą, siostrą Mechtyldy z Hackebornu i ksienią klasztoru w Helfcie.
Atrybutami są: Serce Jezusowe, książka, krzyż.
Zobacz też [edytuj]
- kult świętych
- modlitwa za wstawiennictwem świętego
- parafie i świątynie pod wezwaniem św. Gertrudy
- święci i błogosławieni Kościoła katolickiego
Przypisy
- ↑ Św. Gertruda z Helfty (1256 - 1302) - polskie tłumaczenie z "Stella Maris nr 335" na "Vox Domini" (autor: Ojciec Patrick de Laubier)
- ↑ Gertruda Wielka z Helfty na DEON.pl (SJ i Wydawnictwo WAM)
Bibliografia [edytuj]
- Święta Gertruda, dziewica na brewiarz.katolik.pl [ostatnia aktualizacja: 16.10.2009]
- Gertrud von Helfta "die Große" - Ökumenisches Heiligenlexikon (niem.)
Linki zewnętrzne [edytuj]
- Naśladujcie św. Gertrudę Wielką - z katechezy Benedykta XVI w czasie audiencji ogólnej 6 października 2010 w Watykanie (eKAI)
- Cztery mistyczki, dwa imiona i jeden klasztor na stronie dr Marty Kowalczyk (UWM) [opublikowano: 20011-05-09]