17 Pułk Piechoty (LWP)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
17 Pułk Piechoty
Ilustracja
Historia
Państwo  Polska
Sformowanie 1944
Rozformowanie 1962 (przeformowanie)
Tradycje
Nadanie sztandaru 23 maja 1948
Kontynuacja 17 Pułk Zmechanizowany
17 Brygada Zmechanizowana
Organizacja
Numer JW 1042[a]
Dyslokacja Międzyrzecz[1]
Rodzaj wojsk Piechota
Podległość 5 Saska Dywizja Piechoty[1]
4 Pomorska Dywizja Piechoty

17 Pułk Piechoty (17 pp) – oddział piechoty ludowego Wojska Polskiego.

Sformowany w rejonie Żytomierza na podstawie rozkazu nr 00130 dowódcy 1 Armii Polskiej w ZSRR z 5 lipca 1944 w oparciu o sowiecki etat pułku strzeleckiego nr 04/501.

24 października 1944 r. pułk otrzymał sztandar wręczony przez przedstawicieli Śniatynia[b].

Wchodził w skład 5 Saskiej Dywizji Piechoty z 2 Armii WP.

Skład etatowy[edytuj | edytuj kod]

dowództwo i sztab

  • 3 bataliony piechoty
  • kompanie: dwie fizylierów, przeciwpancerna, rusznic ppanc, łączności, sanitarna, transportowa
  • baterie: działek 45 mm, dział 76 mm, moździerzy 120 mm
  • plutony: zwiadu konnego, zwiadu pieszego, saperów, obrony pchem, żandarmerii

Stan osobowy pułku wynosił żołnierzy 2915, w tym oficerów – 276, podoficerów 872, szeregowców – 1765.

Uzbrojenie: 162 rkm, 54 ckm, 66 rusznic ppanc, 12 armat ppanc 45 mm, 4 armaty 76 mm, 18 moździerzy 50 mm, 27 moździerzy 82 mm, 8 moździerzy 120 mm.

Marsze i działania bojowe[edytuj | edytuj kod]

24 kwietnia 1945 17 pp walczył w rejonie Kauppa, o po jego odrzuceniu zajął podstawy wyjściowe do uderzenia w kierunku Sdier. Po całodziennych krwawych walkach z 1/ 22 pal i czołgami 4. Brygady Pancernej okopał się na rubieży Zschillichau-Sdier. Zaczęło brakować amunicji, paliwa i żywności. 25 kwietnia pułk otrzymał zadanie opanowania Sdier. Sukcesy odniesione w ciągu dnia zniwelowały niemieckie kontrataki. Ostry kryzys w bitwie budziszyńskiej spowodował potrzebę ściślejszego organizowania obrony. Pułk otrzymał zadanie oderwania się od nieprzyjaciela i przygotowania się do dalszej walki w miasteczku Radibor. W nocy z 25/26 kwietnia ruszył w kierunku Radiboru. Jednak z uwagi na nowe zagrożenie, skierowano pułk w kierunku wsi Lomske. O świcie pułk został silnie zaatakowany przez piechotę i czołgi nieprzyjaciela. Walka trwała 2 godziny, po czym pułk przeprowadził kontratak w kierunku wsi Crosta.

26 kwietnia pułk nadal pozostawał poza macierzystą dywizją. Wspólnie z 8 DP odpierał główne uderzenia wojsk niemieckich. 27 kwietnia walki trwały do późnej nocy. 28 kwietnia bronił się na rubieży Lomske-Droben. W tym dniu Niemcy przeszli do natarcia już o 6:00. Walki trwały do wieczora. Pułk w nocy oderwał się od nieprzyjaciela, by dołączyć do macierzystej 5 Dywizji.

Uczestnicząc w operacji praskiej nacierał wzdłuż brzegu Łaby, tocząc szereg potyczek na skalistej nadbrzeżnej szosie. Zakończył szlak bojowy 12 maja 1945 r. w czeskiej miejscowości Litomerice[2].

5 saska dp 1945.png Operacja luzycka.png Operacja berlin 1 1945.png Operacja berlin 2 1945.png
Budziszyn 1945 b.png Budziszyn 1945 a.png

Sztandar pułku[edytuj | edytuj kod]

Sztandar został wręczony pułkowi w dniu 24 października 1944 roku w Trzebieszowie. Przekazany sztandar był pierwszym znakiem 17 pułku piechoty z Rzeszowa. We wrześniu 1939 roku wycofujący się żołnierze zakopali jego płat w ziemi. W lecie 1944 roku odkopano go i przekazano 17 pp ludowego Wojska Polskiego[3].

