7 Łużycka Dywizja Piechoty

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy 7 Łużyckiej Dywizji Piechoty. Zobacz też: inne dywizje piechoty noszące numer 7.
7 Dywizja Piechoty
Historia
Państwo  Polska
Sformowanie 1944
Rozformowanie 1956
Nazwa wyróżniająca Łużycka[a]
Tradycje
Nadanie sztandaru 21 stycznia 1945[1]
Kontynuacja 7 Łużycka Dywizja Desantowa
7 Pomorska Brygada Obrony Wybrzeża
Dowódcy
Pierwszy płk Tadeusz Piotrowski
Ostatni płk Zbigniew Ohanowicz
Działania zbrojne
Operacja łużycka
Operacja praska
Akcja Wisła
Organizacja
Numer JW 2812[2]
Dyslokacja Gliwice[3]; Bytom
Podległość 2 Armia WP
Śląski Okręg Wojskowy
11 Korpus Piechoty
11 Korpus Armijny[3]
Rodzaj wojsk piechota
Rodzaj sił zbrojnych Wojska lądowe
Skład 33 pułk piechoty
35 pułk piechoty
37 pułk piechoty
38 pułk artylerii lekkiej
Odznaczenia
Cross of Grunwald 3rdGrade Poland.svg Order of the Red Banner.png

7 Łużycka Dywizja Piechoty (7 DP) – związek taktyczny piechoty ludowego Wojska Polskiego.

Formowanie dywizji[edytuj]

Dywizja została sformowana w okresie od września do października 1944 roku w rejonie Krasnegostawu oraz od października do stycznia 1945 roku, rejonie Radzynia Podlaskiego, w składzie 2 Armii WP. Struktura organizacyjna i obsada personalna przedstawiała się następująco:

W czasie formowania dywizji w jej szeregach doszło do największej dezercji w ludowym Wojsku Polskim. W nocy z 12 na 13 października, w rocznicę bitwy pod Lenino, z szeregów 31 pp zdezerterowało 2 oficerów oraz 665 żołnierzy i podoficerów (26% stanu pułku), na wieść o przegrupowaniu dywizji. Według krążących wśród żołnierzy plotek dywizja miała zostać wywieziona z Polski do ZSRR, lub skierowana na front japoński co prawdopodobnie było bezpośrednią przyczyną dezercji. Bardziej prawdopodobną przyczyną była szeroko prowadzona akcja propagandowa pozostających w konspiracji członków Armii Krajowej[potrzebny przypis]. W wyniku tego zdarzenia rozformowano 31 pp (numerację 31 w ludowym WP przywrócono dopiero 13 kwietnia 1963 roku), a w jego miejsce sformowano 37 pp i zmieniono dowódcę dywizji.

Marsze i działania bojowe[edytuj]

16 kwietnia 1945 roku dywizja sforsowała Nysę Łużycką na południe od Rothenburga. Po przełamaniu pierwszej linii obrony niemieckiej dywizja zaległa. 33 pp prowadził ciężkie boje o miejscowości Lodenau i Neusorge. Pod koniec dnia dywizja zdobyła przyczółek szerokości 3 km i głębokości 1 km. 17 kwietnia sytuacja nie uległa zmianie. 18 kwietnia dywizja uzyskała niewielkie sukcesy. W dniach 19-20 kwietnia walczyła o Rietschen i Daubitz. W następnych dniach dywizja wyszła na rubież Tzschelln-Boxberg-Hirschwalde-Sproitz. 24 kwietnia walczyła z niemieckim przeciwnatarciem.

Operacja luzycka.png Operacja berlin 1 1945.png Operacja berlin 2 1945.png Budziszyn 1945 b.png Budziszyn 1945 a.png

Sztandar dywizji[edytuj]

21 stycznia 1945 roku w Radzyniu Podlaskim odbyła się ceremonia wręczenia sztandaru 7 DP ufundowanego przez społeczeństwo miasta i powiatu radzyńskiego. Sztandar wręczył dowódca 2 Armii, gen. dyw. Karol Świerczewski[4].

Opis sztandaru:
Płat o wymiarach 95x116 cm, obszyty z jednej strony żółtą frędzlą i z czterech stron obszyty złotym galonem, przymocowany do drzewca za pomocą dziesięciu kółek metalowych. Głowica w kształcie orła wspartego na kuli. Drzewce z jasnego politurowanego drewna. Do drzewca przywiązana wstęga biało-czerwona i wstęga Orderu Czerwonego Sztandaru[4].

