Artykuł na Medal

Fantastyczne zwierzęta i jak je znaleźć (film)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Fantastyczne zwierzęta
i jak je znaleźć
Fantastic Beasts
and Where to Find Them
Gatunek

fantasy, przygodowy

Rok produkcji

2016

Data premiery

8 listopada 2016 (Toronto)
18 listopada 2016 (Polska)

Kraj produkcji

Wielka Brytania
Stany Zjednoczone

Język

angielski

Czas trwania

133 minuty[1]

Reżyseria

David Yates

Scenariusz

J.K. Rowling

Główne role

Eddie Redmayne
Katherine Waterston
Dan Fogler
Alison Sudol
Ezra Miller
Samantha Morton
Jon Voight
Carmen Ejogo
Colin Farrell

Muzyka

James Newton Howard

Zdjęcia

Philippe Rousselot

Scenografia

Stuart Craig

Kostiumy

Colleen Atwood

Montaż

Mark Day

Produkcja

Steve Kloves
J.K. Rowling

Wytwórnia

Warner Bros. Pictures[2]
Heyday Films[2]

Dystrybucja

Warner Bros.

Budżet

180 mln USD

Przychody brutto

814 mln USD

Poprzednik

Seria filmów o Harrym Potterze

Kontynuacja

Fantastyczne zwierzęta: Zbrodnie Grindelwalda (2018)

Fantastyczne zwierzęta i jak je znaleźć (oryg. Fantastic Beasts and Where to Find Them) – brytyjsko-amerykański film fantasy z 2016 roku w reżyserii Davida Yatesa. Jest spin-offem i filmem poprzedzającym fabularnie serię o Harrym Potterze. Jednym z producentów była J.K. Rowling, która napisała również scenariusz, zainspirowany swoją książką z 2001 roku o tym samym tytule. W rolach głównych wystąpili: Eddie Redmayne, Katherine Waterston, Dan Fogler, Alison Sudol, Ezra Miller, Samantha Morton, Jon Voight, Carmen Ejogo i Colin Farrell.

Jest to pierwsza część serii filmów Fantastyczne zwierzęta i dziewiąta produkcja franczyzy Wizarding World. Kontynuacja filmu, Fantastyczne zwierzęta: Zbrodnie Grindelwalda, została wydana w 2018 roku; trzeci film z serii, Fantastyczne zwierzęta: Tajemnice Dumbledore’a, zadebiutował w 2022 roku.

Światowa premiera filmu Fantastyczne zwierzęta i jak je znaleźć miała miejsce 8 listopada 2016 roku na Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Toronto. W Polsce premiera odbyła się 18 listopada tego samego roku. Otrzymał przeważnie pozytywne recenzje od krytyków i zarobił 814 milionów dolarów na całym świecie, co uczyniło go ósmym najbardziej dochodowym filmem w 2016 roku.

Produkcja była nominowana do pięciu nagród BAFTA i zwyciężyła w kategorii najlepsza scenografia. Była także nominowana do dwóch Oscarów, zdobywając statuetkę za najlepsze kostiumy i stając się pierwszym filmem z franczyzy Wizarding World, który otrzymał tę nagrodę.

Fabuła[edytuj | edytuj kod]

W 1926 roku do Nowego Jorku przybywa brytyjski czarodziej i magizoolog Newton Scamander. Spotyka Mary Lou Barebone, mugolską szefową New Salem Philanthropic Society. Próbując schwytać Niuchacza – stwora, który uciekł z magicznej walizki – Newt spotyka piekarza Jacoba Kowalskiego, z którym nieświadomie zamieniają się walizkami. Porpentina „Tina” Goldstein, zdegradowana Auror Magicznego Kongresu Stanów Zjednoczonych, aresztuje Newta za złamanie magicznego prawa. Ponieważ walizka w jego posiadaniu zawiera tylko wypieki Jacoba, Newt zostaje zwolniony. Jacob po powrocie do domu otwiera walizkę Newta uwalniając kilka stworzeń[3].

Po tym, jak Tina i Newt znajdują Jacoba i walizkę, Tina zabiera ich do swojego mieszkania i przedstawia Queenie, swojej siostrze. Jacob i Queenie zakochują się w sobie. Newt zabiera Jacoba do wnętrza swojej magicznie powiększonej walizki, w której okazują się znajdować pomieszczenia zamieszkałe przez różne stworzenia. Jednym z tych stworzeń jest Obscurus – pasożyt, który rozwija się w magicznie uzdolnionych dzieciach, w wyniku czego rzadko dożywają one dziesiątego roku życia[3].

Po odzyskaniu dwóch z trzech zbiegłych bestii, Tina, Newt i Jacob zostają aresztowani, ponieważ urzędnicy twierdzą, że jedno ze stworzeń Newta jest odpowiedzialne za zabicie senatora Henry’ego Shawa Jr., którego faktycznie zaatakował Obscurus. Percival Graves, szef Departamentu Przestrzegania Prawa Czarodziejów, oskarża Newta o spisek z czarnoksiężnikiem Gellertem Grindelwaldem i postanawia zniszczyć walizkę oraz usunąć ostatnie wspomnienia Jacoba. Newt i Tina zostają skazani na śmierć, ale uciekają z pomocą Queenie i Jacoba, którzy odzyskują również walizkę Newta[3].

Graves przybywa do Credence’a, adoptowanego syna Mary Lou, i proponuje uwolnienie go od agresywnej matki w zamian za pomoc w odnalezieniu Obscurusa, który sieje zniszczenie w mieście. Credence znajduje pod łóżkiem swojej przybranej siostry Modesty różdżkę, która prawdopodobnie należy do niego. Obscurus zabija Mary Lou i jej najstarszą córkę Chastity. Graves, myśląc, że Modesty jest nosicielem Obscurusa, stwierdza że Credence jest charłakiem, czyli osobą pozbawioną magicznych zdolności i odmawia nauczania go magii. Credence ujawnia jednak, że jest nosicielem i przeżył tylko dzięki swojej magii[3].

Newt znajduje Credence’a ukrywającego się w tunelu metra, ale zostaje zaatakowany przez Gravesa. Tina uspokaja chłopca i próbuje chronić go przed Mary Lou. Gdy Credence powraca do ludzkiej postaci, Seraphina Picquery, przewodnicząca Magicznego Kongresu Stanów Zjednoczonych oraz aurorzy niszczą Obscurusa. Graves przyznaje, że planował uwolnić stwora, aby ujawnić magiczną społeczność przed mugolami (osobami niemogącymi posiadać i rozwijać umiejętności magicznych) i obarczyć odpowiedzialnością za ten czyn Newta. Picquery nakazuje aurorom schwytać Gravesa, ale on pokonuje ich[3].

Magiczny Kongres Stanów Zjednoczonych obawia się, że świat czarodziejów został ujawniony. Aby temu zapobiec, Newt wypuszcza jedno ze swoich stworzeń, by rozproszyło eliksir, który usuwa ostatnie wspomnienia wszystkich w mieście. Queenie całuje Jacoba, gdy deszcz wymazuje również jego wspomnienia. Scamander wraca do Anglii, a Jacob otwiera piekarnię z ciastkami przypominającymi bestie Newta[3].