Opis sztandaru:
Płat o wymiarach 90 × 127 cm, obszyty z trzech stron srebrną frędzlą, przymocowany do drzewca za pomocą wiązadeł. Drzewce z jasnego drewna. Przy drzewcu wstęga karmazynowa i wstęga biała związane w kokardę[3].

Strona główna:
Pośrodku płata, na karmazynowym polu, haftowany srebrną nicią orzeł[c]. Po obydwu stronach orła i pod nim napis haftowany srebrną nicią: "17 PP W JEDNOŚCI SIŁA"[3].

Strona odwrotna:
Na białym polu aplikowany i malowany olejną farbą wizerunek Matki Boskiej Częstochowskiej. Poniżej napis haftowany złotą nicią: "POD TWOJĄ OBRONĘ"[3].

Okres powojenny[edytuj | edytuj kod]

Rozkaz dowódcy 2 Armii WP Nr 17 z 19 maja 1945 nakazywał 5 Dywizja Piechoty z dniem 20 maja 1945 przystąpić do obsadzenia granicy państwowej. 17 Pułk Piechoty obsadził odcinek od Orzechowa do Słubic. Sztab rozmieścił się w Łamierzycach.

Po przekazaniu odcinka granicy oddziałom WOP, pułk przedyslokowany został do Międzyrzecza, gdzie zajął koszary przy ul. Wojska Polskiego 17.

W 1947 żołnierze 17 pp brali udział w akcji Wisła wchodząc w skład 5 Kombinowanego Pułku Piechoty (dowództwo na bazie 17pp);

W wykonaniu rozkazu Ministra Obrony Narodowej nr 0045/org. z 17 maja 1951 roku, 12 pułk piechoty w terminie do 1 grudnia 1951 przeformowany został na etat nr 2/120 o stanie 1974 wojskowych i 35 kontraktowych[4].

W 1952 roku, będąc w składzie 2 KA, stacjonował w Międzyrzeczu[5].

Rozkazem MON Nr 0025/Org. z 2 kwietnia 1957 rozformowywano 5 Dywizję Piechoty. 17 Pułk Piechoty nie został rozwiązany, a przeszedł w podporządkowanie dowódcy 4 Pomorskiej Dywizji Piechoty.

23 maja 1948 17 Pułk Piechoty otrzymał sztandar wojskowy.

W 1962 jednostka przeformowana została w 17 Pułk Zmechanizowany.

Żołnierze pułku[edytuj | edytuj kod]

Dowódcy pułku

  • ppłk Ludwik Barański (25 lipca 1944-1945)
  • mjr Władysław Wróblewski (1945-1948)
  • mjr Kazimierz Leontowicz (1948-1950)
  • kpt. Zdzisław Kuzemko (1950-1951)
  • kpt. Kazimierz Makarewicz (1951-1953)
  • mjr Zygmunt Stawski (1953-1956)
  • ppłk dypl. Kazimierz Bukowy (1956-1958)
  • ppłk dypl. Jan Stachura (1958-1962)

Oficerowie

Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Orderu Virtuti Militari[6]

  1. ppłk Ludwik Barański
  2. kpt. Aleksander Filimonow

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Rozkaz organizacyjny Naczelnego Dowódcy WP nr 053/Org. z 30.03.1946 roku
  2. sztandar przedwojennego 17 pułku Piechoty z Rzeszowa
  3. korona, dziób i szpony złote → Bigoszewska i Wiewióra 1974 ↓, s. 90

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Wanda Bigoszewska, Henryk Wiewióra: Sztandary ludowego Wojska Polskiego 1943 – 1974. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1974.
  • 5 Dywizja Piechoty w dziejach oręża polskiego, Edward Kospath-Pawłowski, Cyprian Wilanowski (red.), Pruszków: „Ajaks”, 1997, ISBN 83-87103-20-9, OCLC 177308632.
  • Jerzy Kajetanowicz: Polskie wojska lądowe 1945-1960: skład bojowy, struktury organizacyjne i uzbrojenie. Toruń; Łysomice: Europejskie Centrum Edukacyjne, 2005. ISBN 83-88089-67-6.
  • Stanisław Komornicki: Wojsko Polskie: krótki informator historyczny o Wojsku Polskim w latach II wojny światowej, T. 1, Regularne jednostki ludowego Wojska Polskiego: formowanie, działania bojowe, organizacja, uzbrojenie, metryki jednostek piechoty. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1965.
  • Paweł Piotrowski: Śląski Okręg Wojskowy : przekształcenia organizacyjne, 1945-1956. Warszawa: Wydaw. TRIO : Instytut Pamięci Narodowej, 2003. ISBN 83-88542-53-2.
  • Kazimierz Kaczmarek: Przez trzy granice. Zdziejów 17 pułku piechoty.. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1959.