Dzierzgoń

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Dzierzgoń
miasto w gminie miejsko-wiejskiej
Ilustracja
Widok Dzierzgonia od południa
Herb
Herb
Państwo  Polska
Województwo  pomorskie
Powiat sztumski
Gmina Dzierzgoń
Prawa miejskie 7 kwietnia 1288[1]
Burmistrz Jolanta Szewczun
Powierzchnia 3,90 km²
Populacja (2017.12.31.)
• liczba ludności
• gęstość

5413[2][3]
1387,9 os./km²
Strefa numeracyjna (+48) 55
Kod pocztowy 82-440
Tablice rejestracyjne GSZ
Położenie na mapie gminy Dzierzgoń
Mapa konturowa gminy Dzierzgoń, blisko centrum po prawej na dole znajduje się punkt z opisem „Dzierzgoń”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, u góry znajduje się punkt z opisem „Dzierzgoń”
Położenie na mapie województwa pomorskiego
Mapa konturowa województwa pomorskiego, po prawej nieco na dole znajduje się punkt z opisem „Dzierzgoń”
Położenie na mapie powiatu sztumskiego
Mapa konturowa powiatu sztumskiego, blisko centrum na prawo znajduje się punkt z opisem „Dzierzgoń”
Ziemia53°55′24″N 19°21′05″E/53,923333 19,351389
TERC (TERYT) 2216014
SIMC 0932726
Urząd miejski
pl. Wolności 1
82-440 Dzierzgoń
Strona internetowa

Dzierzgoń (dawniej Kiszporg/Kiszpork, niem. Christburg[4]) – miasto w województwie pomorskim, w powiecie sztumskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Dzierzgoń nad rzeką Dzierzgoń. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa elbląskiego. Dzierzgoń leży w historycznych Prusach Górnych[5], na obszarze dawnej Pomezanii[6]. Stanowi też część Powiśla[7].

Według danych z 1 stycznia 2018 Dzierzgoń liczył 5413 mieszkańców[2].

Według danych z 1 stycznia 2011 r. powierzchnia miasta wynosiła 3,90 km²[8].

Miejsce obrad sejmików województwa malborskiego do 1610 roku (obok Sztumu)[9].

Historia[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: Historia Dzierzgonia.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Dzierzgoń – pozostałości zamku krzyżackiego
Dzierzgoń, 1684
Dzierzgoń, XX w.
Plan Dzierzgonia, XX w.


Nazwa[edytuj | edytuj kod]

Kronikarz Jan Długosz określił miejscowość jako Dzrezgon (25 IX 1429) oraz wymienił określenie funkcji komtura dzierzgońskiego jako Dzirzgouiensis (26 V 1429), Dzirgouensis (14 VI 1430) i dalej jako Dzyrgon, Dzirgon, Dzyrgon. W tekście pokoju toruńskiego pojawiła się nazwa Dzierzgon[10].

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Według danych z 2 maja 2013 r. miasto miało 5564 mieszkańców[11].

  • Piramida wieku mieszkańców Dzierzgonia w 2014 roku[12].


Piramida wieku Dzierzgon.png

Wspólnoty wyznaniowe[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: Dekanat Dzierzgoń.

Miasta partnerskie[edytuj | edytuj kod]

Sport[edytuj | edytuj kod]

  • Klub sportowy Powiśle Dzierzgoń (IV liga piłki nożnej)

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. admin | Polskie Zamki Gotyckie, zamkigotyckie.org.pl [dostęp 2017-11-22].
  2. a b Dzierzgoń w liczbach, [w:] Polska w liczbach [online], polskawliczbach.pl [dostęp 2016-01-11] (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
  3. Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2018r.
  4. Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości (M.P. z 1946 r. nr 142, poz. 262)
  5. Roman Czaja: Małe miasta na zjazdach stanów pruskich do 1454 roku, w: „Acta Universitatis Nicolai Copernici. Nauki Humanistyczno-Społeczne. Archeologia”, t. XXVIII, z. 349, red. Jerzy Olczak. Wydawnictwo Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, Toruń 2001, s. 101. ISSN 0860-1232, ISSN 0137-6616
  6. Wojciech Zawadzki: M. Józefczyk, Z dziejów religijnych Pomezanii w XVII wieku, Tom I. Synteza dziejów, Malbork 2012, ss. 404; Tom II. Źródła do dziejów XVII-wiecznej Pomezanii, Malbork 2013, ss. 501 – recenzja, w: „Studia Elbląskie”, t. XV, red. nacz. Stefan Ewertowski. Wyższe Seminarium Duchowne Diecezji Elbląskiej, Elbląg 2014, s. 439. ISSN 1507-9058
  7. Dzieło najżywsze z żywych. Antologia reportażu o ziemiach zachodnich i północnych z lat 1919–1939, oprac. Witold Nawrocki. Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 1981, s. 150. ​ISBN 83-210-0210-2
  8. Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2013 r.. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2013-07-26. ISSN 1505-5507.
  9. Wojciech Kriegseisen, Sejmiki Rzeczypospolitej szlacheckiej w XVII i XVIII wieku, Warszawa 1991, s. 31.
  10. Gazda Daniel, Wielokulturowy Obiekt Warowny na Górze Zamkowej oraz Gród Cyplowy w Starym Dzierzgoniu. Studia i Materiały [dostęp 2019-08-29] (ang.).
  11. BIP, Dzierzgoń: Gmina Dzierzgoń, 2 maja 2013.
  12. Dzierzgoń w liczbach, [w:] Polska w liczbach [online], polskawliczbach.pl [dostęp 2016-01-11] (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
  13. Dane według wyszukiwarki zborów, na oficjalnej stronie Świadków Jehowy jw.org [dostęp 2013-01-29].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]