Wyry (gmina)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Wyry
gmina wiejska
Herb
Herb
Państwo  Polska
Województwo śląskie
Powiat mikołowski
TERYT 2408052
Wójt Barbara Prasoł (2006)
Powierzchnia 34,45 km²
Populacja (2004)
• liczba ludności

6249
• gęstość 181,4 os./km²
Nr kierunkowy 32
Tablice rejestracyjne SMI
Adres urzędu:
ul. Dąbrowszczaków 133
43-175 Wyry
Położenie na mapie powiatu
POL powiat mikołowski gmina Wyry map.svg
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Wyry
Wyry
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Wyry
Wyry
Ziemia 50°08′00″N 18°54′01″E/50,133333 18,900278
Strona internetowa
Biuletyn Informacji Publicznej
Portal Portal Polska

Wyrygmina wiejska w województwie śląskim, w powiecie mikołowskim, na Górnym Śląsku. W latach 1975-1998 gmina położona była w województwie katowickim.

Siedziba gminy to Wyry.

Według danych z 30 czerwca 2004[1] gminę zamieszkiwało 6249 osób.

Gmina Wyry leży w centralnej części województwa śląskiego, na obszarze 34,5 km². Gmina należy do powiatu mikołowskiego. Gmina sąsiaduje od strony północnej z Mikołowem, od południa z Kobiórem, od zachodu z Orzeszem i Łaziskami Górnymi, a od wschodu z Tychami.

Pod względem administracyjnym obszar gminy obejmuje dwie miejscowości oddzielone od siebie pasmem lasów: w części północnej Wyry i w części południowej Gostyń. Pod względem geograficznym stanowi fragment Kotliny Oświęcimskiej, rozciągającej się równoleżnikowo wzdłuż doliny Wisły i Gostyni. Na terenie Gminy znajdują się: 2 przedszkola, 2 szkoły podstawowe, 2 gimnazja, biblioteka oraz 2 Ochotnicze Straże Pożarne. Działalność kulturalna skupia się wokół Domu Kultury. Życie sportowe ogniskuje się w klubie sportowym "Fortuna", gdzie szczególnie aktywnie działają sekcje piłki nożnej oraz skata. Na obszarze gminy zarejestrowanych jest około 500 podmiotów gospodarczych, głównie niewielkich firm produkcyjnych, transportowych, gastronomicznych i handlowych. Bliskość dużych ośrodków miejskich stwarza możliwości inwestycyjne. Z terenu gminy istnieją dogodne połączenia drogowe z dużymi miastami aglomeracji górnośląskiej, głównie Mikołowem, Tychami oraz Katowicami. W planie zagospodarowania przestrzennego gminy wyznaczono znaczne obszary pod budowę zakładów rzemieślniczych, składów, hurtowni.[potrzebny przypis]

Historia[edytuj]

Gmina zbiorowa Wyry[2] powstała w grudniu 1945[3] w powiecie pszczyńskim w woj. śląskim (śląsko-dąbrowskim)[4]. 6 lipca 1950 zmieniono nazwę woj. śląskiego na katowickie[5], a 9 marca 1953 kolejno na woj. stalinogrodzkie[6]. Według stanu z 1 lipca 1952 gmina składała się z 2 gromad: Gostyń i Wyry[7]. Gmina została zniesiona 29 września 1954 wraz z reformą wprowadzającą gromady w miejsce gmin[8]. Powstały wówczas gromada Gostyń, składająca sięz Gostynia i gromada Wyry, składająca się z Wyr (z wyłączeniem niektórych parceli z karty 1 obrębu Dolne Lasy Pszczyńskie, włączonych do miasta Tychy)[9].

Jednostkę reaktywowano 1 stycznia 1973 w powiecie tyskim (utworzonym w 1954[10]) w woj. katowickim. W jej skład weszły sołectwa Gostyń i Wyry[11][12]. 27 maja 1975 gmina została zniesiona, a jej obszar włączony do Tychów[13]. Gminę odtworzono 2 kwietnia 1991[14]; od 1999 roku gmina Wyry należy do powiatu mikołowskiego w woj. śląskim.