Strona główna:
Na czerwonym adamaszku haftowany biało-szarą nicią orzeł[5]. Pod orłem gałązki laurowe i dębowe haftowane żółto-brązową nicią oraz napis: "HONOR I OJCZYZNA"[4].

Strona odwrotna:
Na białym adamaszku haftowane żółto-brązową nicią data, gałązki lauru i napis: "11.XI. 1944 7 D.P. DAR POWIATU RADZYŃSKIEGO"[4].

Dywizja w okresie pokoju[edytuj]

Po zakończeniu działań wojennych w składzie 2 Armii WP od 10 czerwca 1945 r. przystąpiła do ochrony granicy zachodniej na odcinku MużakówKopaczów. Sztab rozlokowano w Lubaniu. Dowództwa pułków stacjonowały w : 33 pp w Mirsku, 35 pp w Zgorzelcu, 37 pp w Bogatyni, 38 pal w Jędrzychowicach.

4 lipca 1945 dekretem Rady Najwyższej ZSRR została odznaczona Orderem Czerwonego Sztandaru[1].

W 1947 część pododdziałów weszła w skład Grupy Operacyjnej "Wisła"

Skład i rozmieszczenie w 1949 roku (przed przekazaniem z OW IV do OW V)

W 1951 roku przeniesiono dywizję na etaty dywizji piechoty typu B "konna mała"[6].

Rozporządzeniem nr 0026/Org. Ministra Obrony Narodowej z dnia 4 września 1956 7 Łużycka Dywizja Piechoty została przeformowana na 2 Warszawską Dywizję Zmechanizowaną. Sztab dywizji stacjonował w Nysie.

Dowódcy dywizji[edytuj]

  • płk Tadeusz Piotrowski (25 VIII – 13 IX 1944)[1]
  • płk Józef Melder (13 IX – 15 X 1944)[1]
  • płk Mikołaj Prus-Więckowski (15 X 1944 – 01 VI 1945)[1]
  • płk Paweł Jaroszenko (01 VI 1945 – 01 IV 1946)
  • gen. bryg. Włodzimierz Kierp (01 IV – 15 VII 1946)
  • płk Stefan Szlaszewski (15 VII 1946 – 01 II 1947)
  • płk Jan Kobylański (01 II 1947 – 30 VI 1948)
  • gen. bryg. Marian Turkowski (14 VII 1947 – 10 IX 1948)
  • ppłk Piotr Grabowski (1948 – 1950)
  • ppłk dypl. Jan Szamotulski (1955)
  • płk Zbigniew Ohanowicz (1956)

Uwagi

  1. Rozkaz Naczelnego Dowódcy Wojska Polskiego nr 180 z 19.08.1945 → Stąpor 1965 ↓, s. 1002

Przypisy

  1. a b c d e Komornicki 1965 ↓, s. 149-152.
  2. Rozkaz organizacyjny Naczelnego Dowódcy WP nr 053/Org. z 30.3.1946 roku
  3. a b Jerzy Kajetanowicz: Polskie wojska lądowe 1945-1960. s. 429.
  4. a b c d Bigoszewska i Wiewióra 1974 ↓, s. 58-61.
  5. dziób i szpony złote
  6. Jerzy Kajetanowicz: Polskie wojska lądowe 1945-1960.... s. 149.

Bibliografia[edytuj]

  • Wanda Bigoszewska, Henryk Wiewióra: Sztandary ludowego Wojska Polskiego 1943 – 1974. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1974.
  • Jerzy Kajetanowicz: Polskie wojska lądowe 1945-1960: skład bojowy, struktury organizacyjne i uzbrojenie. Toruń; Łysomice: Europejskie Centrum Edukacyjne, 2005. ISBN 83-88089-67-6.
  • Stanisław Komornicki: Wojsko Polskie: krótki informator historyczny o Wojsku Polskim w latach II wojny światowej, T. 1, Regularne jednostki ludowego Wojska Polskiego: formowanie, działania bojowe, organizacja, uzbrojenie, metryki jednostek piechoty. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1965.
  • [red.] Stanisław Stąpor: Organizacja i działania bojowe ludowego Wojska Polskiego w latach 1943-1945. Szkolenie, przegrupowania i działania bojowe 2 Armii WP. Wybór materiałów źródłowych. Tom III. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1965.