Obsada[edytuj | edytuj kod]

  • Eddie Redmayne jako Newt Scamander, brytyjski czarodziej, magizoolog i pracownik Ministerstwa Magii. Scamander jest autorem podręcznika Szkoły Magii i Czarodziejstwa w Hogwarcie „Fantastyczne zwierzęta i jak je znaleźć”[4].
  • Katherine Waterston jako Porpentina Ester „Tina” Goldstein, czarodziejka i zdegradowana aurorka[5].
  • Dan Fogler jako Jacob Kowalski, mugol, robotnik i piekarz[6].
  • Alison Sudol jako Queenie Goldstein, młodsza siostra i współlokatorka Tiny[7].
  • Samantha Morton jako Mary Lou Barebone, mugolka i złowroga przywódczyni New Salem Philanthropic Society, grupy, której celem jest demaskowanie i zabijanie czarodziejów i czarownic[8].
  • Ezra Miller jako Credence Barebone, czarodziej, nosiciel Obscurusa i adoptowany syn Mary Lou[6][9].
  • Jon Voight jako Henry Shaw Sr., redaktor gazety i ojciec senatora USA Henry’ego Shawa Jr. i Langdona Shawa[10].
  • Carmen Ejogo jako Seraphina Picquery, przewodnicząca Magicznego Kongresu Stanów Zjednoczonych Ameryki, który jest amerykańskim odpowiednikiem brytyjskiego Ministra Magii[11].
  • Colin Farrell jako Percival Graves, wysokiej rangi auror i dyrektor jednego z wydziałów Magicznego Kongresu Stanów Zjednoczonych Ameryki, odpowiedzialny za ochronę czarodziejów[12].

Ponadto w filmie wystąpili również: Ron Perlman jako głos Gnarlaka, goblina, który jest właścicielem magicznego klubu nocnego o nazwie „The Blind Pig”[13], Faith Wood-Blagrove jako Modesta Barebone, nawiedzona młoda dziewczyna, która jest najmłodszym z adoptowanych dzieci Mary Lou[14], Ronan Raftery jako Langdon Shaw, najmłodszy z synów Henry’ego Shawa, który zaczyna wierzyć w magię[15], Josh Cowdery jako Henry Shaw Jr., najstarszy z synów Henry’ego Shawa; arogancki i okrutny senator USA[16], Kevin Guthrie jako Abernathy, nadzorca Tiny i Queenie[17], Jenn Murray jako Chastity Barebone, jeden z adoptowanych dzieci Mary Lou[18], Gemma Chan jako Madam Ya Zhou, wiedźma, która jest członkiem Kongresu[19], Zoë Kravitz jako Leta Lestrange, dawna miłość Newta[20] oraz Johnny Depp jako Gellert Grindelwald, potężny czarnoksiężnik, który wierzy w wyższość czarodziejów nad mugolami i stara się stworzyć nowy Zakon Czarodziejów[21].

Produkcja[edytuj | edytuj kod]

Rozwój projektu[edytuj | edytuj kod]

David Yates, reżyser filmu
David Yates, reżyser filmu

Tytuł Fantastyczne zwierzęta i jak je znaleźć jest kilkakrotnie wymieniany jako podręcznik szkolny w serii książek o Harrym Potterze, chociaż sam Scamander nie pojawia się w żadnej z książek. W 2001 roku Rowling opublikowała wydanie „podręcznika”, a pieniądze z jego sprzedaży miały być przeznaczone dla brytyjskiej organizacji charytatywnej Comic Relief[22].

We wrześniu 2013 roku, zaledwie dwa lata po wydaniu Harry’ego Pottera i Insygniów Śmierci – część 2, ogłoszono powstanie filmu o fantastycznych zwierzętach[23]. Pierwotnie nazywał się Fantastic Creatures i był debiutem Rowling jako scenarzystki[24]. Jako producenta zatrudniono David Heyman, a Steve Kloves miał odpowiadać za scenariusz[25]. Obaj pracowali już przy filmach o Harrym Potterze. Krążyły plotki, że reżyserem może być Alfonso Cuarón, ale zostały obalone w maju 2014 roku[26][27]. Studio Warner Bros. ogłosiło, że planowana jest trylogia, a przynajmniej jedną – pierwszą część wyreżyseruje David Yates[28]. Skomponowanie muzyki powierzono Jamesowi Newtonowi Howardowi[29].

Casting[edytuj | edytuj kod]

Panel filmu na San Diego Comic Con 2016 (od lewej): reżyser Yates; aktorzy Redmayne, Waterston, Sudol, Fogler, Farrell, Miller.
Panel filmu na San Diego Comic Con 2016 (od lewej): reżyser Yates; aktorzy Redmayne, Waterston, Sudol, Fogler, Farrell, Miller.

Początkowo, do roli Newta Scamandera rozważani byli Matt Smith i Nicholas Hoult, ale ostatecznie w czerwcu 2015 roku obsadzono w niej Eddiego Redmayne’a[30][31]. W roli Tiny obsadzono Katherine Waterston[5]. W lipcu 2015 ogłoszono, że rolę Queenie zagra piosenkarka Alison Sudol[7], a Jacoba Kowalskiego Dan Fogler[6]. W połowie 2015 poinformowano, że Ezra Miller został obsadzony w roli Credence’a Barebone’a[32][33]. 11 lipca 2015 studio Warner Bros. wybrało Faith Wood Blagrove spośród 20 000 dziewcząt do roli Modesty Barebone[14].

W sierpniu 2015 roku ogłoszono, że Colin Farrell wcieli się w rolę Percivala Gravesa[12]. Pojawiły się też plotki, że do ekipy dołączy irlandzka aktorka Jenn Murray, co wkrótce potem potwierdził jej agent[18]. W sierpniu 2015 roku ogłoszono, że Samantha Morton wcieli się w rolę Mary Lou Barebone[8].

W październiku 2015 roku poinformowano, że Ron Perlman i wcieli się w rolę goblina[13]. W tym samym czasie do obsady dołączyły Gemma Chan oraz Carmen Ejogo jako Seraphina i Jon Voight jako Henry Shaw[10]. Na początku listopada 2016 ogłoszono, że Johnny Depp zagra Gellerta Grindelwalda, ale nie będzie miał dużej roli w filmie[34].

Zdjęcia i postprodukcja[edytuj | edytuj kod]

Główne zdjęcia rozpoczęły się 17 sierpnia 2015 roku w Warner Bros. Studios w Hertfordshire w Anglii[9][8]. Kilka scen zostało nakręconych w Londynie[35]. Po dwóch miesiącach produkcja została przeniesiona do Cunard Building i St George’s Hall w Liverpoolu, który został przekształcony w Nowy Jork z lat 20. XX wieku[36]. Dalsze nagrania miały miejsce przy Cunard Building na Liverpool’s Merseyside oraz w budynku dawnego Martins Bank przy Water Street w Liverpoolu[37][38]. Za zdjęcia odpowiadał Philippe Rousselot[39], kostiumy zaprojektowała Colleen Atwood[40], a za scenografię odpowiadał Stuart Craig, który wcześniej pracował przy wszystkich ośmiu filmach o Harrym Potterze[41].

