Port lotniczy Lublin-Świdnik

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Port Lotniczy Lublin
Terminal portu lotniczego w Świdniku
Terminal portu lotniczego w Świdniku
Państwo  Polska
Miejscowość Świdnik k. Lublina
Typ cywilne
Właściciel Port Lotniczy Lublin S.A.
Rok otwarcia 2012
Kod IATA LUZ
Kod ICAO EPLB
Strefa czasowa UTC +1
Wysokość 203 m n.p.m.
Statystyki ruchu (2013), źródło
Liczba pasażerów 189 702
Liczba operacji 2 286
Drogi startowe
Położenie na mapie Świdnika
Mapa lokalizacyjna Świdnika
LUZ
LUZ
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
LUZ
LUZ
Ziemia 51°14′21,6″N 22°42′50,7″E/51,239333 22,714083Na mapach: 51°14′21,6″N 22°42′50,7″E/51,239333 22,714083
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa

Port lotniczy Lublin (toponimicznie: Port lotniczy Lublin-Świdnik, kod IATA: LUZ, kod ICAO: EPLB) – port lotniczy w Świdniku, znajdujący się obok przyfabrycznego trawiastego lotniska Świdnik, obsługującego wytwórnię śmigłowców PZL Świdnik. Terminal Portu Lotniczego Lublin zdobył pierwsze miejsce w konkursie na Ulubieńca Polski w latach 2000-2012 w plebiscycie Życie w Architekturze (projekt ARE sp. z o.o. arch. Jakub Wacławek, arch. Grzegorz Stiasny, arch. Adam Kluczek)[2]. Budowa komunikacyjnego portu lotniczego w tym miejscu otrzymała fundusze Komisji Europejskiej i rozpoczęła się jesienią 2010 roku, a została ukończona pod koniec roku 2012[3]. Od 13 grudnia 2012 r. Port Lotniczy Lublin jest widoczny w serwisie Flightradar24[4]. Pierwszy samolot wylądował na lotnisku 17 grudnia 2012 r. o godz. 7:56 i był to An-26 przedsiębiorstwa lotniczego EXIN Sp. z o. o. z Lublina. Pierwszy samolot z pasażerami wylądował tego samego dnia o godzinie 9:00. Był to rejs czarterowy z gośćmi zaproszonymi przez władze PLL. 17 grudnia 2012 roku, o godzinie 13:25, wylądował samolot Boeing 737-800 [5]. Był to lot z londyńskiego lotniska Stansted, wykonywany przez irlandzkie niskokosztowe linie lotnicze Ryanair.

Kierunki lotów i linie lotnicze[edytuj | edytuj kod]

Tabela prezentuje aktualne połączenia bezpośrednie[6].

Linia lotnicza Kierunek
Eurolot
  1. Polska Gdańsk
  2. Włochy Mediolan-Malpensa
  3. Polska Wrocław
Ryanair
  1. Wielka Brytania Londyn-Stansted
Wizz Air
  1. Wielka Brytania Londyn-Luton
  2. Norwegia Oslo-Torp
Carpatair
  1. Włochy Rzym-Fiumicino
Lufthansa
  1. Niemcy Frankfurt
Kierunki czarterowe 2014[7]
Enter Air
  1. Bułgaria Burgas
Travel Service Airlines
  1. Turcja Antalya
  2. Grecja Chania
Razem: 11 kierunków w 8 krajach
Mapa lokalizacyjna Europy
Lublin
Lublin
Frankfurt
Frankfurt
Rzym-Fiumicino
Rzym-Fiumicino
Londyn-Stansted
Londyn-Stansted
Oslo-Torp
Oslo-Torp
Londyn-Luton
Londyn-Luton
Mediolan-Malpensa
Mediolan-Malpensa
Gdańsk
Gdańsk
Wrocław
Wrocław
Burgas
Burgas
Antalya
Antalya
Chania
Chania
Geographylogo.svg
Kierunki lotów regularnych (kolor niebieski) oraz czarterowych (kolor czerwony) z Lublina

Statystyki ruchu[edytuj | edytuj kod]

