Gary Oldman
| Gary Oldman | |
| Gary Oldman w 2011 roku | |
| Prawdziwe nazwisko |
Leonard Gary Oldman |
| Data i miejsce urodzenia |
21 marca 1958 Londyn, Wielka Brytania |
| Zawód | aktor, reżyser, scenarzysta, producent filmowy |
| Lata aktywności | od 1979 |
| Profil w bazie IMDb | |
| Profil w bazie Stopklatka.pl | |
Leonard Gary Oldman (ur. 21 marca 1958 r. w Londynie) − aktor, scenarzysta, reżyser i producent filmowy.
W jego dorobku przeważają role złoczyńców i wyniszczonych, dwuznacznych moralnie bohaterów.
Spis treści |
[edytuj] Życiorys
Urodził się jako Leonard Gary Oldman w New Cross, w południowym Londynie i został wychowany przez matkę i dwie siostry. Jego ojciec, alkoholik, z zawodu spawacz, opuścił rodzinę, kiedy Gary miał siedem lat. W wieku 16 lat Oldman zakończył naukę w szkole średniej i rozpoczął pracę w sklepie z artykułami sportowymi; w czasie wolnym od pracy studiował literaturę, a potem aktorstwo pod kierunkiem Rogera Williamsa.
Rozpoczął pracę w Greenwich Young People's Theatre, a po odbyciu nauki w szkole teatralnej, do której mógł uczęszczać dzięki otrzymanemu stypendium, pracował w Citizens Theatre w Glasgow. Później związał się z zespołem z londyńskiego West End i w roku 1985 otrzymał nagrody dla najlepszego aktora i najciekawszej nowej twarzy za rolę w sztuce The Pope's Wedding (Wesele papieża). W tym czasie Oldman wystąpił również w swoim kinowym debiucie Remembrance (1981) oraz w dwóch filmach telewizyjnych, spośród których wyróżnił się w Honest, Decent and True (1985).
Pierwszy przełom nadszedł w jego karierze, kiedy pojawił się w paradokumencie (Sid and Nancy, 1986), o tragicznym związku artysty punk-rockowego z Nancy Spungen. Kreacja pogrążonego życiowo rockmana, którą stworzył Oldman, zebrała entuzjastyczne krytyki. Zupełnie różna od poprzedniej, rola pisarza, Joe Ortona, w filmie Stephena Frearsa Kij wam w oko (1987), przyniosła mu nominację do nagrody dla najlepszego aktora, przyznawanej przez Brytyjską Akademię Sztuki Filmowej i Telewizyjnej.
W tym samym roku Oldman przeniósł się do Stanów Zjednoczonych, by w 1988 roku ukazać się w filmie Nicholasa Roega Track29. Jego pierwszą rolą w dużej hollywoodzkiej produkcji była rola podejrzanego o zamach na Kennedy'ego, Lee Harveya Oswalda w filmie Olivera Stone'a JFK (1991); zagrał też tytułową rolę wampira w Drakuli Francisa Forda Coppoli (1992).
Oprócz ról ekscentryków, jak zapuszczający dredy i próbujący udowodnić, że jest rastamanem Drexel Spivey z True Romance (1993), Oldman gra również bardziej konwencjonalnych bohaterów, o czym możemy się przekonać oglądając go w roli policjanta Stansfielda w filmie Leon zawodowiec (1994).
Swoim reżyserskim debiutem uczynił mroczny, na poły autobiograficzny dramat o patologicznej londyńskiej rodzinie robotniczej, który zadedykował ojcu (Nic doustnie, 1997). Do grania ról dziwaków powrócił w Piątym elemencie Luca Bessona (1996). Postać wykreowana w filmie Air Force One zaowocowała kolejnymi nagrodami i nominacjami, podobnie jak rola w zrealizowanym w 2000 roku filmie pod tytułem The Contender. Kolejną ciekawą rola Oldmana jest postać Masona Vergera, oszpeconej ofiary psychopatycznego doktora Hannibala Lectera, w filmie Ridleya Scotta Hannibal (2001).
Ostatnie lata Oldmana zdominowała praca nad dwiema postaciami, Syriusza Blacka w cyklu filmów o Harry Potterze oraz policjanta Gordona w dwóch filmach z serii Batman.
Podkładał głos w znanych grach wojennnych Call of Duty: World at War oraz Call of Duty: Black Ops jako Viktor Reznov.
[edytuj] Życie prywatne
Oldman był czterokrotnie żonaty, z Lesley Manville (1987–1990), Umą Thurman (1990–1992) i Donyą Fiorentino (1997–2001). W styczniu 2009 ożenił się po raz czwarty − z 19 lat młodszą piosenkarką jazzową Alexandrą Edenborough.
