Debrzno

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Debrzno
Fragment rynku
Fragment rynku
Herb Flaga
Herb Debrzna Flaga Debrzna
Państwo  Polska
Województwo  pomorskie
Powiat człuchowski
Gmina Debrzno
gmina miejsko-wiejska
Prawa miejskie 1354
Burmistrz Wojciech Kallas
Powierzchnia 7,52[1] km²
Wysokość 130,4 - 173,3 m n.p.m.
Populacja (30.06.2016)
• liczba ludności
• gęstość

5 161[2]
685,8 os./km²
Strefa numeracyjna
+48 59
Kod pocztowy 77-310
Tablice rejestracyjne GCZ
Położenie na mapie powiatu człuchowskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu człuchowskiego
Debrzno
Debrzno
Położenie na mapie województwa pomorskiego
Mapa lokalizacyjna województwa pomorskiego
Debrzno
Debrzno
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Debrzno
Debrzno
Ziemia53°32′17″N 17°14′10″E/53,538056 17,236111
TERC
(TERYT)
2203044
SIMC 0977338
Urząd miejski
ul. Traugutta 2
77-310 Debrzno
Strona internetowa

Debrzno (tuż po wojnie Frydląd Pomorski[3], niem. Preußisch Friedland,[4] kasz. Frédląd) – miasto w województwie pomorskim, w powiecie człuchowskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Debrzno.

Według danych z 30 czerwca 2016 roku miasto miało 5161 mieszkańców.

Położenie[edytuj]

Miasto położone jest nad jeziorami: Żuczek oraz Staw Miejski, nad rzeką Debrzynką, w północnej części Krajny, w pasie Pojezierza Południowopomorskiego (w tym Pojezierza Krajeńskiego) Od północy graniczy z gminami Czarne i Człuchów, od wschodu z gminami Kamień Krajeński i Sępólno Krajeńskie i od południa z Okonkiem i Lipką [5].Debrzno znajduje się odległości 152 na południowy zachód od Gdańska, oraz 166 km na północ od Poznania

Przy zachodnich granicach miasta znajduje się florystyczno-stepowy Rezerwat przyrody Miłachowo o powierzchni 3,7 ha

Historia[edytuj]

Preußisch Friedland, 1917

Pierwsze wzmianki dotyczące Debrzna pochodzą z XII w. W 1354 roku miasto otrzymało prawa miejskie z nadania wielkiego mistrza krzyżackiego Winricha von Kniprode[6] Podczas Wojny trzynastoletniej w 1462 roku Debrzno zostało zajęte przez wojska krzyżackie i było oblegane przez wojska Korony Polskiej przez 8 dni, ale nie zostało zdobyte.W wyniku zapisów II pokoju toruńskiego zostało włączone przez Kazimierza Jagiellończyka do granic Polski, po dwunastu latach król polski potwierdził prawa miejskie Debrzna.

Debrzno ma swój związek z rodem Kostków herbu Dąbrowa. Jan Jerzy Kostka zwany także Kostką Węsierskim (ok. 1680 - po 1746) – kanonik poznański – jest posta­cią, którą ujawnił w swej publikacji Jerzy Antoni Kostka[7] "Na ślad istnienia kolejnego Kostki piastującego wysoki urząd w Kościele Rzymsko Katolickim w XVIII wieku, nie wymienionym przez naukowców, natrafiono w „Wielkim słowniku geograficznym” z 1890 roku, w tomie II, na stronie 417. Zapisano tam, że Jan Jerzy Kostka Węsierski – kanonik poznański objął w 1738 roku stanowisko proboszcza frydlandzkiego w miejscowości Frydland Pruski w po­wiecie człuchowskim. Słownik niemiecko-polski, dotyczący nazewnictwa krajoznawczego, autorów: M. Mattek i J. Szczepankiewicz-Battek podaje, że Frydland Pruski w pisowni niemieckiej pisze się Preussisch Friedland, a zawarty odnośnik wskazuje miejscowość Debrzno w pow. człu­chowskim. Miejscowość Debrzno znajduje się także i dzisiaj w powiecie człuchowskim, ale w województwie pomorskim i w obrębie diecezji pelplińskiej.