Craig tłumaczył, że wnętrze Kongresu charakteryzuje się intensywnym wykorzystaniem koloru złotego, który ma obrazować bogactwo i potęgę rządu amerykańskiego świata czarodziejów[42]. Plan filmowy wielkiej sali Kongresu, który został zaprojektowany w studio Leavesden ma około 75 metrów długości i 15 metrów wysokości, natomiast w postprodukcji uczyniono z niego pomieszczenie wysokie na ponad 200 metrów[42]. Scenograf wyjaśnił też, że kręcenie całego filmu w budynkach i na ulicach Nowego Jorku byłoby niemożliwe logistycznie i finansowo, dlatego w Leavesden stworzono wiele lokalizacji z filmu, w tym stację metra[43]. Musiała ona zostać odtworzona na podstawie dostępnych zdjęć, ponieważ została wycofana z użytku w 1945 roku[44]. Miraphora Mina i Eduardo Lima pracowali jako graficy. Zaprojektowali oni ilustrację na ścianie w małej bocznej uliczce, która służy jako tajne wejście do The Blind Pig[45].

Fantastyczne zwierzęta widziane w filmie i ścigane przez Newta Scamandera zostały prawie całkowicie zrealizowane za pomocą efektów specjalnych[46]. Aby zaprojektować Nieśmiałki, projektanci wykonali ponad 200 szkiców i z nich wybrali jeden, który można zobaczyć w filmie. Według Eddiego Redmayne’a Nieśmiałki są jego ulubionym zwierzęciem w filmie[47]. Tworząc Niuchacza, inspirowano się borsukiem. Christian Manz, kierownik ds. efektów wizualnych filmu, powiedział: „obejrzeliśmy kilka zbliżeń borsuka, poszukującego w czyimś domu czegoś do jedzenia; nic i nikt nie stanąłby mu na drodze”[48].

Montażem zajął się Mark Day[49]. Za efekty specjalne odpowiadali Tim Burke oraz Christian Manz, a opracowały je studia Cinesite, DNEG, Framestore, Image Engine, Moving Picture Company, Milk VFX i Rodeo FX[50]. Cinesite odpowiadało za przygotowanie kolacji w mieszkaniu Tiny Goldstein, walizkę Newta oraz niektóre lokalizacje Manhattanu[51]. DNEG przygotowało Obscurusa, pomieszczenie, w którym Newt trzymał swoje magiczne stworzenia czy pojedynek między Tiną a Gravesem[52]. Framestore opracowało niektóre magiczne stworzenia, np. Niuchacza oraz gobliny i postaci w pubie[53]. Image Engine również odpowiadało za niektóre magiczne stworzenia, między innymi Garborogi stworzone przez skrzyżowanie nosorożca, słonia, gąsienicy, strusia, hipopotama, lwa i aligatora, czy Pikujące licho, a także ich środowiska życia[54]. Moving Pictures Company pracowało nad niektórymi scenami na Manhattanie, sekwencją początkową filmu oraz opracowało takie stworzenia, jak Demimozy, czy Żmijoptaki[55]. Milk VFX pracowało głównie nad pokojem z różdżkami w budynku Kongresu, zaczarowanymi elementami wszystkich biurek, takimi jak kartki, maszyny do pisania i inne rekwizyty. Odpowiadało też za efekty teleportacji oraz magiczne obrazy[56]. Efekty opracowane przez Rodeo FX to sekwencja naprawy zniszczonego mieszkania Jacoba przez Newta, a także niektóre magiczne stworzenia w walizce oraz ich otoczenie[57].

Muzyka[edytuj | edytuj kod]

9 kwietnia 2016 roku oficjalna strona internetowa filmu poinformowała, że muzykę napisze i skomponuje James Newton Howard[58]. 24 października 2016 strona Pottermore opublikowała pierwsze spojrzenie na główny temat filmu skomponowany przez Howarda, którym były motywy z wcześniejszych filmów o Harrym Potterze[59][60]. Ścieżka dźwiękowa została wydana przez WaterTower Music 18 listopada 2016 roku[61].

Marketing[edytuj | edytuj kod]

4 listopada 2015 roku „Entertainment Weekly” opublikowało pierwsze oficjalne spoty i zdjęcia promocyjne filmu, między innymi postaci Newta, Tiny i Queenie, a także nagrania zakulisowe[65][66][67]. 10 grudnia 2015 ujawniono, że teaser zostanie wydany 15 grudnia[68]. Wraz z nim ukazał się również plakat[69].

Podczas „A Celebration of Harry Potter” w Universal Orlando Resort w lutym 2016 roku ukazał się filmik, prezentujący wywiady z członkami obsady i ekipy filmowej oraz oficjalny materiał zza kulis[70]. 10 kwietnia podczas gali MTV Movie Awards ukazał się pierwszy zwiastun produkcji[71]. 10 sierpnia „Entertainment Weekly” opublikowało nowe informacje na temat postaci Ezry Millera – Credence’a Barebone’a[72]. Pokazano też nowe zdjęcia, Katherine Waterston i Eddiego Redmayne’a przy wysadzonej stacji metra oraz postać grana przez Colina Farrella, Percivala Gravesa, przesłuchujący aresztowanego i zakutego w kajdanki Newta[73][72].

Od października 2016 Google we współpracy z Warner Bros. publikowało wybrane zdjęcia z planu filmowego w Google Street View, które zostały osadzone w szczegółowych widokach mapy Nowego Jorku wraz z aktualnymi zdjęciami ulic i budynków[74]. Były wśród nich zdjęcia z Kongresu, Steen National Bank, pubu The Blind Pig oraz mieszkania Tiny i Queenie Goldstein[75][76]. Wcześniej taką współprace zawarto przy filmach o Harrym Potterze[77].

Literatura i media[edytuj | edytuj kod]

Scenariusz filmu został opublikowany w formie książkowej 18 listopada 2016 roku i napisała go sama Rowling[78].

7 marca 2016 ukazała się zapowiedź tekstu o historii magii w Ameryce Północnej[79]. 7 października 2016, Rowling wydała również na Pottermore cztery teksty jako wstęp do filmu, zatytułowane Historia magii w Ameryce Północnej[80]. Zawiera ona między innymi informacje o brutalnych magicznych najemnikach w Ameryce Północnej, którzy odegrali znaczącą rolę w historycznych procesach czarownic z Salem w XVII wieku; informacje o różnych amerykańskich wytwórcach różdżek; rola, jaką magia odegrała w I wojnie światowej; powstanie Kongresu[81][80].

28 czerwca 2016 Rowling opublikowała drugą część swojej powieści Historia magii w Ameryce Północnej, dotyczącą fikcyjnej Szkoły Magii i Czarodziejstwa Ilvermorny, szczegółowo opisującą założenie amerykańskiej szkoły magii. Sama szkoła jest wspomniana w filmie[82].

Dodatkowo, WB Games i TT Games wydały pakiet dodatkowy do gry Lego Dimension. Pakiet zawiera model Kongresu do zbudowania, figurki Newta Scamandera i Niuchacza oraz sześciopoziomową kampanię, która odwzorowuje wydarzenia z filmu[83]. Pakiet został wydany tego samego dnia co film, wraz drugim, zawierającym postacie Tiny Goldstein i Swooping Evil. Obsada filmu powtarza tam swoje role[84].

Wydanie[edytuj | edytuj kod]

Światowa premiera filmu Fantastyczne zwierzęta i jak je znaleźć miała miejsce 8 listopada 2016 roku na Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Toronto[85][86][87]. Uroczysta premiera filmu, w której uczestniczyła obsada, odbyła się 10 listopada 2016 w Alice Tully Hall w Nowym Jorku[88].