Rok Miesiąc Pasażerowie Pasażerowie narastająco Operacje lotnicze Operacje lotnicze narastająco
2012 Grudzień 5 702 5 702 50 50
Razem: 5 702 pasażerów przy 50 operacjach
2013 Styczeń 11 130 11 130 102 102
2013 Luty 10 623 21 753 94 196
2013 Marzec 10 352 32 105 108 304
2013 Kwiecień 16 286 48 391 172 476
2013 Maj 17 742 66 133 226 702
2013 Czerwiec 18 155 84 288 180 882
2013 Lipiec 21 662 105 950 230 1 112
2013 Sierpień 21 481 127 431 274 1 386
2013 Wrzesień 18 600 146 031 224 1 610
2013 Październik 17 058 163 089 266 1 876
2013 Listopad 14 079 177 168 194 2 070
2013 Grudzień 12 534 189 702 216 2 286
Razem: 189 702 pasażerów przy 2 286 operacjach
2014 Styczeń 13 231 13 231 146 146
2014 Luty 12 264 25 465 142 288
2014 Marzec 14 322 39 787 240 528

Historia lotniska[edytuj | edytuj kod]

Lotnisko przedwojenne i szkoła pilotów[edytuj | edytuj kod]

Ze względu na potrzebę rozwoju lotnictwa na tym terenie, już w roku 1934 zapadła decyzja o budowie lotniska w Świdniku. Stało się to po zwycięstwie kpt. pil. Jerzego Bajana w Międzynarodowych Zawodach Samolotów Turystycznych – Challenge 1934 – na samolocie RWD-9 kupionym z dobrowolnych składek zebranych przez mieszkańców Lubelszczyzny. W roku 1935 rozpoczęto budowę lotniska, które docelowo miało zajmować powierzchnię 146 ha. W tym celu sprowadzono mieszkańców wsi z Wołynia, którzy przy użyciu koni zniwelowali teren pod przyszłe lotnisko. Inwestycję sfinansował w całości Zarząd Główny Ligi Obrony Powietrznej i Przeciwgazowej (LOPP)[8]. Jesienią 1937 roku rozpoczęto budowę dwóch hangarów, obiektów technicznych z podziemną bazą paliwową i budynku administracyjno-internatowego, gdyż w założeniu w Świdniku miała powstać cywilna szkoła pilotów LOPP[9].

Quote-alpha.png
Aby zintensyfikować tempo szkolenia lotniczego podjęto decyzję o budowie nowej szkoły lotniczej. Jej fundatorami zostali wcześniej deklarujący się pracownicy Komunalnych Kas Oszczędnościowych, którzy zrzeszając się w specjalnym komitecie przekazali kwotę 500 000 zł na budowę szkoły i lotniska. Zgodnie z dyrektywą Dowództwa Lotnictwa zdecydowano o lokalizacji w Świdniku pod Lublinem. Nadano jej imię Marszałka Śmigłego-Rydza[10].
Dawna szkoła pilotów L.O.P.P. w budowie.

4 czerwca 1939 roku podczas Dni Lublina, Zamościa i Lubelszczyzny Naczelny Wódz marszałek Edward Śmigły-Rydz przybył na oficjalne otwarcie i poświęcenie szkoły pilotów LOPP, ufundowanej przez pracowników KKO z całej Polski. Na lotnisku stawili się także: generał Schally i major Hartman, minister komunikacji pułkownik Ulrych, wiceministrowie Korsak i Piasecki, wojewoda lubelski de Tramecourt, prezes zarządu głównego LOPP generał broni inż. Leon Berbecki, dowódca Okręgu Korpusu Nr II generał Smorawiński, przedstawiciele zarządu Lublina, KKO, związków, instytucji i organizacji społecznych[11].

Trzy miesiące później, po wybuchu II wojny światowej, szkoła została zbombardowana przez niemieckie lotnictwo bombowe Luftwaffe w ramach działań wojennych. Następnie, w okresie przypadającym na okupację Lublina, lotnisko oraz jego infrastruktura były wykorzystywane do lipca 1944 roku. Tuż przed odbiciem Lublina przez wojska sowieckie, w przeddzień wkroczenia Armii Czerwonej na te tereny, budynek szkoły oraz znajdujące się w pobliżu hangary zostały przez Niemców wysadzone w powietrze.

Czasy powojenne[edytuj | edytuj kod]

Trawiasty pas startowy w 2009 r.

