Gary Oldman

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Gary Oldman
Gary Oldman w 2011 roku podczas premiery filmu Szpieg
Gary Oldman w 2011 roku podczas premiery filmu Szpieg
Imię i nazwisko Leonard Gary Oldman
Data
i miejsce urodzenia
21 marca 1958
Londyn, Wielka Brytania
Zawód aktor, reżyser, scenarzysta, producent filmowy
Lata aktywności od 1979
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikicytaty Gary Oldman w Wikicytatach

Leonard Gary Oldman (ur. 21 marca 1958 w Londynie) − brytyjski aktor, scenarzysta, reżyser i producent filmowy.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodził się jako Leonard Gary Oldman w New Cross, w południowym Londynie i został wychowany przez matkę i dwie siostry. Jego ojciec, alkoholik, z zawodu spawacz, opuścił rodzinę, kiedy Gary miał siedem lat. W wieku 16 lat Oldman zakończył naukę w szkole średniej i rozpoczął pracę w sklepie z artykułami sportowymi; w czasie wolnym od pracy studiował literaturę, a potem aktorstwo pod kierunkiem Rogera Williamsa.

Rozpoczął pracę w Greenwich Young People's Theatre, a po odbyciu nauki w szkole teatralnej, do której mógł uczęszczać dzięki otrzymanemu stypendium, pracował w Citizens Theatre w Glasgow. Później związał się z zespołem z londyńskiego West End i w roku 1985 otrzymał nagrody dla najlepszego aktora i najciekawszej nowej twarzy za rolę w sztuce The Pope's Wedding (Wesele papieża). W tym czasie Oldman wystąpił również w swoim kinowym debiucie Remembrance (1981) oraz w dwóch filmach telewizyjnych, spośród których wyróżnił się w Honest, Decent and True (1985).

Pierwszy przełom nadszedł w jego karierze, kiedy pojawił się w paradokumencie (Sid and Nancy, 1986), o tragicznym związku artysty punk-rockowego z Nancy Spungen. Kreacja pogrążonego życiowo rockmana, którą stworzył Oldman, zebrała entuzjastyczne krytyki. Zupełnie różna od poprzedniej, rola pisarza, Joe Ortona, w filmie Stephena Frearsa Kij wam w oko (1987), przyniosła mu nominację do nagrody dla najlepszego aktora, przyznawanej przez Brytyjską Akademię Sztuki Filmowej i Telewizyjnej.

W tym samym roku Oldman przeniósł się do Stanów Zjednoczonych, by w 1988 roku ukazać się w filmie Nicholasa Roega Track29. Jego pierwszą rolą w dużej hollywoodzkiej produkcji była rola podejrzanego o zamach na Kennedy'ego, Lee Harveya Oswalda w filmie Olivera Stone'a JFK (1991); zagrał też tytułową rolę wampira w Drakuli Francisa Forda Coppoli (1992).

Oprócz ról ekscentryków, jak zapuszczający dredy i próbujący udowodnić, że jest rastamanem Drexel Spivey z True Romance (1993), Oldman gra również bardziej konwencjonalnych bohaterów, o czym możemy się przekonać oglądając go w roli policjanta Stansfielda w filmie Leon zawodowiec (1994).

Swoim reżyserskim debiutem uczynił mroczny, na poły autobiograficzny dramat o patologicznej londyńskiej rodzinie robotniczej, który zadedykował ojcu (Nic doustnie, 1997). Do grania ról dziwaków powrócił w Piątym elemencie Luca Bessona (1996). Postać wykreowana w filmie Air Force One zaowocowała kolejnymi nagrodami i nominacjami, podobnie jak rola w zrealizowanym w 2000 roku filmie pod tytułem The Contender. Kolejną ciekawą rola Oldmana jest postać Masona Vergera, oszpeconej ofiary psychopatycznego doktora Hannibala Lectera, w filmie Ridleya Scotta Hannibal (2001).

Ostatnie lata Oldmana zdominowała praca nad dwiema postaciami, Syriusza Blacka w cyklu filmów o Harry Potterze oraz policjanta Gordona w trzech filmach z serii Batman.

Podkładał głos w znanych grach wojennnych Call of Duty: World at War oraz Call of Duty: Black Ops jako Viktor Reznov.

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

Oldman był czterokrotnie żonaty, z Lesley Manville (1987–1990), Umą Thurman (1990–1992) i Donyą Fiorentino (1997–2001). W dniu 31 grudnia 2008 roku ożenił się po raz czwarty – z 19 lat młodszą piosenkarką jazzową Alexandrą Edenborough.

Swoje poglądy polityczne określa jako libertariańskie[1].

Nagrody i nominacje[edytuj | edytuj kod]

OSCAR

  • 2012Szpieg (nominacja) – najlepszy aktor pierwszoplanowy

SATURN

BAFTA

MTV Movie Awards

Złota Palma

Nagroda Emmy

  • 2001Przyjaciele (nominacja) − najlepszy występ gościnny w serialu komediowym

Złota Malina

Filmografia[edytuj | edytuj kod]

Filmy fabularne
Seriale telewizyjne
  • 2001: Przyjaciele (Friends) jako Richard Crosby
  • 1999: Tracey bierze na tapetę... (Tracey Takes On...) jako Fryzjer
  • 1993: Upadłe anioły (Fallen Angels) jako Pat Keiley
  • 1989: Knots Landing jako Don Ross
  • 1986-1991: Screen Two jako Bex Bissell / Derek Bates / Ian Tyson
  • 1985: Summer Season jako Gary
  • 1984: Morgan's Boy jako Colin
  • 1984: Dramarama jako Ben
Reżyser
  • 1997: Nic doustnie (Nil by Mouth)
Scenarzysta
  • 1997: Nic doustnie (Nil by Mouth)
Operator
  • 2009: Take Flight: Gary Oldman Directs Chutzpah
Producent
  • 2001: Niczyje dziecko (Nobody's Baby)
  • 1997: Nic doustnie (Nil by Mouth)
Producent wykonawczy
  • 2000: Ukryta prawda (The Contender)
  • 1999: Plunkett i Macleane (Plunkett & Macleane)

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]