Dojazd[edytuj]

Gmina Wyry leży w ciągu drogi wojewódzkiej nr 928 tj. ul. Pszczyńskiej. Droga ta przebiega przez obie miejscowości Gminy zarówno Wyry jak i Gostyń i stanowi główną trasę dojazdową do Mikołowa, Kobióra, Tychów.

Komunikację miejską w gminie Wyry tworzą trzy linie autobusowe, obsługiwane przez MZK Tychy: 157, 294 oraz 69 (linia 69 – tylko na terenie miejscowości Wyry).

Liniami tymi można dojechać do oddalonych w promieniu kilku czy kilkunastu kilometrów miast takich jak Mikołów, Tychy, Łaziska Górne oraz do Żor.

Struktura powierzchni[edytuj]

Według danych z roku 2002[15] gmina Wyry ma obszar 34,45 km², w tym:

  • użytki rolne: 55%
  • użytki leśne: 38%

Gmina stanowi 14,88% powierzchni powiatu.

Demografia[edytuj]

Dane z 30 czerwca 2004[1]:

Opis Ogółem Kobiety Mężczyźni
jednostka osób  % osób  % osób  %
populacja 6249 100 3182 50,9 3067 49,1
gęstość zaludnienia
(mieszk./km²)
181,4 92,4 89
  • Piramida wieku mieszkańców gminy Wyry w 2014 roku[16].


Piramida wieku Gmina Wyry.png

Sąsiednie gminy[edytuj]

Kobiór, Łaziska Górne, Mikołów, Orzesze, Tychy

Przypisy

  1. a b Baza Demograficzna – Tablice predefiniowane – Wyniki badań bieżących; Stan i struktura ludności; Ludność według płci i miast (pol.). GUS. [dostęp 2010-09-14].
  2. Jako gmina jednostkowa gmina Wyryfunkcjonowała także za II Rzeczypospolitej w latach 1922-1939 w powiecie pszczyńskim w woj. śląskim (Dz. U. Śl. z 1922 r. Nr 13, poz. 43); 1 października 1924 wcielono do niej obszar dworski Gardawice (Dz. U. Śl. z 1924 r. Nr 21, poz. 85).
  3. Rozporządzenie Wojewody Śląsko-Dąbrowskiego z dnia 27 listopada 1945 (Śląsko-Dąbrowski Dziennik Wojewódzki, Nr. 34, Kat, dnia 22 grudnia 1945 r.).
  4. Na podstawie ustawy z dnia 11 września 1944 o organizacji i zakresie działania rad narodowych (Dz. U. z 1944 r. Nr 5, poz. 22) oraz dekretu z 23 listopada 1944 o organizacji i zakresie działania samorządu terytorialnego (Dz. U. z 1944 r. Nr 14, poz. 74).
  5. Dz. U. z 1950 r. Nr 28, poz. 255
  6. Dz. U. z 1953 r. Nr 13, poz. 51
  7. Wykaz Gromad Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej według stanu z dnia 1.VII 1952 r., PRL, GUS, Warszawa.
  8. Dz. U. z 1954 r. Nr 43, poz. 191
  9. Uchwała Nr 21/54 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Stalinogrodzie z dnia 5 października 1954 r. w sprawie podziału na gromady powiatu pszczyńskiego; w ramach Zarządzenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Stalinogrodzie z dnia 15 listopada 1954 r. w sprawie ogłoszenia uchwał Wojewódzkiej Rady Narodowej w Stalinogrodzie z dnia 5 października 1954 r., dotyczących reformy podziału administracyjnego wsi (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Stalinogrodzie z dnia 1 grudnia 1954 r., Nr. 10, Poz. 54)
  10. Dz. U. z 1954 r. Nr 49, poz. 246
  11. Uchwała Nr XX/99/72 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Katowicach z dnia 6 grudnia 1972 r. w sprawie utworzenia gmin w województwie katowickim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Katowicach z dnia 20 grudnia 1972 r., Nr. 12, Poz. 103)
  12. Dz. U. z 1972 r. Nr 49, poz. 312
  13. Dz. U. z 1975 r. Nr 15, poz. 87
  14. Dz. U. z 1991 r. Nr 2, poz. 8
  15. Portal Regionalny i Samorządowy REGIOset (pol.). regioset.pl. [dostęp 2010-09-14].
  16. http://www.polskawliczbach.pl/gmina_Wyry, w oparciu o dane GUS.