W czasie II wojny światowej ze świdnickiego lotniska korzystało lotnictwo niemieckie. Ze względu na lotniczą przeszłość Świdnika powojenne Ministerstwo Przemysłu i Handlu zdecydowało się na budowę w tym miejscu zakładu przemysłowego i przyfabrycznego osiedla. Lotnisko wykorzystywane było przez zakład WSK "PZL-Świdnik oraz powstały w 1953 r. Aeroklub Robotniczy w Świdniku. Pierwszy śmigłowiec Mi-1 wystartował z fabrycznego lotniska latem 1956 roku. W kolejnych latach produkowano tu Mi-2, PZL Kania, PZL Sokół, PZL SW-4 oraz szybowce SZD-30 Pirat, PW-5 i PW-6.

Od lat rozgrywane są na nim Zawody w Akrobacji Samolotowej im. Janusza Kasperka oraz Lubelskie Zimowe Zawody Samolotowe, o przedwojennej tradycji, jedyne na świecie zimowe zawody samolotowe[12].

Cywilny port lotniczy[edytuj | edytuj kod]

Po wieloletnich staraniach na rzecz budowy lotniska dla Lublina właśnie w Świdniku oraz po kontrowersyjnej rezygnacji władz województwa z perspektywicznej (o większych możliwościach rozbudowy) lokalizacji lotniska dla Lublina w Niedźwiadzie k. Lubartowa 21 grudnia 2007 roku prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego RP Grzegorz Kruszyński podpisał promesę zezwolenia na utworzenie lotniska komunikacyjnego w Świdniku[13]. W marcu 2008 roku firma Port Lotniczy Lublin SA kupiła pierwszą nieruchomość w gminie Wólka pod budowę regionalnego lotniska cywilnego, a w maju głoszono konkurs na wykonanie koncepcji architektoniczno-urbanistycznej planowanego aeroportu[14].

Szef Kancelarii Prezydenta Piotr Kownacki na świdnickim lotnisku, 24 marca 2009.

Całe lotnisko razem z infrastrukturą może kosztować nawet pół miliarda złotych. 4 czerwca 2008 roku Komisja Europejska zgodziła się na przeznaczenie 296,6 mln ze środków publicznych na budowę lotniska Lublin-Świdnik[15]. Oprócz unijnych środków na rozwój regionalny na budowę lotniska Lublin-Świdnik mają być przekazane środki z budżetu państwa i funduszy samorządów. Udział własny portu lotniczego wynosi 24% całkowitych kosztów inwestycji, natomiast pomoc państwa ma być przeznaczona na zakup terenu pod lotnisko, budowę terminalu, pasa startowego i dróg kołowania samolotów. W budżecie województwa lubelskiego na rok 2009 przeznaczono na ten cel 12 mln zł[16], natomiast w następnych latach lubelski ratusz będzie przekazywał na budowę lotniska po 15 mln zł rocznie[17]. W połowie 2009 roku zostanie ogłoszony przetarg na budowę lotniska w Świdniku. Obecnie trwa wykonywanie projektu lotniska[18].

Planowany port lotniczy będzie pośrednim bądź celowym miejscem ruchu samolotów. Ponadto, jeżeli zajdzie taka potrzeba, istnieć będzie możliwość dokonywania załadunku i rozładunku przewożonych towarów, załogi lub pasażerów[19]. Lotnisko, które ma być gotowe do 2011 roku, zajmować będzie 250 ha, pas startowy ma mieć 2,5 km długości.

Prognoza ruchu lotniczego dla aeroportu Lublin-Świdnik zakłada 500 tys. pasażerów w pierwszym roku funkcjonowania lotniska, około 1 mln w prognozie sięgającej 2016 roku i około 2,4 mln pod koniec 2035 roku[20]. Według brytyjskiej firmy ASM, która przygotowała prognozę ruchu lotniczego dla Świdnika, pracę w porcie na początku jego istnienia ma znaleźć około 200 osób[21]. Lubelskie kuratorium oświaty planuje w związku z tym otworzyć w szkołach zawodowych nowe kierunki, m.in. związane z obsługą ruchu lotniczego, a ich absolwenci mieliby szansę pracować w świdnickim porcie lotniczym[22]. Do programu planuje się przyłączyć między innymi I liceum ogólnokształcące im. W. Broniewskiego w Świdniku, które chce utworzyć klasę przygotowującą młodzież do wykonywania zawodu stewardesy[23].