16 listopada zadebiutował dla szerszej publiczności w Holandii, Szwajcarii, Korei Południowej i we Francji. Dzień później, 17 listopada, pojawił się Niemczech, Portugalii, Argentynie, Brazylii, Rosji, Australii, Nowej Zelandii, Hongkongu i we Włoszech. W Stanach Zjednoczonych, Kanadzie, Hiszpanii, Wielkiej Brytanii, Meksyku i w Polsce dostępny był 18 listopada. W Japonii pojawił się 23 listopada, a w Chinach zadebiutował 25 listopada[89].

Film został wydany w formatach obrazu 2D, 3D oraz IMAX 3D 4K[90][91]. Film został wyemitowany łącznie na 1028 ekranach IMAX 3D na całym świecie (388 ekranów w Stanach Zjednoczonych i Kanadzie, 347 ekranów w Chinach, 26 ekranów w Japonii i 267 ekranów w pozostałych krajach). Jest to drugi film w historii – po Doktorze Strange’u – który miał premierę na ponad 1000 ekranach IMAX 3D na całym świecie[92][93].

Film został wydany w Stanach Zjednoczonych w wersji cyfrowej 7 marca 2017 roku, a 28 marca w wersjach 4K UHD, 3D Blu-ray, Blu-ray i DVD[94].

Odbiór[edytuj | edytuj kod]

Box office[edytuj | edytuj kod]

Produkcja zarobiła 234 miliony dolarów w Stanach Zjednoczonych i Kanadzie oraz 580 milionów dolarów w innych krajach, co daje łącznie 814 milionów dolarów[95]. Budżet filmu wynosił 175 milionów dolarów, z dodatkowymi 150 milionami dolarów wydanymi na marketing[96]. Na całym świecie film zarobił 219,9 mln dolarów w weekend otwarcia, co uczyniło go piątym co do wielkości we franczyzie Wizarding World i siódmym co do wielkości w listopadzie 2016 roku[97][98]. Przychód z kin IMAX wyniósł 15 milionów dolarów[92]. Zysk netto produkcji to 164 miliony dolarów, biorąc pod uwagę wszystkie wydatki i przychody z filmu, co czyni go dziewiątym najbardziej dochodowym wydaniem 2016 roku[99]. W Polsce do końca 2016 roku film obejrzało ponad 865 tys. osób, zarobił ponad 4 miliony dolarów[100][89].

W Wielkiej Brytanii i Irlandii film zarobił 15,33 miliona funtów (19,15 miliona dolarów) z 666 kin, stając się największym debiutem 2016 roku, wyprzedzając poprzedniego rekordzistę, Batman v Superman: Świt sprawiedliwości (14,62 mln funtów)[92][101]. Pod koniec 2016 roku został wyprzedzony przez Łotr 1. Gwiezdne wojny – historie[102].

Film miał najbardziej kasowe otwarcie spośród wszystkich filmów o Harrym Potterze w Korei Południowej (1,7 miliona dolarów), na Filipinach (1,2 miliona), w Zjednoczonych Emiratach Arabskich (429 tysięcy) i na Ukrainie, a także był drugim co do wielkości (za Harry Potter i Insygnia Śmierci: Część I) w Meksyku (1,8 miliona), Rosji (1,7 miliona), Brazylii (1,3 miliona) i Indonezji (480 tysięcy) oraz trzecim (po pierwszej i drugiej części Insygniów Śmierci) w Wielkiej Brytanii (5,4 miliona)[103][104]. Premiera filmu była też drugą największą w historii studio Warner Bros. w Czechach i na Słowacji[104]. Podczas premiery we Francji zarobił 1,8 miliona, w Hiszpanii 1,4 miliona, a w Niemczech 1 milion[92]. Film miał najbardziej kasowy weekend otwarcia spośród filmów o Harrym Potterze na 16 rynkach, w tym w Korei Południowej (14,2 miliona, również trzecie co do wielkości otwarcie dla studia), Rosji (9,8 miliona) i Brazylii (6,4 miliona), największy debiut roku w Niemczech (10,2 miliona), Szwecji, Belgii i Szwajcarii, Francji, Holandii i Danii[92]. We Włoszech w weekend otwarcia film zarobił 6,6 miliona dolarów, stając się najbardziej kasowym filmem amerykańskim w kraju, w Australii 7,4 miliona, w Meksyku 5,8 miliona, a w Hiszpanii 4,5 miliona[92].

W Chinach premiera odbyła się 25 listopada wraz z filmem Disneya Vaiana: Skarb oceanu[105]. W dniu premiery zarobił 11,2 miliona dolarów na 11 600 ekranach. W sumie w weekend otwarcia zarobił 41,1 miliona dolarów[106]. W Japonii podczas premiery zebrał 15,5 miliona, pokonując wszystkie poprzednie filmy z wyjątkiem Harry Potter i Książę Półkrwi oraz Insygnia Śmierci – część 2[93].

Film ustanowił również wiele rekordów w kinach IMAX. W sumie w weekend otwarcia zarobił 7 milionów dolarów z 276 kin, co jest drugim najwyższym wynikiem we franczyzie o Harrym Potterze, za Insygniami Śmierci – część 2[92]. Był trzecim najbardziej dochodowym międzynarodowym otwarciem IMAX w historii. Łącznie film zarobił na tym formacie 19,1 miliona dolarów[93].

Stał się najbardziej dochodowym filmem franczyzy Wizarding World w Rosji (22,1 miliona dolarów) i drugim co do wielkości w Korei Południowej (33,3 miliona). Poza tym najwięcej wpływów film zebrał w Chinach (86 milionów), Wielkiej Brytanii (68 milionaów), Japonii (63,7), Niemczech (35,5 miliona), Francji (30,1 miliona) i Australii (24,2 miliona)[89].

Krytyka w mediach[edytuj | edytuj kod]

Film spotkał się przeważnie z pozytywną recenzją krytyków. W serwisie Rotten Tomatoes 74% z 341 recenzji uznano za pozytywne, a średnia ocen na ich podstawie wyniosła 6,8/10[107]. Na agregatorze Metacritic średnia ważona ocen z 50 recenzji wyniosła 66 punktów na 100[108]. Natomiast według serwisu CinemaScore, zajmującego się mierzeniem atrakcyjności filmów w Stanach Zjednoczonych, publiczność przyznała mu ocenę „A” w skali od A+ do F[97].

