Gao Xingjian

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
To jest biografia osoby noszącej chińskie nazwisko Gao.
Gao Xingjian
Chińskie nazwisko i imię
Hanyu pinyin Gāo Xíngjiàn
Wade-Giles Kao Hsing-chien
Zn. tradycyjne 高行健
Zn. uproszczone 高行健
Gao Xingjian

Gao Xingjian (ur. 4 stycznia 1940 r. w Ganzhou) – pisarz i dramaturg chiński (od 1997 r. obywatel Francji), laureat literackiej nagrody Nobla (2000).

Urodził się we wschodnich Chinach jako syn urzędnika bankowego i aktorki. Ukończył romanistykę w pekińskim Instytucie Języków Obcych. W czasie rewolucji kulturalnej spalił rękopisy swoich pierwszych dramatów. Został poddany kilkuletniej "reedukacji". Po zwolnieniu pracował jako robotnik rolny i nauczyciel wiejski, później jako tłumacz i dziennikarz. Debiutował pod koniec lat 70. Rozgłos przyniosła mu wystawiona w 1983 roku w pekińskim Teatrze Ludowym sztuka "Przystanek autobusowy", inspirowana europejskim teatrem absurdu. Publikował opowiadania, eseje i dramaty w chińskich pismach literackich do 1986 roku, kiedy jedna z jego sztuk "Inny brzeg" trafiła na indeks. W obawie przed represjami Gao rozpoczął wielomiesięczną podróż po Chinach, która zaowocowała dokończoną już na emigracji powieścią "Góra duszy" (1990) zawierającą elementy autobiograficzne. Chiny Gao opuścił w 1986 roku. Uzyskał francuskie obywatelstwo (1997 r.) i do dziś mieszka w Paryżu. Oprócz pisarstwa zajmuje się także reżyserią teatralną i malarstwem. Tłumaczył też na chiński współczesną literaturę francuską: Ionesco, Becketta, Michaux i Georges'a Pereca.

W Polsce sztuki Gao publikował miesięcznik "Dialog" ("Ucieczka" i "Przystanek"). "Ucieczkę", sztukę poświęconą masakrze na Placu Niebiańskiego Spokoju, wystawiono, w reż. Edwarda Wojtaszka, w 1994 roku w Teatrze Polskim w Poznaniu (Gao był na premierze). Inną sztukę "Na krawędzi życia" Wojtaszek wyreżyserował w Teatrze Miejskim w Gdyni. Najgłośniejszą powieść autora "Góra duszy" wydał w 2004 roku Dom Wydawniczy Rebis.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]