Kapitał akcyjny i struktura własności[edytuj | edytuj kod]

Spółkę akcyjną Port Lotniczy Lublin tworzy obecnie czterech akcjonariuszy. W jej skład wchodzą samorządy miast Lublina (60,1955% udziałów) i Świdnika (5,5440%), województwa lubelskiego (34,2513%) i powiatu Świdnik (0,0093%)[24].

Problemy ekologiczne[edytuj | edytuj kod]

Planowana rozbudowa lotniska zagrażała susłom perełkowanym, których największa kolonia (ok. 11 tys. osobników) znajduje na trawiastym terenie obecnego lotniska w Świdniku. Dzięki porozumieniu ekologów i władz lokalnych przesunięto lokalizację nowego pasa startowego. Natomiast kolonia susłów została objęta dodatkową ochroną: w tym celu powołana została Fundacja Ochrony Susła Perełkowanego, stan kolonii susłów jest stale monitorowany. Miejsce ich zamieszkania będzie ogrodzone, tak żeby nie zagrażały im koty i psy z okolicznych domów[25].

Projekt lotniska[edytuj | edytuj kod]

SZT SA134-019 stojący na stacji w terminalu lotniska.
Wnętrze terminala.

W wyniku konkursu, przeprowadzonego jeszcze w 2008 roku, zadecydowano, że port lotniczy Lublin-Świdnik zostanie wybudowany według projektu polsko-hiszpańskiego konsorcjum Sener-ARE-Polconsult. Polconsult, firma, która brała udział w projektowaniu każdego rozbudowywanego lotniska w Polsce, zaprojektowała płytę lotniska i pas startowy. Nad stroną architektoniczną przedsięwzięcia czuwała warszawska pracownia ARE (arch. Jakub Wacławek, arch. Grzegorz Stiasny, arch. Adam Kluczek)[26]. W roku 2009 hiszpańska firma Sener zajęła się przygotowaniem dokładnej dokumentacji, pracownia ARE zaprojektowała terminal i pozostałe budynki a Polconsult zaprojektował pas startowy i płytę postojową. Konsorcjum dostało 11 mln 610 tys. zł za projekt, natomiast dodatkowy 1 mln 290 tys. zł został przeznaczony na nadzór autorski.

25 sierpnia 2008 roku sąd konkursowy, któremu przewodniczył architekt Stefan Kuryłowicz, ogłosił swoją decyzję w lubelskim Trybunale Koronnym. Odczytując wyniki sąd stwierdził, że będzie to najpiękniejsze lotnisko w Europie. Sąd docenił projekt za sprawne połączenie terminalu z zabudową portową – według tego pomysłu spalinowe zespoły trakcyjne mają wjeżdżać wprost do terminalu lotniska[27]. Zgodnie z projektem, powstała duża biała hala lotniska ze świetlikami w dachu (przypominająca elektroniczny budzik), wewnątrz terminalu miało znaleźć się dziewięć stanowisk do odpraw klasy ekonomicznej, trzy dla biznesowej i osobna strefa VIP. W każdej chwili będzie można zwiększyć liczbę punktów odpraw. W sali przylotów będą trzy taśmociągi do wydawania bagażu.

Halę odlotów będzie można podzielić ruchomą szklaną ścianą, która oddzieli obywateli strefy Schengen od reszty pasażerów. Planowano, że cała hala będzie miała 160 m długości. Na piętrze miała powstać antresola z kawiarnią i restauracją – miejsce byłoby jednocześnie punktem widokowym na płytę lotniska i halę główną. W podziemiach zostaną wybudowane magazyny, pomieszczenia techniczne i urządzenia obsługujące wydawanie i przewożenie bagażu[28].

W roku 2011 zdecydowano ostatecznie o pomniejszeniu terminala lubelskiego lotniska z 24 tys. m. kw. powierzchni do 11 tys. metrów. Zmniejszenie budynków zasugerowali eksperci unijni[29].

Gotowy jest już projekt (Sener) dróg dojazdowych do lotniska. Wokół aeroportu znajdą się cztery ronda, estakady nad torami kolejowymi i wiadukty nad al. Lotników Polskich w Świdniku. Według planu ul. Żwirki i Wigury ma być czteropasmowa, a z każdej z ulic zapewniony będzie łatwy dojazd do drogi ekspresowej S-17 WarszawaHrebenne.