Peter Bradshaw z „The Guardian” przyznał filmowi pięć na pięć gwiazdek, twierdząc, że był on „bogatą, barokową i dopieszczoną rozrywką, która momentami zapiera dech w piersiach”[109]. Robbie Collin z „The Telegraph” nazwał film „spektakularnym wyczynem budowania świata” i powiedział, że „chemia między czterema bohaterami przykuwa wzrok”[110]. Peter Travers z magazynu „Rolling Stone” dał filmowi 3/4 i powiedział, że „prawdziwymi gwiazdami są tutaj bestie, podobno brzydkie, dziwne i niebezpieczne, ale jednak ukazujące kreatywność osób pracujących nad efektami specjalnymi”[111]. Mike Ryan z Uproxx wystawił pozytywną recenzję, twierdząc że jest godnym następcą Harry’ego Pottera i napisał: „Newt Scamander w niczym nie przypomina Harry’ego, ale tak właśnie musi być. Wszystko musi jest inne. Nie mogę się doczekać, dokąd zabiorą nas te filmy”[112]. Peter Debruge z „Variety” wystawił mieszaną recenzję i powiedział, że film „podkreśla zarówno mocne, jak i słabe aspekty podejścia Rowling do opowiadania historii”. Podkreśla też błędy logiczne filmu, ale jako zaleta wskazuje wątek miłosny Jacoba i Queenie[113]. Redakcja z „The Hollywood Reporter” oceniła film jako „daleki od ideału, ale pełen akcji i wspaniale wyglądający” stwierdzając, że zadowoli fanów Harry’ego Pottera[114]. David Edelstein z Vulture uznał film za „wyraźnie niemagiczny”, uważając, że stworzenia „nie są specjalnie fantastyczne, a efekty specjalne są nijakie”[115]. Ignatiy Vishnevetsky z AV Club wyraził mieszaną opinię na temat filmu i uznał go za „niejednoznaczny, ale czasami czarujący”[116].

Serwis Bliżej Ekranu ocenił film pozytywnie, pisząc: „Tu wszystko skrzy się kreatywnością, a tego oczekuje się od dobrego kina fantasy” oraz mówiąc, że „nowy film Yatesa może niektórym fanom filmów o Potterze przypaść do gustu nawet bardziej niż ostatnie części sagi o nastoletnim czarodzieju”[117]. Joanna Kułakowska z portalu Gram.pl wystawiła pozytywną recenzję i stwierdziła, że jest to „oszałamiająca wizualnie produkcja z niegłupią fabułą, będąca udaną mieszanką słodyczy i mroku, którą, pomimo kilku wad, ogląda się z prawdziwą przyjemnością”[118]. Ewelina Sikorska z portalu Paradoks oceniając produkcję na 6/10 napisała: „Fantastyczne zwierzęta i jak je znaleźć to film, który jest dobry, ale po projekcji czuje się niedosyt. Mam nadzieję, że kolejna część pokaże lepiej i szerzej cały ten świat przed Potterem”[119]. Tymoteusz Wronka z NaEkranie.pl ocenił film na 6/10 stwierdzając, że „Fantastyczne zwierzęta są świetnym wizualnie obrazem, który jednak boryka się z przeładowaniem: twórcy chcieli pokazać w nim zbyt wiele świata, mając zbyt prostą fabułę”[120]. Piotr Jankowski z Filmwebu wystawił ocenę 5/10 i pochwalił efekty specjalne, jednak jako wadę filmu wskazał opowiadaną historię, twierdząc, że występuje w niej wiele absurdów i nieprawdopodobnych zbiegów okoliczności[121].

Nagrody i nominacje[edytuj | edytuj kod]

Rok Nagroda Kategoria Wynik Źródła
2017 BAFTA Best British Film Nominacja [122]
Best Production Design Wygrana
Best Costume Design Nominacja
Best Sound Nominacja
Best Special Visual Effects Nominacja
Nagroda Akademii Filmowej Best Production Design Nominacja [123][124]
Best Costume Design Wygrana
Art Directors Guild Awards Excellence in Production Design for a Fantasy Film (Stuard Craig) Nominacja [125]
Casting Society of America Feature Big Budget – Drama Nominacja [126]
Costume Designers Guild Awards Excellence in Fantasy Film Nominacja [127]
2016 Critics’ Choice Movie Awards Best Art Direction Nominacja [128]
Best Costume Design Nominacja
Best Hair and Makeup Nominacja
Best Visual Effects Nominacja
2017 Diversity in Media Awards Movie of the Year Nominacja [129]
Empire Awards Best British Film Nominacja [130]
Best actor Wygrana
Best Costume Design Wygrana
Best Make-Up and Hairstyling Wygrana
Best Production Design Wygrana
Best Visual Effects Nominacja
2016 Evening Standard British Film Awards Editor’s Award Wygrana [131]
2017 Irish Film & Television Awards Best Supporting Actor Nominacja [132]
Make-Up Artists & Hair Stylists Guild Awards Feature-Length Motion Picture – Best Period and/or Character Make-Up Nominacja [133]
Feature-Length Motion Picture – Best Period and/or Character Hair Styling Nominacja
Feature-Length Motion Picture – Best Special Make-Up Effects Nominacja
People’s Choice Awards Favorite Year-End Blockbuster Wygrana [134]
Saturn Awards Best Fantasy Film Nominacja [135]
Best Supporting Actor Nominacja
Best Music Nominacja
Best Production Design Nominacja
Best Costume Design Wygrana
Best Make-up Nominacja
Best Special Effects Nominacja
2016 Teen Choice Awards Choice AnTEENcipated Movie Nominacja [136]
2017 Visual Effects Society Awards Outstanding Visual Effects in a Photoreal Feature Nominacja [137]
Outstanding Animated Performance in a Photoreal Feature Nominacja
2016 Washington D.C. Area Film Critics Association Best Art Direction Nominacja [138]

Kontynuacje[edytuj | edytuj kod]

Początkowo, w październiku 2014 roku, studio ogłosiło, że film będzie początkiem trylogii. W lipcu 2016 roku David Yates potwierdził, że Rowling napisała scenariusz do drugiego filmu i ma pomysły na trzeci[139]. W październiku 2016 r. Rowling ogłosiła, że seria będzie składać się z pięciu filmów[140].