Obwarowania miejskie

Na podstawie kwerendy w Archiwach Kurii Pelplińskiej, przeprowadzonej przez archiwa­riusza profesora ks. prałata Anastazego Nadolnego wynika, że ksiądz Jan Jerzy Kostka  był proboszczem w Debrznie. Archiwista podaje, że Kostka wymieniany jest w materiałach z wizytacji Archidiakonatu Kamieńskiego z lat 1743-1744 jako proboszcz w Debrznie. Informacja ta dostępna jest w archiwum pelplińskim (sygn. K 11,K. G - 12). Niestety brak jest w niej bliższych danych biograficznych tej postaci. Księdza Kostkę wymienia także o. Jerzy Schwengel w: „Ad histariam Pomeranie apparatus pauper.....”, „Fontes” 16-19: 1912-1915, s. 470.

W pracy dra Schwitza "Biały Bór i jego historia" Wyd. w Pile 1932 roku znajduje się informacja iż w latach 1531 - 1553 proboszczem był ks. Georg Sabat, a od 1698 roku ks. Godszalski.

Urodził się tutaj bł. o. Anicet Kopliński.

Zabytki[edytuj]

Według rejestru zabytków NID[8] na listę zabytków wpisane są:

Współczesność[edytuj]

Na południe od miasta w odległości 2–3 km już na terenie województwa wielkopolskiego znajduje się dawne lotnisko wojskowe Debrzno. Obecnie mieści się tam ośrodek "Rallyland" z torami wyścigowymi i bazą hotelową[9], którego właścicielem jest Tomasz Kuchar.

Wspólnoty wyznaniowe[edytuj]

Sport[edytuj]

Od 1945 roku istniał w Debrznie Ludowy Klub Sportowy „Żagiel". Najpopularniejszą sekcją klubu była piłka nożna. Największym sukcesem piłkarzy był tytuł mistrza okręgu juniorów, oraz awans do ligi międzywojewódzkiej w 1986 roku. Sukcesy odnosili również bokserzy którzy byli powoływani do kadry narodowej juniorów. Klub został zlikwidowany w 1992 roku z powodów finansowych. Na miejsce „Żagla” został założony Miejski Klub Sportowy (MKS) W roku 2014 do użytku klubu został oddany zmodernizowany stadion.[11]

Gminy partnerskie[edytuj]

Demografia[edytuj]

  • Piramida wieku mieszkańców Debrzna w 2014 roku [2].


Piramida wieku Debrzno.png

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. Dane Głównego Urzędu Statystycznego: Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym (Stan w dniu 31 XII 2008 r.). [dostęp 1.10.2009].
  2. a b http://www.polskawliczbach.pl/Debrzno, w oparciu o dane GUS.
  3. Pierwsza powojenna mapa Polski wydana przez WIG Sztabu Generalnego w roku 1945.
  4. Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości (M.P. z 1946 r. Nr 142, poz. 262)
  5. Dzieje miasta i gminy Debrzno Wydawnictwo Jasne; 2014 rok; str 559
  6. Debrzno, pomorskie.eu [dostęp 2017-11-22] (pol.).
  7. Jerzy Antoni Kostka, Kostkowie herbu Dąbrowa. Wyd.Z.P. POLIMER  Koszalin 2010, s. 46 i 54. ​ISBN 978-83-89976-40-6
  8. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo pomorskie. 30 września 2017; 3 miesiące temu. [dostęp 2017-01-08]. s. 11.
  9. Rallyland
  10. Dane według raportów wyszukiwarki zborów (www.jw.org) z 1 listopada 2014.
  11. Serwis Internetowy Miejskiego Klubu Sportowego Debrzno, www.mksdebrzno.pl [dostęp 2017-11-22] (pol.).

Linki zewnętrzne[edytuj]