Przygotowania do budowy 2008–2010[edytuj | edytuj kod]

W listopadzie 2008 roku rozpoczęło się wyburzanie zabudowań na terenie przyszłego cywilnego portu lotniczego, koniec prac przewidziano na marzec 2009. Na ich miejscu znajdzie się pas startowy lotniska. Żeby powstał pas startowy, trzeba było wyburzyć 15 domów i wyciąć las na powierzchni ponad stu hektarów. Z terenu przyszłego lotniska musiały także zostać przeniesione mogiły wojskowe, znajdujące się na cmentarzu wojennym. Spoczywali na nim żołnierze polegli w czasie pierwszej i drugiej wojny światowej – obywatele Austro-Węgier i Imperium Rosyjskiego, ale także polscy żołnierze zabici w kampanii wrześniowej oraz Rosjanie, którzy zginęli w 1944 roku[30]. Ciała żołnierzy polskich, rosyjskich i austriackich spoczęły na cmentarzu komunalnym w Świdniku[31].

13 lutego 2009 roku do Urzędu Marszałkowskiego w Lublinie wpłynęła decyzja ministra, zezwalająca na wycięcie 142 hektarów tzw. lasu szpitalnego wokół przyszłego lotniska. Spółka Port Lotniczy Lublin musiałaby zapłacić za to ok. 100 mln złotych, ale dopiero po tym jak zakończyłyby się procedury wylesiania gruntów. Dzięki zapisom w specustawie lotniskowej nie trzeba płacić za wycięcie. Z tak uzyskanych gruntów 118 hektarów będzie przeznaczone na pas startowy i budynki infrastruktury lotniskowej, natomiast na 23 hektarach powstaną drogi dojazdowe[32].

20 marca 2009 kolejne 125 ha gruntów położonych w Świdniku lubelski ratusz wniósł do spółki Port Lotniczy Lublin. Wartość ziemi sięgnęła 33 mln zł, co oznacza, że miasto objęło ponad 70 procent akcji w przedsięwzięciu. Przekazane parcele samorząd Lublina odkupił w ostatnich latach od banku Pekao oraz prywatnych właścicieli – powstanie na nich zielone lotnisko, a część gruntów trafi prawdopodobnie w ręce Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej[17].

18 października 2010 wojewoda lubelska Genowefa Tokarska podpisała zgodę na wybudowanie lotniska o rygorze natychmiastowej wykonalności, potwierdzając jednocześnie, że inwestycja zostanie zakończona wiosną 2012 r[33]. Dokument ten oficjalnie zatwierdził projekt budowlany, dokonał podziału nieruchomości, zezwolił na pełną wycinkę lasu i umożliwił fizyczne rozpoczęcie budowy portu lotniczego. Krzysztof Grabczuk, marszałek województwa, potwierdził też wcześniejsze rozstrzygnięcie 4 pierwszych przetargów na budowę[34]. Decyzja środowiskowa pozwoliła tym samym na rozpoczęcie pełnych prac budowlanych w październiku 2010 roku[35].

Prace budowlane 2010–2012[edytuj | edytuj kod]

Prace budowlane na lotnisku, marzec 2011.

Oficjalnie budowa lubelskiego portu lotniczego rozpoczęła się w dniu 10 listopada 2010. W pierwszych dniach budowy spychacze wyrównywały teren tzw. górek motocyklowych, jednocześnie prowadzona była wycinka drzew i niwelacja terenu. W tym miejscu miał znaleźć się początek pasa startowego[36].

Prace budowlane oraz przetargi przebiegały sprawnie, w związku z czym już w październiku 2011 ukończono płytę postoju samolotów[37]. W tym samym miesiącu przetarg na budowę terminala wygrała firma Budimex. Zgodnie z ustaleniami miała ona postawić budynek w dziewięć miesięcy, a za pracę otrzymać blisko 67 milionów złotych. W ramach tych prac miał powstać także budynek lotniskowej straży pożarnej oraz budynek techniczny[38]. Budimex rozpoczął prace jeszcze w październiku 2011[39].