Sequel, zatytułowany Fantastyczne zwierzęta: Zbrodnie Grindelwalda, został wypuszczony 16 listopada 2018 roku[141]. Jego scenariusz, Fantastic Beasts – The Crimes of Grindelwald: The Original Screenplay, ukazał się 16 listopada 2018[142]. Trzeci film z serii, Fantastyczne zwierzęta: Tajemnice Dumbledore’a, ukazał się 7 kwietnia 2022 roku[143]; produkcja została opóźniona z powodu pandemii COVID-19[144]. W roli Gellerta Grindelwalda zamiast Johnny’ego Deppa wystąpił Mads Mikkelsen[145].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Fantastic Beasts and Where to Find Them Review: 133-Min Prologue to a Franchise [dostęp 2021-10-16].
  2. a b FANTASTIC BEASTS AND WHERE TO FIND THEM [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  3. a b c d e f David Yates, Fantastyczne zwierzęta i jak je znaleźć, Warner Bros..
  4. Graeme McMillan, Eddie Redmayne Officially Cast in ‘Harry Potter’ Prequel ‘Fantastic Beasts and Where to Find Them’, The Hollywood Reporter, 1 czerwca 2015 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  5. a b Justin Kroll, ‘Fantastic Beasts’: Katherine Waterston Lands Female Lead in ‘Harry Potter’ Spinoff, Variety, 15 czerwca 2015 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  6. a b c Mike Fleming jr., Dan Fogler Cast In ‘Fantastic Beasts And Where To Find Them’ As Jacob: Comic Con, Deadline Hollywood, 10 lipca 2015 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  7. a b Justin Kroll, ‘Fantastic Beasts’: Alison Sudol Joins Eddie Redmayne in ‘Harry Potter’ Spinoff (EXCLUSIVE), Variety, 9 lipca 2015 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  8. a b c David Yates-Helmed ‘Fantastic Beasts’ Filming Starts Up, Deadline Hollywood, 17 sierpnia 2015 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  9. a b Filming Gets Underway on “Fantastic Beasts and Where to Find Them”, Business Wire, 17 sierpnia 2015 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  10. a b Borys Kit, ‘Harry Potter’ Spin-Off ‘Fantastic Beasts’ Casts Jon Voight (Exclusive), The Hollywood Reporter, 5 października 2015 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  11. Jon Voight, Carmen Ejogo i Gemma Chan w 'Fantastic Beasts And Where To Find Them”, Wirtualnemedia.pl, 6 października 2015 [dostęp 2021-10-14] (pol.).
  12. a b Rebecca Ford, Colin Farrell Joins Harry Potter Spinoff ‘Fantastic Beasts’ (Exclusive), The Hollywood Reporter, 5 sierpnia 2015 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  13. a b Borys Kit, Harry Potter Spinoff ‘Fantastic Beasts’ Casts Ron Perlman (Exclusive), The Hollywood Reporter, 8 października 2015 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  14. a b Fantastic Beasts actress chosen from open auditions, BBC, 5 sierpnia 2015 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  15. James Collins, Exclusive: An interview with actor Ronan Raftery, Mandy.com, 4 stycznia 2019 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  16. Phil De Semlyen, Fantastic Beasts And Where To Find Them – everything you need to know, Empire Magazine, 13 kwietnia 2016 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  17. Alex Noble, 'Fantastic Beasts,' ‘Dunkirk’ Actor Kevin Guthrie Receives 3-Year Jail Sentence for Sexual AssaultTheWrap, The Wrap, 15 maja 2021 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  18. a b Jeff Sneider, J.K. Rowling’s ‘Fantastic Beasts’ Casts ‘Brooklyn’ Actress Jenn Murray (Exclusive)TheWrap, The Wrap, 6 sierpnia 2015 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  19. Samy Amanatullah, Harry Potter: Casting Decisions That Saved The Fantastic Beasts Movies (And That Hurt It), Screen Rant, 25 listopada 2018 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  20. Rebecca Ford, ‘Harry Potter’ Spinoff ‘Fantastic Beasts’ Adds Zoe Kravitz (Exclusive), The Hollywood Reporter, 10 sierpnia 2016 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  21. Edward Douglas, Fantastic Beasts: Why Johnny Depp Was Cast as Grindelwald, Collider, 20 listopada 2016 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  22. Harry Potter book profits to go to Comic Relief, Comic Relief, 16 lipca 2009 [dostęp 2021-10-14] [zarchiwizowane z adresu 2012-03-14].
  23. Jeff Labrecque, J.K. Rowling announces new movie franchise set in wizarding world, Entertainment Weekly, 12 września 2013 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  24. Nancy Tartaglione, Warner Bros, J.K. Rowling Team For New ‘Harry Potter’-Inspired Film Series, Deadline Hollywood, 12 września 2013 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  25. Natasha Polis, ‘Harry Potter’ producer David Heyman officially on board to produce ‘Fantastic Beasts and Where To Find Them’, Page to Premiere, 2 października 2013 [dostęp 2021-10-14] [zarchiwizowane z adresu 2013-10-19].
  26. Adam Chitwood, Alfonso Cuaron Will Not Direct HARRY POTTER Spinoff FANTASTIC BEASTS, Collider, 26 maja 2014 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  27. Susana Polo, Producer Talks Fables and Fantastic Beasts, The Mary Sue, 21 stycznia 2015 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  28. David Yates In Talks For ‘Harry Potter’ Spin-Off ‘Fantastic Beasts’, Deadline Hollywood, 21 sierpnia 2014 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  29. James Newton Howard to Score ‘Fantastic Beasts and Where to Find Them’, Film Music Reporter, 7 kwietnia 2016 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  30. Justin Kroll, Eddie Redmayne the Frontrunner to Star in ‘Harry Potter’ Spinoff (EXCLUSIVE), Variety, 10 kwietnia 2015 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  31. Rebecca Hawkes, Matt Smith cast in Harry Potter spin-off Fantastic Beasts?, The Telegraph, 25 marca 2015 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  32. Sachin Trivedi, 'Fantastic Beasts And Where To Find Them’: Ezra Miller Reportedly In Talks For Role, International Business Times, 25 czerwca 2015 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  33. Rebecca Ford, ‘Harry Potter’ Spinoff ‘Fantastic Beasts’ Adds Dan Fogler, The Hollywood Reporter, 10 lipca 2015 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  34. Rebecca Hawkes, Johnny Depp confirmed as Grindelwald in Fantastic Beasts – but not everyone is happy, „The Telegraph”, 9 listopada 2016, ISSN 0307-1235 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  35. Fantastic Beasts And Where To Find Them starts filming in London, The Location Guide, 17 sierpnia 2015 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  36. Tina Miles, Harry Potter fans get ready for a sneak peek at the Fantastic Beasts set, Liverpool Echo, 20 października 2015 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  37. Eleanor Barlow, City looks magical in trailer for Harry Potter spin-off. – Free Online Library, Trinity Mirror [dostęp 2021-10-14].
  38. Liverpool landmarks you might recognise from the movies, DoubleTree, 12 lipca 2016 [dostęp 2021-10-14] [zarchiwizowane z adresu 2016-11-14] (ang.).
