Albin Dunajewski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Albin Dunajewski
Kardynał prezbiter
Albin Dunajewski
Herb Albin Dunajewski
Kraj działania Polska
Data i miejsce urodzenia 1 marca 1817
Stanisławów
Data i miejsce śmierci 19 czerwca 1894
Kraków
Biskup diecezjalny krakowski
Okres sprawowania 1879–1894
Wyznanie katolicyzm
Kościół rzymskokatolicki
Prezbiterat 28 lipca 1861
Nominacja biskupia 15 maja 1879
Sakra biskupia 18 czerwca 1879
Kreacja kardynalska 23 czerwca 1890
Leon XIII
Kościół tytularny Ss. Vitale, Valeria, Gervasio e Protasio

Albin Dunajewski herbu Sas (ur. 1 marca 1817 w Stanisławowie, zm. 19 czerwca 1894 w Krakowie) – polski biskup rzymskokatolicki, biskup diecezjalny krakowski w latach 1879–1894, kardynał prezbiter od 1890.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodził się w rodzinie o tradycjach szlacheckich jako syn Szymona i Antoniny z Błażowskich. Był starszym bratem Juliana, późniejszego profesora ekonomii i rektora Uniwersytetu Jagiellońskiego, prezydenta Krakowa, ministra skarbu Austrii.

Po uzyskaniu świadectwa dojrzałości w Nowym Sączu i czteroletnich, przerwanych studiach w seminarium duchownym ukończył Wydział Prawa na Uniwersytecie Jana Kazimierza we Lwowie. Za działalność w organizacjach niepodległościowych sąd austriacki skazał go na karę śmierci, którą zamieniono na 8 lat tzw. twierdzy (1844/1845). Uzyskawszy amnestię w 1848, podjął pracę w sądownictwie.

Po śmierci narzeczonej wstąpił do Arcybiskupiego Seminarium Duchownego w Krakowie, gdzie w 1861 otrzymał święcenia kapłańskie. W 1862 powołano go na stanowisko rektora Seminarium Archidiecezjalnego w Warszawie. Do Krakowa wrócił w 1865 i sprawował tam różne funkcje duszpasterskie i kurialne. W 1877 otrzymał godność prałata papieskiego.

W 1879 został mianowany biskupem diecezjalnym diecezji krakowskiej. Sakrę biskupią odebrał 18 czerwca 1879 w Krakowie z rąk nuncjusza w Austrii Lodovica Jacobiniego. 8 września 1883 koronował obraz Matki Bożej Piaskowej w kościele karmelitów w Krakowie[1] (pierwsza koronacja obrazu w diecezji krakowskiej), a następnie w 1887 ukoronował obraz Matki Bożej Kalwaryjskiej. Od cesarza Franciszka Józefa I uzyskał w 1889 dla siebie i następców tytuł książęcy. W 1890 został kreowany przez papieża Leona XIII kardynałem, prezbiterem Ss. Vitale, Gervasio e Protasio.

Został pochowany w katedrze na Wawelu, pod konfesją św. Stanisława.

Pamiętnikarka Maria Kietlińska wspominała Albina Dunajewskiego jeszcze przed wstąpieniem do stanu duchownego: „Albin Dunajewski, sekretarz hr. Adama Potockiego, częstym i zawsze mile widzianym był gościem w domu moich rodziców. Był to człowiek wielce sympatyczny, rozumny, łagodnego usposobienia, przy tym wesoły, jakiś dziwnie jasny i szczery; pięknej był postawy, blondyn z ładną, pełną brodą, o cerze świeżej a delikatnej”[2]. Autorka przytacza również dramatyczne okoliczności podjęcia ostatecznej decyzji o karierze duchownej (jedna narzeczona zmarła śmiercią samobójczą, druga na tyfus) oraz kilka anegdot z życia Dunajewskiego już jako biskupa (m.in. unikanie korzystania z karety).

Jego imię nosi jedna z ulic w podkrakowskiej Rudawie.

Przypisy

  1. Kaplica Matki Bożej „Piaskowej”. krakow.karmelici.pl. [dostęp 2012-02-27].
  2. M. Kietlińska, Wspomnienia, Krajowa Agencja Wydawnicza, Kraków 1986.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]