Początek działalności[edytuj | edytuj kod]

1 grudnia 2012 roku w porcie lotniczym odbył się "dzień otwarty"[40]. Według wstępnych szacunków Dzień Otwarty odwiedziło około 20 tysięcy ludzi[41].

Dzień otwarty w Porcie Lotniczym Lublin.

Pierwszy lot odbył się 17 grudnia 2012 roku. Tego dnia Ryanair uruchomił połączenie do Londynu i Dublina. 18 grudnia 2012 rozpoczęły kursowanie samoloty linii WizzAir do Oslo i Londynu[42]. Od kwietnia 2013 wystartuje także połączenie do Liverpoolu linii Ryanair[43]. Ponadto od lutego 2013 zaplanowano pierwsze czartery do Egiptu.

Pierwszym samolotem, który lądował był An-26, drugim - Boeing 737 wyczarterowany od Enter Air, trzecim Boeing linii Ryanair.

Infrastruktura lotniska[edytuj | edytuj kod]

Port Lotniczy powstawał od podstaw. Wybudowano nowoczesny pas startowy wraz z infrastrukturą towarzyszącą, terminal do obsługi pasażerów, infrastrukturę drogową z parkingami, budynek straży pożarnej, budynek techniczny i stację paliwa lotniczego. Aby umożliwić klientom portu lotniczego sprawny dojazd zbudowano nową ulicę Jana III Sobieskiego połączoną z istniejącą infrastrukturą drogową. Zmodernizowano oraz przebudowano także inne ulice m.in. zmieniono przebieg ulicy Mełgiewskiej. Ponadto na potrzeby lotniska wybudowano nową zelektryfikowaną linię kolejową nr 581 łącząca stację Świdnik Miasto z stacją Świdnik Port Lotniczy przylegającą do terminala. Zgodnie z planem szlak ma być obsługiwany przez elektryczne zespoły trakcyjne typu EN57AL należące do województwa lubelskiego[potrzebne źródło].

Pierwsze miesiące[edytuj | edytuj kod]

Port Lotniczy Lublin działa nieprzerwanie od 17 grudnia 2012 roku. W ciągu pierwszego roku swojej działalności obsłużył ponad 188 tysięcy pasażerów. Nie udało się osiągnąć planowanych przez Zarząd portu 300 tysięcy pasażerów. Obecnie szacowana ilość to więcej niż 200 tysięcy pasażerów za rok 2013.

Na czas wakacji spółka EuroLOT uruchomiła połączenie Lublin - Gdańsk/Amsterdam - Lublin. Według zapewnień przewoźnika te połączenie jest aktualnie najszybciej sprzedawanym rejsem przez EuroLOT. Planowane jest przedłużenie terminów kursowania po wakacjach. Na marzec 2014 planowane jest uruchomienie połączenia do Mediolanu.