  39. Carolyn Giardina, Camerimage: ‘A River Runs Through It’ DP Philippe Rousselot to Receive Lifetime Achievement Award, The Hollywood Reporter, 30 września 2020 [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  40. Matt Grobar, How ‘Fantastic Beasts’ Costume Designer Colleen Atwood Clothed A World, From Initial Sketch To Full Dress, Deadline Hollywood, 14 lutego 2017 [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  41. Adam Chitwood, Potter Production Designer Stuart Craig Working on Fantastic Beasts and Where to Find Them Movie, Collider, 9 stycznia 2015 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  42. a b James Hibberd, ‘Fantastic Beasts’: 5 MACUSA Lobby Secrets You Might Have Missed, Entertainment Weekly, 6 listopada 2015 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  43. Catherine, Leaky’s „Fantastic Beasts” Set Report: Talking with Stuart Craig, The-Leaky-Cauldron.org, 12 września 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  44. Kelly West, 10 Fantastic Things We Learned On The Fantastic Beasts Set, Cinema Blend, 12 września 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  45. Georgia Gates, Step Inside ‘The Blind Pig’ A 1920's New York Speakeasy Found In Fantastic Beasts!, The-Leaky-Cauldron.org, 3 listopada 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  46. Danny Zepeda, Fantastic Beasts and Where to Find Them was pretty much all CGI, VFX reel shows, TechnoBuffalo, 25 lutego 2017 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  47. Ethan Anderton, Meet Some of the Fantastic Beasts Magical Creatures, /Film, 15 sierpnia 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  48. James Hibberd, ‘Fantastic Beasts’: Meet the Creatures, Entertainment Weekly, 12 sierpnia 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  49. Steve Hullfish, ART OF THE CUT with Mark Day of Fantastic Beasts, Provideo Coalition, 7 grudnia 2016 [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  50. Vincent Frei, FANTASTIC BEASTS AND WHERE TO FIND THEM, The Art of VFX, 28 września 2016 [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  51. Fantastic Beasts and Where to Find Them, Cinesite Studios [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  52. Dawn Johnson, DNEG Releases ‘Fantastic Beasts’ Visual Effects Breakdown!, The-Leaky-Cauldron.org, 16 lutego 2018 [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  53. Fantastic Beasts and Where To Find Them Framestore VFX: creating our creatures, SG Society [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  54. Fantastic Beasts and Where to Find Them Case Study, Image Engine VFX [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  55. MPC return to JK Rowling¹s magical world for Fantastic Beasts and Where to Find Them, SG Society [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  56. Fantastic Beasts And Where To Find Them, Milk VFX [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  57. Fantastic Beasts and Where to Find Them VFX Breakdown by Rodeo FX, VFX Express, 14 lutego 2017 [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  58. Nick Levine, ‘Fantastic Beasts’: James Newton Howard to score JK Rowling’s ‘Harry Potter’ spin-off, NME, 9 kwietnia 2016 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  59. Georg Szalai, Pottermore Debuts ‘Fantastic Beasts’ Theme Tune, The Hollywood Reporter, 7 października 2016 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  60. Francesca Bacardi, Fantastic Beasts and Where to Find Them Theme Song Includes a Nod to a Harry Potter Classic, E! Online, 7 października 2016 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  61. Jessica Derschowitz, 'Fantastic Beasts and Where to Find Them’ Main Theme Debuts, Entertainment Weekly, 7 października 2016 [dostęp 2021-10-14] (ang.).
  62. a b Exclusive: Pottermore debuts the main theme from the soundtrack for Fantastic Beasts | Wizarding World, Wizardingworld.com, 7 października 2016 [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  63. a b Fantastic Beasts and Where to Find Them Soundtrack, Soundtrack Mania, 14 listopada 2016 [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  64. a b Music from Fantastic Beasts and Where to Find Them, Tunefind [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  65. James Hibberd, ‘Fantastic Beasts’ plot unveiled: Here’s what the movie’s about, Entertainment Weekly, 4 listopada 2015 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  66. James Hibberd, This Week’s Cover: 'Fantastic Beasts and Where to Find Them’ recasts the spell, Entertainment Weekly, 4 listopada 2015 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  67. Meredith Woerner, First look at the ‘Harry Potter’ prequel ‘Fantastic Beasts’ channels that old magic, Los Angeles Times, 4 listopada 2015 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  68. Oliver Gettell, Fantastic Beasts and Where to Find Them: First trailer arrives Dec. 15, Entertainment Weekly, 10 grudnia 2015 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  69. Michelle Hannett, FANTASTIC BEASTS AND WHERE TO FIND THEM First Poster And Trailer Are Here, We Are Movie Geeks, 15 grudnia 2015 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  70. Adam McCabe, Our favorite moments from 'A Celebration of Harry Potter 2016' at Universal Orlando, Inside the Magic, 2 lutego 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  71. Kevin P. Sullivan, 'Fantastic Beasts and Where to Find Them’ trailer debuts at MTV Movie Awards, Entertainment Weekly, 10 kwietnia 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  72. a b James Hibberd, ‘Fantastic Beasts’: First look at Ezra Miller’s mysterious character, Entertainment Weekly, 10 sierpnia 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  73. Oliver Gettell, ‘Fantastic Beasts’ finds a role for Zoe Kravitz, Entertainment Weekly, 10 sierpnia 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  74. Google updates StreetView, Google app for Fantastic Beasts movie., Cinereplicas, 10 listopada 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  75. Cast a spell with Google and Warner Bros. Pictures, Google, 1 listopada 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  76. Luke Kerr-Dineen, Secret Harry Potter locations are popping up all over New York City, USA Today, 7 listopada 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  77. Christin Bohmann, Winkelgasse: Google Street View zeigt Harry-Potter-Universum, „Die Welt”, 9 lipca 2013 [dostęp 2021-10-15] (niem.).
  78. Sian Cain, The screenplay of Fantastic Beasts is a rare miss for the wizarding world, The Guardian, 25 listopada 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  79. Matt Goldberg, J.K. Rowling’s History of Magic in North America Trailer, Collider, 7 marca 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  80. a b Brinton Parker, J.K. Rowling Just Gave Us Everything to Know Before Fantastic Beasts, PopSugar, 7 października 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  81. Paula Young Lee, Pottermore problems: Scholars and writers call foul on J.K. Rowling’s North American magic, Salon, 1 lipca 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  82. Ethan Anderton, Fantastic Beasts Featurette Shines a Light on American School of Witchcraft and Wizardry, /Film, 28 czerwca 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  83. Tom Phillips, Lego Dimensions’ Fantastic Beasts updated with the film’s proper ending, Eurogamer, 12 grudnia 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  84. Mike Fahey, All I Know About Fantastic Beasts I Learned From Lego Dimensions, Kotaku, 28 listopada 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  85. Anna Redman, Eddie Redmayne talks baby Iris at the Canadian premiere of 'Fantastic Beasts and Where to Find Them’, Hello!, 10 listopada 2016 [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  86. Eddie Redmayne cuddles up with co-star at Fantastic Beasts premiere, Daily Mail, 9 listopada 2016 [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  87. Laura Beeston, Eddie Redmayne joins Fantastic Beasts stars on Toronto red carpet, „The Toronto Star”, 8 listopada 2016, ISSN 0319-0781 [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  88. Fantastic Beasts And Where To Find Them world premiere in New York, Liverpool Echo, 11 listopada 2016 [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  89. a b c Fantastic Beasts and Where to Find Them, Box Office Mojo [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  90. Graeme McMillan, Eddie Redmayne Officially Cast in ‘Harry Potter’ Prequel ‘Fantastic Beasts and Where to Find Them’, The Hollywood Reporter, 1 czerwca 2015 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  91. Gregg Kilday, New J.K. Rowling Movie ‘Fantastic Beasts and Where to Find Them’ Gets Release Date, The Hollywood Reporter, 13 maja 2014 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  92. a b c d e f g Nancy Tartaglione, ‘Fantastic Beasts’ Climbs To Magical $145.5M Overseas – Intl Box Office Update, Deadline Hollywood, 21 listopada 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  93. a b c Nancy Tartaglione, ‘Fantastic Beasts’ Climbs To $475M WW; ‘Moana’ Surfs To $17.2M Offshore; Duo Leads Crowded China – Intl Box Office, Deadline Hollywood, 29 listopada 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  94. Max Evry, Fantastic Beasts Blu-ray and Digital HD Announcement, Coming Soon, 27 stycznia 2017 [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  95. Fantastic Beasts and Where to Find Them, Box Office Mojo [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  96. Jason Guerrasio, ‘Fantastic Beasts’ easily wins the weekend box office, Business Insider, 20 listopada 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  97. a b Anthony D’Alessandro, ‘Fantastic Beasts’ Gobbles Up Teen Girl, Vinny Paz & ‘Billy Lynn’…But Is ‘Potter’ Spinoff Big Enough For A New Franchise?, Deadline Hollywood, 20 listopada 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  98. Opening Weekends, Box Office Mojo [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  99. Mike Fleming jr., No. 9 ‘Fantastic Beasts’ Box Office Profits – 2016 Most Valuable Movie Blockbuster Tournament, Deadline Hollywood, 27 marca 2017 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  100. Podsumowanie polskiego Box Office 2016, Stowarzyszenie Filmowców Polskich, 6 stycznia 2017 [dostęp 2021-10-16] (pol.).