[edytuj] Nagrody i nominacje
- 2005 − Harry Potter i więzień Azkabanu (nominacja) − najlepszy aktor drugoplanowy
- 1999 − Zagubieni w kosmosie (nominacja) − najlepszy aktor drugoplanowy
- 1993 − Drakula − najlepszy aktor
- 1998 − Nic doustnie − najlepszy scenariusz oryginalny
- 1998 − Nic doustnie − nagroda im. Aleksandra Kordy za najlepszy brytyjski film roku
- 1988 − Nadstaw uszu (nominacja) − najlepszy aktor
- 1998 − Air Force One (nominacja) − najlepszy czarny charakter
- 1998 − Air Force One (nominacja) − najlepsza walka
- 1993 − Drakula (nominacja) − najlepszy pocałunek
- 1997 − Nic doustnie (nominacja)
- 2001 − Przyjaciele (nominacja) − najlepszy występ gościnny w serialu komediowym
- 1995 − Szkarłatna litera (nominacja) − najgorsza para aktorska (z Demi Moore)
[edytuj] Filmografia
- Filmy fabularne
- 2012: Mroczny rycerz powstaje (The Dark Knight Rises) jako James Gordon
- 2012: The Wettest County in the World jako Floyd Banner
- 2011: Guns, Girls and Gambling jako Elvis
- 2011: Criminal Empire for Dummy's
- 2011: Szpieg (Tinker, Tailor, Soldier, Spy) jako George Smiley
- 2011: Harry Potter i Insygnia Śmierci. Część II (Harry Potter and the Deathly Hallows: Part 2) jako Syriusz Black
- 2011: Kung Fu Panda 2 jako Shen (głos)
- 2011: Dziewczyna w czerwonej pelerynie (Red Riding Hood) jako Ojciec Solomon
- 2010: Księga ocalenia (The Book of Eli) jako Carnegie
- 2009: Planeta 51 (Planet 51) jako Generał Grawl (głos)
- 2009: Opowieść wigilijna (A Christmas Carol) jako Bob Cratchit / Marley / Tiny Tim
- 2009: Zabójca z Tokio (Rain Fall) jako William Holtzer
- 2009: Nienarodzony (The Unborn) jako Rabbi Sendak
- 2008: Mroczny rycerz (The Dark Knight) jako James Gordon
- 2007: Harry Potter i Zakon Feniksa (Harry Potter and the Order of the Phoenix) jako Syriusz Black
- 2006: Las cieni (Bosque de sombras) jako Paul
- 2005: Harry Potter i Czara Ognia (Harry Potter and the Goblet of Fire) jako Syriusz Black
- 2005: Dead Fish jako Lynch
- 2005: Batman: Początek (Batman Begins) jako James Gordon
- 2004: Who's Kyle? jako Scouse
- 2004: Harry Potter i więzień Azkabanu (Harry Potter and the Prisoner of Azkaban) jako Syriusz Black
- 2003: Grzech (Sin) jako Charlie Strom
- 2003: Małe jest piękne (Tiptoes) jako Rolfe
- 2002: Beat the Devil jako Diabeł
- 2002: Ale jazda! (Interstate 60: Episodes of the Road) jako O.W. Grant
- 2001: Hannibal jako Mason Verger
- 2001: Niczyje dziecko (Nobody's Baby) jako Buford Dill
- 2000: Ukryta prawda (The Contender) jako Shelly Runyon
- 1999: Jezus (Jesus) jako Poncjusz Piłat
- 1998: Magiczny miecz - Legenda Camelotu (Quest for Camelot) jako Baron Ruber (głos)
- 1998: Zagubieni w kosmosie (Lost in Space) jako Dr Zachary Smith / Spider Smith
- 1997: Air Force One jako Valera / Egor Korshunov / Ivan Korshunov
- 1997: Piąty element (The Fifth Element) jako Jean-Baptiste Emanuel Zorg
- 1996: Basquiat - Taniec ze śmiercią (Basquiat) jako Albert Milo
- 1995: Szkarłatna litera (The Scarlet Letter) jako Wielebny Arthur Dimmesdale
- 1995: Morderstwo pierwszego stopnia (Murder in the First) jako Milton Glenn
- 1994: Wieczna miłość (Immortal Beloved) jako Ludwig van Beethoven
- 1994: Leon zawodowiec (Léon) jako Stansfield
- 1993: Krwawy Romeo (Romeo Is Bleeding) jako Jack Grimaldi
- 1993: Prawdziwy romans (True Romance) jako Drexl Spivey
- 1992: Drakula (Dracula) jako Drakula
- 1991: JFK jako Lee Harvey Oswald
- 1990: Henry i June (Henry & June) jako Pop (Maurice Escargot)
- 1990: Stan łaski (State of Grace) jako Jackie Flannery
- 1990: Rosencrantz i Guildenstern nie żyją (Rosencrantz & Guildenstern Are Dead) jako Rosencrantz
- 1989: Chattahoochee jako Emmett Foley
- 1988: Mamy o Tobie jak najlepszą opinie (We Think the World of You) jako Johnny
- 1988: Prawo i sprawiedliwość (Criminal Law) jako Ben Chase
- 1988: Tor 29 (Track 29) jako Martin
- 1987: Nadstaw uszu (Prick Up Your Ears) jako Joe Orton
- 1986: Sid i Nancy (Sid and Nancy) jako Sid Vicious
- 1984: Meantime jako Coxy
- 1982: Remembrance jako Daniel
- Seriale telewizyjne
- 2001: Przyjaciele (Friends) jako Richard Crosby
- 1999: Tracey bierze na tapetę... (Tracey Takes On...) jako Fryzjer
- 1993: Upadłe anioły (Fallen Angels) jako Pat Keiley
- 1989: Knots Landing jako Don Ross
- 1986-1991: Screen Two jako Bex Bissell / Derek Bates / Ian Tyson
- 1985: Summer Season jako Gary
- 1984: Morgan's Boy jako Colin
- 1984: Dramarama jako Ben
- Reżyser
- 1997: Nic doustnie (Nil by Mouth)
- Scenarzysta
- 1997: Nic doustnie (Nil by Mouth)
- Operator
- 2009: Take Flight: Gary Oldman Directs Chutzpah
- Producent
- 2001: Niczyje dziecko (Nobody's Baby)
- 1997: Nic doustnie (Nil by Mouth)
- Producent wykonawczy
- 2000: Ukryta prawda (The Contender)
- 1999: Plunkett i Macleane (Plunkett & Macleane)
[edytuj] Linki zewnętrzne
- GaryOldman.info (ang.) (strona fanów)
- Gary Oldman w NNDB (ang.)