W czerwcu 2013 roku oddano do użytku docelową wieżę kontroli lotów. 17 października 2013 roku zaczął działać na lotnisku system ILS I kategorii [44]. Port Lotniczy Lublin obsługuje obecnie 7 lotów rejsowych, 2 czarterowe, połączenia specjalne i taksówki powietrzne [45] [46] [47]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Dane techniczne
  2. Airport Lublin Ulubieńcem Polski! Internauci wybrali
  3. Budowa portu w Lublinie zakończona
  4. Lotnisko Lublin na Flightradar
  5. [1]
  6. Rozkład lotów (pol.). http://www.airport.lublin.pl/.
  7. LATO 2014 (pol.). http://www.airport.lublin.pl/.
  8. Świdnik na kartach historii – Przedwojenne lotnisko w Świdniku
  9. Oficjalna strona Aeroklubu Świdnik – Historia
  10. "Działalność Komitetu Żwirki i Wigury", Zygmunt Kozak. Biuletyn Nr 22 Wojskowej Służby Archiwalnej (1999)
  11. Świdnik na kartach historii – Wielki dzień Lublina!
  12. www.aeroklub.lublin.pl (pol.). [dostęp 2011-09-14].
  13. Port Lotniczy Lublin w Świdniku i jego dostępność komunikacyjna (pdf)
  14. Kurier Lubelski – Lotnisko, nowe ulice, boiska, mieszkania [dostęp: 2 stycznia 2009]
  15. Rzeczpospolita – Prawie 300 mln zł na lotnisko Lublin-Świdnik [dostęp: 5 czerwca 2008]
  16. Kurier Lubelski – Województwo ma budżet na 2009 rok [dostęp: 30 grudnia 2008]
  17. 17,0 17,1 Jurkowski, Artur: Działki wleciały do portu lotniczego (pol.). [dostęp 21 marca 2009].
  18. Port Lotniczy Lublin: Zawarto umowę na wykonanie projektu lotniska (pol.). [dostęp 11 października 2008].
  19. ECOPLAN – Raport oddziaływania na środowisko lotniska "Lublin-Świdnik" w Świdniku
  20. Gazeta Prawna – Zielone światło KE dla budowy lotniska w Lublinie [dostęp: 4 czerwca 2008]
  21. Koziolek.pl Zawód kontroler lotu. Nabór już od września. [dostęp: 29 grudnia 2008]
  22. Kurier Lubelski – Kuratorium stawia na fachowców [dostęp: 30 grudnia 2008]
  23. Kurier Lubelski: Będą stewardesy ze Świdnika (pol.). [dostęp 9 kwietnia 2009].
  24. Port Lotniczy Lublin / firma (pol.). airport.lublin.pl. [dostęp 2012-04-10].
  25. Gazeta Wyborcza: Raport o lotnisku. Najpierw drzewa, ptaki, saperzy... (pol.). [dostęp 2011-01-31].
  26. Sławomir Skomra: Airport Świdnik 2012. Jest projektant lotniska (pol.). [dostęp 21 lutego 2009].
  27. Gazeta Lublin – Lotnisko w Świdniku polsko-hiszpańskie [dostęp: 25 sierpnia 2008]
  28. Najpiękniejsze lotnisko w Europie (pol.). [dostęp 21 lutego 2009].
  29. Gazeta Wyborcza: Lotnisko w Świdniku. Wojewoda pozwoliła na terminal (pol.). [dostęp 2011-08-19].
  30. Gazeta.pl – Samoloty nie będą lądować obok mogił [dostęp: 22 sierpnia 2008]
  31. Koziolek.pl – Nowe domy idą do wyburzenia. Powstaje lotnisko. [dostęp: 22 listopada 2008]
  32. Koziolek.pl – Specustawa przyspieszy budowę lotniska [dostęp: 14 lutego 2008]
  33. Jest pozwolenie na budowę lotniska Lublin – Świdnik (pol.). YouTube. [dostęp 2010-10-18].
  34. Lotnisko w Świdniku: Za kilka dni rusza budowa (wideo) (pol.). Dziennik Wschodni. [dostęp 2010-10-18].
  35. Jest decyzja wojewody dla lotniska w Świdniku (pol.). Kurier Lubelski. [dostęp 2010-10-18].
  36. Lotnisko w Świdniku: Ruszyła budowa portu lotniczego (wideo) (pol.). Dziennik Wschodni. [dostęp 2010-11-10].
  37. Jesteś tu: Strona główna Wiadomości Świdnik Lotnisko w Świdniku: Płyta gotowa, czas na terminal (pol.). Dziennik Wschodni. [dostęp 2011-10-21].
  38. Lotnisko. Budimex zbuduje terminal. Za 67 mln zł. (pol.). Gazeta Wyborcza. [dostęp 2011-10-06].
  39. Lotnisko w Świdniku: Ruszyła budowa terminalu (pol.). Kurier Lubelski. [dostęp 2011-11-01].
  40. Przyjdź i zobacz jak wygląda lotnisko
  41. Dzień Otwarty na lotnisku w Świdniku (RELACJA, ZDJĘCIA, WIDEO)
  42. Port Lotniczy Lublin odebrany
  43. Ryanair - loty
  44. http://www.dziennikwschodni.pl/apps/pbcs.dll/article?AID=/20131017/LUBLIN/131019590
  45. http://www.dziennikwschodni.pl/apps/pbcs.dll/article?AID=/20130626/LUBLIN/130629698
  46. http://samoloty.kurierlubelski.pl/gdzie-chcemy-latac-ze-swidnika-internauci-robia-liste-pozadanych-kierunko
  47. http://www.rynekinfrastruktury.pl/artykul/55/1/lublin-swidnik-ils-na-poczatku-2014-roku.html

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]