Egzorcyzm

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Św. Franciszek z Asyżu „wypędza demony” w Arezzo (fresk Giotta) - przykład egzorcyzmu

Egzorcyzm (gr. ἐξορκισμός, exorkismós - zaprzysiężenie, zaklęcie) – obrzęd poświęcenia mający na celu uwolnienie człowieka, zwierzęcia, miejsca lub przedmiotu od „wpływu złego ducha”.

W Kościele katolickim egzorcyzmem nazywany jest obrzęd liturgiczny mający na celu usunięcie bezpośredniego wpływu Szatana na osobę, ewentualnie (rzadziej) zwierzę, miejsce lub przedmiot w formie opętania, dręczenia lub zniewolenia. Egzorcyzmy w Kościele katolickim należą do sakramentaliów[1].

Spis treści

Naukowy wymiar egzorcyzmu [edytuj]

Opętanie przez demona nie jest medycznie uzasadnione, nie występuje w klasyfikacjach takich jak DSM-IV, tudzież ICD-10. Osoby deklarujące wiarę w to zjawisko przypisują czasem opętaniu symptomy związane z chorobami psychicznymi (choć należy zauważyć, że sami katoliccy egzorcyści uprzedzają, że można pomylić ze sobą opętanie i chorobę psychiczną, a także często współpracują z psychiatrami[potrzebne źródło]), takimi jak: histeria, mania, psychoza, zespół Tourette’a, epilepsja, schizofrenia, zaburzenie dysocjacyjne tożsamości[2][3][4]. W przypadku zaburzenia dysocjacyjnego tożsamości, u 29% badanych, alternatywna osobowość identyfikuje siebie jako demona[5]. Istnieje również forma monomanii zwana demonomanią lub demonopatią, w której pacjent wierzy, iż jest opętany przez jednego lub więcej demonów.

Wrażenie, że egzorcyzm oddziałuje na ludzi doświadczających symptomów opętania jest przypisywane efektowi placebo oraz sile sugestii[6]. Niektórzy hipotetycznie opętani to osobowości narcystyczne lub o niskiej samoocenie demonstrujące opętanie w celu zwrócenia na siebie uwagi[2].

Antropolodzy oraz psychiatrzy wskazali podobieństwa pomiędzy tradycyjnym diagnozowaniem opętania a współczesnymi kryteriami diagnostycznymi dla zaburzeń dysocjacyjnych. Przez wieki, egzorcyzmowanie było leczeniem „z wyboru” takich zaburzeń[potrzebne źródło]. Chrześcijańskie i judaistyczne praktyki egzorcyzmowania zostały razem opisane wraz z pokrewnymi technikami zaczerpniętymi z innych kultur[7]. Wspólne cechy wskazane w tradycyjnych egzorcyzmach zawierają:

  • użycie specjalnych technik diagnostycznych
  • użycie zaklęć, świętych ksiąg i muzyki
  • użycie rytualnych przedmiotów
  • użycie siły fizycznej
  • słowną konfrontację
  • opiekę nad egzorcyzmowanym, po odprawieniu rytuału
  • nienarażanie egzorcysty[3]

Kontrowersje wzbudził przypadek opętania Anneliese Michel[8], ze względu na to, że egzorcyzmy nie zakończyły się powodzeniem, a opętana osoba zmarła. Winy dopatrywano się w działaniach księdza egzorcysty, który miał zniechęcić Anneliese Michel do zażywania leków psychotropowych. Z perspektywy czasu podważa się wyniki śledztwa podkreślając, że to właśnie przedawkowanie leków doprowadziło do skrajnego wyczerpania organizmu dziewczyny[potrzebne źródło].

Zobacz też [edytuj]

Wikiquote-logo.svg
Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
o egzorcyzmie

Linki zewnętrzne [edytuj]

Przypisy