Fryderyk Jagiellończyk

Fryderyk Jagiellończyk
Kardynał tytularny Sanctae Lucia in Septomsoliis
Data i miejsce urodzenia	27 kwietnia 1468 Kraków
Data i miejsce śmierci	14 marca 1503 Kraków
Arcybiskup Gnieźnieński, Prymas Polski i Litwy
Okres sprawowania	1493 - 1503
Wyznanie	katolickie
Kościół	rzymskokatolicki
Nominacja biskupia	1488 biskup krakowski 1493 arcybiskup metropolita gnieźnieński
Sakra biskupia	1493
Kreacja kardynalska	20 września 1493 Aleksander VI
Kościół tytularny	Sanctae Lucia in Septomsoliis

Nagrobek Fryderyka Jagiellończyka w katedrze wawelskiej

Fryderyk Jagiellończyk (ur. 27 kwietnia 1468 w Krakowie – zm. 14 marca 1503 w Krakowie) – polski królewicz i książę litewski, kardynał, arcybiskup gnieźnieński i prymas Polski, biskup krakowski.

Był szóstym synem i dziewiątym dzieckiem Kazimierza Jagiellończyka, króla Polski i wielkiego księcia litewskiego, i jego żony Elżbiety Rakuszanki.

Imię otrzymał po cesarzu Fryderyku III. Ojcem chrzestnym Fryderyka Jagiellończyka był Protazy, biskup ołomuniecki.

13 kwietnia 1488, po śmierci biskupa Jana Rzeszowskiego, został wybrany przez kapitułę krakowską biskupem krakowskim. Przyjął wówczas cztery niższe święcenia duchowne; 2 maja 1488 wybór został potwierdzony przez papieża. Ojciec dążył do zapewnienia mu także biskupstwa warmińskiego, jednak kapituła warmińska ubiegła króla, wybierając w 1489 Łukasza Watzenrodego.

Działał na rzecz objęcia tronu polskiego przez brata, Jana Olbrachta w 1492; w 1501 przyczynił się do wyboru kolejnego z braci, Aleksandra, na króla Polski, co wzmocniło unię polsko-litewską.

Po śmierci Zbigniewa Oleśnickiego został mianowany 2 października 1493 arcybiskupem gnieźnieńskim (jednocześnie prymasem Polski); od tej chwili łączył w jednym ręku dwa tradycyjnie najważniejsze biskupstwa w Polsce. Jego pozycję w Kościele polskim wzmocniła jeszcze nominacja kardynalska; papież Aleksander VI kreował go 20 września 1493 kardynałem prezbiterem tytułu Sanctae Luciae in septem soliis. Po nominacji na gnieźnieńską stolicę arcybiskupią przyjął sakrę biskupią.

Kierował się w swoich działaniach dobrem dynastii Jagiellonów, ale dbał również o sprawy kościelne. Rozwijał w obu swoich diecezjach kult świętych, troszczył się o życie liturgiczne oraz należyty poziom życia duchowieństwa; przeprowadzał synody diecezjalne i prowincjonalne.

Wywód rodowodowy

Władysław II Jagiełło ur. ok. 1351 zm. 1 VI 1434

Zofia Holszańska ur. ok. 1405 zm. 21 IX 1461

Albrecht II Habsburg ur. 16 VIII 1397 zm. 27 X 1439

Elżbieta Luksemburska 1) ur. 1409 zm. 1442

Kazimierz IV Jagiellończyk ur. 30 XI 1427 zm. 7 VI 1492

Elżbieta Rakuszanka ur. 1436 zm. 30 VIII 1505

				Fryderyk Jagiellończyk ur. 27 IV 1468 zm. 14 III 1503

córka Zygmunta Luksemburskiego

Przypisy

Bibliografia

• Hubert Kaczmarski, Poczet Prymasów Polski, Warszawa 1988.
• Marceli Kosman Między tronem a ołtarzem, Poznań, 2000, ISBN 83-7272-017-7
• Piotr Nitecki, Biskupi Kościoła w Polsce w latach 965 - 1999, ISBN 83-211-1311-7, Warszawa 2000.
• Polski Słownik Biograficzny (PSB) t.VII

Poprzednik Jan Rzeszowski

Książę siewierski 1488-1503

Następca Jan Konarski