  101. Charles Gant, Fantastic Beasts sprinkles magic dust over the UK box office, The Guardian, 22 listopada 2016 [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  102. Charles Gant, Rogue One storms past Fantastic Beasts into 2016 top spot at UK box office, The Guardian, 4 stycznia 2017 [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  103. Opening at no.1, “Fantastic Beasts” finds P126.42-M in just 4 days, InqPOP!, 23 listopada 2016 [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  104. a b Nancy Tartaglione, ‘Fantastic Beasts’ Makes $53.6M Appear In 3 Days Overseas; UK Bow Tops Most ‘Potter’ Pics, Deadline Hollywood, 19 listopada 2016 [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  105. Pat Saperstein i inni, ‘Fantastic Beasts’ Sees Powerful Chinese Opening Day, Variety, 26 listopada 2016 [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  106. Nancy Tartaglione, Nancy Tartaglione, ‘Fantastic Beasts’ Boasts $227M+ Through Friday; Bests All ‘Potter’ Bows In China – Intl Box Office Update, Deadline Hollywood, 26 listopada 2016 [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  107. Fantastic Beasts and Where to Find Them, Rotten Tomatoes [dostęp 2021-10-15].
  108. Fantastic Beasts and Where to Find Them, Metacritic [dostęp 2021-10-15].
  109. Peter Bradshaw, Fantastic Beasts and Where to Find Them review – JK Rowling goes steampunk, The Guardian, 13 listopada 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  110. Robbie Collin, Fantastic Beasts and Where to Find Them review: JK Rowling’s spectacular feat of world-building, 13 listopada 2016 [dostęp 2021-10-15] [zarchiwizowane z adresu 2016-11-13] (ang.).
  111. Peter Travers, 'Fantastic Beasts and Where to Find Them’: Potter Prequel Gets Political, Rolling Stone, 15 listopada 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  112. Mike Ryan, ‘Fantastic Beasts And Where To Find Them’: A Worthy Potter Successor, Uproxx, 13 listopada 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  113. Peter Debruge, Film Review: ‘Fantastic Beasts and Where to Find Them’, Variety, 13 listopada 2016 [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  114. ‘Fantastic Beasts and Where to Find Them’: Film Review, The Hollywood Reporter, 12 listopada 2016 [dostęp 2021-10-16] (ang.).
  115. David Edelstein, Fantastic Beasts Is a Distinctly Unmagical Slog, Vulture, 17 listopada 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  116. Ignatiy Vishnevetsky, The Harry Potter prequel Fantastic Beasts And Where To Find Them can’t find itself, AV Club, 17 listopada 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  117. Recenzja – „Fantastyczne zwierzęta i jak je znaleźć”: Na dobry początek, Bliżej Ekranu, 23 listopada 2016 [dostęp 2021-10-15] (pol.).
  118. Joanna Kułakowska, Wizualna perła – recenzja filmu Fantastyczne zwierzęta i jak je znaleźć, Gram.pl, 18 listopada 2016 [dostęp 2021-10-15] (pol.).
  119. Ewelina Sikorska, „Fantastyczne zwierzęta i jak je znaleźć” – recenzja, Paradoks, 8 lipca 2017 [dostęp 2021-10-15] (pol.).
  120. Tymoteusz Wronka, Fantastyczne zwierzęta i jak je znaleźć – recenzja filmu, NaEkranie.pl, 18 listopada 2016 [dostęp 2021-10-15] (pol.).
  121. Piotr Jankowski, Fantastyczne to przesada, ale przynajmniej niezłe – Recenzja filmu Fantastyczne zwierzęta i jak je znaleźć (2016), Filmweb [dostęp 2021-10-15] (pol.).
  122. Wesley Copel, BAFTA 2017 Nominations Announced – IGN, IGN [dostęp 2021-10-15].
  123. Oscar Winners 2017: See the Complete List! – Oscars 2021 News 93rd Academy Awards, ABC [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  124. Oscar Nominations: Complete List, „Variety [dostęp 2021-10-15] [zarchiwizowane z adresu 2017-01-24].
  125. Patrick Hipes, Art Directors Guild Awards Nominations: ‘Rogue One’, ‘Game Of Thrones’ & More, Deadline Hollywood, 5 stycznia 2017 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  126. Denise Petski, Casting Society Unveils 2017 Artios Awards Film Nominees, Deadline Hollywood, 3 stycznia 2017 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  127. Carolyn Giardina, 2017 Costume Designers Guild Award Winners: The Complete List, The Hollywood Reporter, 21 lutego 2017 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  128. Meredith B. Kile, Critics’ Choice Awards 2017: The Complete Winner’s List, Entertainment Tonight [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  129. Fantastic Beasts and Where to Find Them Awards & Grants, ala.org [dostęp 2021-10-15].
  130. Danny Pape, Star Wars: Rogue One leads Empire Awards 2017 nominations, FlickReel, 7 lutego 2017 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  131. Ben Norum, Kate Beckinsale and Hugh Grant crowned at Evening Standard Film Awards, Evening Standard, 9 grudnia 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  132. Deirdre Molumby, Here’s the full list of nominees for this year’s Irish Film and Television Awards, entertainment.ie, 8 marca 2017 [dostęp 2021-10-15].
  133. Carolyn Giardina, ‘Suicide Squad,’ ‘Star Trek Beyond’ Among Winners at Makeup Artists and Hair Stylists Guild Awards, The Hollywood Reporter, 19 lutego 2017 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  134. People’s Choice Awards 2017: List of nominations, CBS News [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  135. Dave McNary, ‘Rogue One,’ ‘Walking Dead’ Lead Saturn Awards Nominations, Variety, 2 marca 2017 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  136. Teen Choice Awards 2016 Nominations Announced: See the „First Wave” of Potential Winners, E! Online, 24 maja 2016 [dostęp 2021-10-15].
  137. Carolyn Giardina, ‘Rogue One’ Leads Visual Effects Society Feature Competition With 7 Nominations as ‘Doctor Strange,’ ‘Jungle Book’ Grab 6 Each, The Hollywood Reporter, 10 stycznia 2017 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  138. 2016 WAFCA Award Winners – The Washington DC Area Film Critics Association (WAFCA), Washington D.C. Area Film Critics Association [dostęp 2021-10-15].
  139. Amanda Bell, Fantastic Beasts Movie Sequel Has Already Been Written, Screen Rant, 1 lipca 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  140. Maane Khatchatourian, Dave McNary, ‘Fantastic Beasts and Where to Find Them’ to Be Five-Film Franchise, Variety, 13 października 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  141. Leo Barraclough, ‘Fantastic Beasts’ Sequel in the Works With J.K. Rowling and David Yates, Release Date Set, Variety, 3 sierpnia 2016 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  142. Fantastic Beasts: The Crimes of Grindelwald, J.K. Rowling [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  143. Fantastic Beasts: The Secrets Of Dumbledore – Worldwide Release Dates (ang.). fantasticbeasts.com. [dostęp 2022-05-13].
  144. Katherine Webb, Eddie Redmayne Confirms Fantastic Beasts 3 Filming Has Resumed And Describes The ‘New Normal’ On Set, Cinema Blend, 20 września 2020 [dostęp 2021-10-15] (ang.).
  145. Rachel Labonte, Fantastic Beasts 3 Officially Casts Mads Mikkelsen To Replace Johnny Depp, Screen Rant, 25 listopada 2020 [dostęp 2021-10-15] (ang.).

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]